Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ : Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու

История

Աշխատությունը նվիրված է Մխիթար Գոշի կյանքին, գործունեությանը և նրա իրավական ու գրական ժառանգության կարևորագույն ստեղծագործության համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում է հեղինակի ապրած ժամանակաշրջանի պատմական, հասարակական և մշակութային միջավայրը, որի պայմաններում ձևավորվել են նրա աշխարհայացքը, գիտական հետաքրքրությունները և իրավական մտածողությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում միջնադարյան հայկական իրավական մտքի զարգացմանը և այն նախադրյալներին, որոնք նպաստել են հայկական իրավական ավանդույթի համակարգված ձևավորմանը։ Աշխատության կենտրոնական թեման է «Գիրք Դատաստանի» երկը, որը դիտարկվում է որպես հայ միջնադարյան իրավագիտության կարևորագույն հուշարձաններից մեկը։ Ուսումնասիրվում են դրա կառուցվածքը, բովանդակությունը, իրավական սկզբունքները և հասարակական հարաբերությունների կարգավորմանն ուղղված դրույթները։ Հեղինակը անդրադառնում է ընտանեկան, գույքային, ժառանգական, քրեական և այլ իրավահարաբերություններին՝ ցույց տալով, թե ինչպես են տարբեր սոցիալական խմբերի և համայնքային հարաբերությունների կարգավորման խնդիրներն արտացոլվել իրավական նորմերում։ Կարևոր տեղ է հատկացվում երկում ներկայացված արդարության, պատասխանատվության, պատժի, իրավունքի և հասարակական կարգի գաղափարներին, ինչպես նաև դրանց կապին ժամանակաշրջանի բարոյական և կրոնական պատկերացումների հետ։ Աշխատության մեջ քննարկվում է նաև ստեղծագործության ազդեցությունը հետագա հայկական իրավական մշակույթի և հասարակական կյանքի վրա, ինչպես նաև դրա տարածումն ու կիրառությունը հայկական և տարածաշրջանային միջավայրերում։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես են միջնադարյան Հայաստանում իրավական, բարոյական և կրոնական գաղափարները փոխկապակցվել և վերածվել հասարակական հարաբերությունների կարգավորման համակարգված մոտեցումների։ Գիրքը կարևոր է ոչ միայն որպես առանձին պատմաիրավական հուշարձանի ուսումնասիրություն, այլև որպես հայ ժողովրդի իրավական մտածողության, մշակույթի և հասարակական կազմակերպման պատմության վերաբերյալ արժեքավոր աղբյուր։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, իրավաբանների, հայագետների, մշակութաբանների, միջնադարագետների, գրականագետների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց, ովքեր հետաքրքրված են հայկական միջնադարյան իրավական և մշակութային ժառանգությամբ։

Право

Այս աշխատությունը նվիրված է տնտեսական մրցակցության բնագավառում իրավախախտումների տեսակներին և դրանց համար նախատեսված պատասխանատվության մեխանիզմներին ժամանակակից իրավական համակարգում։ Գրքում ներկայացվում է, թե ինչ է տնտեսական մրցակցության իրավունքը և ինչպես է այն կարգավորում շուկայում արդար մրցակցության պահպանման գործընթացը՝ կանխելով մոնոպոլիստական վարքագիծը, հակամրցակցային համաձայնությունները և շուկայի չարաշահումը։ Հեղինակը անդրադառնում է իրավախախտումների հիմնական ձևերին՝ գների համաձայնեցում, գերիշխող դիրքի չարաշահում, անարդար մրցակցություն, սպառողների մոլորեցում և շուկայի բաժանում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պատասխանատվության տեսակներին՝ վարչական, քաղաքացիաիրավական և երբեմն նաև քրեական պատասխանատվություն, ինչպես նաև տուգանքների, փոխհատուցումների և սահմանափակող միջոցների կիրառմանը։ Գրքում քննարկվում է նաև մրցակցային մարմինների դերը իրավախախտումների բացահայտման, հետաքննության և կանխարգելման գործընթացներում։ Վերլուծվում է տնտեսական մրցակցության պաշտպանության կարևորությունը շուկայի արդյունավետության, սպառողների շահերի պաշտպանության և տնտեսության առողջ զարգացման համար։ Աշխատությունը համադրում է տեսական իրավական մոտեցումները և գործնական օրինակները՝ օգտակար լինելով իրավաբանների, տնտեսագետների, կարգավորող մարմինների աշխատողների և ուսանողների համար։

История

Աշխատանքը նվիրված է հին և միջնադարյան հայկական ու հունական պատմագրական աղբյուրների համեմատական ուսումնասիրությանը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել դրանց ձևավորման ընդհանուր սկզբունքները, պատմական իրականության ներկայացման եղանակները, հեղինակների աշխարհայացքային դիրքորոշումները և յուրաքանչյուր պատմագրական ավանդույթին բնորոշ առանձնահատկությունները։ Հետազոտության առանցքում գտնվում է հայկական և հունական պատմագրության փոխհարաբերության խնդիրը, որը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու տարբեր քաղաքակրթական միջավայրերում ձևավորված պատմական հիշողության, անցյալի մեկնաբանության և պատմական իրադարձությունների գրանցման մեթոդները։ Ուշադրություն է դարձվում պատմագրական երկերի կառուցվածքին, ժամանակագրական մոտեցումներին, բանավոր ավանդության և գրավոր աղբյուրների օգտագործմանը, առասպելական ու կրոնական պատկերացումների ազդեցությանը, ինչպես նաև քաղաքական և մշակութային իրադարձությունների մեկնաբանման առանձնահատկություններին։ Հին և միջնադարյան պատմագիրների երկերում պատմությունը հաճախ հանդես է գալիս ոչ միայն որպես անցյալի իրադարձությունների հաջորդական նկարագրություն, այլև որպես հասարակության ինքնության, արժեքների և հավաքական հիշողության ձևավորման կարևոր միջոց։ Այս տեսանկյունից հայկական և հունական աղբյուրների համեմատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես են հեղինակները ներկայացնում պետության և ժողովրդի ծագումը, պատերազմները, իշխանական տոհմերը, կրոնական փոփոխությունները, օտար ժողովուրդների հետ հարաբերությունները և սեփական մշակութային ինքնության պահպանման խնդիրները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է նաև աղբյուրների հավաստիության և պատմական արժեքի գնահատումը, քանի որ պատմագիրների տեղեկությունները հաճախ միավորում են փաստական տվյալները, հեղինակային մեկնաբանությունները, բանահյուսական ավանդությունները և ժամանակաշրջանի աշխարհայացքին բնորոշ պատկերացումները։ Հայկական պատմագրության առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս անդրադառնալու ազգային պատմական հիշողության պահպանման, քրիստոնեական աշխարհայացքի ազդեցության և քաղաքական ու մշակութային ինքնության արտահայտման ձևերին, մինչդեռ հունական պատմագրական ավանդույթը ներկայացնում է պատմական քննության, պատճառահետևանքային բացատրության և քաղաքական իրադարձությունների վերլուծության հարուստ փորձառություն։ Միաժամանակ երկու ավանդույթների միջև առկա ընդհանրությունները կարող են դրսևորվել պատմական իրադարձությունների պատճառների բացահայտման ձգտման, անցյալի կարևորագույն դեմքերի և իրադարձությունների առանձնացման, ժամանակագրական շարադրանքի և հասարակության համար պատմության դաստիարակչական նշանակության ընդգծման մեջ։ Առանձնահատկությունները, սակայն, պայմանավորված են յուրաքանչյուր մշակույթի պատմական զարգացման, կրոնական միջավայրի, պետականության փորձի և գրական ավանդույթների տարբերություններով։ Հայկական և հունական աղբյուրների համադրումը հատկապես արժեքավոր է նաև այն պատճառով, որ միևնույն պատմական իրադարձությունների վերաբերյալ տարբեր ավանդույթներում պահպանված տեղեկությունները կարող են լրացնել միմյանց և նպաստել ավելի ամբողջական պատմական պատկերի վերականգնմանը։ Աշխատանքը, հետևաբար, կարևոր նշանակություն ունի ոչ միայն երկու ժողովուրդների պատմագրական ժառանգության առանձնահատկությունները հասկանալու, այլև հին և միջնադարյան պատմական մտածողության զարգացման ընդհանուր օրինաչափությունները բացահայտելու համար։ Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը հայկական և հունական պատմագրությունը դիտարկում է որպես միմյանց հետ համեմատելի, փոխազդող և միաժամանակ ինքնատիպ ավանդույթներ, որոնց ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալու պատմության գրության ձևավորման գործընթացը, պատմական հիշողության կառուցումը և հին ու միջնադարյան հասարակությունների կողմից սեփական անցյալի ընկալման եղանակները։

Социология

Հայաստանում, մասնավորապես Երևանի պետական համալսարանում (ԵՊՀ), հայաստանցի ուսանողների հանդուրժողականության մակարդակը օտարերկրացի ուսանողների նկատմամբ կարելի է դիտարկել որպես բազմագործոն սոցիալական երևույթ, որը ձևավորվում է մշակութային, կրթական, լեզվական և սոցիալական փոխազդեցությունների ազդեցությամբ։ Ընդհանուր առմամբ, բարձրագույն կրթական միջավայրերում, այդ թվում ԵՊՀ-ում, ուսանողական հանրույթը համեմատաբար բաց է միջազգային շփումների նկատմամբ, քանի որ համալսարանը բազմազգ կրթական միջավայր է, որտեղ սովորում են տարբեր երկրների ուսանողներ, ինչը նպաստում է փոխըմբռնման և մշակութային փոխանակման զարգացմանը։ Հանդուրժողականության մակարդակը մեծապես կախված է ուսանողների անձնական փորձից, միջազգային շփումների հաճախականությունից և լեզվական պատրաստվածությունից։ Այն ուսանողները, ովքեր ունեն օտար լեզուների իմացություն և մասնակցում են միջազգային ծրագրերի կամ փոխանակման նախագծերի, սովորաբար ավելի բարձր մակարդակի հանդուրժողականություն և բացություն են ցուցաբերում օտարերկրացի ուսանողների նկատմամբ։ Միևնույն ժամանակ, սոցիալական միջավայրում երբեմն կարող են առաջանալ որոշակի կարծրատիպեր կամ մշակութային տարբերությունների ընկալման դժվարություններ, որոնք կարող են ժամանակավորապես ազդել փոխհարաբերությունների վրա։ Սակայն կրթական միջավայրը և համատեղ ուսումնական գործունեությունը հիմնականում նպաստում են այդ տարբերությունների հաղթահարմանը և համագործակցության ձևավորմանը։ ԵՊՀ-ում միջազգային ուսանողների ներկայությունը նաև խթանում է միջմշակութային հաղորդակցությունը, ինչը երկարաժամկետ առումով բարձրացնում է հանդուրժողականության ընդհանուր մակարդակը։ Բացի այդ, համալսարանի ակադեմիական քաղաքականությունը և միջազգային համագործակցության ծրագրերը ուղղված են բազմամշակութային միջավայրի զարգացմանը, ինչը ևս դրական ազդեցություն է ունենում ուսանողների վերաբերմունքի վրա։

Политология

Աշխատությունը նվիրված է Ռուսաստանի Դաշնության և Եվրոպական միության փոխհարաբերությունների համատեքստում ինտեգրացիոն քաղաքականության ձևավորման, զարգացման և իրականացման հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում են միջազգային ինտեգրացիոն գործընթացների քաղաքական, տնտեսական, իրավական և ինստիտուցիոնալ առանձնահատկությունները, տարածաշրջանային համագործակցության մեխանիզմները, ինչպես նաև Ռուսաստանի և Եվրոպական միության միջև հարաբերությունների զարգացման վրա ազդող ներքին ու արտաքին գործոնները։ Անդրադարձ է կատարվում եվրոպական ինտեգրման պատմական նախադրյալներին, Եվրոպական միության ձևավորման և ընդլայնման հիմնական փուլերին, դրա քաղաքական ու տնտեսական կառավարման համակարգին և միջազգային հարաբերություններում ունեցած դերակատարությանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Ռուսաստանի արտաքին քաղաքականության եվրոպական ուղղությանը, եվրոպական կառույցների հետ համագործակցության ձևերին, փոխադարձ տնտեսական շահերին և ռազմավարական առաջնահերթություններին։ Քննարկվում են Ռուսաստանի և Եվրոպական միության հարաբերությունների զարգացման տարբեր փուլերը, համագործակցության ինստիտուցիոնալ հիմքերը, քաղաքական երկխոսության առանձնահատկությունները և փոխադարձ վստահության ձևավորման ու պահպանման դժվարությունները։ Կարևորվում է ինտեգրացիոն քաղաքականության ազդեցությունը միջազգային տնտեսական հարաբերությունների, արտաքին առևտրի, ներդրումային համագործակցության, էներգետիկ անվտանգության, տրանսպորտային հաղորդակցությունների և տեխնոլոգիական փոխանակումների վրա։ Ուսումնասիրվում են եվրոպական և եվրասիական ինտեգրացիոն մոդելների առանձնահատկությունները, դրանց կազմակերպական կառուցվածքները, իրավական կարգավորման սկզբունքները և տարածաշրջանային տնտեսական համագործակցության զարգացման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում հետխորհրդային տարածքում ինտեգրացիոն գործընթացների ձևավորմանը, Ռուսաստանի նախաձեռնությամբ զարգացող տարածաշրջանային միավորումներին և դրանց փոխհարաբերություններին եվրոպական ինտեգրման նախագծերի հետ։ Առանձնահատուկ տեղ են զբաղեցնում Եվրոպական միության ընդլայնման, Արևելյան գործընկերության, հարևանության քաղաքականության և հետխորհրդային պետությունների արտաքին քաղաքական կողմնորոշումների հետ կապված հիմնախնդիրները։ Քննարկվում են տարբեր ինտեգրացիոն համակարգերի միջև տնտեսական և քաղաքական շահերի համընկնման ու հակասության հնարավորությունները, տարածաշրջանային մրցակցության պատճառները և համագործակցության սահմանափակումները։ Կարևորվում են միջազգային իրավունքի սկզբունքները, պետական ինքնիշխանության պահպանման հարցերը, ազգային շահերի և վերազգային կառավարման մեխանիզմների փոխհարաբերությունները, ինչպես նաև ինտեգրացիոն կառույցների շրջանակում որոշումների ընդունման առանձնահատկությունները։ Հետազոտության թեմատիկ շրջանակում դիտարկվում են նաև անվտանգության քաղաքականության, միջազգային հակամարտությունների, աշխարհաքաղաքական մրցակցության և տնտեսական փոխկախվածության ազդեցությունները ռուս-եվրոպական հարաբերությունների վրա։ Ուշադրություն է հատկացվում էներգետիկ համագործակցության ռազմավարական նշանակությանը, բնական պաշարների մատակարարման և սպառման փոխկապակցվածությանը, էներգետիկ շուկաների կարգավորման խնդիրներին և տնտեսական շահերի քաղաքականացման հնարավոր հետևանքներին։ Անդրադարձ է կատարվում նաև քաղաքական տարաձայնությունների, տնտեսական սահմանափակումների, դիվանագիտական հակասությունների և միջազգային ճգնաժամերի պայմաններում ինտեգրացիոն քաղաքականության իրականացման դժվարություններին։ Ուսումնասիրվում են Ռուսաստանի և Եվրոպական միության հարաբերությունների զարգացման հնարավոր մոդելները, համագործակցության և մրցակցության փոխհարաբերությունները, բազմակողմ դիվանագիտության նշանակությունը և միջազգային կազմակերպությունների դերը տարածաշրջանային կայունության ապահովման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գլոբալացման և տարածաշրջայնացման գործընթացների փոխազդեցությանը, տնտեսական ինտեգրման և քաղաքական ինքնուրույնության միջև հավասարակշռության որոնմանը, ինչպես նաև միջազգային հարաբերությունների համակարգում ուժային կենտրոնների փոխհարաբերությունների փոփոխություններին։ Աշխատության թեմատիկան հնարավորություն է տալիս առավել խորությամբ հասկանալու Ռուսաստանի և Եվրոպական միության հարաբերությունների բարդ կառուցվածքը, ինտեգրացիոն քաղաքականության իրականացման քաղաքական ու տնտեսական խոչընդոտները և տարածաշրջանային համագործակցության զարգացման վրա ազդող գործոնները։ Այն կարևոր նշանակություն ունի միջազգային հարաբերությունների տեսության, քաղաքագիտության, աշխարհաքաղաքականության, եվրոպագիտության և տարածաշրջանային ինտեգրացիոն գործընթացների ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել քաղաքագետների, միջազգայնագետների, դիվանագետների, տնտեսագետների, եվրոպագիտության և ռուսաստանյան արտաքին քաղաքականության հետազոտողների, ուսանողների, դասախոսների, ինչպես նաև միջազգային ինտեգրման, տարածաշրջանային անվտանգության և Ռուսաստանի ու Եվրոպական միության փոխհարաբերությունների հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

География

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության եղանակակլիմայական պայմանների ձևավորման վրա ազդող բարիկական դաշտերի և սինօպտիկական գործընթացների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել մթնոլորտային ճնշման դաշտերի տարածաժամանակային փոփոխությունների, ցիկլոնների և անտիցիկլոնների շարժի, օդային զանգվածների ներթափանցման, մթնոլորտային ճակատների անցման և Հայաստանի տարածքում դիտվող եղանակային երևույթների միջև առկա փոխկապակցվածությունը։ Ուսումնասիրության արդիականությունը պայմանավորված է Հայաստանի Հանրապետության բարդ լեռնային ռելիեֆով, բարձրությունների զգալի տարբերություններով և տարբեր ծագման օդային զանգվածների փոխազդեցությամբ, որոնք միասին ձևավորում են երկրի տարածքում եղանակային պայմանների մեծ բազմազանություն։ Բարիկական դաշտը բնութագրում է մթնոլորտային ճնշման տարածական բաշխումը և կարևոր ցուցիչ է օդի շարժման ու մթնոլորտային շրջանառության բնույթը հասկանալու համար։ Ճնշման դաշտերի կառուցվածքի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պարզելու, թե տվյալ ժամանակահատվածում Հայաստանի վրա ինչպիսի մթնոլորտային համակարգ է գերակշռում, ինչ ուղղությամբ են տեղաշարժվում օդային զանգվածները և ինչ եղանակային հետևանքներ կարող են առաջանալ։ Սինօպտիկական վերլուծության միջոցով ուսումնասիրվում են բարձր և ցածր ճնշման կենտրոնների դիրքը, դրանց ինտենսիվությունը, շարժման ուղղությունն ու արագությունը, ինչպես նաև մթնոլորտային ճակատների և օդային հոսանքների առանձնահատկությունները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ցիկլոնային և անտիցիկլոնային գործընթացների ուսումնասիրությունը։ Ցիկլոնային համակարգերի ներգործությունը սովորաբար կապված է մթնոլորտի վերելքային շարժերի, ամպամածության ավելացման, տեղումների և քամու ուժգնացման հետ, մինչդեռ անտիցիկլոնային պայմանները հաճախ նպաստում են մթնոլորտի կայունացմանը, ամպամածության նվազմանը և պարզ եղանակի ձևավորմանը։ Հայաստանի բարդ ռելիեֆի պայմաններում այդ ընդհանուր օրինաչափությունները կարող են փոփոխվել տեղային ազդեցությունների հետևանքով, ինչն անհրաժեշտ է հաշվի առնել եղանակային գործընթացների գնահատման ժամանակ։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բարիկական դաշտերի սեզոնային առանձնահատկություններին։ Ձմռանը Հայաստանի տարածքի եղանակային պայմանների վրա կարող են գերակշռող ազդեցություն ունենալ ցուրտ օդային զանգվածների ներթափանցումը, ցիկլոնային գործունեությունը և տարբեր ճնշման համակարգերի փոխազդեցությունը։ Գարնանը և աշնանը հաճախ դիտվում են մթնոլորտային շրջանառության արագ փոփոխություններ, օդային զանգվածների ակտիվ փոխանակություն և ճակատային գործընթացների հաճախակի զարգացում։ Ամռանը մեծանում է տաք և չոր օդային զանգվածների ազդեցությունը, ինչպես նաև տեղային ջերմային և կոնվեկտիվ գործընթացների դերը։ Այս սեզոնային տարբերությունների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու Հայաստանի եղանակային ռեժիմի ձևավորման հիմնական օրինաչափությունները։ Կարևոր նշանակություն ունի օդային զանգվածների ծագման և տեղաշարժի ուսումնասիրությունը։ Հայաստանի տարածք տարբեր ժամանակահատվածներում կարող են ներթափանցել տարբեր ջերմաստիճանային և խոնավային հատկություններ ունեցող օդային զանգվածներ, որոնց փոխազդեցությունը կարող է առաջացնել եղանակային կտրուկ փոփոխություններ։ Օդային զանգվածների շարժման ուսումնասիրությունը թույլ է տալիս գնահատել ցուրտ ներխուժումների, տաք օդի հոսքերի, խոնավ օդի ներթափանցման և չոր օդի տարածման ազդեցությունը Հայաստանի տարբեր շրջանների վրա։ Աշխատության կարևոր բաղադրիչ է մթնոլորտային ճակատների ուսումնասիրությունը։ Տարբեր հատկություններով օդային զանգվածների սահմանային գոտիներում առաջացող ճակատային գործընթացները կարող են ուղեկցվել տեղումների, ամպամածության, քամու և ջերմաստիճանի արագ փոփոխություններով։ Ճակատների տեղաշարժի ուղղությունը և արագությունը, ինչպես նաև դրանց փոխազդեցությունը լեռնային ռելիեֆի հետ, կարևոր նշանակություն ունեն Հայաստանի տարածքում տեղումների և այլ եղանակային երևույթների տարածական բաշխման համար։ Ուսումնասիրության առանձնահատկություններից մեկն այն է, որ խոշորամասշտաբ սինօպտիկական գործընթացները դիտարկվում են Հայաստանի լեռնային ռելիեֆի ազդեցության հետ փոխկապակցված։ Լեռները կարող են խոչընդոտել օդային զանգվածների ազատ շարժին, փոխել քամու ուղղությունը, առաջացնել վերելքային և վայրէջքային օդաշարժեր, ինչպես նաև պայմանավորել տեղումների տարածական տարբերությունները։ Հովիտներում և միջլեռնային գոգավորություններում կարող են ձևավորվել տեղային շրջանառություններ, որոնք որոշակի դեպքերում էապես փոփոխում են ընդհանուր սինօպտիկական իրավիճակի ազդեցությունը։ Այս հանգամանքը հատկապես կարևոր է Հայաստանի տարբեր բարձրադիր գոտիների եղանակային պայմանների համեմատական ուսումնասիրության համար։ Բարիկական դաշտերի և եղանակային երևույթների միջև կապի բացահայտումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու նաև վտանգավոր և անբարենպաստ եղանակային երևույթների ձևավորման պայմանները։ Ուժեղ քամիները, առատ տեղումները, ամպրոպները, ձյան առատ տեղումները, մառախուղները, ջերմաստիճանի կտրուկ անկումները, շոգերը և երաշտային պայմանները կարող են կապված լինել որոշակի սինօպտիկական իրավիճակների հետ։ Դրանց կրկնվող ձևերի բացահայտումը կարող է նպաստել վտանգավոր երևույթների առաջացման նախադրյալների ավելի վաղ հայտնաբերմանը և կանխատեսումների կատարելագործմանը։ Առանձին կարևորություն ունի սինօպտիկական գործընթացների ուսումնասիրությունը գյուղատնտեսության տեսանկյունից։ Ջերմաստիճանի կտրուկ փոփոխությունները, ուշ գարնանային կամ վաղ աշնանային ցրտահարությունները, երաշտները, կարկտային և առատ տեղումների հետ կապված երևույթները կարող են զգալի վնաս հասցնել գյուղատնտեսական արտադրությանը։ Սինօպտիկական իրավիճակների և նման երևույթների միջև կապերի բացահայտումը կարող է հնարավորություն տալ ավելի արդյունավետ կազմակերպելու գյուղատնտեսական աշխատանքների պլանավորումը և նվազեցնելու եղանակային ռիսկերը։ Ուսումնասիրության մեթոդական հիմքում կարող են ներառվել բազմամյա օդերևութաբանական դիտարկումների, բարիկական քարտեզների, ջերմաստիճանի, տեղումների, քամու և մթնոլորտային ճնշման տվյալների համադրական վերլուծությունը։ Տարբեր ժամանակահատվածների տվյալների համեմատությունը հնարավորություն է տալիս առանձնացնելու Հայաստանի տարածքի համար առավել բնորոշ սինօպտիկական իրավիճակները, գնահատելու դրանց կրկնելիությունը և ուսումնասիրելու եղանակային հետևանքները։ Ժամանակակից մոտեցումների կիրառմամբ հնարավոր է համադրել նաև տարբեր բարձրությունների վրա մթնոլորտային վիճակի վերաբերյալ տվյալները՝ բացահայտելու մթնոլորտի ուղղաձիգ կառուցվածքը և օդային հոսանքների զարգացումը։ Հետազոտության կարևոր խնդիրներից է նաև սինօպտիկական գործընթացների երկարաժամկետ փոփոխությունների գնահատումը։ Բազմամյա դիտարկումների հիման վրա հնարավոր է ուսումնասիրել որոշակի բարիկական իրավիճակների հաճախականության փոփոխությունները, դրանց սեզոնային դրսևորումները և եղանակային ռեժիմի վրա ունեցած ազդեցության հնարավոր փոփոխությունները։ Նման ուսումնասիրությունը կարևոր է կլիմայական փոփոխությունների պայմաններում Հայաստանի տարածքի եղանակային և կլիմայական ռիսկերի գնահատման համար։ Աշխատության գործնական նշանակությունը պայմանավորված է ստացված արդյունքների կիրառման լայն հնարավորություններով։ Սինօպտիկական օրինաչափությունների բացահայտումը կարող է օգտակար լինել եղանակի կանխատեսման, վտանգավոր օդերևութաբանական երևույթների նախազգուշացման, գյուղատնտեսական պլանավորման, ջրային ռեսուրսների կառավարման, տրանսպորտի կազմակերպման և տարբեր տնտեսական ոլորտներում եղանակային ռիսկերի նվազեցման համար։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս Հայաստանի Հանրապետության եղանակակլիմայական պայմանները դիտարկել որպես խոշորամասշտաբ մթնոլորտային շրջանառության և տեղային աշխարհագրական գործոնների փոխազդեցության արդյունք։ Բարիկական դաշտերի, ցիկլոնային և անտիցիկլոնային գործունեության, օդային զանգվածների, մթնոլորտային ճակատների և լեռնային ռելիեֆի փոխկապակցված ուսումնասիրությունը նպաստում է Հայաստանի եղանակային ռեժիմի ձևավորման մեխանիզմների առավել ամբողջական բացահայտմանը և կարող է հիմք հանդիսանալ եղանակային կանխատեսումների ու կլիմայական ռիսկերի գնահատման մեթոդների կատարելագործման համար։