Նոր գրքեր: Հայաստան: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги: Арменика: Информационный указатель (1973, թիվ 9)

Право

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է մուսուլմանական իրավական համակարգում հանցագործության և պատժի հիմնահարցերի հետազոտությանը՝ Իրանի Իսլամական Հանրապետության իրավական համակարգի օրինակով։ Աշխատության հիմնական նպատակն է բացահայտել իսլամական իրավունքի սկզբունքների և ժամանակակից պետական քրեական օրենսդրության փոխհարաբերությունը, ուսումնասիրել հանցագործության իրավական բնորոշումը, դրա կազմը, պատասխանատվության հիմքերը և պատժի կիրառման առանձնահատկությունները։ Հետազոտության շրջանակում քննարկվում են շարիաթի և իսլամական իրավագիտության այն հիմնական դրույթները, որոնք ձևավորել են հանցավոր արարքների և դրանց նկատմամբ կիրառվող պատժամիջոցների մասին պատկերացումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հանցագործությունների դասակարգմանը, մեղքի ձևերին, քրեական պատասխանատվության պայմաններին և իրավական պատասխանատվությունը բացառող կամ սահմանափակող հանգամանքներին։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է Իրանի քրեական իրավունքի համակարգի ուսումնասիրությունը, որտեղ ժամանակակից օրենսդրական մեխանիզմները միահյուսվում են իսլամական իրավական ավանդույթի հետ։ Քննության են առնվում պատժատեսակների հիմնական խմբերը, դրանց նշանակման սկզբունքները և իրավական նպատակները։ Մասնավորապես, ուսումնասիրվում են հուդուդի, քիսասի և դիյայի հետ կապված իրավական դրույթները, ինչպես նաև թազիրի բնույթի պատժամիջոցները, որոնք հնարավորություն են տալիս տարբերակել աստվածային կամ ավանդական իրավական հիմքով սահմանված պատիժները և պետության կողմից սահմանվող պատժատեսակները։ Հետազոտության մեջ ուշադրություն է դարձվում նաև պատժի նպատակներին՝ հասարակական կարգի պահպանմանը, հանցագործությունների կանխարգելմանը, արդարության վերականգնմանը, տուժածի իրավունքների պաշտպանությանը և հանցավոր վարքի նկատմամբ իրավական արձագանքին։ Կարևոր նշանակություն ունի ավանդական իսլամական իրավական սկզբունքների և ժամանակակից քրեական իրավունքի պահանջների համադրման խնդիրը, հատկապես մարդու իրավունքների, իրավական հավասարության, պատժի համաչափության և դատական ընթացակարգերի տեսանկյունից։ Իրանի օրինակի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել, թե ինչպես են կրոնական իրավական նորմերը ներառվում ժամանակակից պետության իրավական համակարգում և ինչպես են դրանք փոխազդում օրենսդրական, դատական ու հասարակական զարգացումների հետ։ Աշխատությունը կարող է նպաստել մուսուլմանական իրավական համակարգերի առանձնահատկությունների, իսլամական քրեական իրավունքի կառուցվածքի և Իրանի իրավական համակարգի զարգացման ավելի խոր ըմբռնմանը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են օգտակար լինել համեմատական իրավագիտության, քրեական իրավունքի, իսլամական իրավունքի և Մերձավոր Արևելքի իրավաքաղաքական համակարգերի ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել իրավաբաններին, իրավունքի տեսաբաններին, արևելագետներին, քաղաքագետներին, միջազգային իրավունքի մասնագետներին, հետազոտողներին և իրավաբանական ու արևելագիտական մասնագիտությունների ուսանողներին։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության բանկային համակարգում բնակչության դրամական միջոցների ավանդների ձևավորման, ներգրավման և արդյունավետ կառավարման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում բանկերի կողմից ֆիզիկական անձանց ազատ դրամական միջոցների ներգրավման գործընթացն է, դրա վրա ազդող տնտեսական, ֆինանսական և սոցիալական գործոնները, ինչպես նաև բնակչության խնայողությունները բանկային համակարգ ուղղելու արդյունավետ մեխանիզմների բացահայտումը։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում է ավանդների նշանակությունը բանկերի պասիվների ձևավորման և ֆինանսական միջնորդության իրականացման գործում, քանի որ բնակչությունից ներգրավված միջոցները բանկերին հնարավորություն են տալիս ձևավորել ռեսուրսային բազա և դրանք ուղղել վարկավորման ու տնտեսության ֆինանսավորման նպատակներին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ավանդների տեսակներին, դրանց ժամկետայնությանը, արժութային կառուցվածքին, տոկոսադրույքներին և ավանդատուների նախասիրությունների վրա ազդող հանգամանքներին։ Վերլուծվում են նաև բնակչության եկամուտների մակարդակը, գնաճային սպասումները, ֆինանսական գրագիտությունը, բանկային ծառայությունների հասանելիությունը, բանկային համակարգի նկատմամբ վստահությունը և ֆինանսական շուկայի մրցակցային միջավայրը՝ որպես ավանդների ներգրավման վրա ազդող կարևոր գործոններ։ Աշխատության մեջ կարևորվում է բանկերի կողմից կիրառվող ավանդային քաղաքականության կատարելագործումը՝ տոկոսադրույքային և ոչ տոկոսային խթանների, նոր բանկային արտադրանքների, սպասարկման որակի բարձրացման, ժամանակակից տեխնոլոգիաների և հաճախորդների անհատական կարիքներին համապատասխան ծառայությունների միջոցով։ Քննարկվում են նաև ավանդների ապահովագրության և բանկային համակարգի կայունության հետ կապված հարցերը, քանի որ բնակչության վստահության բարձր մակարդակը էական նշանակություն ունի երկարաժամկետ և կայուն ավանդային բազայի ձևավորման համար։ Հետազոտության գործնական նշանակությունն արտահայտվում է այնպիսի մոտեցումների բացահայտման մեջ, որոնք կարող են նպաստել բնակչության խնայողությունների առավել մեծ ծավալների ներգրավմանը, բանկերի ռեսուրսային ներուժի ընդլայնմանը, ֆինանսական միջնորդության խորացմանը և տնտեսության ներդրումային հնարավորությունների մեծացմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել բանկային ոլորտի մասնագետների, տնտեսագետների, ֆինանսիստների, բանկերի ղեկավարների և վերլուծաբանների, գիտաշխատողների, դասախոսների և տնտեսագիտական մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։ Այն միավորում է բանկային ռեսուրսների ձևավորման տեսական մոտեցումները և Հայաստանի պայմաններում դրանց կիրառման խնդիրները՝ ուշադրությունը կենտրոնացնելով բնակչության ավանդների ներգրավման արդյունավետության բարձրացման և բանկային համակարգի զարգացման համար անհրաժեշտ մեխանիզմների վրա:

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է մեխանիկական տատանումների ուսումնասիրման ընդլայնված տեսական մոդելի կիրառմանը բարձրագույն կրթության ֆիզիկայի դասընթացում՝ նպատակ ունենալով խորացնել ուսանողների պատկերացումները տատանողական շարժման օրինաչափությունների, մաթեմատիկական նկարագրության և իրական ֆիզիկական համակարգերի մոդելավորման վերաբերյալ։ Ուսումնասիրության հիմքում դասական պարզեցված մոտեցումից ավելի ընդհանուր նկարագրության անցումն է, որը հնարավորություն է տալիս քննարկելու այնպիսի դեպքեր, երբ փոքր տատանումների սովորական մոտավորությունը բավարար չէ կամ անհրաժեշտ է հաշվի առնել համակարգի շարժման լրացուցիչ առանձնահատկությունները։ Քննարկվում է շարժման հավասարման ձևավորումը մեխանիկայի հիմնական օրենքների հիման վրա, դրա կապը համակարգի էներգետիկական բնութագրերի հետ, ինչպես նաև տատանումների պարբերության, լայնույթի, սկզբնական պայմանների և շարժման այլ պարամետրերի փոխկախվածությունը։ Կարևորվում է գծային և ոչ գծային նկարագրությունների համեմատությունը, որի միջոցով ուսանողները կարող են տեսնել, թե ինչ պայմաններում են պարզեցումները տալիս բավարար ճշգրտություն և երբ է անհրաժեշտ կիրառել ավելի ամբողջական մաթեմատիկական մոդել։ Նյութի ներկայացումը կարող է համադրել վերլուծական, թվային և գրաֆիկական մոտեցումներ՝ հնարավորություն տալով նույն ֆիզիկական երևույթը դիտարկել տարբեր մեթոդներով և համեմատել ստացված արդյունքները։ Ուսուցման տեսանկյունից նման մոտեցումը նպաստում է ֆիզիկական խնդրի մաթեմատիկական ձևակերպման, մոդելի սահմանների գնահատման և արդյունքների ֆիզիկական մեկնաբանման կարողությունների զարգացմանը։ Առանձնահատուկ նշանակություն կարող է ունենալ համակարգչային մոդելավորումը, որի միջոցով հնարավոր է տեսանելի դարձնել շարժման բնույթը, ուսումնասիրել տարբեր սկզբնական պայմանների ազդեցությունը և համեմատել մոտավոր ու առավել ընդհանուր լուծումների վարքը։ Աշխատությունը կարող է ընդգրկել նաև լաբորատոր կամ ցուցադրական փորձերի և տեսական հաշվարկների համադրություն՝ ուսանողներին հնարավորություն տալով ստուգելու մոդելի համապատասխանությունը դիտվող ֆիզիկական գործընթացներին։ Այսպիսի ուսուցումը մեխանիկական տատանումների թեման դարձնում է ոչ միայն առանձին տեսական նյութ, այլև մաթեմատիկական մոդելավորման, հաշվարկային ֆիզիկայի և փորձարարական տվյալների վերլուծության միջև կապերը ներկայացնող ուսումնական օրինակ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը միավորում է տեսական մեխանիկայի և ֆիզիկայի դասավանդման մեթոդիկայի խնդիրները՝ նպաստելով ուսանողների վերլուծական մտածողության, մոդելավորման հմտությունների և ֆիզիկական երևույթների խորքային ըմբռնման զարգացմանը։

Педагогика

Աշխատանքը նվիրված է Արցախի դպրոցականների օլիմպիական կրթության կազմակերպման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ուշադրություն դարձնելով դպրոցական միջավայրում օլիմպիական գաղափարների, արժեքների և սկզբունքների տարածման ու կրթական գործընթացում դրանց կիրառման ձևերին։ Ուսումնասիրության շրջանակում օլիմպիական կրթությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես սպորտային գիտելիքների փոխանցման միջոց, այլև որպես երեխաների ու պատանիների համակողմանի դաստիարակության բաղադրիչ, որի միջոցով կարող են ձևավորվել առողջ ապրելակերպի, արդար մրցակցության, փոխադարձ հարգանքի, կամքի ուժի, նպատակասլացության և թիմային համագործակցության արժեքներ։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել դպրոցներում օլիմպիական կրթության կազմակերպման ձևերը, բովանդակությունը, մեթոդները և կիրառվող մանկավարժական միջոցները՝ հաշվի առնելով տվյալ կրթական միջավայրի առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆիզիկական դաստիարակության դասերի, արտադասարանային մարզական միջոցառումների, օլիմպիական թեմատիկ դասերի, մրցույթների, հանդիպումների և այլ կրթական նախաձեռնությունների միջոցով օլիմպիական արժեքների փոխանցմանը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև ուսուցիչների և մարզիչների դերակատարության ուսումնասիրությունը, քանի որ նրանց մասնագիտական պատրաստվածությունը, մանկավարժական մոտեցումները և անձնական օրինակը կարող են էական ազդեցություն ունենալ սովորողների վերաբերմունքի ու ներգրավվածության վրա։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ դպրոցականների տարիքային առանձնահատկություններին և այն մեթոդներին, որոնց միջոցով օլիմպիական կրթության բովանդակությունը կարող է համապատասխանեցվել տարբեր տարիքային խմբերի հետաքրքրություններին ու հնարավորություններին։ Աշխատանքի շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել նաև սովորողների գիտելիքները օլիմպիական շարժման պատմության, նշանավոր մարզիկների, մարզաձևերի և օլիմպիական արժեքների վերաբերյալ, ինչպես նաև նրանց վերաբերմունքը ֆիզիկական ակտիվության և սպորտային մասնակցության նկատմամբ։ Կարևոր է նաև դպրոցական սպորտի կազմակերպման նյութատեխնիկական պայմանների, մարզական ենթակառուցվածքների և կրթական ծրագրերի հնարավորությունների գնահատումը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել դպրոցականների շրջանում առողջ ապրելակերպի խթանմանը, ֆիզիկական ակտիվության բարձրացմանը, սպորտային և բարոյական արժեքների ամրապնդմանը և օլիմպիական կրթության ավելի արդյունավետ կազմակերպման մեթոդների մշակմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել մանկավարժներին, ֆիզիկական կուլտուրայի ուսուցիչներին, մարզիչներին, կրթության կազմակերպիչներին, սպորտի մասնագետներին, հետազոտողներին և դպրոցական կրթության ու օլիմպիական շարժման հարցերով հետաքրքրվող ուսանողներին։

Журналистика

Աշխատությունը նվիրված է 1909-1915 թվականներին Կոստանդնուպոլսում Հայ Յեղափոխական Դաշնակցության կողմից հրատարակված պարբերական մամուլի ուսումնասիրությանը՝ այն դիտարկելով Օսմանյան կայսրության ուշ շրջանի քաղաքական, հասարակական և ազգային գործընթացների համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում պարբերական մամուլի ձևավորման, գործունեության, գաղափարական ուղղվածության և հասարակական-քաղաքական նշանակության հարցերն են։ Այդ ժամանակաշրջանում Կոստանդնուպոլսի ՀՅԴ մամուլը ներառում էր «Ազատամարտ» օրաթերթը, ինչպես նաև «Ուսանող», «Երկունք» և «Շանթ» պարբերականները, որոնք տարբեր ձևաչափերով անդրադառնում էին ժամանակի ազգային և հասարակական խնդիրներին։ A arar.sci.am +1 Աշխատությունը կարող է ուսումնասիրել պարբերականների խմբագրական քաղաքականությունը, հրապարակումների թեմատիկ շրջանակը, հեղինակային կազմը, ժանրային առանձնահատկությունները և մամուլի լեզվական ու հրապարակախոսական ոճը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ազգային հարցերին, հայ բնակչության իրավունքներին, Օսմանյան կայսրության քաղաքական կյանքին, սահմանադրական գործընթացներին, հասարակական բարեփոխումներին և հայ ազգային կազմակերպությունների գործունեությանը։ Պարբերական մամուլը հանդես էր գալիս ոչ միայն որպես տեղեկատվության տարածման միջոց, այլև որպես քաղաքական գաղափարների արտահայտման, հանրային կարծիքի ձևավորման և ազգային խնդիրների շուրջ հասարակության համախմբման կարևոր հարթակ։ Գիտական ուսումնասիրություններում նշվում է, որ այդ շրջանի ՀՅԴ պարբերականները արտահայտում և տարածում էին կուսակցության գաղափարական դիրքորոշումները՝ միաժամանակ անդրադառնալով Թուրքիայի կարևորագույն սոցիալ-քաղաքական խնդիրներին։ A arar.sci.am +1 Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է նաև 1909-1915 թվականների քաղաքական միջավայրի ազդեցության բացահայտումը մամուլի բովանդակության վրա, քանի որ այդ տարիներին տեղի ունեցած իրադարձությունները անմիջականորեն արտացոլվում էին հրապարակախոսական նյութերում և խմբագրական դիրքորոշումներում։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս մամուլը դիտարկել որպես պատմական սկզբնաղբյուր՝ ուսումնասիրելու համար ժամանակաշրջանի քաղաքական զարգացումները, հայ հասարակական կյանքի խնդիրները, ազգային-քաղաքական մտքի դրսևորումները և հայ համայնքի ներքին գործընթացները։ Առանձին արժեք ունի նաև պարբերականների նկատմամբ կիրառված գրաքննության և վարչական սահմանափակումների ուսումնասիրությունը, քանի որ Օսմանյան իշխանությունների քաղաքականությունը զգալիորեն ազդում էր մամուլի գործունեության հնարավորությունների վրա։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև պարբերականների փոխհարաբերություններին, դրանց ընթերցողական շրջանակներին և Կոստանդնուպոլսի հայ մտավորական ու քաղաքական միջավայրում ունեցած դերակատարությանը։ 1909-1915 թվականների այս մամուլի ուսումնասիրությունը հետագայում հնարավորություն է տալիս հասկանալու նաև 1915 թվականի իրադարձությունների նախօրեին հայ հասարակական-քաղաքական կյանքի տեղեկատվական և գաղափարական միջավայրը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հայ մամուլի պատմությամբ, արևմտահայության պատմությամբ, Օսմանյան կայսրության քաղաքական ու հասարակական կյանքով, լրագրության պատմությամբ և ազգային-քաղաքական շարժումների ուսումնասիրությամբ զբաղվող պատմաբանների, հայագետների, բանասերների, լրագրության հետազոտողների և ուսանողների համար։

Другие предметы

Կոռելյացիոն-ռեգրեսիոն վերլուծությունը վիճակագրական մեթոդների համակարգ է, որը օգտագործվում է փոփոխականների միջև կապը ուսումնասիրելու, չափելու և մոդելավորելու համար։ Այն թույլ է տալիս հասկանալ՝ կա՞ արդյոք կախվածություն երկու կամ ավելի ցուցանիշների միջև, որքան ուժեղ է այդ կապը և ինչպես կարելի է մեկ փոփոխականի միջոցով կանխատեսել մյուսը։ Կոռելյացիոն վերլուծությունը ուսումնասիրում է կապի ուժն ու ուղղությունը երկու փոփոխականների միջև՝ օգտագործելով կոռելյացիայի գործակիցը (օրինակ՝ Պիրսոնի գործակիցը), որը կարող է լինել դրական (ուղիղ կապ), բացասական (հակադարձ կապ) կամ մոտ զրոյի (գրեթե կապ չկա)։ Ռեգրեսիոն վերլուծությունը, հակառակը, նպատակ ունի կառուցել մաթեմատիկական մոդել, որը նկարագրում է կախված փոփոխականի փոփոխությունը անկախ փոփոխականի ազդեցությամբ։ Ամենապարզ ձևը գծային ռեգրեսիան է՝ Y = a + bX, որտեղ Y-ը կախված փոփոխականն է, X-ը՝ անկախ փոփոխականը, իսկ a-ն և b-ն մոդելի պարամետրերն են։ Այս վերլուծությունը լայն կիրառություն ունի տնտեսագիտության, ֆինանսների, մարքեթինգի, սոցիոլոգիայի և այլ ոլորտներում՝ կանխատեսումներ կատարելու, միտումներ բացահայտելու և որոշումների կայացումը հիմնավորելու համար։ Այն թույլ է տալիս գնահատել, օրինակ, գնի և պահանջարկի, եկամտի և սպառման, ներդրումների և տնտեսական աճի միջև կապերը։