Տավուշի մարզ

Другие предметы

Քաղաքական և տեղեկատվական բնույթի այս նյութը վերաբերում է Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև հարաբերությունների կարգավորման ու խաղաղության գործընթացի շուրջ Գերմանիայի դիրքորոշման ներկայացմանը։ Քննության է առնվում Գերմանիայի կանցլեր Օլաֆ Շոլցի կողմից կողմերի միջև երկխոսության շարունակման և խաղաղ կարգավորման գործընթացի խթանման վերաբերյալ արտահայտված մոտեցումը։ Նյութում ուշադրություն է դարձվում Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդրի համատեքստում հայ-ադրբեջանական հարաբերություններին, բանակցային գործընթացին և տարածաշրջանում կայունության հաստատման հարցերին։ Անդրադարձ է կատարվում նաև միջազգային դերակատարների մասնակցությանը, դիվանագիտական շփումների նշանակությանը և Հայաստանի ու Ադրբեջանի միջև առկա խնդիրները բանակցությունների միջոցով կարգավորելու հարցերին։ Նյութը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու Գերմանիայի ներգրավվածությունը Հարավային Կովկասում ընթացող դիվանագիտական գործընթացներում և տարածաշրջանային խաղաղության վերաբերյալ նրա ներկայացրած մոտեցումները։ Այն կարող է ծառայել որպես տեղեկատվական աղբյուր հայ-ադրբեջանական հարաբերությունների, Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդրի և եվրոպական երկրների դիվանագիտական ներգրավվածության ուսումնասիրության համար։ Նյութը կարող է օգտակար լինել միջազգային հարաբերությունների, քաղաքագիտության, տարածաշրջանային անվտանգության և ժամանակակից դիվանագիտական գործընթացների ուսումնասիրությամբ զբաղվողների համար։

Информатика

Աշխատությունը նվիրված է էլեկտրոնային քվեարկության նոր համակարգերի նախագծմանը, մշակմանը և գործնական իրականացմանը՝ կենտրոնանալով քվեարկության գործընթացի անվտանգության, գաղտնիության, հուսալիության և վերահսկելիության ապահովման խնդիրների վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում են էլեկտրոնային քվեարկության գործող մեխանիզմները, դրանց հնարավոր խոցելիությունները և այն տեխնիկական ու կրիպտոգրաֆիական լուծումները, որոնք կարող են կիրառվել ավելի անվտանգ համակարգեր ստեղծելու համար։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում քվեի գաղտնիության պահպանմանը՝ միաժամանակ հնարավորություն ընձեռելով ստուգելու, որ քվեն ճիշտ է գրանցվել և հաշվարկվել։ Աշխատանքում առաջարկվում են էլեկտրոնային քվեարկության նոր ընթացակարգեր, որոնց հիմքում կարող են կիրառվել բաշխված գաղտնագրության, անանուն կապուղիների և MIX ցանցերի մեխանիզմներ։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է նաև համակարգի գործնական իրականացումը՝ մշակված ալգորիթմների հիման վրա ծրագրային լուծման ստեղծմամբ, որը հնարավորություն է տալիս կազմակերպել վերահսկելի էլեկտրոնային ընտրություններ։ Նման մոտեցումը միավորում է տեսական կրիպտոգրաֆիան, տեղեկատվական անվտանգությունը և ծրագրային համակարգերի նախագծումը՝ նպատակ ունենալով նվազեցնել քվեարկության ընթացքում հնարավոր խախտումների և չարտոնված միջամտությունների ռիսկերը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ էլեկտրոնային ընտրությունների կազմակերպման, անվտանգ թվային քվեարկության ենթակառուցվածքների զարգացման և կրիպտոգրաֆիական մեխանիզմների կիրառման ոլորտներում։ Աշխատության վերաբերյալ մատենագիտական տվյալները հաստատում են, որ այն հրատարակվել է 2013 թվականին որպես գիտական աշխատանք՝ ՀՀ ԳԱԱ Ինֆորմատիկայի և ավտոմատացման պրոբլեմների ինստիտուտում։ T Tert Հայաստանի էլեկտրոնային քվեարկության համակարգի վերաբերյալ հետազոտության մեջ նույնպես ներկայացվում են քվեերի գաղտնիության և ընտրությունների ամբողջականության ապահովման խնդիրները, ինչպես նաև նոր ընթացակարգ և դրա հիման վրա ստեղծված SecureVoting ծրագրային համակարգը։

Сельское хозяйство

Աշխատանքը նվիրված է ոռոգման ժամկետների և դրանց փոփոխության ազդեցության ուսումնասիրությանը բարդենու տարբեր կլոնների վնասատուների տարածվածության, թվաքանակի և վնասակարության վրա՝ Իրանի Քարաջի տարածաշրջանի պայմաններում։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է պարզել, թե ջրման ժամանակի և ռեժիմի փոփոխությունները ինչպես են անդրադառնում բարդենու բույսերի ֆիզիոլոգիական վիճակի, աճի պայմանների և վնասատու օրգանիզմների զարգացման ու տարածման վրա, ինչպես նաև առանձնացնել այնպիսի ագրոտեխնիկական մոտեցումներ, որոնք կարող են նպաստել վնասատուների վերահսկմանը և մշակաբույսի առողջության պահպանմանը։ Ուսումնասիրության կարևորությունը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ ոռոգումը բույսի աճի և բերքատվության ապահովման հիմնական գործոններից է, սակայն ջրի քանակը, հաճախականությունը և հատկապես կիրառման ժամկետները կարող են փոխել բույսի ֆիզիոլոգիական վիճակը և դրանով ազդել վնասատուների համար ստեղծվող միջավայրի վրա։ Աշխատանքում տարբեր բարդենու կլոններ դիտարկվում են որպես համեմատական նյութ՝ դրանց աճի առանձնահատկությունների և վնասատուների նկատմամբ հարաբերական դիմադրողականության տարբերությունները բացահայտելու նպատակով։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել բույսերի զարգացման տարբեր փուլերում կիրառված ոռոգման տարբեր ժամանակացույցեր և դրանց ազդեցությունը վնասատուների տեսակային կազմի, տարածվածության, պոպուլյացիայի խտության և վնասման ինտենսիվության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ բույսերի ջրային ռեժիմը կարող է փոխել ինչպես բույսի հյուսվածքների ֆիզիոլոգիական վիճակը, այնպես էլ նրա պաշտպանական մեխանիզմների ակտիվությունը։ Ջրի պակասի դեպքում առաջացող սթրեսը կարող է թուլացնել բույսը և որոշ վնասատուների համար նպաստավոր պայմաններ ստեղծել, մինչդեռ չափից ավելի կամ ոչ ճիշտ ժամանակավորված ոռոգումը կարող է փոխել հողի խոնավության և միկրոկլիմայի պայմանները՝ նույնպես ազդելով վնասատուների զարգացման վրա։ Աշխատանքը կարող է ներառել դաշտային դիտարկումներ, որոնց ընթացքում հաշվառվում են վնասատուների առկայությունը, բույսերի վնասվածության աստիճանը, պոպուլյացիայի դինամիկան և բույսերի աճի ցուցանիշները։ Տարբեր ոռոգման ռեժիմների համեմատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել այն ժամկետները, որոնց դեպքում վնասատուների զարգացման ինտենսիվությունը նվազագույն կամ առավելագույն մակարդակի վրա է։ Կարևոր ուղղություն է նաև բարդենու կլոնների միջև տարբերությունների ուսումնասիրությունը։ Գենետիկական և ֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունների պատճառով տարբեր կլոններ կարող են տարբեր կերպ արձագանքել ջրային սթրեսին և ունենալ վնասատուների նկատմամբ տարբեր աստիճանի զգայունություն։ Այդ պատճառով աշխատանքը կարող է բացահայտել առավել կայուն կլոններ, որոնք համապատասխան ոռոգման ռեժիմի պայմաններում ցուցաբերում են վնասատուների նկատմամբ ավելի բարձր դիմադրողականություն կամ ավելի քիչ վնասվածություն։ Քարաջի տարածաշրջանի կլիմայական պայմանները կարևոր նշանակություն ունեն հետազոտության արդյունքների մեկնաբանման համար։

Лингвистика

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է Ապարանի տարածաշրջանի բարբառային և խոսվածքային տարբերակների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով տվյալ տարածքի լեզվական առանձնահատկությունները և դրանց ձևավորման պատմամշակութային հիմքերը։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են տեղական խոսվածքների հնչյունական, բառապաշարային, ձևաբանական և շարահյուսական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց տարբերությունները ժամանակակից գրական հայերենի և հարակից բարբառային համակարգերի համեմատությամբ։ Աշխատությունում վերլուծվում են տարածաշրջանի բնակչության խոսքում պահպանված լեզվական տարրերը, դրանց ծագումը, կիրառության ոլորտները և փոփոխության միտումները՝ հաշվի առնելով սոցիալական, պատմական և աշխարհագրական գործոնների ազդեցությունը։ Հեղինակը ներկայացնում է բարբառային նյութի հավաքագրման և դասակարգման արդյունքները՝ անդրադառնալով բառային կազմի, արտասանության առանձնահատկությունների, քերականական ձևերի և խոսքային արտահայտությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտությունը կարևոր նշանակություն ունի ոչ միայն հայ բարբառագիտության, այլև ազգային լեզվական ժառանգության պահպանման տեսանկյունից, քանի որ արձանագրում և գիտականորեն վերլուծում է տարածաշրջանային խոսքի առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը նախատեսված է լեզվաբանների, հայագետների, բարբառագետների, բանասիրական ֆակուլտետների դասախոսների և ուսանողների, ինչպես նաև բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են հայոց լեզվի տարածքային տարբերակներով և Հայաստանի լեզվամշակութային առանձնահատկություններով։

Лингвистика

Պ. Սևակի չափածոն առանձնանում է շարահյուսական կառուցվածքների բազմազանությամբ և դրանց արտահայտչական բարձր լարումով, որտեղ լեզվական ձևերը դառնում են գաղափարական և հուզական բովանդակության փոխանցման հիմնական միջոցներից մեկը։ Նրա բանաստեղծական խոսքում հաճախ հանդիպում են բարդ, բազմաբաղադրիչ նախադասություններ, անսովոր շարադասական լուծումներ և ինտոնացիոն կտրուկ փոփոխություններ, որոնք ստեղծում են ներքին լարվածություն և ընդգծում մտքի զարգացումը։ Շարահյուսական խախտումները և խոսքի բնական հոսքից դիտավորյալ շեղումները ծառայում են ոճական նպատակների՝ ուժեղացնելով արտահայտչականությունը և ընթերցողի վրա թողած ազդեցությունը։ Հաճախ կիրառվում են կրկնություններ, հակադրություններ և զուգահեռ կառուցվածքներ, որոնք ոչ միայն ռիթմիկացնում են խոսքը, այլև ընդգծում գաղափարական հակասությունները և հոգեբանական խորությունը։ Այս ձևերը նպաստում են բանաստեղծական խոսքի դրամատիկացմանը՝ այն վերածելով ներքին մենախոսության և մտքի շարժման կենդանի ընթացքի։ Ընդհանուր առմամբ, նրա չափածոյի շարահյուսական համակարգը ծառայում է ոչ միայն լեզվական արտահայտությանը, այլև գաղափարական բովանդակության խորացմանը՝ ստեղծելով բազմաշերտ, ինտենսիվ և ոճականորեն հագեցած բանաստեղծական աշխարհ։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում առողջապահության արդյունաբերացման գործընթացի կառավարման հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը և ոլորտի զարգացման արդյունավետ մեխանիզմների բացահայտմանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում է առողջապահությունը որպես բազմաբաղադրիչ համակարգ, որտեղ բժշկական ծառայությունների մատուցումը փոխկապակցված է տնտեսական, կազմակերպական, տեխնոլոգիական և կառավարչական գործընթացների հետ։ Ուսումնասիրվում են առողջապահական համակարգի կառավարման կառուցվածքը, բժշկական ծառայությունների կազմակերպման ու ֆինանսավորման առանձնահատկությունները, մարդկային և նյութական ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործումը, ժամանակակից տեխնոլոգիաների ներդրումը և ոլորտի զարգացման ռազմավարական ուղղությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում առողջապահական կազմակերպությունների գործունեության արդյունավետության բարձրացմանը, ծառայությունների որակի կառավարմանը, մրցակցային միջավայրի ձևավորմանը, ներդրումային հնարավորություններին և պետական ու մասնավոր հատվածների փոխգործակցությանը։ Աշխատության մեջ կարող են ներկայացվել նաև առողջապահության արդյունաբերացմանը խոչընդոտող հիմնախնդիրները, դրանց առաջացման պատճառները և կառավարման կատարելագործման հնարավոր ուղիները՝ հաշվի առնելով Հայաստանի սոցիալ-տնտեսական առանձնահատկությունները։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել առողջապահության կառավարման ոլորտի մասնագետների, տնտեսագետների, պետական կառավարման մարմինների աշխատակիցների, առողջապահական կազմակերպությունների ղեկավարների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։