Ավելին Պատմություն բաժնում

    Տեսնել բոլորը arrow_right_alt

    Բացահայտեք այլ հետաքրքիր և օգտակար նյութեր

    Ահա մի հավաքածու այլ ֆայլերից, որոնք կարող են ձեզ հետաքրքրել և օգնել ձեր ուսումնասիրման կամ ստեղծագործական աշխատանքներում: Ավելին տեսնելու համար կարող եք գնալ նյութերի բաժին
    Օնլայն

    Գրականություն

    Սուրեն Այվազյանի գեղարվեստական արձակը

    Սուրեն Այվազյանի գեղարվեստական արձակը ձևավորվել է 20-րդ դարի հայ գրականության սոցիալ-պատմական զարգացումների համատեքստում և առանձնանում է իր թեմատիկ բազմազանությամբ ու գաղափարական խորությամբ, որտեղ կենտրոնական տեղ են զբաղեցնում լեռնաշխարհի մարդկանց կյանքը, գյուղական իրականությունը, մարդու ներաշխարհի բարոյահոգեբանական հակասությունները և պատմական հիշողության վերաիմաստավորումը։ Նրա ստեղծագործություններում հաճախ համադրվում են իրական կյանքի դիտարկումները և գեղարվեստական ընդհանրացումները՝ ստեղծելով կերպարների հարուստ համակարգ, որտեղ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում աշխատավոր մարդու, գյուղացու, զինվորի և մտավորականի ճակատագրերին։ Այվազյանի արձակում նկատելի է նաև հայրենի բնաշխարհի՝ հատկապես Հայաստանի լեռնային շրջանների գեղարվեստական պատկերումը, որը ոչ միայն ֆոն է գործողությունների համար, այլև դառնում է ինքնուրույն գաղափարական տարր՝ ձևավորելով ստեղծագործությունների տրամադրությունը և կերպարների հոգեբանական վիճակը։ Նրա վիպակներում և վեպերում ընդգծվում են մարդկային արժանապատվության, խղճի, բարոյական ընտրության և հասարակական պատասխանատվության խնդիրները, որոնք հաճախ ներկայացվում են պատմական իրադարձությունների կամ սոցիալական փոփոխությունների ֆոնի վրա։ Գրողի լեզուն համեմատաբար պարզ է, բայց արտահայտիչ, իսկ պատմողական ոճը՝ ռեալիստական ուղղվածությամբ, երբեմն՝ քնարական շեշտադրումներով, ինչը թույլ է տալիս ավելի խորքային կերպով բացահայտել կերպարների ներաշխարհը և միջավայրի առանձնահատկությունները։

    Թարմացվել է՝ 2026-09-08
    Սուրեն Այվազյանի գեղարվեստական արձակը
    Օնլայն

    Գրականություն

    Գանձարանային տաղի խորհրդանշանը

    Աշխատությունը նվիրված է հայ միջնադարյան գրականության առանձնահատուկ դրսևորումներից մեկի՝ գանձարանային տաղերի խորհրդանշային համակարգի համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով դրանց գեղարվեստական կառուցվածքը, պատկերային մտածողությունը և հոգևոր-միստիկական բովանդակությունը։ Վերլուծվում են տաղերում կիրառվող խորհրդանշանների ծագումը, իմաստային շերտավորումը և կապը քրիստոնեական աշխարհընկալման ու ծիսական ավանդույթի հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում լեզվական արտահայտչամիջոցներին, փոխաբերական մտածողության ձևերին և միջնադարյան հայ բանաստեղծական ավանդույթի ներսում խորհրդանիշների զարգացման ընթացքին։ Ուսումնասիրությունը դիտարկում է գանձարանային տաղը որպես ոչ միայն գրական, այլև մշակութային և կրոնափիլիսոփայական համակարգ, որտեղ խորհրդանշանը հանդես է գալիս որպես իմաստի բազմաշերտ կրող և հոգևոր փորձառության արտահայտման միջոց։ Գիրքը հնարավորություն է տալիս խորքային պատկերացում կազմել միջնադարյան հայ պոետիկ մտածողության առանձնահատկությունների, նրա խորհրդանշային լեզվի և հայ գրականության զարգացման պատմական կարևոր փուլերից մեկի մասին։

    Թարմացվել է՝ 2026-09-03
    Գանձարանային տաղի խորհրդանշանը
    Օնլայն

    Ինֆորմատիկա

    Создание систем дистанционного обучения и исследование их функциональных параметров

    Աշխատությունը նվիրված է հեռավար ուսուցման համակարգերի ստեղծման տեսական և գործնական հիմքերին, ինչպես նաև դրանց ֆունկցիոնալ պարամետրերի ուսումնասիրությանը և գնահատմանը։ Գրքում ներկայացվում են էլեկտրոնային ուսուցման հարթակների կառուցվածքային մոդելները, տեղեկատվական ենթահամակարգերի կազմակերպման սկզբունքները և ուսումնական գործընթացի թվայնացման տեխնոլոգիական լուծումները։ Հեղինակը վերլուծում է ուսուցման կառավարման համակարգերի (LMS) հիմնական բաղադրիչները՝ օգտատերերի կառավարում, բովանդակության փոխանցում, թեստավորման և գնահատման մեխանիզմներ, ինչպես նաև ինտերակտիվության ապահովման միջոցներ։ Աշխատության մեջ քննարկվում են համակարգերի արդյունավետության գնահատման չափանիշները՝ ներառյալ արագագործությունը, հուսալիությունը, հասանելիությունը, հարմարվողականությունը և օգտագործելիության մակարդակը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կրթական գործընթացի ավտոմատացման, հեռավար ուսուցման որակի բարձրացման և ուսանողների ներգրավվածության մեծացման տեխնոլոգիական լուծումներին։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է ծրագրավորողների, կրթական տեխնոլոգիաների մասնագետների, դասախոսների և կրթության կառավարման ոլորտի հետազոտողների համար՝ նպաստելով ժամանակակից էլեկտրոնային ուսուցման համակարգերի զարգացմանն ու արդյունավետության բարձրացմանը։

    Թարմացվել է՝ 2026-09-13
    Создание систем дистанционного обучения и исследование их функциональных параметров
    Օնլայն

    Գրականություն

    Թափառական հրեա

    «Թափառական հրեա» անվանումը կապված է եվրոպական քրիստոնեական մշակույթում տարածված ավանդության հետ, որի կենտրոնական կերպարը դատապարտված է անվերջ թափառելու և չի կարողանում հանգիստ գտնել։ Դարերի ընթացքում այս կերպարը դարձել է գրականության, բանահյուսության և կրոնական պատկերացումների կարևոր խորհրդանիշ՝ արտահայտելով մարդկային ճակատագրի, պատժի, ապաշխարության, ժամանակի անընդհատ ընթացքի և փրկության հնարավորության վերաբերյալ տարբեր գաղափարներ։ Թափառականության մոտիվը ստեղծագործության մեկնաբանության մեջ կարող է կապվել նաև օտարության, մենության, պատմական հիշողության և մարդու՝ սեփական անցյալի հետ ունեցած բարդ հարաբերությունների հետ։ Եվրոպական գրականության մեջ այս ավանդությունը բազմիցս վերամշակվել է՝ ձեռք բերելով տարբեր իմաստային շերտեր և ծառայելով որպես բարոյական, կրոնական ու հասարակական հարցադրումների գեղարվեստական արտահայտման միջոց։ Կերպարի երկարատև գոյությունը հնարավորություն է տալիս գրական պատումում համադրելու տարբեր ժամանակաշրջաններ, հասարակություններ և մարդկային ճակատագրեր՝ ընդգծելով պատմական փոփոխությունների ու անհատի փորձառության կապը։ Այս թեմայով ստեղծագործությունները հաճախ անդրադառնում են մարդկային պատասխանատվությանը, մեղքի ու ներման փոխհարաբերությանը, հավատքի նշանակությանը և հոգևոր հանգստության որոնմանը։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել եվրոպական գրական ավանդությունների, քրիստոնեական մշակույթի, կրոնական սիմվոլիկայի և պատմական գեղարվեստական արձակի ուսումնասիրությամբ զբաղվող ընթերցողներին ու հետազոտողներին։ Այն նաև հնարավորություն է տալիս դիտարկելու, թե ինչպես են կրոնական ավանդությունները փոխանցվել տարբեր լեզուներով և ներգրավվել հայ ընթերցողական միջավայրի գրական մշակույթում։

    Թարմացվել է՝ 2026-10-26
    Թափառական հրեա
    Օնլայն

    Կրոն

    Աստվածաշունչ

    Քրիստոնեության հիմնարար սուրբ գիրքը՝ բաղկացած Հին և Նոր Կտակարաններից, որոնք ներկայացնում են մարդկության հոգևոր պատմությունը, Աստծո և մարդու հարաբերությունները, հավատքի, բարոյականության, արդարության, սիրո, ողորմածության և փրկության գաղափարները։ Հին Կտակարանում ամփոփված են արարչագործության, մարդկության ծագման, նախահայրերի պատմության, Իսրայելի ժողովրդի ձևավորման, կրոնական օրենքների, մարգարեական պատգամների, իմաստասիրական մտքի և հոգևոր խրատների վերաբերյալ գրություններ։ Դրանք բացահայտում են միաստվածության, աստվածային ուխտի, հավատարմության, մեղքի, ապաշխարության և բարոյական պատասխանատվության գաղափարները՝ ներկայացնելով նաև հին աշխարհի պատմական, հասարակական և մշակութային պատկերները։ Նոր Կտակարանը կենտրոնանում է Հիսուս Քրիստոսի կյանքի, քարոզչության, առակների, հրաշքների, չարչարանքների, խաչելության և հարության վրա, ինչպես նաև ներկայացնում է քրիստոնեական համայնքների ձևավորման ու առաքելական գործունեության պատմությունը։ Ավետարաններում արտահայտված սիրո, ներողամտության, խոնարհության, գթասրտության և մերձավորի հանդեպ պատասխանատվության սկզբունքները կազմում են քրիստոնեական բարոյագիտության կարևոր հիմքը, իսկ առաքելական թղթերն ու մյուս գրությունները զարգացնում են հավատքի, եկեղեցական կյանքի, հոգևոր միասնության և քրիստոնեական վարքի վերաբերյալ ուսմունքները։ Գիրքը առանձնանում է իր բազմաշերտ բովանդակությամբ, գրական ժանրերի բազմազանությամբ և հարուստ խորհրդանշական լեզվով․ նրանում ընդգրկված են պատմական պատումներ, օրենքներ, աղոթքներ, օրհներգություններ, առակներ, իմաստասիրական խորհրդածություններ, մարգարեություններ, կենսագրական պատմություններ և ուսուցողական խոսքեր։ Այն դարերի ընթացքում դարձել է ոչ միայն քրիստոնեական հավատքի և աստվածաբանական մտքի գլխավոր աղբյուրը, այլև համաշխարհային գրականության, արվեստի, փիլիսոփայության, մշակույթի և հասարակական մտածողության վրա խոր ազդեցություն ունեցած բացառիկ երկերից մեկը։ Հայ իրականության մեջ Սուրբ Գիրքը կարևոր դեր է ունեցել հոգևոր ինքնության, գրավոր մշակույթի, կրթության, թարգմանական ավանդույթի և ազգային գիտակցության ձևավորման գործում՝ նպաստելով հայերեն գրական լեզվի զարգացմանն ու տարածմանը։ Այն արժեքավոր է ինչպես հավատացյալ ընթերցողի հոգևոր կյանքի և բարոյական ինքնակատարելագործման, այնպես էլ պատմության, աստվածաբանության, գրականագիտության, լեզվաբանության և մշակութաբանության ուսումնասիրողների համար։

    Թարմացվել է՝ 2026-11-14
    Աստվածաշունչ
    Օնլայն

    Լեզվաբանություն

    Արաբական և պարսկական փոխառությունները XIII դարի հայ բժշկարաններում

    Աշխատությունը նվիրված է միջնադարյան հայ բժշկական գրավոր ժառանգության բառապաշարում արաբերենից և պարսկերենից ներթափանցած լեզվական միավորների պատմալեզվաբանական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում XIII դարի բժշկական բնագրերում հանդիպող փոխառյալ բառերի հայտնաբերումը, դասակարգումը, իմաստային բնութագրումը և հայերենի բառային համակարգում դրանց յուրացման առանձնահատկությունների բացահայտումն է։ Քննության են առնվում բժշկությանը, մարդու օրգանիզմին, հիվանդությունների անվանումներին, դեղանյութերին, բուսական և հանքային ծագման նյութերին, բժշկական գործիքներին ու մասնագիտական հասկացություններին վերաբերող բառային միավորները՝ դիտարկելով դրանց ծագումնաբանական և իմաստաբանական զարգացումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում փոխառությունների հնչյունական և ձևաբանական հարմարեցմանը, քանի որ օտարալեզու բառերը հայերեն միջավայրում կարող էին ենթարկվել հնչյունական փոփոխությունների, ստանալ հայերենին բնորոշ քերականական ձևեր և մասնակցել նոր բառերի կազմությանը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պարզելու նաև, թե որոշ բառեր հայերեն են անցել անմիջապես արաբերենից կամ պարսկերենից, թե հնարավոր միջնորդ լեզուների միջոցով, ինչպես նաև բացահայտելու տարբեր ծագում ունեցող եզրույթների միջև առկա իմաստային հարաբերությունները։ Բառապաշարային նյութի քննությունը կարևոր տեղեկություններ է տալիս միջնադարյան հայկական բժշկագիտության և Մերձավոր Արևելքի գիտական ավանդույթների փոխազդեցության վերաբերյալ։ Արաբական և պարսկական բժշկական մշակույթի հետ շփումները դիտարկվում են ոչ միայն որպես բառային փոխառությունների աղբյուր, այլև որպես գիտելիքի փոխանցման ավելի լայն պատմամշակութային գործընթացի բաղադրիչ։ Ձեռագրային տարբերակների համեմատությունը կարող է նպաստել բառերի գրության ձևերի, կիրառության հաճախականության և ժամանակի ընթացքում տեղի ունեցած իմաստային փոփոխությունների բացահայտմանը։ Հետազոտության արդյունքները կարևոր են նաև հայ բժշկական տերմինաբանության պատմության ուսումնասիրության համար՝ հնարավորություն տալով տարբերակել բնիկ, փոխառյալ և հետագայում հայերենում վերաիմաստավորված մասնագիտական միավորները։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է պատմական բառագիտության, ստուգաբանության, ձեռագրագիտության և բժշկության պատմության մոտեցումները՝ ներկայացնելով միջնադարյան հայերենի մասնագիտական բառապաշարի ձևավորման բազմալեզու և մշակութային միջավայրը։

    Թարմացվել է՝ 2026-09-26
    Արաբական և պարսկական փոխառությունները XIII դարի հայ բժշկարաններում