Պտուղների արտադրության, վերամշակման էկոնոմիկայի և մարքեթինգի հիմնահարցերը ՀՀ-ում

Другие предметы

Ակունք. Գիտական հոդվածների ժողովածու – թիվ 2 (8)-ը գիտական պարբերական ժողովածու է, որը ներառում է տարբեր հեղինակների ակադեմիական հոդվածներ՝ հիմնականում հայագիտության, պատմության, լեզվաբանության, մշակութաբանության և հարակից հասարակական գիտությունների ոլորտներից, աշխատությունում ներկայացված ուսումնասիրությունները վերաբերում են հայ ժողովրդի պատմական զարգացման տարբեր փուլերին, աղբյուրագիտական վերլուծություններին, լեզվամշակութային գործընթացներին և ազգային ժառանգության ուսումնասիրության արդի մոտեցումներին, ժողովածուն ունի գիտական բնույթ և ծառայում է որպես հետազոտական արդյունքների հրապարակման և մասնագիտական քննարկումների հարթակ, որտեղ համադրվում են տարբեր մեթոդաբանական մոտեցումներ և գիտական դպրոցների դիրքորոշումներ, միաժամանակ ընդգծվում է հայագիտական հետազոտությունների շարունակական զարգացումը և նոր գիտական խնդիրների ձևակերպումը, աշխատությունը նպաստում է գիտելիքի տարածմանը և ակադեմիական համագործակցության խորացմանը՝ ապահովելով գիտական հաղորդակցության կարևոր միջավայր։

Экономика

Հայաստան-ում աղքատության հիմնախնդիրը հանդիսանում է սոցիալ-տնտեսական կարևորագույն մարտահրավերներից մեկը, որը պայմանավորված է տնտեսական կառուցվածքի առանձնահատկություններով, աշխատաշուկայի սահմանափակումներով, եկամուտների անհավասար բաշխմամբ և արտաքին ու ներքին տնտեսական ցնցումների ազդեցությամբ։ Աղքատությունը դրսևորվում է ինչպես եկամտային մակարդակի ցածրությամբ, այնպես էլ սոցիալական ծառայությունների հասանելիության սահմանափակումներով՝ կրթության, առողջապահության, բնակարանային պայմանների և զբաղվածության ոլորտներում։ Հիմնախնդրի խորացման վրա ազդում են նաև գործազրկությունը, հատկապես երիտասարդների շրջանում, ոչ ֆորմալ զբաղվածության բարձր մակարդակը և մարզերի ու մայրաքաղաքի միջև զարգացման անհամաչափությունը։ Աղքատության հաղթահարման ռազմավարությունը Հայաստանում ենթադրում է համալիր պետական քաղաքականություն, որը միավորում է տնտեսական աճի խթանումը, սոցիալական պաշտպանության համակարգի բարելավումը և մարդկային կապիտալի զարգացումը։ Կարևոր ուղղություններից է աշխատատեղերի ստեղծումը՝ փոքր և միջին բիզնեսի զարգացման, ներդրումների ներգրավման և արդյունաբերական ու գյուղատնտեսական ոլորտների արդիականացման միջոցով։ Միաժամանակ մեծ նշանակություն ունի կրթության և մասնագիտական պատրաստվածության մակարդակի բարձրացումը, որը հնարավորություն է տալիս մարդկանց ավելի մրցունակ դառնալ աշխատաշուկայում և բարձրացնել եկամուտները։ Սոցիալական պաշտպանության համակարգի կատարելագործումը, ներառյալ նպաստների, կենսաթոշակների և սոցիալական աջակցության ծրագրերի հասցեականության բարձրացումը, նույնպես կարևոր դեր ունի աղքատության նվազեցման գործում։ Բացի այդ, անհրաժեշտ է տարածաշրջանային զարգացման քաղաքականություն, որը կնպաստի մարզերի տնտեսական ակտիվացմանը և կենտրոն-մարզ անհավասարության կրճատմանը։ Աղքատության հաղթահարման արդյունավետ ռազմավարությունը պահանջում է երկարաժամկետ, կայուն և համակարգված մոտեցում, որտեղ համադրվում են տնտեսական, սոցիալական և ինստիտուցիոնալ բարեփոխումները՝ նպատակ ունենալով ապահովել

Лингвистика

Աշխատությունը նվիրված է Թիֆլիսի հայախոս միջավայրում գործածված նոր հայերենի քերականական համակարգի պատմական ուսումնասիրությանը՝ լեզվական երևույթները դիտարկելով դրանց ձևավորման, զարգացման և փոփոխության ընթացքի մեջ։ Հետազոտության առանցքում կարող են լինել տվյալ քաղաքային միջավայրին բնորոշ հայերենի հնչյունական, ձևաբանական և շարահյուսական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց կապը հայերենի պատմական զարգացման ընդհանուր օրինաչափությունների հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում քերականական ձևերի ծագմանը և ժամանակի ընթացքում կրած փոփոխություններին՝ հնարավորություն տալով բացահայտելու հին ու միջին հայերենից ժառանգված տարրերի հետագա զարգացումը և նոր լեզվական ձևերի հաստատման ընթացքը։ Քաղաքային բազմալեզու միջավայրը կարևոր նշանակություն ունի նյութի մեկնաբանման համար, քանի որ Թիֆլիսը երկար ժամանակ եղել է հայ մշակութային, կրթական և գրական կյանքի կարևոր կենտրոններից մեկը, որտեղ հայերենը գործածվել է տարբեր սոցիալական և հաղորդակցական պայմաններում։ Այդ հանգամանքը հնարավորություն է տալիս լեզվական համակարգը դիտարկել ոչ միայն պատմական քերականության, այլև բարբառագիտության և լեզվական շփումների տեսանկյունից։ Քննության առարկա կարող են դառնալ գոյականի հոլովական և թվային ձևերը, դերանունների համակարգը, բայական խոնարհումը, ժամանակային ու եղանակային ձևերը, մասնիկների և կապերի գործածությունը, ինչպես նաև նախադասության կառուցվածքային առանձնահատկությունները։ Տարբեր ժամանակաշրջանների լեզվական փաստերի համադրումը հնարավորություն է տալիս պարզելու առանձին քերականական իրողությունների պահպանման, վերափոխման կամ աստիճանական դուրսմղման գործընթացները։ Միաժամանակ ուսումնասիրությունը կարևոր նյութ կարող է տրամադրել արևելահայերենի ձևավորման պատմության և տարածաշրջանային տարբերակների փոխհարաբերությունների ուսումնասիրության համար։ Քերականական փաստերի պատմական մեկնաբանությունը նպաստում է հասկանալու, թե ինչպես են լեզվի ներքին զարգացման միտումները և բազմալեզու հասարակական միջավայրը համատեղ ազդել Թիֆլիսի հայության խոսքային համակարգի վրա։ Աշխատությունը արժեքավոր է նաև հայերենի պատմության ուսումնասիրության աղբյուրագիտական տեսանկյունից, քանի որ քաղաքային խոսքի տվյալները կարող են պահպանել ինչպես ավելի հին լեզվական շերտերի հետքեր, այնպես էլ նոր ժամանակներում ձևավորված առանձնահատկություններ։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է պատմական քերականության, հայոց լեզվի պատմության, բարբառագիտության և լեզվական շփումների ուսումնասիրության մոտեցումները՝ ներկայացնելով Թիֆլիսի հայերենի քերականական կառուցվածքի պատմական զարգացման ամբողջական պատկերացման համար կարևոր նյութ։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է պատանիների մասնագիտական կողմնորոշման գործընթացի կազմակերպման մեթոդական հարցերին՝ ընդգծելով դպրոցական տարիքում ճիշտ մասնագիտության ընտրության կարևորությունը անձի զարգացման և ապագա մասնագիտական հաջողության համար։ Հեղինակը վերլուծում է մասնագիտության ընտրության վրա ազդող հիմնական գործոնները՝ հետաքրքրություններ, կարողություններ, արժեքային կողմնորոշումներ, սոցիալական միջավայրի ազդեցություն և աշխատանքի շուկայի պահանջարկ։ Գրքում ներկայացվում են մեթոդական մոտեցումներ և գործիքներ, որոնք օգնում են ուսուցիչներին և հոգեբաններին աջակցել պատանիներին իրենց մասնագիտական ինքնորոշման գործընթացում՝ ներառյալ հարցարաններ, թեստեր, քննարկումներ և իրավիճակային վարժություններ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մասնագիտական տեղեկատվության տրամադրմանը, մասնագիտությունների դասակարգմանը և տարբեր ոլորտների առանձնահատկությունների ներկայացմանը՝ տեխնիկական, հումանիտար, բժշկական և ստեղծագործական ուղղություններով։ Հեղինակը ընդգծում է դպրոց-ընտանիք-հասարակություն համագործակցության կարևորությունը՝ որպես արդյունավետ մասնագիտական կողմնորոշման նախապայման։ Աշխատությունը նպատակ ունի նպաստել պատանիների գիտակցված և հիմնավորված մասնագիտական ընտրությանը՝ նվազեցնելով սխալ կողմնորոշման ռիսկերը և բարձրացնելով նրանց ապագա մասնագիտական բավարարվածությունը։ Այն օգտակար է ուսուցիչների, դպրոցական հոգեբանների և կարիերայի խորհրդատուների համար։

Технология

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է Որոտան-Արփա-Սևան հիդրոտեխնիկական համակարգի շահագործման առանձնահատկություններին և դրա բարելավման ուղիներին՝ ընդգծելով Հայաստանի ջրային ռեսուրսների կառավարման ռազմավարական նշանակությունը։ Աշխատությունում դիտարկվում է համակարգը որպես բարդ ինժեներական համալիր, որի նպատակն է Սյունիքի և Վայոց ձորի ջրային պաշարների մի մասի տեղափոխումը դեպի Սևանա լիճ՝ լճի ջրային հաշվեկշռի կարգավորման և էկոլոգիական կայունության ապահովման համար։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ջրատար թունելների, պոմպակայանների և կարգավորիչ կառույցների շահագործման տեխնիկական առանձնահատկություններին, ինչպես նաև համակարգի հուսալիության վրա ազդող գործոններին՝ ներառյալ ջրաքանակի տատանումները, էներգետիկ ծախսերը և տեխնիկական մաշվածությունը։ Քննարկվում են նաև համակարգի արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունները՝ ավտոմատ կառավարման համակարգերի ներդրում, կորուստների նվազեցում, տեխնիկական վերազինում և մշտադիտարկման ժամանակակից տեխնոլոգիաների կիրառություն։ Աշխատությունում ընդգծվում է, որ համակարգի կայուն և արդյունավետ շահագործումը կարևոր նշանակություն ունի ոչ միայն ջրային ռեսուրսների ռացիոնալ օգտագործման, այլև Սևանա լճի էկոլոգիական հավասարակշռության պահպանման համար։

Экономика

Այս աշխատությունը նվիրված է եկամուտների և ծախսերի հաշվառման տեսական հիմքերին և գործնական կազմակերպմանը ձեռնարկությունների ֆինանսատնտեսական գործունեության շրջանակում։ Գրքում ներկայացվում է, թե ինչ է եկամուտը՝ որպես կազմակերպության տնտեսական օգուտների աճ, և ինչ է ծախսը՝ որպես տնտեսական ռեսուրսների նվազում, որոնք առաջանում են հիմնական գործունեության ընթացքում։ Հեղինակը անդրադառնում է եկամուտների և ծախսերի ճանաչման սկզբունքներին, դրանց դասակարգմանը ըստ գործունեության տեսակների և հաշվապահական ստանդարտների պահանջներին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հաշվառման մեթոդներին՝ կուտակային և դրամական հիմքեր, ինչպես նաև ծախսերի բաշխման և վերահսկման մոտեցումներին։ Գրքում քննարկվում են նաև ֆինանսական արդյունքների ձևավորման գործընթացը, շահույթի հաշվարկը և դրա վրա ազդող հիմնական գործոնները։ Վերլուծվում է եկամուտների և ծախսերի ճիշտ հաշվառման դերը կազմակերպության ֆինանսական կայունության, պլանավորման և կառավարչական որոշումների կայացման գործընթացներում։ Աշխատությունը համադրում է տեսական հիմքերը և գործնական օրինակները՝ օգտակար լինելով հաշվապահների, ֆինանսիստների, տնտեսագետների և ուսանողների համար։