«Մեթոդաբանական համապատասխանեցման» հիմնախնդիրը փոփոխվող հասարակության սոցիոլոգիական ուսումնասիրություններում (XX դարավերջի-XXI դարասկզբի Ճապոնիայի օրինակով)

Экономика

Աշխատությունում ներկայացվում են խաղողագործության էկոնոմիկայի առանձնահատկությունները անցումային տնտեսության պայմաններում՝ ներառյալ հողային հարաբերությունների փոփոխությունները, արտադրական ֆոնդերի վերակազմավորումը, ներդրումային սահմանափակումները և շուկայական ինստիտուտների ձևավորման գործընթացը։ Հեղինակը հատուկ ուշադրություն է դարձնում արտադրության ինքնարժեքի ձևավորմանը, շահութաբերության մակարդակին և ռիսկերի կառավարմանը՝ ընդգծելով, որ ոլորտի կայուն զարգացումը պահանջում է տեխնոլոգիական արդիականացում և արդյունավետ կառավարման մեխանիզմներ։ Վերամշակման հատվածում վերլուծվում է գինեգործության և խաղողի վերամշակման արդյունաբերության դերը ավելացված արժեքի ստեղծման գործում, ինչպես նաև հումքի որակի, արտադրական կարողությունների և ներդրումային միջավայրի ազդեցությունը վերջնական արտադրանքի մրցունակության վրա։ Մարքեթինգային բաժնում քննարկվում են ներքին և արտաքին շուկաների առանձնահատկությունները, արտահանման խնդիրները, ապրանքանիշի ձևավորման անհրաժեշտությունը, որակի ստանդարտների կիրառումը և միջազգային մրցակցության պայմաններում դիրքավորման ռազմավարությունները։ Աշխատությունը կարևոր է ագրոբիզնեսի, գյուղատնտեսական տնտեսագիտության, մարքեթինգի և պետական քաղաքականության ոլորտների մասնագետների համար, քանի որ այն համադրում է տեսական մոտեցումները և Հայաստանի գյուղատնտեսության իրական կառուցվածքային փոփոխությունների վերլուծությունը։

Литература

Գիրքը համախմբում է Մեծարենցի ամենանշանավոր բանաստեղծությունները, որոնք առանձնանում են ազգային, սոցիալական և հոգեբանական թեմաների խորը ուսումնասիրությամբ։ Նրա ստեղծագործություններում հաճախ անդրադառնում է մարդասիրությունը, սիրո և կորուստի զգացմունքները, ինչպես նաև հայ ժողովրդի պատմական և մշակութային դժվարությունները։ Մեծարենցի ոճը հատուկ է սիմվոլիկ, դրամատիկ և զգայական պատկերներով, որոնք ընթերցողին ընդգրկում են բանաստեղծության ներքին աշխարհում։ Հիմնական թեմաները․ Ազգային ինքնություն և հայրենիքի սեր Մարդկային զգացմունքներ՝ սեր, տառապանք, կարեկցանք Սոցիալական արդարություն և բարոյականություն Փիլիսոփայական հարցեր կյանքի, մահվան և գոյության մասին Բանաստեղծական լեզվի, ռիթմի և խորհրդանշության առանձնահատկություններ Գրքի առանձնահատկությունները․ Հստակ արտացոլված ազգային, սոցիալական և հոգեբանական մոտեցումներ Խորքային խորհրդանշական և պատկերային նկարագրություններ Հարմար է գրականագիտության ուսանողների, հետազոտողների և հայ բանաստեղծության սիրահարների համար Անդրադարձ ժամանակակից հայ պոեզիայի ձևավորմանը և զարգացմանը

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում մալարիայի համաճարակաբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը և հիվանդության կանխարգելման միջոցառումների վերլուծությանը։ Հետազոտության շրջանակում մալարիան դիտարկվում է որպես վարակիչ հիվանդություն, որի տարածման և պահպանման հնարավորությունները պայմանավորված են մի շարք կենսաբանական, աշխարհագրական, կլիմայական, սոցիալական և առողջապահական գործոններով։ Ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի տարածքում հիվանդության տարածման պատմությանը, համաճարակաբանական իրավիճակի փոփոխություններին, դեպքերի տարածքային և ժամանակային առանձնահատկություններին, ինչպես նաև հիվանդության փոխանցման համար նպաստավոր պայմաններին։ Աշխատությունը կարող է ուսումնասիրել հիվանդության տարածման մեջ մոծակների՝ որպես փոխանցողների, դերը, բնակչության տարբեր խմբերի վարակման ռիսկը և շրջակա միջավայրի գործոնների ազդեցությունը համաճարակային գործընթացի վրա։ Կարևոր ուղղություն է մալարիայի դեպքերի վաղ հայտնաբերման, լաբորատոր ախտորոշման, հիվանդների հաշվառման և համաճարակաբանական հսկողության կազմակերպումը, քանի որ արդյունավետ վերահսկողությունը պահանջում է հիվանդության հնարավոր նոր դեպքերի արագ հայտնաբերում և համապատասխան միջոցառումների իրականացում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում կանխարգելման համալիր համակարգին, որը կարող է ներառել փոխանցողների դեմ պայքար, բնակչության իրազեկում, ռիսկային տարածքների համաճարակաբանական վերահսկողություն և բժշկական ծառայությունների պատրաստվածության ապահովում։ Հետազոտությունը կարևոր է նաև այն տեսանկյունից, որ Հայաստանի համար մալարիայի համաճարակաբանական իրավիճակը անհրաժեշտ է դիտարկել ինչպես պատմական տվյալների, այնպես էլ շրջակա միջավայրի և բնակչության շարժունակության փոփոխությունների համատեքստում։ Աշխատության արդյունքները կարող են նպաստել մալարիայի դեմ կանխարգելիչ միջոցառումների արդյունավետության գնահատմանը, համաճարակաբանական հսկողության կատարելագործմանը և հիվանդության հնարավոր տարածման ռիսկերի նվազեցմանը։ Նյութը կարող է օգտակար լինել համաճարակաբաններին, վարակաբաններին, հանրային առողջապահության մասնագետներին, բժշկական հետազոտողներին, առողջապահության կազմակերպիչներին, ուսանողներին և Հայաստանի վարակիչ հիվանդությունների պատմությամբ ու կանխարգելմամբ հետաքրքրվող մասնագետներին։

История

Այս գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո ձևավորված ֆրանս-թուրքական հարաբերությունների զարգացմանը 1920–1939 թվականների ընթացքում՝ դրանք դիտարկելով Մերձավոր Արևելքի, Թուրքիայի Հանրապետության ձևավորման, եվրոպական տերությունների քաղաքականության և միջազգային հարաբերությունների լայն համատեքստում։ Աշխատության կենտրոնում Ֆրանսիայի և Թուրքիայի միջև քաղաքական, դիվանագիտական և տնտեսական կապերի փոփոխությունն է, ինչպես նաև այն հակասությունների ու փոխադարձ շահերի ուսումնասիրությունը, որոնք պայմանավորեցին երկու երկրների հարաբերությունների տարբեր փուլերը։ 1920-ականների սկզբին հարաբերությունները ձևավորվում էին Օսմանյան կայսրության պարտությունից հետո ստեղծված նոր աշխարհաքաղաքական իրավիճակում։ Ֆրանսիան պատերազմից հետո ստանձնեց ազդեցիկ դեր Սիրիայում և Կիլիկիայի տարածաշրջանում, մինչդեռ թուրքական ազգային շարժումը ձգտում էր վերականգնել Թուրքիայի տարածքային և քաղաքական ինքնիշխանությունը։ Այս շահերի բախումը հանգեցրեց զինված հակամարտությունների և լարվածության, սակայն հետագայում կողմերը աստիճանաբար անցան փոխզիջումների որոնման։ Ուսումնասիրության կարևոր հանգրվաններից է 1921 թվականի Անկարայի համաձայնագիրը, որով Ֆրանսիան և թուրքական ազգային շարժումը կարգավորեցին մի շարք տարածքային ու քաղաքական խնդիրներ։ Համաձայնագիրը կարևոր քայլ էր Կիլիկիայում ռազմական գործողությունների դադարեցման և ֆրանս-թուրքական հարաբերությունների նոր փուլ անցնելու համար, ինչպես նաև ցույց տվեց, որ Ֆրանսիան պատրաստ էր որոշակիորեն վերանայել իր նախկին քաղաքականությունը՝ հաշվի առնելով տարածաշրջանում ստեղծված նոր իրողությունները։ Հետագա տարիներին հարաբերությունների զարգացման վրա մեծ ազդեցություն ունեցավ Լոզանի պայմանագիրը և Թուրքիայի Հանրապետության միջազգային դիրքի ամրապնդումը։ 1923 թվականից հետո Ֆրանսիան և Թուրքիան արդեն հարաբերություններ էին կառուցում երկու պետությունների միջև դիվանագիտական և տնտեսական համագործակցության շրջանակներում, սակայն դրանցում շարունակում էին պահպանվել որոշ չլուծված հարցեր։ Հատկապես նշանակալի էր Ալեքսանդրետի սանջակի՝ հետագայում Հաթայի խնդիրը, որը 1930-ական թվականներին դարձավ երկու երկրների հարաբերությունների ամենազգայուն հարցերից մեկը։ Ֆրանսիայի կողմից Սիրիայի նկատմամբ մանդատային վերահսկողության պայմաններում տարածքի կարգավիճակը բարդացնում էր Փարիզի և Անկարայի հարաբերությունները, քանի որ Թուրքիան ձգտում էր պաշտպանել այնտեղ ապրող թուրք բնակչության շահերը և մեծացնել իր ազդեցությունը տարածաշրջանում։ 1930-ականների երկրորդ կեսին միջազգային իրավիճակի փոփոխությունը ևս նպաստեց հարցի վերանայմանը։ Եվրոպայում լարվածության աճը, Ֆրանսիայի և Մեծ Բրիտանիայի անվտանգության խնդիրները, ինչպես նաև Միջերկրածովյան տարածաշրջանում ուժերի հարաբերակցության փոփոխությունը Ֆրանսիային դրդեցին ավելի զգուշավոր քաղաքականություն վարել Թուրքիայի նկատմամբ։ Այս համատեքստում Հաթայի խնդիրը ստացավ ոչ միայն երկկողմ, այլև ավելի լայն միջազգային նշանակություն։ 1937 թվականին տարածքի համար նախատեսվեց հատուկ կարգավիճակ, իսկ 1939 թվականին Հաթայի օրենսդիր մարմինը որոշում ընդունեց Թուրքիայի հետ միավորման վերաբերյալ, ինչից հետո Ֆրանսիան ճանաչեց այդ միացումը։ Այս զարգացումը խորհրդանշում է ուսումնասիրվող ժամանակաշրջանի ֆրանս-թուրքական հարաբերությունների ամենակարևոր հանգրվաններից մեկը։ Ուսումնասիրության արժեքը հատկապես մեծ է այն պատճառով, որ երկկողմ հարաբերությունները ներկայացվում են ոչ թե որպես մեկուսացված դիվանագիտական գործընթաց, այլ որպես Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո Մերձավոր Արևելքում ձևավորված նոր համակարգի բաղադրիչ։ Ֆրանսիայի քաղաքականությունը պայմանավորված էր ինչպես իր մանդատային տարածքների պահպանման և տարածաշրջանային ազդեցության շահերով, այնպես էլ եվրոպական անվտանգության խնդիրներով, մինչդեռ Թուրքիայի արտաքին քաղաքականության կարևոր նպատակներից էին ազգային ինքնիշխանության ամրապնդումը, տարածքային ամբողջականության պաշտպանությունը և նախկին Օսմանյան տարածքներում իր քաղաքական ու տնտեսական դիրքերի վերականգնումը։ Այդ պատճառով հարաբերությունների պատմության մեջ միաժամանակ նկատվում են հակամարտություն, բանակցություններ, փոխզիջումներ և համագործակցության ձգտում։ Աշխատանքը կարևոր է նաև Հայաստանի պատմության տեսանկյունից, քանի որ 1920–1939 թվականների ֆրանս-թուրքական հարաբերությունների զարգացումները անմիջականորեն առնչվում էին Կիլիկիայի հայության ճակատագրին, Սիրիայի և Թուրքիայի սահմանային տարածքների կարգավիճակին, ինչպես նաև Առաջին աշխարհամարտից հետո տարածաշրջանում հայկական հարցի շուրջ ձևավորված քաղաքական իրավիճակին։ Հետևաբար թեմայի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի լավ հասկանալու ոչ միայն Ֆրանսիայի և Թուրքիայի հարաբերությունները, այլև այն միջազգային միջավայրը, որի պայմաններում զարգանում էին Մերձավոր Արևելքի ժողովուրդների քաղաքական և ազգային խնդիրները։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը արժեքավոր է որպես 1920–1939 թվականների ֆրանս-թուրքական դիվանագիտական հարաբերությունների, տարածաշրջանային քաղաքականության և Մերձավոր Արևելքի միջպետական գործընթացների վերաբերյալ աղբյուր։ Այն կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, միջազգային հարաբերությունների մասնագետներին, դիվանագիտության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին, հայագետներին, ուսանողներին և Առաջին աշխարհամարտից հետո Թուրքիայի ու Մերձավոր Արևելքի քաղաքական պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է շուկայական հարաբերությունների ձևավորման և տնտեսական համակարգի կառուցվածքային վերափոխումների պայմաններում զբաղվածության հիմնախնդիրների տեսական ու մեթոդաբանական ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության սոցիալ-տնտեսական գործընթացների հիման վրա։ Հետազոտության կենտրոնում զբաղվածության՝ որպես տնտեսական և սոցիալական կատեգորիայի բովանդակությունն է, աշխատաշուկայի ձևավորման օրինաչափությունները, աշխատուժի պահանջարկի ու առաջարկի փոխհարաբերությունը և տնտեսական վերափոխումների ազդեցությունը բնակչության աշխատանքային վարքագծի վրա։ Անցումային տնտեսությունը դիտարկվում է որպես առանձնահատուկ միջավայր, որտեղ նախկին տնտեսական համակարգին բնորոշ զբաղվածության կառուցվածքները աստիճանաբար փոխարինվում են շուկայական մեխանիզմներով՝ առաջացնելով աշխատուժի վերաբաշխման, գործազրկության, մասնագիտական անհամապատասխանության և սոցիալական պաշտպանության նոր խնդիրներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում զբաղվածության մակարդակի և կառուցվածքի վրա ազդող մակրոտնտեսական գործոններին՝ տնտեսական ակտիվության, արտադրության կառուցվածքային փոփոխությունների, ներդրումային գործընթացների, աշխատավարձերի և ձեռնարկատիրական գործունեության զարգացման համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում կարող են քննարկվել զբաղվածության և գործազրկության գնահատման մեթոդաբանական մոտեցումները, աշխատաշուկայի հիմնական ցուցանիշների համակարգը և դրանց կիրառման առանձնահատկությունները վերափոխվող տնտեսության պայմաններում։ Կարևորվում է պաշտոնական և ոչ պաշտոնական զբաղվածության, ինքնազբաղվածության, թերզբաղվածության և աշխատանքային միգրացիայի փոխկապակցված ուսումնասիրությունը, քանի որ միայն գործազրկության մակարդակը միշտ չէ, որ ամբողջությամբ արտահայտում է աշխատաշուկայի իրական վիճակը։ Հայաստանի նյութերի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու տնտեսական վերափոխումների ընթացքում աշխատուժի ճյուղային և մասնագիտական կառուցվածքի փոփոխությունները, աշխատատեղերի ստեղծման սահմանափակումները և մարդկային կապիտալի օգտագործման արդյունավետության հետ կապված խնդիրները։ Առանձին ուղղություն է զբաղվածության պետական կարգավորման մեխանիզմների վերլուծությունը՝ գնահատելով ակտիվ և պասիվ աշխատաշուկայական քաղաքականության, մասնագիտական կրթության, վերապատրաստման և աշխատանքի տեղավորման համակարգերի նշանակությունը։ Կարող են դիտարկվել նաև տնտեսական աճի և զբաղվածության փոխկապակցվածությունը, աշխատուժի մրցունակության բարձրացման պայմանները և աշխատաշուկայի ինստիտուցիոնալ զարգացման խնդիրները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է աշխատանքի տնտեսագիտության, մակրոտնտեսագիտության, սոցիալական քաղաքականության և տնտեսական վերափոխումների տեսության մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով ձևավորել անցումային տնտեսությունում զբաղվածության գործընթացների վերլուծության ամբողջական տեսամեթոդաբանական հիմք և բացահայտել Հայաստանի աշխատաշուկայի զարգացման հիմնական օրինաչափությունները։

Физика

Այս գիրքը ներկայացնում է կիսահաղորդչային նանոէլեկտրոնիկայի ֆիզիկական հիմունքները՝ բացատրելով, թե ինչպես են նյութերի քվանտային և միկրոսկոպիկ հատկությունները որոշում ժամանակակից նանոմասշտաբային էլեկտրոնային սարքերի աշխատանքը։ Այն անդրադառնում է կիսահաղորդիչների էներգետիկ գոտիների կառուցվածքին, էլեկտրոնների և խոռոչների տեղափոխման մեխանիզմներին, քվանտային սահմանափակման երևույթներին և դրանց ազդեցությանը նանոկառուցվածքներում։ Գրքում քննարկվում են նաև նանոտրանզիստորների, քվանտային կետերի, նանոլարերի և բարակ թաղանթների ֆիզիկական առանձնահատկությունները՝ ընդգծելով դրանց դերը նոր սերնդի միկրոչիպերի և բարձր արդյունավետությամբ էլեկտրոնային համակարգերի ստեղծման մեջ։ Հեղինակը ներկայացնում է տեսական մոդելներ և հաշվարկային մոտեցումներ, որոնք օգտագործվում են նանոսարքերի նախագծման և վերլուծության համար, ինչպես նաև անդրադառնում է տեխնոլոգիական սահմանափակումներին և զարգացման հեռանկարներին։ Նյութը օգտակար է ֆիզիկայի, էլեկտրոնիկայի և ինժեներական ուղղությունների ուսանողների ու հետազոտողների համար, ովքեր ցանկանում են խորությամբ հասկանալ նանոէլեկտրոնիկայի ֆիզիկական հիմքերը և կիրառական նշանակությունը։