Սիմվոլիզմը հայ կերպարվեստում. XIX դարի վերջ-XX դարի սկիզբ

Биология

Աշխատությունը նվիրված է Ajuga ցեղի երկու բուսատեսակների մեկուսացված մշակույթներում ընթացող նյութափոխանակային գործընթացների առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ բույսերի ֆիզիոլոգիայի, կենսաքիմիայի և կենսատեխնոլոգիայի տեսանկյունից։ Հետազոտության կենտրոնում վերահսկվող պայմաններում աճեցվող բուսական բջիջների կամ հյուսվածքների առաջնային և երկրորդային նյութափոխանակության բնույթն է, ինչպես նաև այն փոփոխությունները, որոնք կարող են առաջանալ ամբողջական բույսից մեկուսացված մշակույթի անցնելու արդյունքում։ Քննվում են բուսական օրգանիզմի աճի ու զարգացման հետ կապված կենսաքիմիական գործընթացները, սննդանյութերի յուրացումը, ածխաջրերի, սպիտակուցների, ամինաթթուների և այլ կենսական միացությունների փոխանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում երկրորդային մետաբոլիտների ձևավորմանը, քանի որ Ajuga ցեղի ներկայացուցիչները հետաքրքրություն են ներկայացնում կենսաբանորեն ակտիվ բնական միացությունների բազմազանության տեսանկյունից։ Ուսումնասիրվում է, թե մեկուսացված մշակույթի պայմանները ինչպես կարող են անդրադառնալ նյութափոխանակային ուղիների ակտիվության, որոշ միացությունների կուտակման և բջիջների ֆիզիոլոգիական վիճակի վրա։ Կարևորվում է նաև երկու տեսակների համեմատական ուսումնասիրությունը, որը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու դրանց ընդհանուր կենսաքիմիական հատկանիշներն ու տեսակային տարբերությունները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել մշակույթի զարգացման տարբեր փուլերում նյութափոխանակային ցուցանիշների փոփոխությունները, բջիջների աճի և կենսաքիմիական ակտիվության փոխկապակցվածությունը, ինչպես նաև արտաքին միջավայրի գործոնների նկատմամբ արձագանքի առանձնահատկությունները։ Մեկուսացված մշակույթների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բնական պայմաններում բույսի վրա միաժամանակ ազդող բազմաթիվ գործոններից որոշ չափով առանձնացնել առանձին կենսաբանական գործընթացներ և ավելի նպատակային կերպով ուսումնասիրել նյութափոխանակության կարգավորման օրինաչափությունները։ Նման համակարգերը կարևոր նշանակություն ունեն նաև բուսական կենսատեխնոլոգիայի համար, քանի որ կարող են ծառայել բույսերի կենսաքիմիական ներուժի, արժեքավոր երկրորդային նյութերի կենսասինթեզի և բջջային մակարդակում նյութափոխանակային փոփոխությունների ուսումնասիրման մոդել։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է բույսերի կենսաքիմիայի, ֆիզիոլոգիայի, բջջային կենսաբանության և բուսական կենսատեխնոլոգիայի մոտեցումները՝ երկու հարակից բուսատեսակների մեկուսացված մշակույթներում նյութափոխանակության առանձնահատկությունների և դրանց կենսաբանական նշանակության բացահայտման նպատակով։

Психология

Այս աշխատանքը ուսումնասիրում է աշխատակցի վարքային քոփինգ ռազմավարությունների ընտրության կառավարչական նախադրյալները՝ ընդգծելով այն կազմակերպչական, հոգեբանական և սոցիալ-մշակութային գործոնները, որոնք ազդում են աշխատողների սթրեսային իրավիճակներին արձագանքելու ձևերի վրա։ Հետազոտության մեջ քոփինգը դիտարկվում է որպես անհատի ադապտացիոն վարքային համակարգ, որը ներառում է խնդրակենտրոն, հուզական և խուսափողական ռազմավարություններ, որոնց ընտրությունը պայմանավորված է ինչպես անձնական առանձնահատկություններով, այնպես էլ աշխատանքային միջավայրի կառավարչական որակով։ Աշխատությունը վերլուծում է ղեկավարության ազդեցությունը աշխատակցի վարքային ընտրությունների վրա՝ ներառյալ առաջնորդության ոճը, կազմակերպչական մշակույթը, հաղորդակցման արդյունավետությունը և աշխատանքային ծանրաբեռնվածության բաշխումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ կառավարչական աջակցությունը, արդարության ընկալումը և մասնակցային որոշումների ընդունումը կարող են նպաստել ավելի արդյունավետ, խնդրակենտրոն քոփինգ ռազմավարությունների կիրառմանը, մինչդեռ անորոշությունը, բարձր սթրեսը և թույլ կազմակերպչական աջակցությունը հաճախ խթանում են խուսափողական կամ հուզական արձագանքները։ Վերլուծվում է նաև անհատական գործոնների դերը՝ ինքնարդյունավետության զգացումը, դիմակայունությունը և մոտիվացիան, որոնք միջնորդում են արտաքին կառավարչական ազդեցությունների և վարքային ընտրությունների միջև։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ աշխատակցի քոփինգ ռազմավարությունների ձևավորումը բազմաշերտ գործընթաց է, որը պահանջում է համակարգային մոտեցում՝ համադրելով արդյունավետ կառավարման մեխանիզմներ և հոգեբանական աջակցության միջոցներ՝ կազմակերպչական կայունության և աշխատանքի արտադրողականության բարձրացման նպատակով։

Другие предметы

Հրատարակությունը ներկայացնում է տիեզերքի ուսումնասիրությանն ու նվաճմանը նվիրված գրականության հանձնարարական ցանկ, որը կարող է ծառայել որպես կողմնորոշիչ նյութ տիեզերագնացության, աստղագիտության, տիեզերական հետազոտությունների և գիտատեխնիկական առաջընթացի վերաբերյալ գրականություն ընտրելու համար։ Ցանկում ընդգրկված նյութերը հնարավորություն են տալիս ծանոթանալու մարդկության՝ Տիեզերքի մասին գիտելիքների ձևավորման և ընդլայնման պատմությանը, տիեզերական թռիչքների զարգացմանը, հրթիռային տեխնիկայի առաջընթացին, տիեզերագնացների գործունեությանը և Տիեզերքի ուսումնասիրության կարևորագույն փուլերին։ Այն կարող է ներառել ինչպես գիտահանրամատչելի աշխատություններ, այնպես էլ գրական ու փաստագրական ստեղծագործություններ, որոնք ընթերցողին ներկայացնում են տիեզերական հետազոտությունների գիտական, տեխնիկական և մարդկային կողմերը։ Նյութը հատկապես օգտակար է գրադարանների, ուսումնական հաստատությունների, մանկավարժների, աշակերտների և տիեզերագիտությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ որպես թեմատիկ ընթերցանության կազմակերպման և համապատասխան գրականության ընտրության ուղեցույց։ Հանձնարարական բնույթը թույլ է տալիս ոչ միայն ընդլայնել գիտելիքները Տիեզերքի և դրա ուսումնասիրման վերաբերյալ, այլև խթանել գիտական հետաքրքրասիրությունը, ինքնուրույն ընթերցանությունը և տիեզերագնացության պատմության ու ձեռքբերումների նկատմամբ հետաքրքրությունը։

География

Աշխատությունը նվիրված է Լոռու մարզի բնական և մարդու տնտեսական գործունեության ազդեցությամբ ձևափոխված լանդշաֆտների համալիր ուսումնասիրությանը, դրանց էկոլոգիական վիճակի գնահատմանը և պահպանության ու բարելավման հնարավոր ուղղությունների բացահայտմանը։ Հետազոտության առանցքում տարածքի բնական բաղադրիչների՝ ռելիեֆի, կլիմայական պայմանների, ջրային ռեսուրսների, հողային ծածկույթի, բուսականության և կենդանական աշխարհի փոխկապակցվածությունն է, ինչպես նաև դրանց վրա բնակավայրերի զարգացման, արդյունաբերության, գյուղատնտեսության, հանքարդյունաբերության, տրանսպորտային ենթակառուցվածքների և տնտեսական գործունեության այլ ձևերի ազդեցությունը։ Քննվում է մարզի լանդշաֆտային բազմազանությունը, բնական տարածքային համալիրների առանձնահատկությունները և դրանց փոփոխությունների տարածական բնույթը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում մարդածին ծանրաբեռնվածության հետևանքով առաջացող հողերի էրոզիայի ու դեգրադացման, բուսածածկույթի փոփոխության, ջրային համակարգերի աղտոտման, բնական միջավայրի մասնատման և այլ էկոլոգիական խնդիրների գնահատմանը։ Կարևորվում է բնական և անթրոպոգեն գործոնների համատեղ ազդեցության ուսումնասիրությունը, քանի որ լանդշաֆտների ժամանակակից վիճակը պայմանավորված է ինչպես բնական գործընթացներով, այնպես էլ տարածքի երկարատև տնտեսական օգտագործմամբ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել դաշտային դիտարկումների, քարտեզագրական նյութերի, աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգերի, հեռահար զոնդավորման տվյալների և համեմատական վերլուծության հնարավորությունները՝ տարածքային փոփոխությունների բացահայտման ու գնահատման համար։ Ուսումնասիրվում են նաև տարբեր լանդշաֆտների կայունությունը և մարդածին ազդեցությունների նկատմամբ խոցելիությունը։ Բարելավման ուղղությունների շրջանակում կարևորվում են հողային ու ջրային ռեսուրսների արդյունավետ կառավարումը, դեգրադացված տարածքների վերականգնումը, կանաչ տարածքների պահպանումն ու ընդլայնումը, անտառային էկոհամակարգերի պաշտպանությունը և բնօգտագործման առավել հավասարակշռված մոտեցումների կիրառումը։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև տարածքային պլանավորման և շրջակա միջավայրի պահպանության միջոցառումների փոխկապակցումը։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը համադրում է ֆիզիկական աշխարհագրության, լանդշաֆտագիտության, բնապահպանության և տարածքային կառավարման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով գիտական հիմքեր ստեղծել մարզի բնական ռեսուրսների պահպանության, խախտված լանդշաֆտների վերականգնման և տարածքի կայուն օգտագործման համար։

Культура

Մատենագիտական ընթացիկ տեղեկատուն նվիրված է Հայկական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունում մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ հրատարակվող նոր գրականության հաշվառմանը, համակարգմանը և հանրայնացմանը։ Այն նախատեսված է մշակութային կյանքի տարբեր բնագավառներին առնչվող գրքերի, հոդվածների, գիտական աշխատությունների, պարբերական հրապարակումների և տեղեկատվական այլ նյութերի մասին մատենագիտական տեղեկություններ տրամադրելու համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հայ մշակույթի պատմությանը, գրականությանը, երաժշտությանը, թատրոնին, կերպարվեստին, ճարտարապետությանը, կինոարվեստին և ժողովրդական ստեղծագործությանը վերաբերող հրապարակումների ներկայացմանը։ Տեղեկատուի հիմնական նպատակն է նպաստել նոր հրատարակությունների վերաբերյալ տեղեկատվության տարածմանը, մասնագիտական գրականության որոնման դյուրացմանը և մշակույթի ու արվեստի ոլորտներում իրականացվող հետազոտական, կրթական և ստեղծագործական աշխատանքների տեղեկատվական ապահովմանը։ Մատենագիտական նյութերի թեմատիկ դասակարգումն ու համակարգված ներկայացումը հնարավորություն են տալիս ընթերցողներին կողմնորոշվելու համապատասխան գրականության ընտրության հարցում և հետևելու տվյալ ժամանակաշրջանի հրատարակչական գործունեության հիմնական ուղղություններին։ Հրատարակությունը նաև պատմամշակութային արժեք ունի՝ որպես խորհրդային շրջանի Հայաստանի մշակութային կյանքի, գիտական հետաքրքրությունների և արվեստագիտական ուսումնասիրությունների վերաբերյալ տեղեկատվական աղբյուր։ Այն կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, մատենագետների, մշակութաբանների, արվեստաբանների, պատմաբանների, գիտաշխատողների, դասախոսների և ուսանողների համար։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է երաժշտառիթմական շարժման դերին կրտսեր դպրոցականների պարային կարողությունների ձևավորման և զարգացման գործընթացում։ Հետազոտության կենտրոնում այն գաղափարն է, որ երաժշտության ռիթմը, շարժումը և դրանց փոխկապակցված ընկալումը կարևոր հիմք են երեխայի շարժողական, ստեղծագործական, գեղագիտական և արտահայտչական կարողությունների զարգացման համար։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են կրտսեր դպրոցական տարիքի երեխաների տարիքային և հոգեբանական առանձնահատկությունները, շարժողական ակտիվության բնույթը, երաժշտական ռիթմի ընկալման մակարդակը և այդ գործոնների ազդեցությունը պարային հմտությունների ձևավորման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում երաժշտության և շարժման ներդաշնակ համադրմանը՝ որպես ուսումնական գործընթացի արդյունավետ կազմակերպման միջոց։ Ներկայացվում են երաժշտառիթմական վարժությունների, խաղերի, շարժումների և պարային տարրերի կիրառման հնարավորությունները, որոնց միջոցով երեխաները կարող են զարգացնել ռիթմի զգացողությունը, շարժումների համակարգվածությունը, մարմնի կառավարումը, տարածության մեջ կողմնորոշվելու կարողությունը, երաժշտական լսողությունը և շարժումների արտահայտչականությունը։ Կարևորվում է նաև երեխաների ստեղծագործական նախաձեռնության խթանումը, քանի որ երաժշտառիթմական գործունեությունը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն կրկնել պատրաստի շարժումներ, այլև ինքնուրույն ստեղծել շարժողական պատկերներ և դրանք համապատասխանեցնել երաժշտական բնույթի ու ռիթմի փոփոխություններին։ Աշխատության մեջ քննարկվում են ուսուցման կազմակերպման մեթոդներն ու մանկավարժական պայմանները, որոնք նպաստում են պարային կարողությունների աստիճանական զարգացմանը՝ հաշվի առնելով սովորողների անհատական առանձնահատկությունները և պատրաստվածության մակարդակը։ Երաժշտառիթմական շարժման նպատակային կիրառումը դիտարկվում է նաև որպես երեխաների գեղագիտական դաստիարակության, ինքնարտահայտման, խմբային համագործակցության և շարժողական մշակույթի ձևավորման արդյունավետ միջոց։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել տարրական դպրոցի ուսուցիչների, երաժշտության և պարարվեստի մասնագետների, մանկավարժների, պարուսույցների, մանկավարժական բուհերի ուսանողների և կրտսեր դպրոցականների գեղարվեստական ու ֆիզիկական զարգացման խնդիրներով հետաքրքրվող հետազոտողների համար։