Ընդհանուր կենսաքիմիայի լաբորատոր աշխատանքներ

Финансы

Ս. Մանուելյանի «Ձեռնարկ առևտրական հաշվարարությունների» աշխատության առաջին գիրքը մասնագիտական և ուսումնական բնույթի հրատարակություն է, որը վերաբերում է առևտրային գործունեության ընթացքում կիրառվող հաշվարկներին և թվաբանական գործողություններին։ Աշխատության հիմնական նշանակությունը առևտրի ոլորտում անհրաժեշտ հաշվարարական գիտելիքների ներկայացումն է՝ առևտրական գործարքների, ապրանքների արժեքի, դրամական գումարների և տնտեսական հաշվարկների ճիշտ կատարման համար։ Առևտրական հաշվարարությունը կարևոր տեղ է զբաղեցրել առևտրի կազմակերպման և տնտեսական հարաբերությունների զարգացման մեջ, քանի որ առևտրականներից պահանջվել է կարողանալ ճշգրիտ հաշվել ապրանքների գները, որոշել վաճառքի և գնման գումարները, համեմատել քանակներն ու արժեքները և կատարել ֆինանսական գործարքների հետ կապված հաշվարկներ։ Այսպիսի ձեռնարկները նախատեսված էին առևտրական գործունեությամբ զբաղվող անձանց, առևտրական ուսումնարանների սովորողների և այն ընթերցողների համար, որոնք ցանկանում էին ձեռք բերել գործնական հաշվարկների հմտություններ։ Դրանք նպաստում էին թվաբանական գիտելիքների կիրառմանը առօրյա տնտեսական կյանքում և առևտրային գործարքների կազմակերպման ընթացքում։ Հնարավոր է, որ ձեռնարկում ընդգրկված լինեն առևտրական հաշվարկների տարբեր եղանակներ, տոկոսների հաշվում, գների և քանակների որոշում, դրամական գործառնությունների հաշվարկման օրինակներ և խնդիրներ, սակայն բովանդակության մանրամասն ցանկի բացակայության պատճառով այդ թեմաների առկայությունը հաստատել հնարավոր չէ։ 19-րդ դարի երկրորդ կեսին Թիֆլիսը հայալեզու կրթական, հրատարակչական և առևտրական կյանքի կարևոր կենտրոններից էր։ Այդ միջավայրում նման մասնագիտական ձեռնարկների հրատարակումը նպաստում էր գործնական գիտելիքների տարածմանը, առևտրական կրթության զարգացմանը և տնտեսական գործունեության համար անհրաժեշտ հմտությունների ձևավորմանը։ Գիրքը արժեքավոր է նաև հայերեն մասնագիտական տերմինաբանության և առևտրական հաշվարկների ուսուցման պատմության ուսումնասիրության տեսանկյունից՝ ցույց տալով, որ հայերենով ուսումնական գրականություն էր ստեղծվում ոչ միայն ընդհանուր կրթության, այլև գործնական մասնագիտությունների համար։

Политология

Այս աշխատանքը ուսումնասիրում է Հայաստանի էներգետիկ անվտանգության հիմնախնդիրը Հարավային Կովկասի աշխարհաքաղաքական գործընթացների համատեքստում՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով Ռուսաստանի ռազմավարական շահերին տարածաշրջանում և դրանց ազդեցությանը Հայաստանի էներգետիկ համակարգի կայունության վրա։ Հետազոտության մեջ էներգետիկ անվտանգությունը դիտարկվում է որպես բազմաշերտ համակարգ, որը ներառում է էներգակիրների մատակարարման հուսալիությունը, ենթակառուցվածքների վերահսկելիությունը, գների կայունությունը և արտաքին քաղաքական ռիսկերի կառավարումը։ Աշխատությունը վերլուծում է Ռուսաստանի դերը որպես հիմնական էներգետիկ գործընկեր և մատակարար, ինչպես նաև նրա ազդեցությունը տարածաշրջանային էներգետիկ հոսքերի, գազատրանսպորտային ենթակառուցվածքների և ռազմավարական ներդրումների վրա։ Միաժամանակ քննարկվում են այն գործոնները, որոնք պայմանավորում են Հայաստանի էներգետիկ կախվածությունը՝ ներառյալ ներմուծվող գազի և նավթամթերքների բարձր բաժինը, էներգետիկ շուկայի սահմանափակ դիվերսիֆիկացիան և աշխարհագրական փակվածության պայմանները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև տարածաշրջանային մրցակցության և համագործակցության դինամիկային, որտեղ էներգետիկ նախագծերը հաճախ ունենում են ոչ միայն տնտեսական, այլև քաղաքական նշանակություն՝ ազդելով ուժային հավասարակշռությունների վրա Հարավային Կովկասում։ Վերլուծվում են հնարավոր դիվերսիֆիկացիոն ուղիները, վերականգնվող էներգետիկայի զարգացումը և էներգաարդյունավետության բարձրացման քաղաքականությունները՝ որպես Հայաստանի էներգետիկ անկախության ամրապնդման միջոցներ։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը եզրակացնում է, որ Հայաստանի էներգետիկ անվտանգությունը սերտորեն փոխկապակցված է տարածաշրջանային աշխարհաքաղաքական զարգացումների հետ, իսկ Ռուսաստանի ազդեցությունը մնում է առանցքային գործոն՝ թե՛ ռիսկեր ձևավորելու, թե՛ կայունության որոշակի երաշխիքներ ապահովելու առումով։

Технология

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է մրգերի չորացման տեխնոլոգիայի և այդ գործընթացում կիրառվող տեխնիկական միջոցների հիմնական պարամետրերի գիտական հիմնավորմանը։ Հետազոտության կենտրոնում մրգերի պահպանման նպատակով խոնավության հեռացման գործընթացն է, դրա արդյունավետության վրա ազդող տեխնոլոգիական գործոնները և չորացման համար նախատեսված սարքավորումների ու աշխատանքային ռեժիմների ընտրության հիմնավորումը։ Մրգերի չորացումը դիտարկվում է որպես գյուղատնտեսական հումքի վերամշակման կարևոր եղանակ, որը հնարավորություն է տալիս երկարացնել արտադրանքի պահպանման ժամկետը, նվազեցնել փչացման վտանգը և տարվա տարբեր ժամանակահատվածներում ապահովել մրգային հումքի օգտագործման հնարավորությունը։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են տարբեր տեսակի մրգերի ֆիզիկական, մեխանիկական և կենսաքիմիական առանձնահատկությունները, որոնք անմիջական ազդեցություն ունեն չորացման ընթացքի և վերջնական արտադրանքի որակի վրա։ Հումքի տեսակը, հասունության աստիճանը, պտղի չափերը, հյուսվածքի կառուցվածքը, սկզբնական խոնավությունը և շաքարների ու այլ լուծվող նյութերի պարունակությունը կարող են պայմանավորել ջրի հեռացման արագությունը և անհրաժեշտ տեխնոլոգիական ռեժիմները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է չորացման գործընթացի տեսական և տեխնոլոգիական հիմքերի ուսումնասիրությունը։ Քննարկվում է մրգային հյուսվածքից խոնավության հեռացման մեխանիզմը, ջերմության և զանգվածի փոխանցման փոխազդեցությունը, ինչպես նաև արտաքին միջավայրի ջերմաստիճանի, հարաբերական խոնավության և օդի շարժման արագության ազդեցությունը գործընթացի ինտենսիվության վրա։ Այս գործոնների օպտիմալ համադրումը կարևոր է չորացման ժամանակը նվազեցնելու և միաժամանակ արտադրանքի որակական հատկությունները պահպանելու համար։ Աշխատանքում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հումքի նախնական պատրաստմանը։ Մրգերի լվացումը, տեսակավորումը, մաքրումը, կտրատումը, կորիզների հեռացումը և անհրաժեշտության դեպքում նախնական մշակման այլ գործողություններ կարող են էապես ազդել չորացման հավասարաչափության և արագության վրա։ Կտորների չափերի և ձևի ճիշտ ընտրությունը նպաստում է խոնավության ավելի միատեսակ հեռացմանը և թույլ է տալիս արդյունավետ օգտագործել չորացման սարքավորման աշխատանքային ծավալը։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է չորացման տարբեր տեխնոլոգիական եղանակների համեմատական ուսումնասիրությունը։ Կարող են դիտարկվել բնական, կոնվեկտիվ, ջերմային, արևային և այլ մեթոդներ՝ գնահատելով դրանց առավելություններն ու սահմանափակումները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում այն տեխնոլոգիաներին, որոնք հնարավորություն են տալիս վերահսկել ջերմաստիճանը, օդի շարժը և խոնավության հեռացման արագությունը՝ ստանալով ավելի կայուն և կանխատեսելի արդյունք։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են նաև չորացման սարքավորումների կառուցվածքային և տեխնիկական առանձնահատկությունները։ Դրանց արդյունավետությունը պայմանավորված է աշխատանքային խցիկի չափերով, օդի շրջանառության համակարգով, ջերմության փոխանցման եղանակով, ջերմաստիճանի կարգավորման հնարավորություններով, բեռնման հզորությամբ և էներգիայի ծախսով։ Տեխնիկական միջոցների պարամետրերի հիմնավորումը պետք է իրականացվի՝ հաշվի առնելով ինչպես մշակվող հումքի քանակը, այնպես էլ պահանջվող չորացման ռեժիմը և արտադրողականությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարևոր նշանակություն ունի էներգաարդյունավետության գնահատումը։ Չորացման գործընթացը կարող է պահանջել զգալի քանակությամբ ջերմային էներգիա, ուստի սարքավորման նախագծման և շահագործման ժամանակ անհրաժեշտ է նվազեցնել ջերմային կորուստները և հնարավորինս արդյունավետ օգտագործել մատակարարվող էներգիան։ Այդ նպատակով կարող են ուսումնասիրվել ջերմամեկուսացման, օդի վերաշրջանառության, ջերմափոխանակության և ջերմաստիճանի ավտոմատ կառավարման տարբեր լուծումներ։ Աշխատանքում կարևոր տեղ է զբաղեցնում վերջնական արտադրանքի որակի գնահատումը։ Չորացման պայմանները պետք է ընտրվեն այնպես, որ ստացված մրգերը պահպանեն հնարավորինս լավ գույնը, համը, բույրը, կառուցվածքը և սննդային արժեքը։ Չափազանց բարձր ջերմաստիճանը կամ ոչ ճիշտ ընտրված չորացման տևողությունը կարող են հանգեցնել արտադրանքի անցանկալի մգացման, կառուցվածքային փոփոխությունների և որոշ արժեքավոր բաղադրիչների կորստի։ Հետևաբար տեխնոլոգիական ռեժիմի ընտրությունը դիտարկվում է որպես արտադրողականության և որակի միջև օպտիմալ հավասարակշռության խնդիր։ Հետազոտության ընթացքում կարող են իրականացվել փորձարարական ուսումնասիրություններ՝ տարբեր ջերմաստիճանների, օդի արագությունների, բեռնվածությունների և չորացման տևողությունների պայմաններում։ Ստացված տվյալների վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս կառուցել չորացման կինետիկան բնութագրող կախվածություններ, որոշել գործընթացի առավել արդյունավետ ռեժիմները և գնահատել տեխնիկական միջոցների արտադրողականությունը։ Փորձարարական արդյունքների հիման վրա հնարավոր է հիմնավորել սարքավորումների կառուցվածքային և աշխատանքային հիմնական պարամետրերը։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև մրգերի չորացման գործընթացի ավտոմատացմանն ու կառավարմանը։ Ջերմաստիճանի, խոնավության և օդի հոսքի վերահսկման համակարգերի կիրառումը հնարավորություն է տալիս ավելի ճշգրիտ պահպանել սահմանված ռեժիմները, նվազեցնել մարդկային գործոնի ազդեցությունը և բարձրացնել արտադրանքի խմբաքանակների միջև որակի կայունությունը։ Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը համադրում է սննդի տեխնոլոգիայի, ջերմա- և զանգվածափոխանակության, գյուղատնտեսական ճարտարագիտության և սարքաշինության մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով հիմնավորել մրգերի չորացման առավել արդյունավետ տեխնոլոգիական ռեժիմներն ու դրանց իրականացման համար անհրաժեշտ տեխնիկական միջոցների պարամետրերը։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ գյուղատնտեսական արտադրանքի վերամշակման ձեռնարկություններում, ֆերմերային տնտեսություններում և մրգերի պահպանման ու վերամշակման փոքր ու միջին արտադրություններում՝ նպաստելով էներգախնայող, արդյունավետ և որակյալ չորացման գործընթացների կազմակերպմանը։

Другие предметы

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։

Технология

Աշխատությունը նվիրված է հաստացողուն գյուղատնտեսական մշակաբույսերի բերքահավաքի համար նախատեսված երկայնական ռոտորային կտրող ապարատի կառուցվածքային և տեխնոլոգիական կատարելագործման գիտական հիմունքների մշակմանը։ Հետազոտության կենտրոնում բերքահավաքի ընթացքում բույսերի ցողունների արդյունավետ կտրման, աշխատանքային օրգանների շարժման և մշակաբույսի ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների փոխազդեցության օրինաչափությունների ուսումնասիրությունն է։ Քննության են առնվում կտրող մեխանիզմի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, ռոտորային աշխատանքային օրգանների շարժման բնույթը և դրանց ազդեցությունը տեխնոլոգիական գործընթացի կայունության ու որակի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կտրման գործընթացում առաջացող ուժային և կինեմատիկական երևույթների վերլուծությանը, քանի որ աշխատանքային օրգանների երկրաչափական ու շարժման պարամետրերի ճիշտ ընտրությունը կարող է էականորեն ազդել բերքահավաքի արդյունավետության վրա։ Ուսումնասիրվում են մշակաբույսերի ցողունների չափային, ամրության և կառուցվածքային առանձնահատկությունները՝ դրանք դիտարկելով որպես մեքենայի նախագծման և աշխատանքային ռեժիմների հիմնավորման կարևոր ելակետային գործոններ։ Հետազոտության մեջ կարող են համադրվել տեսական հաշվարկները, մաթեմատիկական մոդելավորումը և փորձարարական փորձարկումները՝ տարբեր կառուցվածքային լուծումների արդյունավետությունը համեմատելու նպատակով։ Կարևորվում են կտրող ապարատի աշխատանքի հուսալիությունը, տեխնոլոգիական կորուստների նվազեցումը, մեքենայի արտադրողականությունը և էներգետիկ արդյունավետությունը։ Առանձին ուսումնասիրության առարկա կարող են լինել աշխատանքային օրգանների մաշվածությունը, բեռնվածքների բնույթը և բերքահավաքի տարբեր պայմաններում մեխանիզմի աշխատանքի կայունությունը։ Տեխնիկական կատարելագործումը դիտարկվում է ոչ միայն առանձին հանգույցների փոփոխության, այլև ամբողջ տեխնոլոգիական գործընթացի օպտիմալացման տեսանկյունից՝ հաշվի առնելով մեքենայի և բուսական զանգվածի փոխազդեցությունը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է գյուղատնտեսական մեքենաների տեսության, կիրառական մեխանիկայի և ագրոտեխնոլոգիայի մոտեցումները՝ նպաստելով հաստացողուն մշակաբույսերի բերքահավաքի համար նախատեսված կտրող սարքավորումների արդյունավետության, հուսալիության և տեխնոլոգիական որակի բարձրացման գիտական հիմքերի զարգացմանը։

География

Գիրքը՝ «Աշխարհամասերի ֆիզիկական աշխարհագրություն. Պր. 2. Ասիա», հեղինակը Օհանյան Կ.Օ., հանդիսանում է ուսումնական և գիտամեթոդական ձեռնարկ, որը նվիրված է Ասիա մայրցամաքի ֆիզիկական աշխարհագրության համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Այն ներկայացնում է Ասիայի բնական միջավայրի հիմնական բաղադրիչները՝ երկրաբանական կառուցվածքը, ռելիեֆի բազմազան ձևերը, լեռնային համակարգերը (օրինակ՝ Հիմալայներ, Տյան Շան, Ալթայ), հարթավայրերը և բարձրավանդակները, ինչպես նաև դրանց ձևավորման երկրաբանական գործընթացները։ Գրքում մանրամասն բացատրվում են կլիմայական գոտիները և դրանց առանձնահատկությունները՝ մուսսոնային, մայրցամաքային, մերձարևադարձային և արկտիկական ազդեցություններով, ինչպես նաև ջրագրական համակարգերը՝ խոշոր գետերը, լճերը և ջրային ավազանները։ Ներառված են նաև հողերի և բուսականության գոտիականությունը, անապատային և արևադարձային անտառային տարածքների բնութագրերը, ինչպես նաև բնական ռեսուրսների տարածքային բաշխվածությունը և դրանց նշանակությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձված բնական գործընթացներին՝ երկրաշարժերին, հրաբխային ակտիվությանը, մթնոլորտային շրջանառությանը և դրանց ազդեցությանը տարածաշրջանային բնության վրա։ Գիրքը նախատեսված է ուսանողների, ուսուցիչների և աշխարհագրության մասնագետների համար՝ նպաստելով Ասիա մայրցամաքի ֆիզիկական աշխարհագրության գիտական և համակարգված ընկալմանը։