Откройте для себя другие интересные и полезные материалы
Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материаловДругие предметы
Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Ինֆորմացիոն ցանկ=Новые книги: Обшественно-политические науки: Информационный указател (1982, թիվ 9)
Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։
Обновлено. 2026-08-21Литература
Ազգային բնավորությունը Վիլյամ Սարոյանի գեղարվեստական համակարգում
Աշխատությունը նվիրված է Վիլյամ Սարոյանի ստեղծագործական աշխարհում ազգային բնավորության արտացոլման և ձևավորման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով նրա գեղարվեստական համակարգի մարդակենտրոն, հումանիստական և ինքնության թեմատիկան։ Գրքում վերլուծվում են Սարոյանի պատմվածքներում, պիեսներում և արձակ ստեղծագործություններում հայ մարդու կերպարի կառուցման մեխանիզմները, ազգային ինքնության, հիշողության և մշակութային արմատների արտահայտման ձևերը։ Հեղինակը դիտարկում է, թե ինչպես է Սարոյանը համադրում ամերիկյան կենսափորձը և հայկական մշակութային ավանդույթները՝ ստեղծելով առանձնահատուկ գեղարվեստական աշխարհ, որտեղ ազգային բնավորությունը ներկայացվում է ոչ թե կարծրատիպերի, այլ մարդկային համընդհանուր արժեքների միջոցով։ Ուսումնասիրության մեջ կարևորվում են նաև լեզվական առանձնահատկությունները, հումորի և ողբերգականի համադրությունը, ինչպես նաև փոքր մարդու կերպարի փիլիսոփայական ընկալումը Սարոյանի ստեղծագործություններում։ Գրքում քննարկվում է նաև Սարոյանի ազդեցությունը 20-րդ դարի ամերիկահայ գրականության զարգացման վրա և նրա տեղը համաշխարհային գրականության մեջ՝ որպես մշակութային ինքնության և հումանիզմի յուրահատուկ արտահայտիչ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել գրականագետներին, մշակութաբաններին, ամերիկահայ գրականության ուսումնասիրողներին, ինչպես նաև ընթերցողներին, ովքեր հետաքրքրված են ազգային ինքնության և գրականության փոխկապակցվածությամբ։
Обновлено. 2026-09-15
История
Карсские торжества в 1910 году и Четыре штурма Карса
Աշխատությունը նվիրված է Կարսի պատմական անցյալի և հատկապես 1910 թվականին տեղի ունեցած իրադարձությունների ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրությամբ Կարսի նկատմամբ իրականացված չորս գրոհների և դրանց պատմաքաղաքական նշանակության վրա։ Հետազոտության շրջանակում ներկայացվում է Կարսի՝ որպես ռազմավարական և քաղաքական կարևոր կենտրոնի պատմական դերը, նրա աշխարհագրական դիրքը և տարածաշրջանային զարգացումներում ունեցած նշանակությունը։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու այն ռազմաքաղաքական պայմանները, որոնցում ձևավորվել են Կարսի շուրջ տեղի ունեցած ռազմական իրադարձությունները, ինչպես նաև դրանց նախադրյալներն ու հետևանքները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում չորս գրոհների ընթացքին, դրանց կազմակերպման պայմաններին, մասնակից ուժերին, ռազմական գործողությունների առանձնահատկություններին և դրանց արդյունքներին։ Հետազոտության ընթացքում կարող են համադրվել պատմական սկզբնաղբյուրների, հուշագրությունների, ժամանակագրական տեղեկությունների և այլ վկայությունների տվյալները՝ իրադարձությունների հնարավորինս ամբողջական պատկերը վերականգնելու համար։ Կարևորվում է նաև Կարսի նկատմամբ վերահսկողության համար պայքարի ազդեցությունը տարածաշրջանի բնակչության կյանքի, քաղաքական հարաբերությունների և ռազմական հավասարակշռության վրա։ 1910 թվականի հոբելյանական կամ հանդիսավոր միջոցառումների ուսումնասիրությունը, իր հերթին, հնարավորություն է տալիս դիտարկել Կարսի պատմական հիշողության և հասարակական ընկալման ձևավորման առանձնահատկությունները տվյալ ժամանակաշրջանում։ Աշխատությունը կարող է արժեքավոր լինել նաև այն տեսանկյունից, որ ռազմական իրադարձությունները ներկայացվում են ոչ միայն որպես առանձին մարտական գործողություններ, այլև ավելի լայն պատմական գործընթացների բաղադրիչներ՝ կապված տարածաշրջանային իշխանության, տարածքային վերահսկողության և քաղաքական շահերի հետ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել Կարսի պատմության, տարածաշրջանի ռազմաքաղաքական զարգացումների և համապատասխան ժամանակաշրջանի պատմական իրադարձությունների առավել խորքային ընկալմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, ռազմական պատմության մասնագետներին, հայագետներին, տարածաշրջանային պատմության հետազոտողներին, աղբյուրագետներին, ուսուցիչներին, դասախոսներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։
Обновлено. 2026-09-23
История
Սովետական Հայաստանի արդյունաբերությունը 40 տարում։ (Հանձնարարական բիբլիոգրաֆիա)
Այս հանձնարարական բիբլիոգրաֆիական աշխատությունը նվիրված է Խորհրդային Հայաստանի արդյունաբերության զարգացման քառասունամյա ընթացքի ուսումնասիրությանը և այդ ժամանակաշրջանի վերաբերյալ գրականության ու աղբյուրների համակարգմանը։ Գրքում ներկայացվում են հանրապետության արդյունաբերական ոլորտի ձևավորման, ընդլայնման և կառուցվածքային փոփոխությունների վերաբերյալ նյութեր՝ ընդգրկելով արդյունաբերության հիմնական ճյուղերը, արտադրական կարողությունների աճը, արդյունաբերական ձեռնարկությունների զարգացումը և տնտեսական քաղաքականության ազդեցությունը։ Աշխատությունը նպատակ ունի ընթերցողին ուղղորդել տվյալ թեմայի վերաբերյալ կարևորագույն գրականության, փաստաթղթերի և հետազոտությունների ուսումնասիրության հարցում՝ առանձնացնելով արդյունաբերական զարգացման տարբեր փուլերին վերաբերող աղբյուրները։ Բիբլիոգրաֆիան կարող է օգտակար լինել Հայաստանի խորհրդային շրջանի տնտեսական պատմությամբ զբաղվող հետազոտողների, պատմաբանների, տնտեսագետների, ուսանողների և արդյունաբերության զարգացման հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ որպես տեղեկատվական և որոնողական արժեքավոր ուղեցույց։
Обновлено. 2026-09-04Экономика
Անընդհատ (համատարած) քրոնոմետրաժի
Անընդհատ (համատարած) քրոնոմետրաժը աշխատանքային ժամանակի ուսումնասիրման մեթոդ է, որի միջոցով չափվում և գրանցվում է արտադրական գործընթացի բոլոր գործողությունների տևողությունը՝ առանց ընդհատումների ամբողջ աշխատանքային ցիկլի ընթացքում։ Դրա էությունը կայանում է նրանում, որ դիտարկվում է աշխատանքի ընթացքը սկզբից մինչև վերջ, և յուրաքանչյուր գործողության ժամանակը ֆիքսվում է շարունակական ձևով՝ ապահովելով ամբողջական պատկեր աշխատանքային գործընթացի մասին։ Այս մեթոդը թույլ է տալիս բացահայտել աշխատանքի կառուցվածքը, առանձին գործողությունների տևողությունը, ինչպես նաև արտադրողականության վրա ազդող գործոնները։ Անընդհատ քրոնոմետրաժը հատկապես կիրառվում է բարդ արտադրական գործընթացներում, որտեղ կարևոր է յուրաքանչյուր փուլում ժամանակի ճիշտ հաշվարկը և կորուստների հայտնաբերումը։ Այն հնարավորություն է տալիս վերլուծել աշխատանքի արդյունավետությունը, գտնել ավելորդ ժամանակային ծախսերը և բարելավել արտադրական կազմակերպումը։ Քրոնոմետրաժի տվյալները օգտագործվում են նաև աշխատանքի նորմավորման համար՝ սահմանելու աշխատանքի կատարման օպտիմալ ժամանակային չափանիշներ։ Մեթոդի առավելություններից են ճշգրիտ տվյալների ստացումը և գործընթացի ամբողջական վերահսկումը, սակայն այն պահանջում է մանրակրկիտ դիտարկում և կարող է լինել ժամանակատար։ Այսպիսով, անընդհատ քրոնոմետրաժը կարևոր գործիք է աշխատանքի կազմակերպման և արտադրողականության բարձրացման համար, քանի որ այն օգնում է գիտական հիմքով գնահատել և օպտիմալացնել աշխատանքային գործընթացները։
Обновлено. 2026-10-23
Биология
Влияние нового гипоталамического цитокина на метаболизм фосфолипидных компонентов биомембран при ионизирующем облучении
Աշխատությունը նվիրված է նոր հիպոթալամուսային ցիտոկինի ազդեցության ուսումնասիրությանը իոնացնող ճառագայթման պայմաններում կենսաթաղանթների ֆոսֆոլիպիդային բաղադրիչների նյութափոխանակության վրա։ Հետազոտության հիմքում ընկած է օրգանիզմի կարգավորիչ համակարգերի և բջջային թաղանթների կենսաքիմիական գործընթացների փոխազդեցության ուսումնասիրությունը ճառագայթային ազդեցության պայմաններում։ Քննարկվում են իոնացնող ճառագայթման հետևանքով բջիջներում առաջացող կենսաքիմիական փոփոխությունները, մասնավորապես՝ կենսաթաղանթների կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ ամբողջականության վրա հնարավոր ազդեցությունները և ֆոսֆոլիպիդների փոխանակության խանգարումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հիպոթալամուսային ցիտոկինի կարգավորիչ դերին և դրա հնարավոր ազդեցությանը ֆոսֆոլիպիդների սինթեզի, քայքայման ու վերափոխման գործընթացների վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են գնահատվել բջջաթաղանթների լիպիդային կազմի փոփոխությունները, ֆոսֆոլիպիդային նյութափոխանակության հիմնական ցուցանիշները և ճառագայթային ազդեցության պայմաններում դրանց հնարավոր կարգավորումը։ Նման հետազոտությունները կարևոր են հասկանալու համար, թե ինչպես են նեյրոէնդոկրին և իմունակարգավորիչ ազդակները փոխազդում բջջային մակարդակում և ինչպիսի մեխանիզմներով կարող են ազդել օրգանիզմի պաշտպանական ու հարմարվողական պատասխանների վրա։ Աշխատությունը միավորում է կենսաքիմիայի, կենսաֆիզիկայի և ճառագայթային կենսաբանության խնդիրները՝ ուսումնասիրելով բջջային թաղանթների լիպիդային փոխանակության փոփոխությունները որպես ճառագայթային ազդեցության կարևոր կենսաքիմիական հետևանք։ Այն կարող է հետաքրքրել կենսաքիմիկոսներին, կենսաֆիզիկոսներին, ճառագայթային կենսաբանության և բջջային կենսաբանության մասնագետներին, ինչպես նաև համապատասխան ոլորտներում գիտական հետազոտություններ իրականացնող ուսանողներին և հետազոտողներին։
Обновлено. 2026-09-18