Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու

Экология

Աշխատությունը նվիրված է Իրանի Իսլամական Հանրապետության պայմաններում Թալեղան գետի ջրհավաք ավազանում հողերի էրոզիայի կանխարգելման և նվազեցման համալիր միջոցառումների մշակմանն ու դրանց արդյունավետության գնահատմանը։ Ուսումնասիրվում են ջրհավաք տարածքի բնական, հողային, կլիմայական, հիդրոլոգիական և ռելիեֆային առանձնահատկությունները, ինչպես նաև էրոզիոն գործընթացների առաջացման ու զարգացման վրա ազդող հիմնական գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեղումների, մակերևութային հոսքի, լանջերի թեքության, բուսածածկույթի վիճակի, հողօգտագործման ձևերի և մարդածին գործունեության ազդեցությանը հողային ծածկույթի քայքայման վրա։ Վերլուծվում են ջրային էրոզիայի տարածման աստիճանը, հողի կորստի հնարավոր ծավալները և առավել խոցելի տարածքների առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են ագրոտեխնիկական, անտառբարելավման, հիդրոտեխնիկական և կազմակերպատնտեսական հակաէրոզիոն միջոցառումների համակցված կիրառման հնարավորությունները։ Կարևորվում են բուսածածկույթի վերականգնումը, լանջերի կայունացումը, մակերևութային հոսքի կարգավորումը, հողապաշտպան մշակության եղանակների կիրառումը և ջրային ռեսուրսների արդյունավետ կառավարումը։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում առաջարկվող միջոցառումների բնապահպանական, տեխնիկական և տնտեսական արդյունավետության համեմատական գնահատմանը և տվյալ տարածքի առանձնահատկություններին առավել համապատասխան լուծումների ընտրությանը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել հողերի դեգրադացիայի նվազեցմանը, բերրիության պահպանմանը, գետային համակարգերում նստվածքների կուտակման սահմանափակմանը և ջրհավաք ավազանի բնական ռեսուրսների կայուն օգտագործմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել հողագետների, ջրաբանների, բնապահպանների, գյուղատնտեսության և ջրային ռեսուրսների կառավարման մասնագետների, հետազոտողների ու ուսանողների համար։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է էներգետիկայի ոլորտում ռազմավարական կառավարման մոդելի ձևավորման տեսական և մեթոդաբանական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ հաշվեկշռված ցուցանիշների համակարգի կիրառման համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում ոլորտի երկարաժամկետ նպատակները չափելի ցուցանիշների, կառավարման առաջնահերթությունների և փոխկապակցված գործողությունների համակարգի վերածելու խնդիրն է։ Ռազմավարական կառավարումը դիտարկվում է որպես շարունակական գործընթաց, որի շրջանակում անհրաժեշտ է համադրել տնտեսական արդյունավետությունը, արտադրական և տեխնոլոգիական զարգացումը, սպառողների պահանջները, ներքին կառավարման գործընթացները, մարդկային կապիտալը և կազմակերպությունների զարգացման հնարավորությունները։ Հաշվեկշռված ցուցանիշների համակարգը կարող է ծառայել որպես ռազմավարության իրականացման և վերահսկման գործիք՝ հնարավորություն տալով ֆինանսական արդյունքները դիտարկել ոչ ֆինանսական ցուցանիշների հետ միասին և բացահայտել դրանց միջև պատճառահետևանքային կապերը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են մշակվել էներգետիկ ոլորտի առանձնահատկություններին համապատասխան ռազմավարական նպատակների խմբեր և դրանց գնահատման հիմնական ցուցանիշներ՝ ներառելով տնտեսական արդյունավետությունը, էներգամատակարարման հուսալիությունը, արտադրական կարողությունների օգտագործումը, ենթակառուցվածքների զարգացումը, տեխնոլոգիական արդիականացումը և կառավարման որակը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել ռազմավարական քարտեզի ձևավորմանը, որի միջոցով հնարավոր է ներկայացնել ոլորտի նպատակների փոխկապակցվածությունը և որոշել, թե կառավարման տարբեր ուղղություններում իրականացվող փոփոխություններն ինչպես կարող են անդրադառնալ վերջնական արդյունքների վրա։ Կարևորվում է նաև ցուցանիշների ընտրության հիմնավորվածությունը, քանի որ չափազանց մեծ կամ ոչ համապատասխան ցուցանիշների համակարգը կարող է դժվարացնել ռազմավարական վերահսկողությունը և կառավարչական որոշումների ընդունումը։ Ուսումնասիրության առանձին ուղղություն կարող է լինել նպատակային և փաստացի արդյունքների համեմատման, շեղումների բացահայտման և ռազմավարության ճշգրտման մեխանիզմների ձևավորումը։ Էներգետիկայի առանձնահատկություններից ելնելով՝ կարող են դիտարկվել նաև ներդրումային ծրագրերի, ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման, էներգաարդյունավետության, տեխնոլոգիական նորարարությունների և համակարգի կայունության հետ կապված ցուցանիշները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է ռազմավարական կառավարման, էներգետիկ տնտեսագիտության, կատարողականի գնահատման և հաշվեկշռված ցուցանիշների համակարգի մեթոդաբանությունը՝ նպատակ ունենալով ձևավորել էներգետիկ ոլորտի զարգացման նպատակների պլանավորման, իրականացման, գնահատման և վերահսկման միասնական կառավարչական մոտեցում։

Право

Ֆինանսական արդյունքների կառավարչական հաշվառումը աշխատությունը տնտեսագիտական և հաշվապահական ուղղվածության մասնագիտական ուսումնական գիրք է, որը նվիրված է կազմակերպությունների ֆինանսական արդյունքների ձևավորման, հաշվառման և կառավարչական վերլուծության համակարգերի համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ նախատեսված հաշվապահության, ֆինանսների, աուդիտի և կառավարման ոլորտներում սովորող ուսանողների ու մասնագետների համար, գրքում ներկայացվում են ֆինանսական արդյունքների հաշվառման հիմնական սկզբունքները՝ եկամուտների, ծախսերի և շահույթի ձևավորման մեխանիզմները, դրանց դասակարգումը և հաշվառման առանձնահատկությունները տարբեր տնտեսական իրավիճակներում, բացատրվում է կառավարչական հաշվառման դերը կազմակերպության ներքին որոշումների կայացման գործընթացում, ինչպես նաև ֆինանսական ցուցանիշների վերլուծության նշանակությունը արդյունավետ կառավարման համար, աշխատությունը մանրամասն անդրադառնում է ինքնարժեքի հաշվարկման մեթոդներին, ծախսերի կառավարման համակարգերին և շահութաբերության գնահատման ցուցանիշներին, ներկայացվում են պլանավորման և վերահսկողության գործիքները, որոնք օգնում են օպտիմալացնել կազմակերպության ֆինանսական գործունեությունը, քննարկվում են բյուջետավորման և կանխատեսման մեթոդները, ինչպես նաև հաշվետվությունների կազմման և ֆինանսական տեղեկատվության վերլուծության մոտեցումները, գրքում ընդգծվում է նաև կառավարչական հաշվառման դերը ռազմավարական որոշումների ընդունման և կազմակերպության մրցունակության բարձրացման գործընթացում, աշխատությունը համադրում է տեսական հաշվապահական հիմքերը և գործնական կառավարչական կիրառությունները՝ նպաստելով ֆինանսական վերլուծության և կառավարման հմտությունների զարգացմանը։

История

Աշխատությունը նվիրված է 1920-1930 թվականներին Հունաստանում ձևավորված և զարգացած հայկական պարբերական մամուլի պատմության, գաղափարական ուղղությունների, թեմատիկ բովանդակության և համայնքային կյանքում ունեցած նշանակության ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այն թերթերն ու հանդեսներն են, որոնք տվյալ ժամանակաշրջանում ծառայել են հունահայ համայնքի հասարակական, քաղաքական, մշակութային և կրթական կյանքի արտահայտման ու կազմակերպման կարևոր միջոցներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում Առաջին համաշխարհային պատերազմից և Օսմանյան կայսրությունում հայերի զանգվածային տեղահանություններից հետո Հունաստանում հաստատված հայկական գաղթական համայնքների սոցիալական ու մշակութային միջավայրին, որի պայմաններում մամուլը ձեռք էր բերել տեղեկատվական գործառույթից ավելի լայն նշանակություն։ Քննվում են պարբերականների հիմնադրման պայմանները, խմբագրական քաղաքականությունը, հրատարակման պարբերականությունը, հեղինակային շրջանակները, ընթերցողական միջավայրը և տարածման հնարավորությունները։ Բովանդակային վերլուծության միջոցով կարող են առանձնացվել համայնքային կազմակերպման, գաղթականների սոցիալական խնդիրների, կրթության, ազգային մշակույթի, գրականության, երիտասարդության, բարեգործական գործունեության և միջազգային իրադարձությունների վերաբերյալ հրապարակումները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև մամուլի լեզվին և հրապարակախոսական ոճին՝ ուսումնասիրելով արևմտահայերենի գործածությունը, ժամանակաշրջանի բառապաշարը և հասարակական-քաղաքական հասկացությունների արտահայտման առանձնահատկությունները։ Պարբերական մամուլը դիտարկվում է որպես համայնքային ինքնության պահպանման և տարբեր բնակավայրերում հաստատված հայության միջև տեղեկատվական կապերի ամրապնդման միջոց։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում է տարբեր հասարակական ու քաղաքական շրջանակների գաղափարական ներկայությունը մամուլում՝ ներկայացնելով դրանց տեսակետները որպես ժամանակաշրջանի համայնքային բազմակարծության արտահայտություններ։ Պարբերականների էջերը կարևոր սկզբնաղբյուր են նաև Հունաստանի հայկական դպրոցների, մշակութային միությունների, եկեղեցական հաստատությունների, բարեգործական կազմակերպությունների և հասարակական նախաձեռնությունների գործունեությունը վերականգնելու համար։ Հետազոտության աղբյուրագիտական նշանակությունը պայմանավորված է նրանով, որ մամուլը պահպանել է բազմաթիվ տեղեկություններ առօրյա համայնքային կյանքի և ժամանակակիցների ընկալումների մասին, որոնք այլ փաստաթղթերում կարող են սահմանափակ ներկայացված լինել։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը հնարավորություն է տալիս ամբողջական պատկերացում կազմելու միջպատերազմյան շրջանի հունահայ մամուլի զարգացման, դրա հասարակական ու մշակութային գործառույթների և հայկական սփյուռքի պատմության մեջ ունեցած նշանակության մասին։

Другие предметы

Գրադարանագիտության, տեղեկատվական սպասարկման և գրադարանային աշխատանքի կազմակերպման բնույթի այս մեթոդական հրատարակությունը նվիրված է ընթերցասրահների գործունեության արդյունավետ կազմակերպման սկզբունքներին, գործնական մեթոդներին և սպասարկման գործընթացների կատարելագործմանը։ Ներկայացվում են ընթերցասրահի հիմնական գործառույթները, աշխատանքային գործընթացների պլանավորման առանձնահատկությունները և ընթերցողների տեղեկատվական ու կրթական պահանջմունքների բավարարման կազմակերպական մոտեցումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ընթերցասրահի գրքային և պարբերական հրատարակությունների հավաքածուի ձևավորմանը, պահպանմանը, դասավորությանը և օգտագործման մատչելիության ապահովմանը։ Մեթոդական հանձնարարականների շրջանակներում կարող են դիտարկվել ընթերցողների գրանցման, սպասարկման, գրականության տրամադրման և օգտագործման հաշվառման հիմնական կանոնները։ Քննարկվում են գրադարանավարի մասնագիտական պարտականությունները, ընթերցողների հետ հաղորդակցության ձևերը, տեղեկատու-մատենագիտական օգնության տրամադրումը և տեղեկատվության որոնման գործընթացի կազմակերպումը։ Անդրադարձ է կատարվում ընթերցասրահի աշխատանքային միջավայրի ձևավորմանը, նստատեղերի և գրադարանային սարքավորումների նպատակահարմար տեղաբաշխմանը, լուսավորության, լռության և հարմարավետության ապահովման պահանջներին։ Կարևորվում է ընթերցողների տարբեր խմբերի սպասարկման առանձնահատկությունների հաշվառումը, գրականության հանրահռչակումը և ընթերցանության մշակույթի զարգացումը։ Հրատարակությունը կարող է ներառել գրքային ցուցահանդեսների, թեմատիկ միջոցառումների, մատենագիտական տեսությունների և ընթերցողական հանդիպումների կազմակերպման գործնական առաջարկություններ։ Ուշադրություն է դարձվում նաև ընթերցասրահի աշխատանքի վիճակագրական հաշվառմանը, գործունեության արդյունքների գնահատմանը և սպասարկման որակի բարձրացման հնարավորություններին։ Մեթոդական նյութի կիրառումը կարող է նպաստել գրադարանային աշխատանքի համակարգմանը, ընթերցողական սպասարկման արդյունավետության բարձրացմանը և գրադարանային ռեսուրսների նպատակային օգտագործմանը։ Այն նախատեսված է գրադարանավարների, ընթերցասրահների աշխատակիցների, գրադարանային հաստատությունների ղեկավարների և գրադարանագիտություն ուսումնասիրող մասնագետների համար։

Культура

Հրատարակությունը տեղեկատվական-մատենագիտական բնույթի ընթացիկ տեղեկատու է, որի հիմնական նպատակը տվյալ ժամանակաշրջանում մշակույթի և արվեստի բնագավառների վերաբերյալ նոր լույս տեսած գրականության համակարգված ներկայացումն ու մասնագիտական շրջանառության մեջ դնելն է։ Այն նախատեսված է մշակույթի և արվեստի ոլորտների գիտնականների, մասնագետների, դասախոսների, ուսանողների, գրադարանային աշխատողների և համապատասխան թեմաներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ հնարավորություն տալով պարբերաբար տեղեկանալ նոր հրատարակությունների մասին և արագ գտնել անհրաժեշտ աղբյուրները։ Մատենագիտական նյութը կարող է ընդգրկել գրքեր, գիտական ու հանրամատչելի ուսումնասիրություններ, ժողովածուներ, պարբերական մամուլում հրապարակված հոդվածներ և այլ նյութեր՝ հայերեն և ռուսերեն լեզուներով։ Տեղեկությունները համակարգվում են թեմատիկ և մատենագիտական սկզբունքներով, ինչի շնորհիվ հնարավոր է կողմնորոշվել մշակութային կյանքի բազմաթիվ ուղղությունների վերաբերյալ առկա գրականության մեջ։ Ընդգրկվող նյութերի շրջանակը վերաբերում է մշակույթի ընդհանուր խնդիրներին, մշակութային հաստատությունների գործունեությանը, արվեստի տարբեր ճյուղերին, թատրոնին, երաժշտությանը, կերպարվեստին, ճարտարապետությանը, ժողովրդական ստեղծագործությանը, գրադարանային գործին, մատենագիտությանը և հարակից ոլորտներին։ Յուրաքանչյուր մատենագիտական նկարագրություն ընթերցողին տալիս է հրատարակությունը նույնականացնելու և համապատասխան գրականությունը որոնելու համար անհրաժեշտ հիմնական տվյալները, իսկ նյութերի դասակարգված ներկայացումը հեշտացնում է մասնագիտական տեղեկատվության ընտրությունը։ Պարբերական բնույթը առանձնահատուկ նշանակություն է հաղորդում տեղեկատուին, քանի որ այն ոչ միայն ներկայացնում է առանձին հրատարակություններ, այլև ժամանակի ընթացքում ձևավորում է մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ հրատարակվող գրականության հաջորդական մատենագիտական պատկերը։ Այս տեսանկյունից նման թողարկումները հետագայում ձեռք են բերում նաև պատմական և աղբյուրագիտական արժեք՝ հնարավորություն տալով ուսումնասիրելու, թե տարբեր տարիներին մշակույթի և արվեստի որ բնագավառներն են առավել ակտիվորեն լուսաբանվել, ինչ թեմաներ են գտնվել գիտական ու հասարակական ուշադրության կենտրոնում և ինչպես է զարգացել մասնագիտական գրականության հրատարակումը։ Միաժամանակ այն արտացոլում է խորհրդային շրջանի գրադարանային-տեղեկատվական աշխատանքի կազմակերպման սկզբունքները, երբ մասնագիտական մատենագիտական ցանկերը ծառայում էին նոր գրականության մասին տեղեկատվության կանոնավոր տարածմանը։ Հրատարակությունը կարևոր օժանդակ աղբյուր է նաև հետադարձ մատենագիտական որոնումների, թեմատիկ գրականության ցանկերի կազմման, մշակութային կյանքի ուսումնասիրության և համապատասխան ժամանակաշրջանի հրատարակչական գործունեության վերականգնման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել գրադարանագիտության, մատենագիտության, մշակութաբանության, արվեստագիտության և Հայաստանի մշակութային պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների ու ուսանողների համար։