Մարդու Էկոլոգիա

История

Armenia-ը Հարավային Կովկասում գտնվող հնագույն քաղաքակրթական կենտրոններից մեկն է, որը առանձնանում է իր բազմաշերտ պատմությամբ, հարուստ մշակութային ժառանգությամբ և ինքնատիպ ազգային ինքնությամբ։ Երկիրը գտնվում է լեռնային բարձրավանդակում և հայտնի է իր բարդ ռելիեֆով, որը զգալի ազդեցություն է ունեցել բնակեցման ձևերի, տնտեսական գործունեության և պատմական զարգացման վրա։ Հայաստանի տարածքը համարվում է աշխարհի ամենահին բնակեցված շրջաններից մեկը, որտեղ ձևավորվել են վաղ պետական կազմավորումներ և զարգացել են առաջավոր մշակութային ավանդույթներ։ Երկրի պատմությունը բնութագրվում է պետականության ձևավորման, կորուստների և վերականգնման բազմադարյա գործընթացներով, ինչպես նաև քրիստոնեության վաղ ընդունմամբ որպես պետական կրոն, ինչը մեծ ազդեցություն է ունեցել մշակույթի և հասարակական կյանքի վրա։ Հայաստանը հայտնի է իր միջնադարյան վանքերով, ճարտարապետական հուշարձաններով, ձեռագրական մշակույթով և հարուստ գրական ավանդույթով, որոնք մինչև այսօր կարևոր դեր ունեն ազգային ինքնության պահպանման գործում։ Ժամանակակից Հայաստանը զարգացող պետություն է, որը համադրում է պատմական ժառանգությունը և ժամանակակից պետական կառավարման ու տնտեսական համակարգերի զարգացման փորձերը՝ պահպանելով իր առանձնահատուկ մշակութային դիմագիծը միջազգային միջավայրում։

Социология

Մահացությունը և կյանքի տևողությունը ժողովրդագրական կարևոր ցուցանիշներ են, որոնք բնութագրում են բնակչության առողջական վիճակը, կյանքի որակը և սոցիալ-տնտեսական զարգացման մակարդակը։ Մահացությունը ցույց է տալիս որոշակի ժամանակահատվածում բնակչության շրջանում մահերի քանակը, սովորաբար հաշվարկվում է տարվա ընթացքում և արտահայտվում է 1000 բնակչի հաշվով՝ որպես մահացության ընդհանուր ցուցանիշ։ Կյանքի տևողությունը կամ կյանքի միջին սպասվող տևողությունը ցույց է տալիս, թե որքան տարի միջինում կարող է ապրել նոր ծնված մարդը՝ եթե տվյալ ժամանակահատվածի մահացության պայմանները պահպանվեն։ Մահացության ցուցանիշները բաժանվում են ընդհանուր, մանկական, մայրական և տարիքային հատուկ ցուցանիշների, որոնք օգնում են ավելի մանրամասն գնահատել բնակչության առողջական վիճակը տարբեր խմբերում։ Մահացության ընդհանուր ցուցանիշը հաշվարկվում է՝ որոշակի տարվա մահերի ընդհանուր թիվը բաժանելով նույն տարվա միջին բնակչության վրա և բազմապատկելով 1000-ով։ Մանկական մահացության ցուցանիշը հաշվարկվում է մինչև մեկ տարեկան երեխաների մահերի թիվը բաժանելով նույն տարվա կենդանի ծնունդների ընդհանուր թվի վրա և բազմապատկելով 1000-ով։ Կյանքի տևողության հաշվարկը կատարվում է հատուկ ժողովրդագրական աղյուսակների՝ կյանքի տախտակների միջոցով, որտեղ հաշվի են առնվում տարբեր տարիքային խմբերում մահանալու հավանականությունները։ Այս ցուցանիշները կարևոր են պետության սոցիալական քաղաքականության մշակման, առողջապահական համակարգի գնահատման և բնակչության կենսամակարդակի վերլուծության համար, քանի որ դրանք ցույց են տալիս հասարակության ընդհանուր բարեկեցության և առողջապահական վիճակի մակարդակը։

Математика

Այս աշխատությունը նվիրված է տատանվող էլեկտրոններով պարպման ստացիոնար դինամիկական բնութագրերի վրա խողովակի երկրաչափական պարամետրերի ազդեցության ուսումնասիրությանը և ստացված արդյունքների հնարավոր կիրառությունների բացահայտմանը։ Հետազոտության կենտրոնում գազային պարպման համակարգերում էլեկտրոնների շարժման, տարածական բաշխման և էլեկտրական դաշտի հետ փոխազդեցության առանձնահատկություններն են, որոնք պայմանավորում են պարպման կայունությունն ու դինամիկան։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել խողովակի երկարության, տրամագծի, ձևի, էլեկտրոդների փոխադարձ դիրքի և այլ երկրաչափական պարամետրերի փոփոխության ազդեցությունը պարպման էլեկտրական ու դինամիկական բնութագրերի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տատանվող էլեկտրոնների շարժման ռեժիմներին և դրանց ազդեցությամբ առաջացող էլեկտրամագնիսական ու պլազմային գործընթացներին։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել պարպման հոսանքի, լարման, էլեկտրոնային հոսքերի, տատանումների հաճախականության, ամպլիտուդի և կայունության փոփոխությունների վերլուծություն՝ տարբեր երկրաչափական պայմաններում։ Կարևոր ուղղություն է տեսական մոդելների և փորձարարական տվյալների համադրումը, որի միջոցով հնարավոր է բացահայտել խողովակի կառուցվածքային առանձնահատկությունների և պարպման դինամիկայի միջև քանակական ու որակական կապերը։ Աշխատանքում կարող են դիտարկվել նաև այն պայմանները, որոնց դեպքում համակարգը ձեռք է բերում կայուն ստացիոնար ռեժիմ, ինչպես նաև այն գործոնները, որոնք հանգեցնում են տատանողական կամ անկայուն վիճակների առաջացման։ Ստացված արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ էլեկտրոնային և իոնային հոսքերի կառավարման, գազային պարպման վրա հիմնված սարքերի կատարելագործման, պլազմային տեխնոլոգիաների, վակուումային և էլեկտրատեխնիկական համակարգերի նախագծման համար։ Խողովակի երկրաչափության ազդեցության բացահայտումը հնարավորություն է տալիս օպտիմալացնել սարքի կառուցվածքը և անհրաժեշտ աշխատանքային ռեժիմները՝ ցանկալի էլեկտրական ու դինամիկական բնութագրեր ստանալու նպատակով։ Ուսումնասիրությունը միավորում է պլազմային ֆիզիկայի, էլեկտրադինամիկայի և կիրառական ֆիզիկայի խնդիրները՝ նպաստելով տատանվող էլեկտրոններով պարպումների ֆիզիկական մեխանիզմների ավելի խոր ըմբռնմանը և դրանց տեխնիկական կիրառությունների ընդլայնմանը։

Технология

Ուսումնասիրությունը նվիրված է ճարպաթթուների ազդեցության բացահայտմանը Lactobacillus ցեղի բակտերիաների բջջաթաղանթների ֆիզիկաքիմիական հատկությունների և մածնի պատրաստման կենսատեխնոլոգիական գործընթացի վրա։ Աշխատանքի հիմքում կաթնաթթվային բակտերիաների բջջաթաղանթի կառուցվածքի և հատկությունների փոփոխությունների ուսումնասիրությունն է՝ տարբեր ճարպաթթուների ազդեցության պայմաններում, ինչպես նաև այդ փոփոխությունների հնարավոր կապի գնահատումը բակտերիաների կենսագործունեության և խմորման գործընթացի արդյունավետության հետ։ Հետազոտության ընթացքում կարող են ուսումնասիրվել բջջաթաղանթի կառուցվածքային կազմակերպվածությունը, թափանցելիությունը, հեղուկությունը, մակերևութային հատկությունները և այլ ֆիզիկաքիմիական ցուցանիշներ, որոնք կարևոր նշանակություն ունեն մանրէային բջիջների կենսունակության, նյութափոխանակության և արտաքին միջավայրին հարմարվելու համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ճարպաթթուների և բակտերիալ թաղանթի բաղադրիչների փոխազդեցությանը, ինչպես նաև այն հանգամանքին, թե ինչպես կարող են տարբեր ճարպաթթուներ փոփոխել բջջաթաղանթի ֆունկցիոնալ վիճակը և, հետևաբար, ազդել մանրէների աճի ու կաթնաթթվային խմորման ընթացքի վրա։ Ուսումնասիրության մյուս կարևոր ուղղությունը մածնի պատրաստման կենսատեխնոլոգիական գործընթացն է, որտեղ Lactobacillus բակտերիաների ակտիվությունն անմիջականորեն կապված է կաթի բաղադրիչների փոխակերպման, թթվայնության ձևավորման, կաթի սպիտակուցների կառուցվածքային փոփոխությունների և վերջնական արտադրանքի հատկությունների հետ։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել միկրոօրգանիզմների բջջային մակարդակում տեղի ունեցող փոփոխությունները և դրանց ազդեցությունը տեխնոլոգիական գործընթացի ցուցանիշների վրա՝ ներառյալ խմորման արագությունը, թթվայնության զարգացումը, արտադրանքի կառուցվածքը, խտությունը և հնարավոր այլ որակական հատկանիշներ։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են նպաստել կաթնաթթվային մանրէների կենսաբանական հատկությունների ավելի խոր ըմբռնմանը և դրանց կիրառման արդյունավետության բարձրացմանը սննդի կենսատեխնոլոգիայում։ Ստացված գիտական տվյալները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ մածնի և այլ ֆերմենտացված կաթնամթերքի արտադրության տեխնոլոգիական գործընթացների կատարելագործման, մանրէային կուլտուրաների ընտրության և արտադրանքի որակի ու կայունության բարելավման համար։ Նյութը կարող է հետաքրքրել մանրէաբանության, կենսաքիմիայի, սննդի կենսատեխնոլոգիայի, կաթնամթերքի տեխնոլոգիայի և մոլեկուլային կենսաբանության ոլորտների մասնագետներին, հետազոտողներին և ուսանողներին՝ որպես բակտերիալ բջջաթաղանթների հատկությունների և դրանց տեխնոլոգիական նշանակության փոխկապակցված ուսումնասիրության օրինակ։

Медицина

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է սրտի իշեմիկ հիվանդությամբ տառապող հիվանդների կորոնար և միոկարդային պահուստների ուսումնասիրությանը՝ կախված նախկինում տարած սրտամկանի ինֆարկտի առկայությունից, կենտրոնական հեմոդինամիկայի տիպից և տարբեր տարիքային խմբերից։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են սրտանոթային համակարգի ֆունկցիոնալ հնարավորությունները, արյան շրջանառության առանձնահատկությունները, սրտամկանի հարմարվողական մեխանիզմները և ֆիզիկական կամ ֆունկցիոնալ ծանրաբեռնվածության նկատմամբ օրգանիզմի արձագանքը։ Ներկայացվում են հիվանդների տարիքային առանձնահատկությունների, հեմոդինամիկ ցուցանիշների և սրտի պահուստային հնարավորությունների միջև փոխկապակցվածության վերլուծություններ, որոնք կարևոր նշանակություն ունեն ախտորոշման, կանխատեսման և վերականգնողական միջոցառումների արդյունավետ կազմակերպման համար։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել սրտաբանների, ֆիզիոլոգների, բժշկական հետազոտողների և սրտանոթային հիվանդությունների ուսումնասիրմամբ զբաղվող մասնագետների համար։

Культура

Հրատարակությունը ներկայացնում է հայ նկարիչների ստեղծագործությունների երկրորդ ցուցահանդեսի պատկերացանկը, որը կազմվել է 1976 թվականի հոկտեմբերին և ունի միաժամանակ ցուցահանդեսային, մատենագիտական ու արվեստաբանական նշանակություն։ Այն համակարգված կերպով ներկայացնում է ցուցահանդեսում ընդգրկված նկարիչների և նրանց ներկայացրած ստեղծագործությունների վերաբերյալ տեղեկությունները՝ հնարավորություն տալով պատկերացում կազմելու տվյալ ժամանակաշրջանում հայկական կերպարվեստի ներկայացուցչական կազմի և ստեղծագործական ուղղությունների մասին։ Նյութը կարող է ներառել արվեստագետների անունները, ստեղծագործությունների անվանումները, ստեղծման ժամանակը, տեխնիկան, չափերը և ցուցադրությանը վերաբերող այլ մատենագիտական տվյալներ։ Պատկերացանկը արժեքավոր աղբյուր է նաև այն առումով, որ փաստագրում է 1970-ական թվականների հայկական կերպարվեստի որոշակի հատվածը՝ պահպանելով տեղեկություններ այն աշխատանքների և հեղինակների մասին, որոնք ընդգրկվել են տվյալ ցուցահանդեսում։ Ցուցահանդեսային նյութի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հետևելու այդ շրջանի գեղարվեստական հետաքրքրություններին, թեմատիկ նախասիրություններին, ժանրային բազմազանությանը և նկարիչների ստեղծագործական մոտեցումներին։ Մատենագիտական բնույթը միաժամանակ հեշտացնում է առանձին արվեստագետների և նրանց գործերի հետագա ուսումնասիրությունը, քանի որ ներկայացված տեղեկությունները կարող են օգտագործվել արվեստագիտական հետազոտությունների, ցուցահանդեսների պատմության վերականգնման և հավաքածուների նույնականացման նպատակներով։ Հրատարակությունը կարող է արժեքավոր լինել նաև հայկական կերպարվեստի պատմության փաստագրման տեսանկյունից՝ որպես որոշակի ժամանակաշրջանի մշակութային կյանքի սկզբնաղբյուր։ Այն կարող է հետաքրքրել արվեստաբաններին, նկարիչների ստեղծագործությունն ուսումնասիրող հետազոտողներին, թանգարանների և պատկերասրահների մասնագետներին, մատենագետներին, մշակութաբաններին, հավաքածուների կազմողներին և հայկական կերպարվեստի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։