Ջրային ռեսուրսների կառավարման արդյունավետության բարձրացման ուղիները Հայաստանի Հանրապետությունում

Право

Սահմանադրական վերահսկողության հիմնահարցերին նվիրված իրավագիտական ուսումնական ձեռնարկ է, որը նախատեսված է բուհերի ուսանողների համար և ներկայացնում է սահմանադրական արդարադատության համակարգի տեսական ու գործնական հիմքերը։ Գրքում բացատրվում է սահմանադրական վերահսկողության էությունը, դրա նպատակները և պետության իրավական համակարգում ունեցած դերը՝ որպես սահմանադրության գերակայության ապահովման հիմնական մեխանիզմ։ Աշխատության մեջ մանրամասն քննարկվում են սահմանադրական դատարանի լիազորությունները, նորմերի սահմանադրականության ստուգման ընթացակարգերը, ինչպես նաև անհատների և պետական մարմինների կողմից դիմումների ներկայացման կարգը։ Հեղինակը անդրադառնում է նաև սահմանադրական նախադեպերի նշանակությանը, մարդու իրավունքների պաշտպանության կապին սահմանադրական վերահսկողության հետ և իրավական պետության սկզբունքների ամրապնդմանը։ Գրքում ներկայացված են տեսական մոտեցումներ և գործնական օրինակներ, որոնք օգնում են հասկանալ սահմանադրական վերահսկողության կիրառումը տարբեր իրավական համակարգերում։ Այն կարևոր աղբյուր է իրավաբանության ուսանողների և սահմանադրական իրավունքի ուսումնասիրությամբ զբաղվողների համար։

Другие предметы

Գիրքը՝ «Էթոլոգիա և կենդանիների հոգեբանության հիմունքներ», հեղինակը Համբարձումյան Գ.Ռ., հանդիսանում է գիտական և ուսումնական ձեռնարկ, որն ընդգրկում է կենդանիների վարքի ուսումնասիրման և նրանց հոգեբանական հատկությունների ուսումնասիրության հիմնական սկզբունքներն ու մոտեցումները։ Այն ներկայացնում է էթոլոգիայի տեսական հիմքերը՝ վարքի էվոլյուցիոն, կենսաբանական և էկոլոգիական аспեկտներով, մանրամասն բացատրվում են կենդանիների սոցիալական վարքի, փոխազդեցությունների, բնազդային և ստացած սովորությունների մեխանիզմները, ինչպես նաև վարքային արձագանքների ու հոգեբանական կառուցվածքների ձևավորման գործընթացները։ Գրքում ներառված են կենդանիների սենսորային համակարգերի, ճանաչողության, հիշողության, սովորությունների ձևավորման, մոտիվացիայի և սթրեսի ազդեցության ուսումնասիրման մեթոդները, գործնական օրինակներով բացատրվում է կենդանիների վարքաբանական հետազոտությունների կազմակերպումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձված մարդու և կենդանու վարքի համեմատական ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև այն կիրառություններին, որոնք օգտակար են վետերինարական, կենդանաբանական, ագրարային և կենդանիների բարեկեցության ոլորտներում։ Գիրքը հանդիսանում է արժեքավոր աղբյուր ուսանողների, գիտնականների, հետազոտողների և կենդանիների հոգեբանության հետաքրքրությամբ զբաղվող մասնագետների համար, տրամադրելով ամբողջական գիտելիքներ էթոլոգիայի և կենդանիների հոգեբանության հիմունքների մասին՝ ժամանակակից գիտական մոտեցումներով։

Технология

Աշխատությունը նվիրված է իմպուլսային էլեկտրամագնիսական դաշտում հաղորդիչ պինդ մարմնի արագացման տեսական և փորձարարական ուսումնասիրությանը։ Ըստ մատենագիտական տվյալների՝ այն Վարդան Կարլենի Ղազարյանի տեխնիկական գիտությունների թեկնածուի ատենախոսության սեղմագիրն է, որը պաշտպանվել է 2004 թվականին Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարանում՝ «Գծային ինդուկցիոն արագացուցիչներ» ուղղությամբ։ Հետազոտության հիմքում ընկած է հզոր իմպուլսային էլեկտրամագնիսական դաշտերի միջոցով հաղորդիչ մարմիններին շարժման մեջ դնելու և դրանց արագացման գործընթացի ֆիզիկական օրինաչափությունների ուսումնասիրությունը։ Աշխատության տեսական մասը վերաբերում է էլեկտրամագնիսական դաշտի և հաղորդիչ մարմնի փոխազդեցության մաթեմատիկական նկարագրությանը, շարժվող մարմնի վրա գործող էլեկտրամագնիսական ուժերի վերլուծությանը և արագացման գործընթացի հիմնական պարամետրերի միջև կապերի բացահայտմանը։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև այն հարցի ուսումնասիրությունը, թե ինչպես են իմպուլսի բնութագրերը, դաշտի ուժգնությունը, հաղորդիչ մարմնի հատկությունները և համակարգի կառուցվածքային պարամետրերը ազդում արագացման արդյունավետության վրա։ Փորձարարական ուսումնասիրությունները հնարավորություն են տալիս տեսական կանխատեսումները համադրել իրական համակարգերում ստացվող արդյունքների հետ և գնահատել առաջարկվող մոտեցումների գործնական կիրառելիությունը։ Նման համակարգերը գիտատեխնիկական գրականության մեջ կապված են էլեկտրադինամիկական արագացման և գծային ինդուկցիոն արագացուցիչների հետ, որոնցում էլեկտրամագնիսական դաշտի էներգիան փոխակերպվում է շարժվող մարմնի մեխանիկական էներգիայի։ Աշխատության կարևոր կողմերից է արագացման գործընթացի արդյունավետության գնահատումը և այն ֆիզիկական գործոնների բացահայտումը, որոնք սահմանափակում կամ ընդլայնում են հնարավոր արագացման ցուցանիշները։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել իմպուլսային էլեկտրատեխնիկայի, էլեկտրամագնիսական մեխանիզմների, բարձր հոսանքների ֆիզիկայի և արագացուցիչային տեխնիկայի խնդիրների ուսումնասիրման համար։ Տեսական և փորձարարական մոտեցումների համադրումը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն բացահայտել գործընթացի ֆիզիկական մեխանիզմները, այլև հիմք ստեղծել համապատասխան սարքավորումների նախագծման և պարամետրերի օպտիմալացման համար։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել էլեկտրադինամիկայով, էլեկտրամագնիսական արագացուցիչներով, իմպուլսային էներգետիկ համակարգերով և պինդ մարմնի էլեկտրամագնիսական փոխազդեցություններով զբաղվող մասնագետներին, հետազոտողներին և համապատասխան տեխնիկական ուղղությունների ուսանողներին։

Другие предметы

Այս հրատարակությունը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր գրքերի տեղեկատվական ընտրանի, որը նպատակ ունի օգնել երիտասարդ ընթերցողներին կողմնորոշվել ժամանակակից գրականության բազմազան դաշտում և գտնել իրենց հետաքրքրություններին համապատասխան ընթերցանություն։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ՝ արկածային և ֆանտաստիկ պատմություններ, գիտահանրամատչելի գրքեր, սոցիալ-հոգեբանական վեպեր, ինչպես նաև կրթական և ճանաչողական բնույթի հրատարակություններ, որոնք նպաստում են պատանեկան մտածողության, երևակայության և արժեքային համակարգի ձևավորմանը։ Նյութը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում այն գրքերին, որոնք զարգացնում են քննադատական մտածողությունը, ստեղծագործական մոտեցումը և գիտելիքի նկատմամբ հետաքրքրությունը՝ միաժամանակ աջակցելով ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը։ Տեղեկատվական ցանկը նաև ընդգծում է ժամանակակից մանկապատանեկան գրականության դերը անձի սոցիալականացման, ինքնաճանաչման և աշխարհընկալման ընդլայնման գործընթացներում՝ ներկայացնելով գրքեր, որոնք կարող են դառնալ ոգեշնչման աղբյուր և կրթական ուղեցույց պատանիների համար։Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նպատակ ունենալով ապահովել երիտասարդ ընթերցողների, ծնողների, ուսուցիչների և գրադարանային աշխատողների իրազեկվածությունը պատանեկան գրականության նոր հրատարակությունների վերաբերյալ։ Ցանկում ընդգրկված են գեղարվեստական, ճանաչողական, գիտահանրամատչելի և կրթական բնույթի ստեղծագործություններ, որոնք ուղղված են պատանիների ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը, արժեքային համակարգի ձևավորմանը և ստեղծագործական մտածողության խթանմանը։ Հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել նոր գրականության մեջ, ընտրել տարիքային առանձնահատկություններին համապատասխան գրքեր և օգտագործել դրանք ինչպես ինքնուրույն ընթերցանության, այնպես էլ ուսումնական գործընթացում։ Այն կարևոր տեղեկատվական ռեսուրս է, որը նպաստում է ընթերցանության նկատմամբ հետաքրքրության բարձրացմանը և երիտասարդ սերնդի մտավոր ու մշակութային զարգացմանը։

Педагогика

Հրատարակությունը նվիրված է Լազարյան արևելյան լեզուների ինստիտուտի գործունեության հիսունամյա տարեդարձին և այդ առիթով կազմակերպված հանդիսավոր ժողովին։ Այն ներառում է տոնական հավաքի ընթացքում արտասանված ճառերն ու ներկայացված հաշվետվությունը, որոնք կարևոր սկզբնաղբյուրային նյութ են XIX դարի արևելագիտական կրթության, հայկական կրթական հաստատությունների և Մոսկվայի հայ համայնքի մշակութային ու մտավոր կյանքի պատմության ուսումնասիրության համար։ Նյութերում անդրադարձ է կատարվում ինստիտուտի հիմնադրման պատմությանը, դրա ստեղծման նպատակներին, կրթական առաքելությանը և գործունեության հիմնական ուղղություններին։ Հաստատությունը կարևոր դեր է ունեցել արևելյան լեզուների ուսումնասիրության և ուսուցման գործում՝ միաժամանակ հանդիսանալով հայագիտական կրթության ու մշակութային գործունեության նշանակալի կենտրոն։ Հոբելյանական բնույթը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն ներկայացնելու հաստատության անցած ճանապարհը, այլև ամփոփելու նրա գործունեության արդյունքները։ Ճառերում կարող են ընդգծվել ուսումնական գործընթացի կազմակերպումը, դասավանդվող լեզուները, կրթական ծրագրերը, դասախոսների և ուսուցիչների աշխատանքը, ինչպես նաև սովորողների պատրաստության մակարդակը։ Առանձնահատուկ հետաքրքրություն կարող են ներկայացնել արևելյան լեզուների ուսումնասիրության մեթոդների և այդ բնագավառում հաստատության ունեցած ավանդի վերաբերյալ դիտարկումները։ Հրատարակության հաշվետու հատվածը կարող է պարունակել տեղեկություններ հաստատության նյութական և կազմակերպական վիճակի, ուսումնական գործունեության, աշակերտների կամ ուսանողների թվի, դասավանդող կազմի, գրադարանի և այլ կրթամշակութային ռեսուրսների վերաբերյալ։ Այդ տվյալները կարևոր են ոչ միայն ինստիտուտի պատմությունը վերականգնելու, այլև ժամանակաշրջանի կրթական հաստատությունների գործունեության համեմատական ուսումնասիրության համար։ Հոբելյանական խոսքերում, բնականաբար, կարող են հիշատակվել նաև հաստատության հիմնադիրներն ու բարերարները, որոնց գործունեությունը կապված էր կրթության և մշակույթի զարգացման հետ։ Այդ համատեքստում նյութը կարող է արժեքավոր տեղեկություններ պահպանել հաստատության ձևավորման և հետագա զարգացման գործում ներդրում ունեցած անձանց մասին։ Հրատարակությունը կարևոր է նաև հայ-ռուսական մշակութային կապերի պատմության տեսանկյունից։ Մոսկվայում գործող կրթական կենտրոնի գործունեությունը արտացոլում է հայ մտավորականության, կրթական գործիչների և ռուսական ակադեմիական միջավայրի փոխգործակցությունը։ Արևելյան լեզուների ուսուցումը միաժամանակ կապվում էր տարածաշրջանի ժողովուրդների լեզուների, պատմության և մշակույթի գիտական ուսումնասիրության հետ։ Նյութը կարող է օգտագործվել նաև XIX դարի արևելագիտության զարգացման պատմությունն ուսումնասիրելիս։ Այդ ժամանակաշրջանում արևելյան լեզուների և մշակույթների նկատմամբ գիտական հետաքրքրությունը Եվրոպայում և Ռուսաստանում ընդլայնվում էր, իսկ մասնագիտացված կրթական հաստատությունները կարևոր դեր էին ստանձնում համապատասխան մասնագետների պատրաստման գործում։ Հոբելյանական ժողովի նյութերը հնարավորություն են տալիս պատկերացնելու, թե ինչպես էր այդ գործընթացում իր տեղը զբաղեցնում տվյալ ինստիտուտը։ Հրատարակության սկզբնաղբյուրային արժեքը պայմանավորված է նաև նրա ժամանակակից բնույթով․ այն ներկայացնում է հաստատության գործունեության գնահատականը հենց դրա հիսունամյակի կապակցությամբ։ Այդ պատճառով տեքստը կարող է պարունակել ինչպես փաստական տեղեկություններ, այնպես էլ ժամանակաշրջանին բնորոշ գնահատականներ, գաղափարներ և կրթական-մշակութային առաջնահերթություններ։ Ընդհանուր առմամբ, հրատարակությունը արժեքավոր հուշագրական և հաշվետու նյութ է, որը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու Լազարյան ինստիտուտի ձևավորման ու զարգացման պատմությունը, արևելյան լեզուների ուսուցման ավանդույթները, հայագիտական կրթության կազմակերպումը և XIX դարի ռուսահայ կրթամշակութային միջավայրը։ Այն կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, արևելագետներին, հայագետներին, կրթության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին և հայկական մշակութային ժառանգության ուսումնասիրողներին։

География

Գրքում քննարկվում են հողերի, քարերի, ջրերի և մթնոլորտային տարրերի քիմիական կազմը, դրանց փոխազդեցությունը և ազդեցությունը լանդշաֆտի էկոհամակարգերի վրա։ Ներկայացվում են նաև բնության տարաբնույթ գործընթացները՝ ածխաթթվային ու օրգանական տարրերի շրջանառությունը, հողի գեոքիմիական առանձնահատկությունները և տարբեր լանդշաֆտային ձևերի՝ լեռներ, հովիտներ, հարթավայրեր, քիմիական կառուցվածքը։ Գիրքը նախատեսված է երկրաբանական գիտությունների մասնագետների, լանդշաֆտային և էկոլոգիական ուսումնասիրություններով հետաքրքրված ուսանողների և գիտնականների համար՝ տրամադրելով համապարփակ գիտական շրջանակ՝ լանդշաֆտների գեոքիմիական գործընթացները հասկանալու և հետազոտելու համար։