Получение кремнеземов из силиказолей, сформированных в переменном магнитном и поле изучение их сорбционных свойств

Փիլիսոփայություն

Փիլիսոփայություն-ը գիտելիքի և մտածողության ամենահին համակարգված ոլորտներից է, որը ուսումնասիրում է իրականության, մարդու գոյության, գիտելիքի, արժեքների, բարոյականության և մտածողության հիմնարար հարցերը։ Այն փորձում է պատասխանել այնպիսի ընդհանուր և խորքային հարցերի, ինչպիսիք են՝ ինչ է իրականությունը, ինչ է ճշմարտությունը, ինչ է ճիշտը և սխալը, ինչ է մարդու տեղը աշխարհում և ինչպես կարելի է հասկանալ աշխարհը տրամաբանական ու քննադատական մտածողության միջոցով։ Փիլիսոփայությունը ձևավորվել է Հին Հունաստանում և զարգացել է տարբեր պատմական փուլերում՝ ներառելով բազմաթիվ ուղղություններ, ինչպիսիք են մետաֆիզիկան (իրականության ուսումնասիրություն), էպիստեմոլոգիան (գիտելիքի տեսություն), էթիկան (բարոյականություն), լոգիկան (մտածողության օրենքներ) և էսթետիկան (գեղեցիկի ուսումնասիրություն)։ Փիլիսոփայական մտածողությունը չի սահմանափակվում միայն տեսական հարցերով, այլ նաև ազդում է գիտության, իրավունքի, քաղաքականության և մշակույթի զարգացման վրա՝ ձևավորելով մարդու աշխարհայացքը և քննադատական մտածելու ունակությունը։

Իրավաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության Գերագույն խորհրդի գործունեության համակողմանի ուսումնասիրությանը 1990–1995 թվականների ընթացքում՝ ընդգծելով անկախ պետականության ձևավորման փուլում նրա ունեցած քաղաքական և ինստիտուցիոնալ դերը։ Վերլուծվում են խորհրդարանի օրենսդրական գործունեության հիմնական ուղղությունները, սահմանադրական գործընթացների զարգացումը, պետական կառավարման համակարգի ձևավորման մեխանիզմները, ինչպես նաև քաղաքական ուժերի փոխհարաբերությունները անցումային շրջանում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում անկախության հռչակման, պետական ինստիտուտների կայացման և օրենսդրական բազայի ստեղծման գործընթացներին, որոնք ձևավորել են նորանկախ Հայաստանի քաղաքական համակարգի հիմքերը։ Ուսումնասիրությունը նաև քննարկում է ներքաղաքական զարգացումները, խորհրդարանական որոշումների ազդեցությունը սոցիալ-տնտեսական իրավիճակի վրա և ժողովրդավարական ինստիտուտների ձևավորման մարտահրավերները։ Աշխատությունը նպատակ ունի ներկայացնել Գերագույն խորհրդի պատմական դերը Հայաստանի պետականության վերականգնման և քաղաքական համակարգի կայացման գործընթացում։

Մշակույթ

Աշխատությունը ներկայացնում է Հայկական ԽՍՀ մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր հրատարակությունների, գիտական ուսումնասիրությունների և գրական աղբյուրների մատենագիտական տեղեկատվություն՝ ծառայելով որպես ընթացիկ տեղեկատու մասնագետների, հետազոտողների և ընթերցողների համար։ Նյութում ամփոփվում են մշակութային կյանքի տարբեր ոլորտներին վերաբերող գրքեր, հոդվածներ և այլ հրատարակություններ՝ ներառելով արվեստի պատմության, գրականության, թատրոնի, երաժշտության, կերպարվեստի և մշակութային ժառանգության ուսումնասիրություններին առնչվող աղբյուրներ։ Հրատարակությունը նպատակ ունի համակարգել և տարածել տեղեկատվություն նոր գրականության վերաբերյալ՝ հեշտացնելով անհրաժեշտ նյութերի որոնումը, գիտահետազոտական աշխատանքների կազմակերպումը և մշակութաբանական ուսումնասիրությունների իրականացումը։ Այն կարևոր գործիք է գրադարանավարների, մատենագետների, մշակույթի ոլորտի մասնագետների, ուսանողների և հետազոտողների համար՝ ապահովելով տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային և գիտական հրատարակությունների համապարփակ տեղեկատու հիմք։

Գյուղատնտեսություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է կարտոֆիլի առողջ տնկանյութի ստացման, բազմացման և արտադրության կենսատեխնոլոգիական ու ագրոտեխնիկական հիմքերի ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի տարբեր բնակլիմայական պայմանների հաշվառմամբ։ Աշխատանքի հիմնական նպատակն է ներկայացնել կարտոֆիլի բարձրորակ և ֆիտոսանիտարապես առողջ տնկանյութի արտադրության այն մեթոդներն ու տեխնոլոգիական մոտեցումները, որոնք կարող են նպաստել բերքատվության բարձրացմանը, սորտային հատկանիշների պահպանմանը և կարտոֆիլի արտադրության արդյունավետության ավելացմանը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից մեկը բույսերի կենսատեխնոլոգիական բազմացումն է, որը հնարավորություն է տալիս ստանալ հիվանդություններից հնարավորինս զերծ, գենետիկորեն կայուն և միատարր տնկանյութ։ Այս համատեքստում առանձնահատուկ նշանակություն ունի կարտոֆիլի միկրոբազմացումը՝ in vitro պայմաններում առողջ սկզբնական նյութի ստացման և հետագա բազմացման նպատակով։ Աշխատանքում ուշադրություն է դարձվում նաև միկրոկլոնալ բազմացման, բույսերի կտրոնավորման, մինի-պալարների և այլ բարձրակարգ տնկանյութի ստացման տեխնոլոգիական փուլերին, ինչպես նաև դրանց արտադրական պայմաններում կիրառման հնարավորություններին։ Միաժամանակ ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ է առողջ տնկանյութի հետագա ագրոտեխնիկան, քանի որ կենսատեխնոլոգիական եղանակով ստացված բարձրորակ նյութի առավելությունները լիարժեք դրսևորվում են միայն համապատասխան հողային, կլիմայական և մշակության պայմանների ապահովման դեպքում։ Հայաստանի բնակլիմայական բազմազանությունը՝ բարձրությունների, ջերմաստիճանային ռեժիմների, տեղումների, խոնավության և հողային պայմանների տարբերություններով, պահանջում է կարտոֆիլի մշակության տեխնոլոգիայի տեղայնացում և յուրաքանչյուր գոտու առանձնահատկություններին համապատասխան ագրոտեխնիկական միջոցառումների ընտրություն։ Աշխատանքը կարող է ընդգրկել տնկման ժամկետների, տնկանյութի չափերի և որակի, բույսերի սնուցման, ոռոգման, հողի մշակության, միջշարային խնամքի, հիվանդությունների և վնասատուների դեմ պայքարի, ինչպես նաև բերքահավաքի և պահպանության հետ կապված հարցեր։ Առանձին նշանակություն ունի այն խնդիրը, թե տարբեր բնակլիմայական գոտիներում ինչ պայմաններ են առավել նպաստավոր առողջ տնկանյութի արագ բազմացման և բարձր բերքատվության ապահովման համար։ Հետազոտության արդյունքները կարող են օգտագործվել կարտոֆիլի սերմնաբուծության և արտադրության համակարգերի կատարելագործման, առողջ տնկանյութի տեղական արտադրության ընդլայնման և ներմուծվող տնկանյութից կախվածության նվազեցման նպատակով։ Աշխատությունը միավորում է բույսերի կենսատեխնոլոգիայի, բուսաբուծության, ագրոնոմիայի, բույսերի պաշտպանության և գյուղատնտեսական արտադրության կազմակերպման խնդիրները՝ ներկայացնելով կարտոֆիլի առողջ տնկանյութի ստացման ամբողջական շղթան՝ լաբորատոր փուլից մինչև դաշտային արտադրություն։ Այն կարող է հետաքրքրել գյուղատնտեսության մասնագետներին, բույսերի կենսատեխնոլոգներով զբաղվող հետազոտողներին, ագրոնոմներին, սերմնաբույծներին, ֆերմերներին, գյուղատնտեսական խորհրդատուներին, ասպիրանտներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։ Հայաստանի պայմանների վրա կենտրոնացված ուսումնասիրությունը հատկապես արժեքավոր է երկրի տարբեր գյուղատնտեսական գոտիներում կարտոֆիլի արտադրության տեխնոլոգիաների գիտականորեն հիմնավորված ընտրության և բարձրորակ, առողջ ու արդյունավետ տնկանյութի արտադրության զարգացման տեսանկյունից։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է Սամցխե-Ջավախք-Թռեղք տարածաշրջանի պատմաքաղաքական և հասարակական զարգացումների ուսումնասիրությանը Հայաստանի և Վրաստանի հարաբերությունների համատեքստում՝ 1980-ական թվականների վերջից մինչև 2003 թվականը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են տարածաշրջանի քաղաքական, սոցիալ-տնտեսական և ազգային-մշակութային առանձնահատկությունները, Խորհրդային Միության փլուզման հետևանքով առաջացած փոփոխությունները և անկախ Հայաստանի ու Վրաստանի միջև հարաբերությունների ձևավորման գործընթացը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարածաշրջանում բնակվող հայության սոցիալական և մշակութային խնդիրներին, ազգային ինքնության պահպանմանը, կրթական ու լեզվական հարցերին, տեղական ինքնակառավարման առանձնահատկություններին և այդ խնդիրների ազդեցությանը միջպետական հարաբերությունների վրա։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են նաև Հայաստանի և Վրաստանի արտաքին ու ներքին քաղաքականության փոխազդեցությունները, սահմանային և տնտեսական համագործակցության հարցերը, տարածաշրջանային անվտանգության խնդիրները և երկու երկրների միջև հարաբերությունների զարգացման հիմնական փուլերը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու տարածաշրջանի դերը հայ-վրացական հարաբերությունների ձևավորման և զարգացման գործընթացում, ինչպես նաև բացահայտելու այն գործոնները, որոնք ազդել են երկու պետությունների քաղաքական ու հասարակական կապերի վրա։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, քաղաքագետների, տարածաշրջանագետների, դիվանագիտության և միջազգային հարաբերությունների ոլորտի մասնագետների, ինչպես նաև Հարավային Կովկասի նորագույն պատմությամբ հետաքրքրվող հետազոտողների համար։

Գրականություն

Այս աշխատությունը նվիրված է Կիլիկիայի հայոց բանահյուսական ժառանգության համակարգված ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով միջնադարյան Կիլիկիայի հայկական համայնքներում ձևավորված բանավոր ստեղծագործության տարբեր ժանրերը, դրանց պատմական զարգացումը և մշակութային առանձնահատկությունները։ Հետազոտության մեջ վերլուծվում են Կիլիկիայի հայկական պետականության և բազմամշակութային միջավայրի ազդեցությունը ժողովրդական ստեղծագործության վրա, ինչպես նաև բանահյուսական նյութերի կապը սոցիալական կյանքի, հավատալիքների, կենցաղի և ազգային ինքնության ձևավորման հետ։ Աշխատությունում ներկայացվում են հեքիաթների, ավանդազրույցների, երգերի, էպիկական պատմությունների և առածների առանձնահատկությունները, դրանց թեմատիկ բազմազանությունը և գեղարվեստական արտահայտչամիջոցները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բանահյուսության և գրավոր մշակույթի փոխազդեցությանը, ինչպես նաև այն փաստին, որ Կիլիկիայի պատմական պայմանները նպաստել են հայկական բանավոր մշակույթի յուրօրինակ շերտերի պահպանմանն ու զարգացմանը։ Վերլուծվում են նաև բանահյուսական նյութերի հավաքագրման և գիտական ուսումնասիրման մեթոդները, դրանց արժեքը հայ միջնադարյան մշակույթի և լեզվամտածողության ուսումնասիրության համար։ Աշխատությունը ընդգծում է Կիլիկիայի բանահյուսության կարևորությունը որպես ազգային մշակութային հիշողության և ինքնության պահպանման աղբյուր, որը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալ հայ ժողովրդի պատմամշակութային զարգացման ընթացքը։