Райков, Юрий Андреевич

Райков, Юрий Андреевич

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (1)

Օնլայն

Քաղաքագիտություն

Բանակը և քաղաքական գործընթացների զարգացումը Ֆիլիպիններում 1970-ական թվականներին (1972–1981 թթ.)

Աշխատությունը նվիրված է 1972–1981 թվականներին Ֆիլիպիններում տեղի ունեցած քաղաքական գործընթացների զարգացման ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով բանակի դերին երկրի պետական և քաղաքական համակարգում, իշխանության ձևավորման ու իրականացման մեխանիզմներում, ինչպես նաև հասարակական-քաղաքական կյանքի վերափոխումներում։ Քննարկվող ժամանակաշրջանը Ֆիլիպինների նորագույն պատմության կարևոր փուլերից է, որը բնութագրվում էր քաղաքական իշխանության կենտրոնացմամբ, պետական կառավարման համակարգի փոփոխություններով, ռազմական կառույցների ազդեցության ընդլայնմամբ և երկրի ներքաղաքական հարաբերությունների վերաձևավորմամբ։ Հետազոտության առանցքում զինված ուժերի և քաղաքական իշխանության փոխհարաբերություններն են, մասնավորապես՝ բանակի մասնակցությունը պետական կառավարման գործընթացներին, նրա ինստիտուցիոնալ դիրքի ամրապնդումը և քաղաքական որոշումների իրականացման գործում ունեցած նշանակությունը։ 1972 թվականին Ֆերդինանդ Մարկոսի կողմից ռազմական դրություն հայտարարելը դարձավ երկրի քաղաքական պատմության շրջադարձային իրադարձություններից մեկը՝ հիմք ստեղծելով կառավարման նոր համակարգի ձևավորման և գործադիր իշխանության լիազորությունների զգալի ընդլայնման համար։ Այս պայմաններում զինված ուժերը ձեռք բերեցին առանձնահատուկ դեր ոչ միայն երկրի արտաքին և ներքին անվտանգության ապահովման, այլև քաղաքական իշխանության պահպանման, պետական վերահսկողության իրականացման և ներքաղաքական զարգացումների վրա ազդեցություն գործելու տեսանկյունից։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու, թե ինչպես ռազմական կառույցների ներգրավվածությունը քաղաքական կյանքում փոխեց պետական հաստատությունների գործառույթները, քաղաքացիական և ռազմական իշխանությունների հարաբերակցությունը, ինչպես նաև քաղաքական գործընթացների ընթացքն ու բնույթը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ռազմական դրության պայմաններում պետական կառավարման առանձնահատկություններին, իշխանության կենտրոնացմանը, քաղաքական ընդդիմության գործունեության սահմանափակումներին, հասարակական վերահսկողության մեխանիզմներին և բանակի՝ որպես պետական համակարգի առանցքային կառույցներից մեկի, ազդեցության աճին։ Ֆիլիպինների օրինակը դիտարկվում է նաև քաղաքական զարգացման ավելի լայն համատեքստում՝ հնարավորություն տալով ուսումնասիրելու ռազմական և քաղաքացիական ինստիտուտների փոխազդեցությունը, բանակի քաղաքականացման պատճառներն ու հետևանքները, ինչպես նաև զինված ուժերի ներգրավվածության ազդեցությունը պետական իշխանության լեգիտիմության և հասարակական հարաբերությունների վրա։ Թեման կարևոր նշանակություն ունի հատկապես ռազմական կառավարման, ավտորիտար քաղաքական համակարգերի ձևավորման, պետական ինստիտուտների վերափոխման և Հարավարևելյան Ասիայի երկրների քաղաքական պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն ընթերցողին հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու 1970-ական թվականների Ֆիլիպինների քաղաքական իրականության, երկրի իշխանական կառուցվածքի առանձնահատկությունների և բանակի՝ քաղաքական գործընթացներում ունեցած բազմակողմանի դերի մասին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել քաղաքագիտությամբ, միջազգային հարաբերություններով, ռազմական պատմությամբ, պետական կառավարման համակարգերով և Հարավարևելյան Ասիայի նորագույն պատմությամբ հետաքրքրվող հետազոտողների, ուսանողների և ընթերցողների համար՝ նպաստելով ռազմական հաստատությունների և քաղաքական իշխանության փոխհարաբերությունների վերաբերյալ գիտական պատկերացումների խորացմանը։

Թարմացվել է՝ 2026-11-21
Բանակը և քաղաքական գործընթացների զարգացումը Ֆիլիպիններում 1970-ական թվականներին (1972–1981 թթ.)

Անվճար

Պերճ Պռոշյան Պերճ Պռոշյան 1837 թ․ – 1907 թ․ Պերճ Պռոշյանը հայ ռեալիստական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նա իր ստեղծագործություններում պատկերել է գյուղական կյանքը և հասարակ մարդկանց առօրյան։ Նրա հերոսները սովորական մարդիկ են՝ իրենց խնդիրներով ու երազանքներով։ Պռոշյանը մեծ ուշադրություն է դարձրել սոցիալական հարցերին։ Նրա գրքերը արժեքավոր տեղեկություններ են տալիս 19-րդ դարի հայկական կյանքի մասին։ Նա կարևորել է կրթության և լուսավորության դերը։ Նրա լեզուն պարզ է և բնական։ Պռոշյանի ստեղծագործությունները աչքի են ընկնում իրատեսական նկարագրություններով։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա անունը շարունակում է հիշվել որպես ռեալիզմի կարևոր ներկայացուցիչ։ menu_book3 Տեսնել ավելին Դանիել Վարուժան Դանիել Վարուժան 1884 թ․ – 1915 թ․ Դանիել Վարուժանը արևմտահայ պոեզիայի ամենատաղանդավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն բնությունը, գյուղական կյանքը և մարդու ստեղծագործ ուժը։ Վարուժանը հիանում էր աշխատանքի գեղեցկությամբ և մարդու հոգևոր ուժով։ Նրա բանաստեղծությունները հարուստ են պատկերներով և զգացմունքներով։ Նա ձգտել է վերածնել ազգային մշակութային արժեքները։ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ նա ձերբակալվել և սպանվել է։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է մեծ գրական ժառանգություն։ Նրա գործերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ պոեզիայի զարգացման վրա։ Վարուժանի ստեղծագործությունները մինչ օրս լայնորեն ընթերցվում են։ Նա համարվում է արևմտահայ գրականության դասականներից մեկը։ menu_book3 Տեսնել ավելին Ղազարոս Աղայան Ղազարոս Աղայան 1840 թ․ – 1911 թ․ Ղազարոս Աղայանը մանկական գրականության հիմնադիրներից է։ Նա գրել է բազմաթիվ հեքիաթներ, պատմվածքներ և կրթական նյութեր երեխաների համար։ Նրա ստեղծագործություններն ունեն դաստիարակչական և բարոյական նշանակություն։ Աղայանը նաև ակտիվ մանկավարժ էր։ Նա մեծ դեր է ունեցել ազգային կրթության զարգացման գործում։ Նրա հերոսները սովորեցնում են ազնվություն, աշխատասիրություն և բարություն։ Աղայանի լեզուն պարզ և հասկանալի է երեխաների համար։ Նրա հեքիաթները մինչ օրս ընդգրկված են դպրոցական ծրագրերում։ Մի քանի սերունդ մեծացել է նրա գրքերով։ Նա համարվում է հայ մանկական գրականության դասականներից մեկը։ menu_book5 Տեսնել ավելին Համո Սահյան Համո Սահյան 1914 թ․ – 1993 թ․ Համո Սահյանը բնության և հայրենիքի մեծ երգիչն է։ Նրա պոեզիան առանձնանում է պարզությամբ, խորությամբ և ազգային ոգով։Համո Սահյանը հայ բնապատկերային և քնարական պոեզիայի ամենասիրված հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, գյուղը և մարդը։ Սահյանի լեզուն պարզ է, բայց խորապես զգացմունքային։ Նրա բանաստեղծությունները հաճախ արտահայտում են կյանքի գեղեցկությունն ու ցավը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել ժողովրդական մտածողության վրա։ Նրա գործերը լայնորեն տարածված են Հայաստանում։ Սահյանի պոեզիան համադրվում է պարզության և փիլիսոփայության հետ։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ ուսումնասիրվում են դպրոցներում։ Նա համարվում է 20-րդ դարի մեծ քնարերգուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book2 Տեսնել ավելին Գրիգոր Նարեկացի Գրիգոր Նարեկացի 951 թ․ – 1003 թ․ Գրիգոր Նարեկացին միջնադարյան հայ գրականության և քրիստոնեական մտքի ամենամեծ ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Մատյան ողբերգությունն» է, որը հաճախ կոչվում է պարզապես «Նարեկ»։ Գիրքը բաղկացած է աղոթքներից և հոգևոր խորհրդածություններից։ Նարեկացին խորությամբ ուսումնասիրել է մարդու հոգին, մեղքը, ապաշխարությունն ու հավատքը։ Նրա լեզուն չափազանց հարուստ և պատկերավոր է։ Նարեկացու ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ հոգևոր մշակույթի վրա։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ 2015 թվականին նա հռչակվել է Կաթոլիկ եկեղեցու Վարդապետ։ Նարեկացին համարվում է համաշխարհային քրիստոնեական գրականության կարևոր հեղինակներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել ամբողջ աշխարհում։ menu_book29 Տեսնել ավելին Վահան Թոթովենց Վահան Թոթովենց 1894 թ․ – 1938 թ․ Վահան Թոթովենց հայ արձակագիր, դրամատուրգ և լրագրող է, որը համարվում է XX դարի հայ գրականության կարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա ստեղծագործությունները առանձնանում են իրականության խոր ու պատկերավոր նկարագրություններով, որտեղ արտացոլված են հայ ժողովրդի կյանքը, ցավը և դիմադրողականությունը պատմական ծանր ժամանակներում։ Թոթովենցի գրականության հիմնական թեմաներն են արևմտահայ կյանքի պատկերումը, պատերազմները, գաղթը և մարդու ճակատագիրը բարդ սոցիալական ու քաղաքական պայմաններում։ Նրա գործերում հաճախ զգացվում է անձնական փորձի ազդեցությունը, ինչը դրանք դարձնում է ավելի անկեղծ և ազդեցիկ։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործություններից է «Հին Հռոմեական ճանապարհի վրա» վեպը, որտեղ նա նկարագրում է իր մանկությունը և արևմտահայ իրականությունը՝ հարուստ ու կենդանի լեզվով։ Թոթովենցը նաև զբաղվել է լրագրությամբ և հասարակական գործունեությամբ՝ մասնակցելով ժամանակի մտավոր ու քաղաքական կյանքին։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին նա կապեր է ունեցել հայկական ռազմական ու ազգային շրջանակների հետ, ինչը մեծ ազդեցություն է ունեցել նրա աշխարհայացքի վրա։ 1938 թվականին, ստալինյան բռնաճնշումների ժամանակ, նա ձերբակալվել և գնդակահարվել է։ Չնայած իր կյանքի ողբերգական ավարտին, Վահան Թոթովենցի ստեղծագործությունները այսօր համարվում են հայ գրականության արժեքավոր մաս՝ իրենց պատմական և գեղարվեստական նշանակությամբ։ menu_book2 Տեսնել ավելին