Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Religion

    Դավթի սաղմոսների գիրք

    Հրատարակությունը ներառում է Դավիթ թագավորին ավանդաբար վերագրվող սաղմոսները՝ Հին Կտակարանի հոգևոր և բանաստեղծական ժառանգության կարևորագույն ժողովածուներից մեկը։ Սաղմոսները ներկայացնում են Աստծուն ուղղված աղոթքներ, փառաբանություններ, օրհներգություններ, ապաշխարության խոսքեր և հավատքի արտահայտություններ։ Դրանցում արտացոլված են մարդու հոգևոր ապրումները՝ ուրախությունն ու երախտագիտությունը, վիշտն ու տագնապը, մեղքերի գիտակցումն ու ներում հայցելու ձգտումը, ինչպես նաև աստվածային պաշտպանության և օգնության ակնկալիքը։ Ժողովածուն առանձնանում է իր աղոթական ու բանաստեղծական լեզվով, պատկերավոր արտահայտություններով և խորապես խորհրդանշական բովանդակությամբ։ Սաղմոսները կարևոր դեր ունեն քրիստոնեական պաշտամունքի և եկեղեցական արարողությունների մեջ՝ կիրառվելով թե՛ համայնական ծիսակատարությունների, թե՛ անհատական աղոթքի ընթացքում։ Հայ առաքելական եկեղեցու ավանդության մեջ դրանք հոգևոր ընթերցանության և հավատացյալների դաստիարակության նշանակալի աղբյուր են։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև Երուսաղեմի հայ տպագրական և հոգևոր մշակույթի պատմության տեսանկյունից՝ որպես աստվածաշնչյան գրականության տարածման և պահպանման կարևոր նմուշ։

    Updated: 2026-11-02
    Դավթի սաղմոսների գիրք
    Online

    History

    Յոթ օր, յոթ գիշեր․ հայոց հարսանիքի համայնապատկեր

    Աշխատությունը ներկայացնում է հայոց ավանդական հարսանիքը՝ որպես բազմաշերտ ծիսական, հասարակական և մշակութային երևույթ՝ բացահայտելով դրա պատմական ձևավորումը, կառուցվածքը, խորհրդանշական նշանակությունն ու տարածաշրջանային առանձնահատկությունները։ Հարսանիքը դիտարկվում է ոչ միայն որպես երկու անձանց ամուսնության արարողություն, այլև որպես ընտանիքների, ազգականների և համայնքի մասնակցությամբ իրականացվող կարևոր իրադարձություն, որի ընթացքում արտահայտվում են հայկական ավանդական հասարակության արժեքները, փոխհարաբերությունների համակարգը և աշխարհայացքային պատկերացումները։ Ուսումնասիրության թեմատիկ շրջանակը ներառում է հարսանեկան ծիսաշարի տարբեր փուլերը, նախահարսանեկան պայմանավորվածություններն ու պատրաստությունները, փեսայի և հարսի հետ կապված սովորույթները, ծիսական գործողությունները, երգերը, պարերը, բարեմաղթանքները, նվիրատվություններն ու տոնական խնջույքի ավանդույթները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի ծեսերի լեզվական և խորհրդանշական իմաստների բացահայտումը, ինչպես նաև դրանցում պահպանված հին հավատալիքների, ժողովրդական պատկերացումների և հասարակական նորմերի ուսումնասիրությունը։ Հարսանեկան ավանդույթների համադրական ներկայացումը հնարավորություն է տալիս նկատելու տարբեր բնակավայրերում և պատմական ժամանակաշրջաններում ձևավորված նմանություններն ու տարբերությունները։ Աշխատությունը կարևոր ներդրում է հայ ազգագրության և բանագիտության մեջ՝ արժեքավոր նյութ տրամադրելով ընտանեկան ծեսերի, ժողովրդական մշակույթի, ազգային ինքնության և ոչ նյութական մշակութային ժառանգության ուսումնասիրության համար։

    Updated: 2026-11-03
    Յոթ օր, յոթ գիշեր․ հայոց հարսանիքի համայնապատկեր
    Online

    Economics

    Փոքր և միջին ձեռնարկատիրության հարկային բեռի կարգավորման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետությունում

    Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում փոքր և միջին ձեռնարկատիրության հարկային բեռի ձևավորման, գնահատման և կարգավորման տնտեսական ու ինստիտուցիոնալ հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են փոքր և միջին ձեռնարկությունների դերը ազգային տնտեսության զարգացման, զբաղվածության ապահովման, մրցակցային միջավայրի ձևավորման և տնտեսական ակտիվության խթանման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հարկային բեռի տնտեսական բովանդակությանը, դրա հաշվարկման և գնահատման մոտեցումներին, ինչպես նաև հարկային պարտավորությունների ազդեցությանը ձեռնարկությունների ֆինանսական կայունության, շահութաբերության և ներդրումային հնարավորությունների վրա։ Ուսումնասիրվում են հարկման տարբեր համակարգերի առանձնահատկությունները, հարկային դրույքաչափերի, արտոնությունների, վարչարարական պահանջների և հաշվետվողականության ընթացակարգերի ազդեցությունները ձեռնարկատիրական գործունեության վրա։ Անդրադարձ է կատարվում հարկային քաղաքականության և փոքր ու միջին բիզնեսի զարգացման փոխկապակցվածությանը, հարկային կարգապահության բարձրացմանը, ստվերային տնտեսական գործունեության կրճատմանը և հարկային վարչարարության արդյունավետության ապահովմանը։ Կարևորվում են պետական բյուջեի եկամուտների ձևավորման և ձեռնարկատիրության զարգացման համար բարենպաստ պայմանների ստեղծման միջև հավասարակշռության պահպանման հարցերը։ Դիտարկվում են միջազգային փորձի կիրառման, հարկային օրենսդրության կատարելագործման, հարկային ընթացակարգերի պարզեցման և թվային վարչարարության զարգացման հնարավորությունները։ Աշխատությունն անդրադառնում է նաև հարկային բեռի օպտիմալացման տնտեսական հիմնավորումներին, ձեռնարկությունների մրցունակության բարձրացմանը և պետական աջակցության գործիքների արդյունավետ օգտագործմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, հարկային քաղաքականության մասնագետների, ֆինանսական վերլուծաբանների, ձեռնարկատերերի, պետական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

    Updated: 2026-10-13
    Փոքր և միջին ձեռնարկատիրության հարկային բեռի կարգավորման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետությունում
    Online

    Literature

    Թեննիսի Ուիլյամսն ու 1930-60-ական թվականների ամերիկյան թատերագրությունը

    Աշխատությունը նվիրված է ամերիկացի նշանավոր դրամատուրգ Թենեսի Ուիլյամսի ստեղծագործության և 1930–1960-ական թվականների ամերիկյան թատերագրության զարգացման փոխկապակցված ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում Ուիլյամսի դրամատուրգիական ժառանգությունն է՝ դիտարկված իր ժամանակաշրջանի հասարակական, մշակութային, գեղագիտական և գրական գործընթացների համատեքստում։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես են XX դարի կեսերի ամերիկյան հասարակության փոփոխությունները, սոցիալական հակասությունները, անհատի և հասարակության հարաբերությունները, ընտանեկան ճգնաժամերը, միայնության զգացումը և ամերիկյան երազանքի հակասական կողմերը արտացոլվել դրամատուրգի ստեղծագործություններում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում ամերիկյան թատրոնի զարգացման այն փուլին, երբ ավանդական թատերական ձևերը աստիճանաբար փոխակերպվում էին, իսկ դրամատուրգները ձգտում էին բեմականացնել մարդու ներաշխարհը, հոգեբանական բարդությունները և ժամանակակից հասարակության հակասությունները։ Աշխատությունում կարող են ուսումնասիրվել Ուիլյամսի դրամաների թեմատիկ և գաղափարական առանձնահատկությունները, կերպարների հոգեբանական կառուցվածքը, ընտանեկան և սոցիալական հարաբերությունների ներկայացումը, ինչպես նաև հիշողության, ցանկության, միայնության, օտարացման և իրականությունից փախուստի մոտիվները։ Կարևորվում է նաև նրա ստեղծագործության լեզվական և գեղարվեստական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը, մասնավորապես՝ խորհրդանիշների, պատկերային համակարգի, երկխոսության, բեմական արտահայտչամիջոցների և հոգեբանական դրամատիզմի կիրառությունը։ Ուիլյամսի դրամատուրգիան դիտարկվում է ամերիկյան թատրոնի ընդհանուր զարգացման ֆոնին՝ համադրելով այն նույն ժամանակաշրջանի այլ հեղինակների ստեղծագործական որոնումների և դրամատուրգիական նորարարությունների հետ։ Այդ համատեքստում հնարավոր է բացահայտել, թե ինչպիսի ազդեցություն են ունեցել եվրոպական դրամատուրգիայի ավանդույթները, հատկապես հոգեբանական և սիմվոլիստական թատրոնի սկզբունքները, ամերիկյան դրամատուրգիայի ձևավորման վրա։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև 1930-ականների սոցիալական ու քաղաքական միջավայրին, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիների հասարակական փոփոխություններին, հետպատերազմյան Ամերիկայի մշակութային մթնոլորտին և 1950–1960-ական թվականներին ձևավորված նոր գեղագիտական միտումներին։ Հատուկ նշանակություն ունի Ուիլյամսի ստեղծագործության և ամերիկյան թատրոնի փոխազդեցության ուսումնասիրությունը, քանի որ նրա դրամաները նպաստեցին ամերիկյան բեմի թեմատիկ և հոգեբանական հնարավորությունների ընդլայնմանը։ Հետազոտության ընթացքում կարող են քննարկվել նաև նրա պիեսների բեմական առանձնահատկությունները, կերպարների դերասանական մեկնաբանության հնարավորությունները և դրամատուրգիական կառուցվածքի ազդեցությունը թատերական ներկայացման վրա։ Աշխատությունը կարևոր է նաև ամերիկյան գրականության մեջ անհատի ներաշխարհի և սոցիալական միջավայրի փոխհարաբերությունների ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Այն ցույց է տալիս, թե ինչպես կարող է դրամատուրգիական ստեղծագործությունը միաժամանակ հանդես գալ որպես անձնական հոգեբանական փորձառության արտահայտություն և տվյալ ժամանակաշրջանի հասարակական իրականության քննադատական արտացոլում։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել գրականագետներին, թատերագետներին, ամերիկագիտությամբ զբաղվող մասնագետներին, դրամատուրգիայի հետազոտողներին, արվեստաբաններին, ուսանողներին և XX դարի ամերիկյան մշակույթի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը Թենեսի Ուիլյամսի ստեղծագործությունը ներկայացնում է որպես 1930–1960-ական թվականների ամերիկյան թատերագրության զարգացման կարևոր երևույթ՝ բացահայտելով նրա դրամատուրգիայի թեմատիկ, գաղափարական, հոգեբանական և գեղարվեստական առանձնահատկությունները և ցույց տալով դրա նշանակությունը ժամանակակից ամերիկյան թատրոնի ձևավորման գործընթացում։

    Updated: 2026-09-18
    Թեննիսի Ուիլյամսն ու 1930-60-ական թվականների ամերիկյան թատերագրությունը
    Online

    Medicine

    Выбор методов оперативных вмешательств при комбинированной хирургической коррекции аномалий лицевого черепа

    Բժշկագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է դիմային գանգի զարգացման բնածին և ձեռքբերովի անոմալիաների համալիր վիրաբուժական շտկման ժամանակ օպերատիվ միջամտությունների առավել նպատակահարմար մեթոդների ընտրության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում դիմածնոտային շրջանի անատոմիական առանձնահատկությունները, ոսկրային կառուցվածքների ձևախախտումների հիմնական տեսակները, դրանց առաջացման պատճառները և ֆունկցիոնալ ու գեղագիտական հետևանքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հիվանդների նախավիրահատական հետազոտությանը, կլինիկական և ճառագայթային ախտորոշման տվյալների գնահատմանը, ինչպես նաև վիրաբուժական միջամտությունների անհատական պլանավորման սկզբունքներին։ Վերլուծվում են դիմային գանգի ոսկրային անոմալիաների շտկման տարբեր վիրաբուժական մոտեցումները, դրանց կիրառման ցուցումները, հնարավոր սահմանափակումները և բուժման արդյունքների գնահատման չափանիշները։ Քննարկվում են նաև համակցված վիրահատությունների կազմակերպման, ոսկրային կառուցվածքների վերադիրքավորման, դիմային համաչափության վերականգնման և ծամողական ու շնչառական գործառույթների բարելավման հետ կապված հարցերը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են վիրաբուժական մեթոդների ընտրության վրա ազդող տարիքային, անատոմիական և կլինիկական գործոնները, հետվիրահատական վերականգնման առանձնահատկությունները և հնարավոր բարդությունների կանխարգելման մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում բուժման ֆունկցիոնալ ու գեղագիտական արդյունքների երկարաժամկետ գնահատմանը և բազմամասնագիտական համագործակցության նշանակությանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել դիմածնոտային վիրաբուժության, պլաստիկ և վերականգնողական վիրաբուժության, օրթոդոնտիայի և գանգադիմային անոմալիաների բուժման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

    Updated: 2026-10-08
    Выбор методов оперативных вмешательств при комбинированной хирургической коррекции аномалий лицевого черепа
    Online

    Biology

    Термофильные бациллы, изолированные из иранского геотермального источника и пустынной почвы, как продуценты термостабильных и кислотоустойчивых α-амилаз

    Աշխատությունը նվիրված է Իրանի երկրաջերմային աղբյուրներից և անապատային հողերից մեկուսացված ջերմասեր բացիլների ուսումնասիրմանը՝ որպես բարձր ջերմակայուն և թթվակայուն α-ամիլազների արտադրողներ։ Ներկայացվում են էքստրեմոֆիլ միկրոօրգանիզմների կենսաբանական առանձնահատկությունները, դրանց մեկուսացման, նույնականացման և մշակման մեթոդները, ինչպես նաև ֆերմենտների կենսասինթեզի հնարավորությունները։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են ընտրված բակտերիալ շտամների աճի պայմանները, ֆիզիոլոգիական հատկությունները և դրանց կողմից արտադրվող α-ամիլազների ֆերմենտային ակտիվության վրա ազդող գործոնները՝ ներառյալ ջերմաստիճանը, թթվայնությունը և միջավայրի կազմը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ջերմակայուն և թթվակայուն ֆերմենտների կառուցվածքային ու գործառական առանձնահատկություններին, դրանց կայունությանը տարբեր տեխնոլոգիական պայմաններում և արդյունաբերական կիրառման հնարավորություններին։ Ներկայացվում են α-ամիլազների օգտագործման հեռանկարները սննդի, կենսատեխնոլոգիայի, օսլայի վերամշակման, դեղագործության և այլ ոլորտներում, որտեղ պահանջվում են բարձր արդյունավետությամբ և կայունությամբ ֆերմենտային համակարգեր։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել մանրէաբանների, կենսաքիմիկոսների, կենսատեխնոլոգների, ֆերմենտաբանության ոլորտի մասնագետների, գիտաշխատողների, ուսանողների, ինչպես նաև արդյունաբերական միկրոկենսաբանությամբ և էքստրեմոֆիլ միկրոօրգանիզմների կիրառմամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

    Updated: 2026-11-02
    Термофильные бациллы, изолированные из иранского геотермального источника и пустынной почвы, как продуценты термостабильных и кислотоустойчивых α-амилаз