Քաղաքական էլիտայի հավաքագրման մեխանիզմները և պետական կառավարման արդյունավետությունը ՀՀ-ում

Технология

Այս աշխատանքը նվիրված է լեռնային գետերից ջրի վերցման համար նախատեսված ջրընդունիչ կառուցվածքների կատարելագործման ուղիների ուսումնասիրությանը՝ հաշվի առնելով լեռնային գետերի հիդրոլոգիական և հիդրավլիկական առանձնահատկությունները։ Լեռնային գետերը բնութագրվում են մեծ թեքություններով, հոսքի արագության զգալի տատանումներով, ջրի մակարդակի արագ փոփոխություններով, պինդ մասնիկների և նստվածքների մեծ քանակով, ինչպես նաև քարերի, խճի և այլ բեկորային նյութերի տեղափոխմամբ, ինչն էապես բարդացնում է ջրընդունիչների նախագծումը և շահագործումը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել գործող ջրընդունիչ համակարգերի արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունները և առաջարկել այնպիսի կառուցվածքային ու տեխնիկական լուծումներ, որոնք կապահովեն ջրի հուսալի ընդունում տարբեր հիդրոլոգիական պայմաններում։ Աշխատանքում կարևոր տեղ է հատկացվում ջրի ընդունման գործընթացի վրա գետի հոսքի արագության, ջրի ծախսի, հունի ձևի, թեքության, նստվածքների շարժման և սեզոնային փոփոխությունների ազդեցության ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են ջրընդունիչների աշխատանքի հետ կապված հիմնական խնդիրները, այդ թվում՝ մուտքային հատվածների խցանումը, նստվածքների կուտակումը, ջրի ընդունման արդյունավետության նվազումը, հիդրավլիկական ռեժիմի խախտումները և կառուցվածքների վնասման վտանգը։ Հնարավոր կատարելագործումները կարող են ներառել ջրի մուտքի կառուցվածքային ձևի փոփոխություն, պաշտպանիչ և մաքրող տարրերի կատարելագործում, նստվածքների հեռացման ավելի արդյունավետ համակարգերի կիրառում, ինչպես նաև ջրի հոսքի ուղղորդման և կարգավորման մեխանիզմների բարելավում։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի ջրընդունիչի աշխատանքի հուսալիության ապահովումը ոչ միայն սովորական, այլև վարարումների և հոսքի կտրուկ փոփոխությունների ժամանակ։ Այդ նպատակով անհրաժեշտ է հաշվի առնել ծայրահեղ հիդրոլոգիական իրավիճակները և կառուցվածքի կայունությունը դրանց պայմաններում։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել նաև հիդրավլիկական հաշվարկների կատարելագործման մեթոդները, լաբորատոր կամ մոդելային հետազոտությունների կիրառումը և տարբեր կառուցվածքային լուծումների համեմատական գնահատումը։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ընտրել այնպիսի ջրընդունիչի կառուցվածք, որը միաժամանակ ապահովում է անհրաժեշտ ջրի քանակի ընդունում, նվազեցնում է նստվածքների և բեկորների ներթափանցումը և երկարացնում է համակարգի շահագործման ժամկետը։ Թեման ունի գործնական կարևորություն ջրամատակարարման, ոռոգման, փոքր հիդրոէներգետիկայի և այլ ջրատնտեսական համակարգերի համար, որտեղ անհրաժեշտ է լեռնային գետերի ջրային ռեսուրսների արդյունավետ և անվտանգ օգտագործում։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել հիդրոտեխնիկների, ջրաշինարարների, հիդրոլոգների, նախագծող ինժեներների, ջրային տնտեսության մասնագետների և համապատասխան տեխնիկական մասնագիտությունների ուսանողների ու հետազոտողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը նպատակաուղղված է լեռնային գետերի բարդ հոսքային պայմաններին առավել լավ հարմարված, հուսալի և արդյունավետ ջրընդունիչ կառուցվածքների նախագծման ու շահագործման գիտատեխնիկական հիմքերի կատարելագործմանը։

Информатика

Աշխատությունը նվիրված է գերմեծ ինտեգրալ սխեմաների մուտքի և ելքի հանգույցներում էներգասպառման նվազեցմանն ուղղված ծրագրային միջոցների մշակմանը և հետազոտմանը։ Ուսումնասիրության հիմնական նպատակը ինտեգրալ սխեմաների աշխատանքի ընթացքում էներգիայի արդյունավետ օգտագործման բարձրացումն է՝ հատկապես այն հատվածներում, որտեղ արտաքին կապերի, ազդանշանների փոխանցման և տվյալների փոխանակման գործընթացները կարող են զգալի էներգետիկ ծախս առաջացնել։ Աշխատության շրջանակում դիտարկվում են գերմեծ ինտեգրալ սխեմաների կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունները, մուտքի/ելքի հանգույցներում էներգասպառման առաջացման պատճառները և այն գործոնները, որոնք ազդում են համակարգի ընդհանուր էներգաարդյունավետության վրա։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ծրագրային մեթոդների և ալգորիթմների մշակմանը, որոնց միջոցով հնարավոր է օպտիմալացնել ազդանշանների փոխանցման գործընթացները, նվազեցնել ավելորդ անցումները և համապատասխանաբար սահմանափակել էներգիայի կորուստները՝ միաժամանակ պահպանելով համակարգի աշխատանքի պահանջվող արագությունն ու հուսալիությունը։ Հետազոտական հատվածում ուշադրություն է դարձվում առաջարկվող մոտեցումների արդյունավետության գնահատմանը, տարբեր մեթոդների համեմատությանը և դրանց կիրառելիության ուսումնասիրությանը տարբեր նախագծային պայմաններում։ Աշխատանքը կարևոր է հատկապես ժամանակակից թվային համակարգերի զարգացման համատեքստում, որտեղ սարքերի փոքրացման, հաշվարկային հզորության աճի և էներգիայի սահմանափակ ռեսուրսների պայմաններում էներգաարդյունավետ նախագծումը դարձել է առանցքային խնդիր։ Այն կարող է օգտակար լինել միկրոէլեկտրոնիկայի, համակարգերի նախագծման, համակարգչային ճարտարագիտության և ներկառուցված համակարգերի ոլորտների մասնագետներին, հետազոտողներին, ասպիրանտներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին՝ որպես գերմեծ ինտեգրալ սխեմաների էներգասպառման վերլուծության և դրա ծրագրային նվազարկման մեթոդների վերաբերյալ մասնագիտական ուսումնասիրություն։

Экономика

Այս կուրսային աշխատանքը վերաբերում է մոնետարիզմի և քեյնսյան տնտեսական դպրոցի համեմատական վերլուծությանը՝ կենտրոնանալով այն երկու խոշոր տնտեսագիտական մտածողների գաղափարների վրա, որոնք ձևավորել են ժամանակակից մակրոտնտեսական տեսությունների հիմքերը՝ John Maynard Keynes և Milton Friedman։ Աշխատանքը ուսումնասիրում է, թե ինչպես են Քեյնսի կողմից առաջարկված պետական միջամտության, համախառն պահանջարկի խթանման և տնտեսական ցիկլերի կարգավորման գաղափարները հակադրվում Ֆրիդմանի մոնետարիստական մոտեցմանը, որը կենտրոնանում է փողի զանգվածի վերահսկման, շուկայի ինքնակարգավորման և պետական միջամտության նվազեցման վրա։ Ներկայացվում է նաև երկու տեսությունների պատմական ձևավորումը՝ Մեծ ճգնաժամի պայմաններում քեյնսյան մոդելի առաջացումը և հետպատերազմյան շրջանում մոնետարիզմի զարգացումը՝ որպես քեյնսյան քաղաքականությունների քննադատություն։ Կուրսայինում քննարկվում են այն հիմնական տարբերությունները, թե ինչպես են երկու դպրոցները բացատրում գնաճի, գործազրկության և տնտեսական աճի պատճառները, ինչպես նաև դրանց առաջարկած քաղաքական լուծումները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Ֆիլիպսի կորի մեկնաբանությանը, պետական բյուջետային քաղաքականության արդյունավետությանը և կենտրոնական բանկերի դերին տնտեսական կայունության ապահովման գործում։ Աշխատանքը նպատակ ունի ցույց տալ ոչ միայն հակասությունները, այլ նաև այն կետերը, որտեղ երկու մոտեցումները կարող են լրացնել միմյանց՝ ձևավորելով ավելի բարդ և բազմաշերտ մակրոտնտեսական պատկեր։

Экономика

Տնտեսագիտական և կառավարչական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության արդյունաբերական ձեռնարկություններում ներդրումային և նորամուծական գործունեության հիմնական ուղղությունների ու դրանց իրականացման ընթացքում առաջացող հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում ներդրումային ռեսուրսների ներգրավման, արտադրական կարողությունների արդիականացման, նոր տեխնոլոգիաների ներդրման և նորարարական արտադրանքի ստեղծման հետ կապված գործընթացները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ձեռնարկությունների ներդրումային գրավչության, ֆինանսավորման աղբյուրների, տեխնոլոգիական վերազինման և գիտատեխնիկական ներուժի արդյունավետ օգտագործման խնդիրներին։ Վերլուծվում են նորամուծական գործունեության զարգացման վրա ազդող տնտեսական, ֆինանսական, կազմակերպական և ինստիտուցիոնալ գործոնները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը արտադրողականության ու մրցունակության բարձրացման վրա։ Քննարկվում են ներդրումային և նորամուծական ծրագրերի կառավարման, ռիսկերի գնահատման, պետական աջակցության և մասնավոր հատվածի մասնակցության հնարավոր մեխանիզմները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված գնահատելու արդյունաբերական ձեռնարկությունների զարգացման առկա խոչընդոտները և առանձնացնելու ներդրումային ու նորամուծական ակտիվության խթանման հնարավոր ուղղությունները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել արդյունաբերության տնտեսագիտության, ներդրումային կառավարման, նորարարությունների և ձեռնարկությունների ռազմավարական զարգացման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Математика

Աշխատությունը նվիրված է Բյուրականի աստղադիտարանում իրականացված լայնածավալ սպեկտրային դիտումների շրջանակում հայտնաբերված և ընտրված երկնային տիրույթներում տեղակայված գալակտիկաների հատկությունների համակարգված ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում արտագալակտիկական օբյեկտների դիտողական տվյալների վերլուծությունն է՝ նպատակ ունենալով բացահայտել դրանց սպեկտրային, լուսաչափական և կառուցվածքային առանձնահատկությունները, ինչպես նաև պարզել տարբեր տիպի գալակտիկաների ֆիզիկական բնույթը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում սպեկտրներում դիտվող ճառագայթման և կլանման գծերին, որոնք կարևոր տեղեկություններ են տալիս գալակտիկաներում ընթացող ֆիզիկական գործընթացների, աստղառաջացման ակտիվության և միջաստղային միջավայրի հատկությունների մասին։ Դիտարկվում են գալակտիկաների սպեկտրային դասակարգման խնդիրները, դրանց գույները, տեսանելի պայծառությունը, ձևաբանական հատկանիշները և այլ դիտողական պարամետրեր։ Կարևոր ուղղություններից է ակտիվ գալակտիկական միջուկների և ուժեղ ճառագայթմամբ առանձնացող օբյեկտների հայտնաբերումն ու ուսումնասիրությունը, քանի որ նման աղբյուրները հնարավորություն են տալիս հետազոտելու գալակտիկաների կենտրոնական շրջաններում ընթացող բարձր էներգիական երևույթները։ Սպեկտրային տվյալների հիման վրա հնարավոր է գնահատել նաև օբյեկտների կարմիր շեղումները և ուսումնասիրել դրանց տարածական բաշխման առանձնահատկությունները։ Ընտրված երկնային տիրույթների մանրամասն հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս համադրել տարբեր բնութագրերով գալակտիկաների տվյալները, առանձնացնել հետաքրքիր կամ հազվադեպ օբյեկտներ և ձևավորել հետագա դիտումների համար անհրաժեշտ ընտրանքներ։ Աշխատանքում կարևոր նշանակություն ունեն աստղագիտական կատալոգների, լուսաչափական տվյալների և տարբեր ալիքային տիրույթներում կատարված դիտումների համադրումը, ինչը նպաստում է ուսումնասիրվող աղբյուրների առավել ամբողջական բնութագրմանը։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել գալակտիկաների ակտիվության, աստղառաջացման գործընթացների, գալակտիկական միջուկների և արտագալակտիկական օբյեկտների դասակարգման խնդիրների ուսումնասիրման համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը ներկայացնում է դիտողական աստղաֆիզիկայի կարևոր ուղղություն՝ ընդգծելով սպեկտրային երկնային դիտումների նշանակությունը գալակտիկաների բազմազանության, ֆիզիկական հատկությունների և տիեզերական միջավայրում դրանց բաշխման ուսումնասիրության գործում։

Философия

Աշխատությունը նվիրված է գիտության փիլիսոփայության առանցքային խնդիրներից մեկի՝ դեմարկացիայի հիմնախնդրի ժամանակակից հայեցակարգերի իմացաբանական վերլուծությանը։ Հեղինակը ուսումնասիրում է գիտական և ոչ գիտական գիտելիքների սահմանազատման չափանիշները, դրանց ձևավորման պատմական նախադրյալները և արդի տեսական մոտեցումները՝ անդրադառնալով գիտական ճանաչողության բնույթին, մեթոդաբանությանը և զարգացման օրինաչափություններին։ Քննարկվում են գիտականության չափանիշների վերաբերյալ տարբեր փիլիսոփայական դպրոցների տեսակետները, վերլուծվում են ստուգելիության, հերքելիության, հիմնավորվածության, ռացիոնալության և գիտական բացատրության սկզբունքները՝ գնահատելով դրանց նշանակությունը գիտելիքի արժևորման և դասակարգման գործընթացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ժամանակակից գիտության զարգացման պայմաններում դեմարկացիայի խնդրի նոր մեկնաբանություններին, միջգիտակարգային հետազոտությունների ազդեցությանը և գիտական ճանաչողության սահմանների վերաիմաստավորմանը։ Հետազոտությունը համադրում է դասական և ժամանակակից տեսությունները՝ բացահայտելով դրանց ուժեղ և թույլ կողմերը, ինչպես նաև դրանց կիրառական նշանակությունը գիտական հետազոտությունների գնահատման և գիտության մեթոդաբանական հիմքերի ձևավորման տեսանկյունից։ Աշխատությունը նախատեսված է փիլիսոփաների, գիտության մեթոդաբանությամբ զբաղվող հետազոտողների, դասախոսների, ասպիրանտների, ուսանողների և գիտական ճանաչողության տեսական հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։