Использование закономерностей естественного искривления скважин при направленном бурении

Информатика

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է երկրի դիտարկման տվյալների մշակման, պահպանման և վերլուծության համար նախատեսված ամպային և բարձր արտադրողականությամբ հաշվարկային հարթակի նախագծման ու իրականացման սկզբունքներին։ Աշխատությունում ներկայացվում են մեծածավալ արբանյակային տվյալների արդյունավետ կառավարման մեթոդները, բաշխված հաշվարկների կիրառման հնարավորությունները, տվյալների պահպանման ճարտարապետական լուծումները և բարձր արտադրողականությամբ համակարգերի ինտեգրման առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են հեռահար զոնդավորման տվյալների մշակման ավտոմատացված գործընթացները, տվյալների հասանելիության, մասշտաբայնության, հուսալիության և հաշվարկային ռեսուրսների օպտիմալ օգտագործման հարցերը։ Ուսումնասիրությունն անդրադառնում է նաև ժամանակակից ամպային տեխնոլոգիաների կիրառմանը՝ գիտական հետազոտությունների, շրջակա միջավայրի մոնիթորինգի, գյուղատնտեսության, քաղաքաշինության, աղետների գնահատման և այլ ոլորտներում երկրի դիտարկման տվյալների արդյունավետ օգտագործման նպատակով։ Գիրքը հետաքրքիր և օգտակար է տեղեկատվական տեխնոլոգիաների մասնագետների, տվյալագիտության, հեռահար զոնդավորման, աշխարհատեղեկատվական համակարգերի և բարձր արտադրողականությամբ հաշվարկների ոլորտներում աշխատող հետազոտողների ու ուսանողների համար։

Психология

Գիտական աշխատությունը նվիրված է սովորողների մտածողության զարգացման հոգեբանամանկավարժական հիմունքների, համատեղ ստեղծագործական գործունեության կազմակերպման առանձնահատկությունների և ուսուցման գործընթացում մտավոր կարողությունների ձևավորման արդյունավետ մեթոդների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակներում քննության են առնվում սովորողների ճանաչողական գործունեության ակտիվացման, ինքնուրույն և ստեղծագործական մտածողության զարգացման, ինչպես նաև համագործակցային ուսուցման պայմաններում մտավոր գործընթացների կատարելագործման տեսական և գործնական հիմնախնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում համատեղ ստեղծագործական գործունեության դերին սովորողների վերլուծական, քննադատական, տրամաբանական և ստեղծագործական մտածողության զարգացման գործում՝ ընդգծելով փոխգործակցության, գաղափարների փոխանակման, համատեղ խնդիրների լուծման և կոլեկտիվ որոշումների ընդունման նշանակությունը։ Ուսումնասիրվում են ուսուցչի և սովորողների, ինչպես նաև սովորողների միջև համագործակցության հոգեբանական մեխանիզմները, խմբային աշխատանքի կազմակերպման սկզբունքները և ստեղծագործական առաջադրանքների ազդեցությունը ճանաչողական հետաքրքրությունների ու մտավոր ակտիվության ձևավորման վրա։ Քննարկվում են ուսումնական գործունեության ընթացքում խնդիրների առաջադրման, վարկածների ձևակերպման, այլընտրանքային լուծումների որոնման, փաստարկման և ինքնուրույն եզրահանգումներ կատարելու կարողությունների զարգացման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում նաև սովորողների անհատական առանձնահատկությունների, տարիքային զարգացման օրինաչափությունների, մոտիվացիայի, հաղորդակցական հմտությունների և սոցիալ-հոգեբանական միջավայրի ազդեցությանը համատեղ ստեղծագործական աշխատանքի արդյունավետության վրա։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է համագործակցային գործունեության պայմաններում սովորողների մտավոր ինքնուրույնության, նախաձեռնողականության, երևակայության և ստեղծագործական ներուժի բացահայտման ու զարգացման գործընթացների ուսումնասիրությունը։ Դիտարկվում են ուսուցման ակտիվ և փոխներգործուն մեթոդների, խմբային քննարկումների, նախագծային աշխատանքների, խնդրահարույց իրավիճակների և հետազոտական առաջադրանքների կիրառման մանկավարժական հնարավորությունները։ Կարևորվում է ուսուցչի՝ որպես ուսումնական համագործակցության կազմակերպչի և ուղղորդողի դերակատարությունը, որը նպաստում է սովորողների փոխադարձ աջակցությանը, ճանաչողական դժվարությունների հաղթահարմանը և գիտելիքների համատեղ կառուցմանը։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակում ուշադրություն է դարձվում նաև ստեղծագործական համագործակցության արդյունավետության գնահատման չափանիշներին, սովորողների մտածողության զարգացման մակարդակների բացահայտմանը և կրթական գործընթացի կազմակերպման այնպիսի պայմանների ձևավորմանը, որոնք խթանում են ինքնուրույն դատողությունը, նոր գաղափարների առաջադրումը և ձեռք բերված գիտելիքների կիրառումը տարբեր իրավիճակներում։ Ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի ժամանակակից մանկավարժության, կրթության հոգեբանության, զարգացման հոգեբանության և ուսուցման մեթոդաբանության տեսանկյունից՝ նպաստելով սովորողակենտրոն կրթության և համագործակցային ուսուցման գիտական հիմքերի լուսաբանմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել մանկավարժների, հոգեբանների, կրթության կազմակերպիչների, ուսուցման մեթոդաբանների, գիտաշխատողների, ասպիրանտների, մանկավարժական բուհերի ուսանողների, ինչպես նաև սովորողների մտավոր և ստեղծագործական զարգացման խնդիրներով հետաքրքրվող մասնագետների համար։

Другие предметы

Այս մեթոդական-տեղեկատվական ձեռնարկը նվիրված է ԽՄԿԿ Կենտկոմի 1989 թվականի մարտյան պլենումի որոշումների և նյութերի գրադարանային պայմաններում պրոպագանդայի կազմակերպման խնդիրներին։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են գրադարանների դերակատարությունը հասարակական-քաղաքական տեղեկատվության տարածման գործընթացում, ընթերցողների գաղափարական-լուսավորչական աշխատանքի ձևերը, ինչպես նաև փաստաթղթային նյութերի համակարգված մատուցման մեթոդները։ Հեղինակը անդրադառնում է գրադարանային ցուցահանդեսների, թեմատիկ զեկույցների, բանախոսությունների և տեղեկատվական քարտարանների կիրառմանը՝ որպես ընթերցողների ներգրավման և քաղաքական նյութերի ընկալման միջոցներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գրադարանավարի աշխատանքի կազմակերպչական կողմերին, տեղեկատվության մատչելիության ապահովմանը և մեթոդական աջակցությանը։ Աշխատությունը արտացոլում է ուշ խորհրդային շրջանի գրադարանային-գաղափարական աշխատանքի առանձնահատկությունները՝ որպես տեղեկատվության տարածման և հասարակական-քաղաքական կրթության համակարգի մաս։

Лингвистика

Արդի հայերենի կետադրության հիմնախնդիրներ: Հիմունքներ, զուգաձևություններ, տարակարծություններ, կետադրություն աշխատությունը լեզվաբանական ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է արդի հայերենի կետադրական համակարգի տեսական և գործնական խնդիրներին՝ ներկայացնելով կետադրության հիմնական սկզբունքները, կանոնները և դրանց կիրառման առանձնահատկությունները ժամանակակից գրավոր խոսքում, այն անդրադառնում է կետադրական նշանների՝ ստորակետի, կետ-ստորակետի, գծիկի, բութի և այլ նշանների գործառույթներին, ինչպես նաև այն դեպքերին, երբ ձևավորվում են զուգաձևություններ և տարակարծություններ լեզվական նորմերի շուրջ, գիրքը վերլուծում է տարբեր լեզվաբանական մոտեցումներ և առաջարկվող լուծումներ՝ ցույց տալով, թե ինչպես են փոխվում և զարգանում կետադրական կանոնները լեզվի գործածության ընթացքում, միաժամանակ ընդգծելով ճիշտ կետադրության կարևորությունը խոսքի հստակության, իմաստային ճշգրտության և ոճական մշակվածության ապահովման մեջ, այն օգտակար է ինչպես ուսանողների, այնպես էլ լեզվաբանների և խմբագիրների համար։

Право

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում բռնի հանցավորության բնույթի, կառուցվածքի, առաջացման պատճառների և կանխարգելման հիմնախնդիրների քրեաբանական ու իրավական ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են անձի կյանքի, առողջության, ազատության և անձնական անձեռնմխելիության դեմ ուղղված բռնի հանցագործությունների առանձնահատկությունները, դրանց հասարակական վտանգավորությունը և քրեական իրավունքի համակարգում ունեցած նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բռնի հանցավորության ձևավորման սոցիալական, տնտեսական, հոգեբանական և իրավական գործոններին, ինչպես նաև հանցավոր վարքագծի առաջացմանը նպաստող պայմաններին։ Ուսումնասիրվում են բռնության տարբեր դրսևորումները, հանցագործությունների կատարման շարժառիթները, հանցավոր վարքագծի առանձնահատկությունները և հանցագործություն կատարած անձանց քրեաբանական բնութագրերը։ Դիտարկվում են բռնի հանցագործությունների տարածվածության, կառուցվածքի և փոփոխությունների գնահատման մեթոդները՝ քրեական վիճակագրության և համապատասխան հետազոտական տվյալների վերլուծության միջոցով։ Կարևորվում են ընտանեկան և կենցաղային միջավայրում առաջացող բռնության, միջանձնային հակամարտությունների, սոցիալական լարվածության և այլ հանգամանքների հնարավոր ազդեցությունները հանցավոր վարքագծի ձևավորման վրա։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել բռնի հանցագործությունների զոհերի սոցիալական և հոգեբանական առանձնահատկությունները, զոհականացման ռիսկի գործոնները և տուժողների իրավունքների պաշտպանության մեխանիզմները։ Անդրադարձ է կատարվում Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսդրության համապատասխան դրույթներին, բռնի հանցագործությունների իրավական որակման առանձնահատկություններին և քրեական պատասխանատվության կիրառման հիմնախնդիրներին։ Առանձնացվում են իրավապահ մարմինների գործունեության, հանցագործությունների բացահայտման, քրեական հետապնդման և հասարակական անվտանգության ապահովման հետ կապված հարցերը։ Կարևորվում են նաև բռնի հանցավորության կանխարգելման ընդհանուր սոցիալական և հատուկ քրեաբանական միջոցառումները, իրավական իրազեկվածության բարձրացումը, կրթադաստիարակչական աշխատանքները և ռիսկային իրավիճակների վաղ հայտնաբերման հնարավորությունները։ Դիտարկվում են պետական մարմինների, հասարակական կազմակերպությունների և սոցիալական ծառայությունների համագործակցության նշանակությունը բռնության կանխարգելման և տուժողների աջակցության գործընթացներում։ Աշխատությունը կարող է նպաստել Հայաստանում բռնի հանցավորության պատճառների և դրսևորումների վերաբերյալ գիտելիքների խորացմանը, քրեաբանական հետազոտությունների զարգացմանը և հանցագործությունների կանխարգելման քաղաքականության կատարելագործմանը։ Այն օգտակար է իրավաբանների, քրեաբանների, իրավապահ համակարգի աշխատակիցների, սոցիոլոգների, հոգեբանների և իրավաբանական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Педагогика

Գիտական աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում անգլերենի ուսուցիչների լեզվամշակութային իրազեկության ձևավորման և զարգացման տեսական, մեթոդաբանական ու գործնական հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակներում քննության են առնվում օտար լեզուների ուսուցման ժամանակակից մոտեցումները, լեզվի և մշակույթի փոխկապակցվածությունը, ուսուցչի մասնագիտական կարողունակությունների կառուցվածքը և միջմշակութային հաղորդակցության արդյունավետ կազմակերպման համար անհրաժեշտ գիտելիքների, հմտությունների ու արժեքային կողմնորոշումների ձևավորման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում լեզվամշակութային իրազեկության բովանդակությանը, դրա ճանաչողական, հաղորդակցական, սոցիոմշակութային և մանկավարժական բաղադրիչներին, ինչպես նաև դրանց դերին անգլերենի ուսուցման որակի բարձրացման գործընթացում։ Ուսումնասիրվում են անգլերենի ուսուցչի՝ լեզվակիր հանրույթների մշակութային առանձնահատկությունները ճանաչելու, լեզվական միավորների մշակութային նշանակությունները մեկնաբանելու, հաղորդակցական վարքագծի տարբերությունները բացահայտելու և սովորողների միջմշակութային կարողունակությունները զարգացնելու մասնագիտական հնարավորությունները։ Քննության են առնվում լեզվամշակութաբանության, միջմշակութային հաղորդակցության տեսության, հաղորդակցական լեզվուսուցման և մանկավարժական կարողունակությունների զարգացման հիմնական սկզբունքները՝ Հայաստանի կրթական միջավայրում դրանց կիրառման հնարավորությունների տեսանկյունից։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է անգլերենի ուսուցիչների նախնական մասնագիտական պատրաստության և շարունակական վերապատրաստման համակարգերում լեզվամշակութային բաղադրիչի դերի ուսումնասիրությունը։ Դիտարկվում են բարձրագույն մանկավարժական կրթության ծրագրերի բովանդակությունը, ուսուցիչների մասնագիտական զարգացման կազմակերպման մոտեցումները, դասավանդման մեթոդների կատարելագործման հնարավորությունները և լեզվամշակութային գիտելիքների գործնական կիրառման պայմանները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում անգլերենի ուսուցման ընթացքում մշակութային կարծրատիպերի հաղթահարմանը, տարբեր մշակույթների նկատմամբ հարգալից վերաբերմունքի ձևավորմանը, մշակութային բազմազանության ընկալմանը և սովորողների քննադատական մտածողության զարգացմանը։ Կարևորվում է այն հանգամանքը, որ օտար լեզվի արդյունավետ ուսուցումը չի սահմանափակվում բառապաշարի և քերականական կանոնների յուրացմամբ, այլ ենթադրում է նաև լեզվական արտահայտությունների սոցիալական ու մշակութային համատեքստերի ըմբռնում, հաղորդակցական նորմերի ճանաչում և տարբեր իրավիճակներում համապատասխան լեզվական վարքագծի ընտրություն։ Անդրադարձ է կատարվում անգլախոս երկրների մշակութային բազմազանությանը, հաղորդակցական ավանդույթներին, քաղաքավարության լեզվական միջոցներին, ազգային և տարածաշրջանային լեզվամշակութային առանձնահատկություններին, ինչպես նաև դրանց ներկայացման մանկավարժական եղանակներին։ Ուսումնասիրվում են անգլերենի դասագրքերում և ուսումնամեթոդական նյութերում մշակութային տեղեկատվության ընդգրկման սկզբունքները, բնագիր տեքստերի, տեսալսողական նյութերի, թվային կրթական ռեսուրսների և հաղորդակցական առաջադրանքների օգտագործման հնարավորությունները։ Հետազոտության թեմատիկ շրջանակում քննարկվում են նախագծային ուսուցման, իրավիճակային վարժությունների, դերային առաջադրանքների, համեմատական մշակութային վերլուծության և համագործակցային ուսուցման մեթոդների կիրառման հնարավորությունները՝ ուսուցիչների և սովորողների լեզվամշակութային իրազեկության զարգացման նպատակով։ Առանձնահատուկ հետաքրքրություն են ներկայացնում հայկական և անգլախոս մշակույթների համեմատական ուսումնասիրության մանկավարժական հնարավորությունները, մշակութային ընդհանրությունների ու տարբերությունների բացահայտումը և մայրենի մշակույթի վերաբերյալ գիտելիքների օգտագործումը օտար լեզվի ուսուցման գործընթացում։ Քննության են առնվում նաև ուսուցիչների լեզվամշակութային պատրաստվածության գնահատման չափանիշները, մասնագիտական ինքնագնահատման մեխանիզմները, կրթական կարիքների բացահայտման եղանակները և վերապատրաստման արդյունավետության որոշման հնարավոր մոտեցումները։ Կարևորվում են Հայաստանի Հանրապետության հանրակրթական համակարգի առանձնահատկությունները, օտար լեզուների ուսուցման կրթական նպատակները, ուսուցիչների մասնագիտական զարգացման պահանջները և միջազգային կրթական փորձի տեղայնացման անհրաժեշտությունը։ Հետազոտությունը կարող է նպաստել անգլերենի ուսուցիչների մասնագիտական պատրաստության կատարելագործմանը, լեզվամշակութային իրազեկության զարգացմանն ուղղված ուսումնամեթոդական մոտեցումների մշակմանը, դասավանդման գործընթացում մշակութային բաղադրիչի արդյունավետ ներառմանը և սովորողների միջմշակութային հաղորդակցական կարողունակությունների ձևավորմանը։ Աշխատությունն ունի տեսական և կիրառական նշանակություն և կարող է օգտակար լինել անգլերենի ուսուցիչների, օտար լեզուների դասավանդման մեթոդիկայի մասնագետների, մանկավարժների, կրթության կազմակերպիչների, ուսուցիչների վերապատրաստման ծրագրեր մշակողների, լեզվամշակութաբանների, միջմշակութային հաղորդակցության հետազոտողների, գիտաշխատողների, ասպիրանտների և մանկավարժական ու բանասիրական բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների ուսանողների համար։