Ստեփան Դեմուրյանի դերը հայ երաժշտական ֆոլկլորագիտության զարգացման գործում

Другие предметы

Ստեղծագործությունը ներկայացնում է երաժշտական-թատերական երկի գրական հիմքը, որի կենտրոնում Շուշանիկի կերպարն է և նրա շուրջ զարգացող դրամատիկական իրադարձությունները։ Տեքստում առանձնահատուկ նշանակություն ունեն գործող անձանց փոխհարաբերությունները, նրանց ներքին ապրումները, բարոյական ընտրությունները, հակասություններն ու բախումները, որոնք աստիճանաբար ձևավորում են ստեղծագործության դրամատուրգիական զարգացումը։ Գրական նյութը կառուցված է այնպես, որ խոսքային հատվածները, երկխոսությունները, մենախոսությունները և գործողությունների հաջորդականությունը համապատասխանեն երաժշտական բեմադրության պահանջներին և հնարավորություն տան կերպարների հոգեբանական ու գաղափարական առանձնահատկությունները բացահայտել երաժշտության և բեմական գործողության համադրությամբ։ Կարևոր տեղ է հատկացվում գլխավոր կերպարի անհատականության, արժեհամակարգի և շրջապատող միջավայրի հետ հարաբերությունների ներկայացմանը, ինչի շնորհիվ պատմությունը ձեռք է բերում ոչ միայն սյուժետային, այլև հոգեբանական ու գաղափարական խորություն։ Դրամատիկական կառուցվածքում իրադարձությունների զարգացումը պայմանավորված է կերպարների միջև հակադրություններով և նրանց կայացրած որոշումներով, իսկ առանձին տեսարանները նպաստում են ընդհանուր լարվածության աստիճանական ձևավորմանը։ Տեքստը կարևոր նյութ է երաժշտական թատրոնի և լիբրետոյի ժանրային առանձնահատկությունների ուսումնասիրության համար, քանի որ հնարավորություն է տալիս դիտարկել գրական խոսքի և երաժշտական դրամատուրգիայի փոխհարաբերությունը, կերպարների բեմական մարմնավորման սկզբունքները և գրական սկզբնաղբյուրի վերափոխումը երաժշտական ներկայացման համար նախատեսված կառուցվածքի։ Այն կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել երաժշտագիտության, թատերագիտության, գրականագիտության և բեմական արվեստի պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվողների համար։

История

Այս աշխատանքը նվիրված է արևմտյան Իրանի հնագիտական հուշարձանների ուսումնասիրությանը «Լուրիստանյան բրոնզի» մշակույթի տարածման շրջանում, որը ընդգրկում է մ.թ.ա. III հազարամյակից մինչև I հազարամյակի կեսը։ Նյութում վերլուծվում են հուշարձանների ճարտարապետական կառուցվածքները, կուլտային և պարսպապատ շինությունների առանձնահատկությունները, հնագիտական պեղումների ընթացքում հայտնաբերված գործիքներն ու զարդեղենը, ինչպես նաև հարակից սոցիալ-տնտեսական ու մշակութային գործընթացները։ Աշխատությունը ընդգծում է Լուրիստանյան բրոնզ մշակույթի տարածման ազդեցությունը տեղի բնակչության սոցիալական և մշակութային ձևավորումների վրա, շեշտում տարածքային տարբերությունները և տեղայնացման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև առկա կապերը հարակից շրջանների՝ Միջագետքի և Արևմտյան Ասիայի հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նյութական մշակույթի ձևերի, կերամիկայի, հուշանվերների և զենքի ուսումնասիրությանը՝ թույլ տալով ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել այդ ժամանակաշրջանի բնակչության կյանքի, տեխնոլոգիական մակարդակի և մշակութային փոխազդեցությունների մասին։ Նյութը կարևոր է հնագետների, մշակութաբանների, պատմաբանների և բնագիտական հետազոտողների համար՝ նպաստելով հնագիտական հուշարձանների պահպանման, դասակարգման և պատմամշակութային վերլուծության զարգացմանը։

Финансы

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում բնապահպանական միջոցառումների ֆինանսավորման տնտեսական և կազմակերպական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ շրջակա միջավայրի պահպանության համար անհրաժեշտ ֆինանսական ռեսուրսների ձևավորման, բաշխման և արդյունավետ օգտագործման տեսանկյունից։ Հետազոտության շրջանակում բնապահպանության ֆինանսավորումը դիտարկվում է որպես տնտեսական քաղաքականության կարևոր ուղղություն, որը կապված է բնական ռեսուրսների պահպանության, աղտոտման կանխարգելման, բնապահպանական վնասների նվազեցման և էկոլոգիական ծրագրերի իրականացման հետ։ Քննության են առնվում պետական բյուջետային միջոցների, բնապահպանական վճարների, տնտեսական կարգավորման գործիքների, մասնավոր ներդրումների և ֆինանսավորման այլ աղբյուրների դերն ու փոխհարաբերությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ֆինանսական ռեսուրսների ձևավորման մեխանիզմներին և դրանց նպատակային օգտագործման արդյունավետությանը՝ դիտարկելով, թե որքանով կարող են գործող տնտեսական գործիքները նպաստել բնապահպանական խնդիրների լուծմանը։ Ուսումնասիրվում են շրջակա միջավայրի պահպանության ոլորտում պետական և մասնավոր հատվածների մասնակցության հնարավորությունները, ֆինանսական պատասխանատվության սկզբունքները և բնապահպանական ծախսերի ու տնտեսական արդյունքների գնահատման մոտեցումները։ Կարևորվում են նաև աղտոտման և բնական ռեսուրսների օգտագործման հետ կապված վճարների տնտեսական նշանակությունը, բնապահպանական ծրագրերի ֆինանսական պլանավորումը և միջոցների բաշխման առաջնահերթությունների սահմանումը։ Հետազոտության մեջ կարող են դիտարկվել միջազգային ֆինանսական կառույցների և բնապահպանական ծրագրերի շրջանակում ներգրավվող միջոցների նշանակությունը՝ որպես ներքին ֆինանսավորման աղբյուրները լրացնող հնարավորություն։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում բնապահպանական ներդրումների արդյունավետության գնահատմանը, քանի որ այդ ծրագրերի արդյունքները հաճախ ունեն ոչ միայն ուղղակի տնտեսական, այլև երկարաժամկետ սոցիալական և էկոլոգիական նշանակություն։ Ֆինանսավորման համակարգի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու ռեսուրսների սահմանափակության, կառավարման արդյունավետության, ֆինանսական խթանների և բնապահպանական առաջնահերթությունների համաձայնեցման հետ կապված խնդիրները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է բնապահպանական տնտեսագիտության, հանրային ֆինանսների և բնական ռեսուրսների կառավարման մոտեցումները՝ Հայաստանի պայմաններում շրջակա միջավայրի պահպանության ֆինանսական համակարգի զարգացման և դրա արդյունավետության բարձրացման հնարավոր ուղղությունները համակարգելու նպատակով։

Социология

Աշխատությունը նվիրված է Ղարաբաղյան հակամարտության զարգացման արդի փուլի ուսումնասիրությանը՝ դրա քաղաքական, տարածաշրջանային և միջազգային առանձնահատկությունների, հնարավոր զարգացումների և կարգավորման հեռանկարների վերլուծության միջոցով։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են հակամարտության ձևավորման և զարգացման հիմնական գործոնները, ներգրավված կողմերի շահերը, տարածաշրջանային ու միջազգային դերակատարների դիրքորոշումները, ինչպես նաև հակամարտության վրա ազդող քաղաքական, անվտանգային և աշխարհաքաղաքական գործընթացները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հակամարտության հնարավոր զարգացման սցենարների կանխատեսմանը և այն գործոնների բացահայտմանը, որոնք կարող են նպաստել լարվածության պահպանմանը, փոփոխությանը կամ կարգավորման գործընթացի առաջմղմանը։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել բանակցային գործընթացի առանձնահատկությունները, կողմերի քաղաքական դիրքորոշումները, փոխզիջումների հնարավորությունները, անվտանգության երաշխիքների հարցերը և հակամարտության կարգավորման տարբեր մոտեցումները։ Կարևորվում է նաև տարածաշրջանային անվտանգության համակարգի, հարևան պետությունների շահերի և միջազգային կազմակերպությունների ներգրավվածության ազդեցությունը հնարավոր լուծումների ձևավորման վրա։ Հետազոտությունը հակամարտության խնդիրը դիտարկում է ոչ միայն որպես երկկողմ հարաբերությունների հարց, այլև որպես Հարավային Կովկասի քաղաքական և անվտանգային միջավայրի կարևոր բաղադրիչ։ Աշխատության մեջ քննարկվող հնարավոր լուծումները կարող են ներառել քաղաքական և դիվանագիտական մեխանիզմներ, երկխոսության վերականգնում, անվտանգության ապահովման միջոցներ, փոխվստահության ձևավորման քայլեր և երկարաժամկետ խաղաղության հաստատման պայմաններ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել քաղաքագետներին, միջազգային հարաբերությունների և տարածաշրջանային անվտանգության մասնագետներին, հակամարտությունների կարգավորմամբ զբաղվող հետազոտողներին, դիվանագետներին, դասախոսներին և համապատասխան ոլորտների ուսանողներին։

История

Աշխատությունը նվիրված է խորհրդահայ կինեմատոգրաֆիայի ձևավորման և զարգացման վաղ շրջանի ուսումնասիրությանը՝ այն դիտարկելով Հայաստանի մշակութային, հասարակական և քաղաքական կյանքի ընդհանուր փոփոխությունների համատեքստում։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է ազգային կինոարտադրության ինստիտուցիոնալ կայացման, ստեղծագործական սկզբունքների ձևավորման, կինոստուդիական համակարգի զարգացման և կինոյի՝ որպես զանգվածային մշակույթի կարևոր ոլորտի հաստատման գործընթացների վրա։ Քննության են առնվում կինոարտադրության կազմակերպման պայմանները, պետական մշակութային քաղաքականության ազդեցությունը, տեխնիկական հնարավորությունների ընդլայնումը և մասնագիտական կադրերի պատրաստման նշանակությունը։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում համր կինոյից հնչյունային կինոյին անցման գործընթացին, որը էականորեն փոխեց ֆիլմերի գեղարվեստական լեզուն, դերասանական խաղի առանձնահատկությունները, երաժշտության և խոսքի կիրառումը, ինչպես նաև կինոարտադրության տեխնիկական պահանջները։ Ուսումնասիրվում է կինոռեժիսորների, սցենարիստների, դերասանների, օպերատորների և նկարիչների մասնակցությունը ազգային կինեմատոգրաֆիական դպրոցի ձևավորմանը։ Կարևորվում է Համո Բեկնազարյանի ստեղծագործական գործունեությունը և նրա ներդրումը հայկական գեղարվեստական կինոյի զարգացման գործում։ Դիտարկվում են պատմական, սոցիալական և կենցաղային թեմաների արտացոլման եղանակները, ազգային մշակույթի տարրերի օգտագործումը, գրական ստեղծագործությունների էկրանավորման փորձը և ժամանակաշրջանի հասարակական պատկերացումների արտահայտումը կինոյում։ Անդրադարձ է կատարվում նաև խորհրդային գաղափարախոսության և մշակութային քաղաքականության ազդեցությանը ֆիլմերի թեմատիկ ընտրության ու կերպարային համակարգի վրա՝ ցույց տալով ստեղծագործական որոնումների և պետական պահանջների միջև գոյություն ունեցող փոխհարաբերությունները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է կինոյի ազգային առանձնահատկությունների ձևավորման ուսումնասիրությունը՝ հայկական պատմության, կենցաղի, ժողովրդական ավանդույթների, երաժշտության և տեսողական մշակույթի տարրերի կիրառման տեսանկյունից։ Միաժամանակ դիտարկվում են խորհրդային մյուս հանրապետությունների կինեմատոգրաֆիական կենտրոնների հետ ստեղծագործական և մասնագիտական կապերը, որոնք նպաստել են փորձի փոխանակմանը և նոր տեխնոլոգիաների յուրացմանը։ Կինեմատոգրաֆիայի զարգացումը ներկայացվում է նաև որպես հասարակության մշակութային արդիականացման գործընթացի մաս, որի ընթացքում կինոն աստիճանաբար ձեռք բերեց կրթական, գաղափարական և գեղարվեստական նշանակություն։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալ այն պատմական և ստեղծագործական պայմանները, որոնց հիման վրա հետագայում զարգացավ հայկական ազգային կինոդպրոցը։ Նյութը կարող է օգտակար լինել հայ կինոյի պատմության, կինոգիտության, մշակութաբանության, խորհրդային շրջանի արվեստի և Հայաստանի XX դարի մշակութային կյանքի ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների, ուսանողների և ընթերցողների համար։

Право

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է փախստականների պաշտպանության միջազգային իրավական հիմքերի, դրանց կարգավորման մեխանիզմների և Հայաստանի Հանրապետությունում դրանց իրականացման առանձնահատկությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են փախստականների իրավունքների պաշտպանության ոլորտը կարգավորող միջազգային պայմանագրերը, կոնվենցիաները, հռչակագրերը և այլ իրավական ակտերը, ինչպես նաև դրանց ներդաշնակեցումը ազգային օրենսդրության հետ։ Հեղինակը ներկայացնում է Հայաստանի իրավական և ինստիտուցիոնալ համակարգում գործող մեխանիզմները, գնահատում միջազգային պարտավորությունների կատարման ընթացքը և անդրադառնում փախստականների կարգավիճակի ճանաչման, իրավունքների ապահովման, սոցիալական պաշտպանության և ինտեգրման գործընթացներին։ Ուսումնասիրությունն ընդգրկում է նաև միջազգային կազմակերպությունների, պետական մարմինների և այլ շահագրգիռ կառույցների դերակատարությունը՝ բացահայտելով ոլորտում առկա իրավական և գործնական խնդիրները, ինչպես նաև դրանց լուծման հնարավոր ուղիները։ Գիրքը նախատեսված է իրավաբանների, միջազգային իրավունքի մասնագետների, պետական կառավարման ոլորտի աշխատակիցների, գիտաշխատողների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են մարդու իրավունքների պաշտպանության, փախստականների իրավական կարգավիճակի և միգրացիոն քաղաքականության արդիական հարցերով։