Արցախի գիտակրթական համակարգի կայացման ընթացքն ու զարգացման միտումները

Технология

Քիմիայի և նյութագիտության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է նախապես սահմանված հատկություններով պոլիմերային կոմպոզիտների ստացման գործընթացների ուսումնասիրությանը՝ ճակատային պոլիմերացման մեթոդի կիրառմամբ։ Քննության են առնվում պոլիմերացման ռեակցիայի տարածման օրինաչափությունները, սկզբնական բաղադրիչների փոխազդեցությունը և կոմպոզիտային նյութի կառուցվածքի ձևավորման պայմանները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գործընթացի ջերմային ռեժիմին, ռեակցիայի ճակատի տարածման արագությանը, բաղադրության ընտրությանը և տեխնոլոգիական պարամետրերի ազդեցությանը վերջնական նյութի հատկությունների վրա։ Վերլուծվում են ստացվող կոմպոզիտների ֆիզիկամեխանիկական, ջերմային և կառուցվածքային բնութագրերը, ինչպես նաև դրանց նպատակային կարգավորման հնարավորությունները։ Քննարկվում են ճակատային պոլիմերացման արդյունավետության, գործընթացի կառավարման, էներգատարության նվազեցման և անհրաժեշտ շահագործական հատկանիշներով նյութերի ստացման հետ կապված խնդիրները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու տվյալ մեթոդի կիրառման հեռանկարները տարբեր նշանակության պոլիմերային կոմպոզիտների նախագծման և արտադրության համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել պոլիմերների քիմիայի, նյութագիտության, կոմպոզիտային նյութերի և քիմիական տեխնոլոգիայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության հիմնական դպրոցների համար ռուսաց լեզվի մուլտիմեդիական ուսումնական ձեռնարկների նախագծման տեսական հիմքերի և գործնական իրականացման ուսումնասիրությանը։ Ներկայացվում են թվային կրթական ռեսուրսների մշակման մանկավարժական, մեթոդական և տեխնոլոգիական սկզբունքները, ինչպես նաև մուլտիմեդիական ուսուցման հնարավորությունները լեզվական կարողությունների արդյունավետ զարգացման գործում։ Քննարկվում են ուսումնական նյութերի կառուցվածքը, ինտերակտիվ առաջադրանքների, տեսաձայնային բաղադրիչների և էլեկտրոնային ուսուցման գործիքների կիրառման առանձնահատկությունները՝ հաշվի առնելով հիմնական դպրոցի սովորողների տարիքային և կրթական պահանջները։ Աշխատությունում անդրադարձ է կատարվում նաև մուլտիմեդիական ձեռնարկների արդյունավետության գնահատման մեթոդներին, կրթական գործընթացում տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ինտեգրմանը և ուսուցման որակի բարձրացման ժամանակակից մոտեցումներին։ Գիրքը նախատեսված է մանկավարժների, ռուսաց լեզվի ուսուցիչների, կրթական տեխնոլոգիաների մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների և մանկավարժական մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։

История

Գիրքը ուսումնասիրում է կառավարման փաստաթղթերի միօրինականացման և ստանդարտացման գործընթացները՝ ներկայացնելով կազմակերպական և պետական կառավարման համակարգերում փաստաթղթաշրջանառության արդյունավետ կազմակերպման հիմնական սկզբունքները։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են կառավարչական փաստաթղթերի տեսակները, դրանց ձևավորման, ձևակերպման և պահպանման կանոնները, ինչպես նաև փաստաթղթերի միասնական ձևաչափերի կիրառման անհրաժեշտությունը կառավարման գործընթացների պարզեցման և արագացման նպատակով։ Հեղինակը քննարկում է ստանդարտացման դերը վարչական աշխատանքի արդյունավետության բարձրացման, տեղեկատվության հստակ փոխանցման և կազմակերպական վերահսկողության ապահովման գործում։ Գրքում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում փաստաթղթային համակարգերի թվայնացմանը, էլեկտրոնային փաստաթղթաշրջանառությանը, արխիվացման ժամանակակից մեթոդներին և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների կիրառությանը կառավարման ոլորտում։ Ներկայացվում են նաև միջազգային փորձը, պետական կառավարման բարեփոխումների շրջանակում փաստաթղթային համակարգերի արդիականացման մոտեցումները և կազմակերպական մշակույթի վրա դրանց ազդեցությունը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ձևավորել ամբողջական պատկերացում կառավարման փաստաթղթերի միօրինականացման և ստանդարտացման նշանակության վերաբերյալ՝ օգտակար լինելով պետական ծառայողների, կառավարման մասնագետների, գործարարների և ուսանողների համար։

Медицина

Բժշկագիտական, քնի բժշկության և շնչառական համակարգի ախտաբանության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է քնի օբստրուկտիվ ապնու համախտանիշի ժամանակակից ախտորոշման և բուժման մեթոդների ուսումնասիրությանը, դրանց կիրառման կլինիկական հիմնավորմանն ու արդյունավետության գնահատմանը։ Քննության են առնվում հիվանդության առաջացման հիմնական մեխանիզմները, վերին շնչուղիների անցանելիության խանգարումները, քնի ընթացքում շնչառության կրկնվող դադարները և դրանց ազդեցությունն օրգանիզմի ֆունկցիոնալ վիճակի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում համախտանիշի զարգացման ռիսկի գործոններին, կլինիկական ախտանշաններին, հիվանդության ծանրության աստիճաններին և ուղեկցող առողջական խնդիրներին։ Վերլուծվում են գիշերային խռմփոցի, ցերեկային քնկոտության, քնի կառուցվածքի խանգարումների և թթվածնային հագեցվածության փոփոխությունների ախտորոշիչ նշանակությունը։ Քննարկվում են պոլիսոմնոգրաֆիայի, շնչառության շարժական մոնիթորինգի, կլինիկական հարցաթերթիկների և գործիքային հետազոտությունների կիրառման հնարավորությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել շնչուղիներում շարունակական դրական ճնշման ապահովման թերապիայի, բերանային սարքերի, դիրքային բուժման և համապատասխան դեպքերում վիրաբուժական միջամտությունների ընտրության չափանիշները։ Անդրադարձ է կատարվում բուժման անհատականացմանը, հիվանդների հետևողական հսկողությանը, թերապիայի նկատմամբ հարմարվողականությանը և երկարաժամկետ արդյունքների գնահատմանը։ Կարևորվում է քնի օբստրուկտիվ ապնու ժամանակին հայտնաբերումը՝ սրտանոթային, նյութափոխանակային և նյարդաճանաչողական հնարավոր բարդությունների ռիսկերի գնահատման ու նվազեցման նպատակով։ Աշխատանքը կարող է նպաստել ախտորոշման կլինիկական մոտեցումների կատարելագործմանը, բուժման արդյունավետության բարձրացմանը և հիվանդների կյանքի որակի բարելավմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել քնի բժշկության, թոքաբանության, քիթ-կոկորդ-ականջաբանության, նյարդաբանության և կլինիկական ախտորոշման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Литература

Աշխատությունը նվիրված է Տիրան Չրաքյանի (Ինտրա) կյանքի և ստեղծագործական ժառանգության համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով նրա անհատական մտավոր ուղին, գրական-էսսեիստական մտածողության առանձնահատկությունները և արևմտահայ մշակութային միջավայրում ունեցած դերը։ Վերլուծվում են նրա էսսեների, հրապարակախոսական նյութերի և գրական փորձարարական գործերի գաղափարական ու գեղարվեստական շերտերը՝ ընդգծելով փիլիսոփայական մտքի, էսթետիկական որոնումների և ինքնատիպ լեզվաոճական արտահայտչաձևերի միահյուսումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Չրաքյանի աշխարհայացքային համակարգին, մարդու ներաշխարհի և արվեստի փոխհարաբերության մեկնաբանությանը, ինչպես նաև նրա ստեղծագործությունների կապին ժամանակի եվրոպական և արևելյան ինտելեկտուալ հոսանքների հետ։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ամբողջական պատկերացում կազմել Ինտրայի ստեղծագործական ժառանգության, նրա մտավոր ազդեցության և արևմտահայ գրականության մեջ ունեցած յուրահատուկ տեղի մասին։

Медицина

Ստոմատոլոգիական, էնդոդոնտիկ և բժշկական մանրէաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է արմատախողովակների ժամանակավոր լցավորման համար նախատեսված նյութերի ընտրության գիտական հիմնավորմանը՝ սնկային բաղադրիչի առկայությամբ ուղեկցվող էնդոդոնտիկ ախտաբանական գործընթացների պայմաններում։ Քննության են առնվում ատամի արմատախողովակային համակարգի անատոմիական առանձնահատկությունները, էնդոդոնտիկ վարակների առաջացման մեխանիզմները և մանրէային ու սնկային գործոնների հնարավոր մասնակցությունը բորբոքային գործընթացների զարգացմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արմատախողովակներում սնկային միկրոօրգանիզմների առկայության ախտորոշմանը, դրանց կենսաբանական հատկություններին և էնդոդոնտիկ բուժման արդյունավետության վրա ունեցած հնարավոր ազդեցություններին։ Վերլուծվում են ժամանակավոր լցավորման նյութերի ֆիզիկաքիմիական, կենսաբանական և հակամանրէային բնութագրերը, հյուսվածքների հետ համատեղելիությունը և արմատախողովակային միջավայրում դրանց գործառնական առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են տարբեր նյութերի ընտրության չափանիշները, դրանց հակասնկային ակտիվության գնահատման մոտեցումները, ժամանակավոր հերմետիկության ապահովման և հետագա բուժման արդյունքների վրա ազդեցության հիմնախնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել լաբորատոր մանրէաբանական հետազոտությունների, նյութերի համեմատական գնահատման, կլինիկական դիտարկումների և բուժման արդյունավետության վերլուծության մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում էնդոդոնտիկ բուժման որակի բարձրացմանը, կրկնվող վարակների կանխարգելմանը, ատամի հյուսվածքների պահպանմանը և ժամանակավոր լցավորման նյութերի կիրառման գիտականորեն հիմնավորված մոտեցումների մշակմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել թերապևտիկ ստոմատոլոգիայի, էնդոդոնտիայի, բժշկական մանրէաբանության, ստոմատոլոգիական նյութագիտության և արմատախողովակային վարակների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։