Նոր գրքեր պատանիներին: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги юным (1990, Հուլիս, թիվ 7)

Культура

Մատենագիտական և տեղեկատվական բնույթի այս պարբերական հրատարակությունը նվիրված է Հայկական ԽՍՀ մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր լույս տեսած գրականության հաշվառմանը, համակարգմանը և մասնագիտական հանրությանը ներկայացմանը։ Տեղեկատուի հիմնական նպատակն է ապահովել մշակութային ու արվեստագիտական ոլորտների նոր հրատարակությունների մասին կանոնավոր տեղեկատվություն՝ նպաստելով համապատասխան գրականության որոնմանը և օգտագործմանը։ Հրատարակությունն ընդգրկում է մշակույթի պատմությանը, կերպարվեստին, երաժշտությանը, թատրոնին, կինոարվեստին, ճարտարապետությանը, ժողովրդական ստեղծագործությանը և մշակութային ժառանգության պահպանությանը վերաբերող մատենագիտական նյութեր։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գրքերի, գիտական հոդվածների, ժողովածուների, տեղեկատուների, ցուցահանդեսային կատալոգների և այլ հրապարակումների մատենագիտական նկարագրությանը։ Նյութերի թեմատիկ դասակարգումը հնարավորություն է տալիս ընթերցողներին կողմնորոշվելու մասնագիտական գրականության բազմազանության մեջ և ընտրելու իրենց հետազոտական կամ գործնական գործունեության համար անհրաժեշտ աղբյուրները։ Տեղեկատուն արտացոլում է տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային կյանքի ուսումնասիրության ուղղությունները, արվեստագիտական հետազոտությունների թեմատիկ շրջանակը և հրատարակչական գործունեության առանձնահատկությունները։ Այն կարևոր նշանակություն ունի նաև խորհրդահայ մշակույթի պատմության, մատենագիտական տեղեկատվության կազմակերպման և գրադարանային գործի զարգացման ուսումնասիրության համար։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, մատենագետների, արվեստաբանների, մշակութաբանների, պատմաբանների, գիտաշխատողների և ուսանողների համար՝ ծառայելով որպես մասնագիտական տեղեկատվության որոնման և պատմամշակութային ուսումնասիրությունների օժանդակ աղբյուր։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսական զարգացման հիմնական ուղղությունների և առաջնահերթությունների ուսումնասիրությանը՝ համաշխարհային տնտեսությունում տեղի ունեցող փոփոխությունների և առաջացող մարտահրավերների համատեքստում։ Քննության են առնվում երկրի տնտեսական կառուցվածքը, զարգացման ներքին և արտաքին գործոնները, մրցունակության բարձրացման հնարավորությունները և միջազգային տնտեսական գործընթացների ազդեցության հիմնական ուղղությունները։ Վերլուծվում են տնտեսական աճի կայունության, ներդրումային միջավայրի բարելավման, արտադրողականության բարձրացման, արտահանման խթանման և տնտեսության կառուցվածքային վերափոխման հետ կապված հիմնախնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում փոքր և բաց տնտեսությունների համար բնորոշ արտաքին ռիսկերին՝ համաշխարհային շուկաների տատանումներին, միջազգային առևտրի փոփոխություններին, ֆինանսական անկայունությանը, էներգետիկ և պարենային անվտանգության խնդիրներին ու տեխնոլոգիական վերափոխումներին։ Դիտարկվում են արդյունաբերության, գյուղատնտեսության, ծառայությունների, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և ենթակառուցվածքների զարգացման հնարավորությունները՝ տնտեսական աճի աղբյուրների բազմազանեցման տեսանկյունից։ Քննարկվում են մարդկային կապիտալի, կրթության, գիտության, նորարարության և տեխնոլոգիական առաջընթացի նշանակությունը երկարաժամկետ տնտեսական զարգացման ապահովման գործում։ Կարևորվում են արդյունավետ պետական տնտեսական քաղաքականության ձևավորումը, գործարար միջավայրի բարելավումը, ֆինանսական ռեսուրսների հասանելիությունը և մասնավոր ներդրումների խթանումը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև միջազգային տնտեսական համագործակցության, արտաքին առևտրային կապերի և համաշխարհային տնտեսությանը երկրի ինտեգրման հնարավորություններին։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված դիտարկել տնտեսական զարգացման ռազմավարական խնդիրները և դրանց լուծման հնարավոր ուղղությունները՝ արտաքին մարտահրավերներին դիմակայելու և երկարաժամկետ կայուն զարգացման պայմաններ ձևավորելու տեսանկյունից։ Այն կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, պետական կառավարման մասնագետների, հետազոտողների և տնտեսական քաղաքականություն ուսումնասիրող ուսանողների համար։

Культура

Այս գիրքը ուսումնասիրում է Հին Հունաստանի և Հին Հռոմի արվեստի զարգացումը՝ ներկայացնելով այդ քաղաքակրթությունների գեղարվեստական մտածողությունը, ձևավորման փուլերը և մշակութային առանձնահատկությունները։ Այն անդրադառնում է Հունաստանի արվեստի դասական իդեալներին՝ ներդաշնակության, համաչափության և մարդու մարմնի կատարելության պատկերումներին՝ քանդակագործության, ճարտարապետության և խեցեգործության օրինակներով։ Գրքում նաև քննարկվում է Հռոմեական արվեստը՝ ընդգծելով դրա գործնական բնույթը, ճարտարապետական ինժեներական նվաճումները, հանրային շինությունները և դիմանկարային արվեստի զարգացումը։ Հեղինակը վերլուծում է երկու քաղաքակրթությունների արվեստի փոխկապակցվածությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես է Հռոմը յուրացրել և զարգացրել հունական գեղարվեստական ավանդույթները՝ դրանք հարմարեցնելով կայսրության գաղափարախոսական և քաղաքական նպատակներին։ Նյութը համադրում է պատմական, գեղագիտական և մշակութաբանական մոտեցումներ՝ ապահովելով ամբողջական պատկերացում անտիկ արվեստի մասին։ Գիրքը օգտակար է արվեստաբանների, պատմաբանների և դասական մշակույթով հետաքրքրվողների համար։

Культура

Այս նյութը վերաբերում է հայ լուսանկարչության զարգացման մեջ նշանակալի դեր ունեցած հեղինակներից մեկի ստեղծագործական գործունեությանը՝ առանձնապես շեշտադրելով նրա գեղարվեստական մոտեցումը պատկերային մտածողության, կոմպոզիցիայի և լուսանկարչական արտահայտչամիջոցների ձևավորման մեջ։ Նրա աշխատանքներում լուսանկարը դիտարկվում է ոչ միայն որպես իրականության փաստագրում, այլ նաև որպես գեղարվեստական մեկնաբանության միջոց, որտեղ կարևոր դեր են խաղում լույսի և ստվերի հարաբերակցությունը, կադրի կառուցվածքային կազմակերպումը և պահի հոգեբանական լարվածության փոխանցումը։ Նյութում ընդգծվում է, որ նրա ստեղծագործական ձեռագիրը բնորոշվում է դիտողական խորությամբ և պատկերային սիմվոլիզմով, ինչը թույլ է տալիս առօրյա իրավիճակները վերածել բազմաշերտ գեղարվեստական պատկերների։ Միաժամանակ ներկայացվում է նրա ներդրումը հայկական լուսանկարչական դպրոցի ձևավորման և զարգացման գործընթացում՝ որպես հեղինակ, որը փորձել է համադրել փաստագրական մոտեցումը և արվեստագիտական ընկալումը՝ ստեղծելով ինքնատիպ տեսողական լեզու։

Математика

Կիրառական մաթեմատիկայի, դեֆորմացվող պինդ մարմնի մեխանիկայի և կառուցվածքային վերլուծության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է անիզոտրոպ շերտավոր շերտագոտիների, սալերի և թաղանթների լարվածադեֆորմացիոն վիճակների ասիմպտոտիկ հետազոտությանը։ Քննության են առնվում շերտավոր կառուցվածքների մեխանիկական առանձնահատկությունները, նյութերի անիզոտրոպ հատկությունները և արտաքին բեռնվածքների ազդեցությամբ առաջացող լարումների ու դեֆորմացիաների բաշխման օրինաչափությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բազմաշերտ համակարգերի առաձգական վարքագծին, առանձին շերտերի փոխազդեցությանը և նյութերի մեխանիկական բնութագրերի տարբերությունների ազդեցությանը կառուցվածքների ընդհանուր վիճակի վրա։ Վերլուծվում են անիզոտրոպ առաձգականության տեսության հիմնական հավասարումները, սահմանային պայմանները և շերտավոր մարմինների լարվածադեֆորմացիոն վիճակների մաթեմատիկական նկարագրության առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են ասիմպտոտիկ վերլուծության մեթոդների կիրառման հնարավորությունները բարակապատ կառուցվածքների հաշվարկային մոդելների պարզեցման և մոտավոր լուծումների ստացման նպատակով։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել փոքր պարամետրերի մեթոդները, ասիմպտոտիկ վերլուծությունների կառուցումը, եզրային ազդեցությունների գնահատումը և լարումների տեղային կենտրոնացման խնդիրները։ Անդրադարձ է կատարվում շերտերի հաստությունների, առաձգական հաստատունների, երկրաչափական պարամետրերի և ամրացման պայմանների ազդեցությանը կառուցվածքների մեխանիկական վարքագծի վրա։ Կարևորվում է ստացված մոտավոր լուծումների ճշգրտության գնահատումը և դրանց համեմատությունը առաձգականության տեսության եռաչափ մոդելների ու թվային հաշվարկների հետ։ Աշխատանքը կարող է նպաստել կոմպոզիտային և շերտավոր նյութերից պատրաստված ինժեներական կառուցվածքների հաշվարկային մեթոդների կատարելագործմանը, դրանց ամրության ու կայունության գնահատման հուսալիության բարձրացմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել տեսական և կիրառական մեխանիկայի, առաձգականության տեսության, կոմպոզիտային նյութագիտության, կառուցվածքային ճարտարագիտության և կիրառական մաթեմատիկայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

История

Այս գիրքը ներկայացնում է 1920–1921 թվականներին Զանգեզուրում տեղի ունեցած ազգային-ազատագրական պայքարի պատմությունը՝ բացահայտելով տարածաշրջանի քաղաքական, ռազմական և հասարակական իրավիճակը այդ բարդ ու ճակատագրական ժամանակաշրջանում։ Հեղինակը մանրամասն անդրադառնում է հայկական զինված դիմադրության կազմակերպմանը, ժողովրդի ինքնապաշտպանական պայքարին և այն առաջնորդներին, ովքեր կարևոր դեր են ունեցել Զանգեզուրի պահպանման գործում։ Գրքում ներկայացվում են ռազմական գործողությունների ընթացքը, արտաքին և ներքին քաղաքական զարգացումները, ինչպես նաև բնակչության առօրյա դժվարություններն ու կամքի ուժը պատերազմի պայմաններում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Գարեգին Նժդեհի գործունեությանը, նրա գաղափարներին և ազգային պայքարի ռազմավարությանը, որոնք մեծ ազդեցություն են ունեցել տարածաշրջանի հետագա ճակատագրի վրա։ Ստեղծագործությունը հիմնված է պատմական փաստերի, վավերագրերի և ուսումնասիրությունների վրա՝ ընթերցողին փոխանցելով ոչ միայն իրադարձությունների ընթացքը, այլ նաև ժամանակի հոգեբանական ու հայրենասիրական մթնոլորտը։ Գիրքը կարևոր աղբյուր է Հայաստանի նորագույն պատմությամբ, ազգային պայքարներով և ռազմական անցյալով հետաքրքրվողների համար։