Բնագիտության դասավանդման կատարելագործման ուղիները մտավոր խանգարումներ ունեցող սովորողների ուսուցման գործընթացում /«մարդ» բաժնի օրինակով/

Գեղարվեստական հայ․

«Կրակե շապիկ» (Վարդգես Պետրոսյան) պատմվածքների ժողովածու է, որը հայ ժամանակակից գրականության մեջ առանձնանում է իր վառ, հուզիչ ու անկեղծ ոճով։ Գիրքը ներկայացնում է տարբեր մարդկանց կյանքեր՝ նրանց խնդիրներով, ցանկություններով, տառապանքներով և կենցաղային մանրուքներով, որոնք դարձնում են պատմությունները շատ իրական ու հարազատ։ Պետրոսյանը շատ հմտորեն է նկարագրում մարդկանց հոգեբանությունը՝ ցույց տալով, որ յուրաքանչյուր մարդ իր մեջ կրում է «կրակե» մի ներքին զգացմունք՝ սեր, ատելություն, հույս կամ վախ։ «Կրակե շապիկը» խորհրդանշական անուն է՝ այնպիսի շապիկ, որը կարող է ջերմացնել, բայց նաև այրել, ինչպես կյանքում լինում է՝ երբ զգացմունքները շատ ուժեղ են։ Գիրքը հաճախ շոշափում է սոցիալական թեմաներ՝ արդարություն, մարդու արժանապատվություն, հարուստ-սպառողի տարբերություններ և մարդկային հարաբերությունների բարդություններ։ Պետրոսյանի լեզուն պարզ է, բայց հարուստ պատկերներով, ինչը ընթերցողին թույլ է տալիս հեշտությամբ մտնել պատմության մեջ և զգալ հերոսների ապրումները։ Պատմվածքներում կան և՛ ողբերգական, և՛ հումորային դրվագներ՝ ինչը ստեղծում է գրքի առանձնահատուկ տրամադրությունը։ Հեղինակը ցույց է տալիս, որ մարդը հաճախ ընտրության առաջ է կանգնած՝ և՛ լավի, և՛ վատի միջև, և այդ ընտրությունն է որոշում նրա ճակատագիրը։ Այս հավաքածուն հարմար է նրանց համար, ովքեր սիրում են մարդկային հոգեբանության, սոցիալական դրամայի և ժամանակակից հայ իրականության պատկերումը։ Ընդհանուր առմամբ, «Կրակե շապիկը» ընթերցողին տալիս է ուժեղ ու տպավորիչ պատմություններ, որոնք երկար ժամանակ մնում են մտքում։ Հրատարակիչ - Դարակ Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-9939-9239-0-1

Գյուղատնտեսություն

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է գյուղատնտեսական ապահովագրության համակարգի ձևավորման, զարգացման և արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրների վերլուծությանը Հայաստան-ում։ Աշխատությունում քննարկվում են գյուղատնտեսական ռիսկերի առանձնահատկությունները՝ պայմանավորված կլիմայական անկայունությամբ, բնական աղետների հաճախականությամբ, արտադրական տատանումներով և շուկայական անորոշություններով, որոնք զգալի ազդեցություն են ունենում գյուղացիական տնտեսությունների կայունության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ապահովագրական շուկայի զարգացման խոչընդոտներին՝ ներառյալ ֆինանսական գործիքների սահմանափակությունը, ռիսկերի գնահատման դժվարությունները, պետական աջակցության անհրաժեշտությունը և ապահովագրական մշակույթի ցածր մակարդակը։ Ուսումնասիրվում են նաև միջազգային փորձի օրինակներ և դրանց կիրառելիությունը տեղական պայմաններում։ Աշխատությունը առաջարկում է համակարգային լուծումներ՝ ներառյալ պետական-մասնավոր համագործակցության ընդլայնում, սուբսիդավորման մեխանիզմների կատարելագործում, տվյալահենք ռիսկերի գնահատման համակարգերի ներդրում և գյուղացիական տնտեսությունների իրազեկվածության բարձրացում։

Բժշկություն

Աշխատությունը նվիրված է Երևանի ավագ դպրոցներում սովորողների հոգեհուզական վիճակի և առողջական վիճակի հիգիենիկ առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են դեռահասների առողջության վրա ազդող սոցիալական, կրթական, կենցաղային և հոգեբանական գործոնները, ինչպես նաև ուսումնասիրվում են ուսումնական ծանրաբեռնվածության, սթրեսային իրավիճակների, օրվա ռեժիմի և կենսակերպի ազդեցությունը սովորողների ֆիզիկական ու հոգեկան բարեկեցության վրա։ Հեղինակը ներկայացնում է հետազոտությունների արդյունքներ՝ կապված աշակերտների հոգեհուզական վիճակի գնահատման, առողջական ցուցանիշների, տարածված գանգատների և ռիսկային գործոնների բացահայտման հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դպրոցական միջավայրի հիգիենիկ պայմաններին, առողջության պահպանման կանխարգելիչ միջոցառումներին և կրթական գործընթացի օպտիմալ կազմակերպման անհրաժեշտությանը։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի դպրոցական բժշկության, հիգիենայի, մանկավարժության և հոգեբանության ոլորտների մասնագետների համար՝ նպաստելով սովորողների առողջության պահպանմանն ուղղված գիտականորեն հիմնավորված մոտեցումների մշակմանը։

Քիմիա

Աշխատությունը նվիրված է նոր N,S-պարունակող հետերոցիկլիկ միացությունների սինթեզին և դրանց պեստիցիդային ակտիվության գնահատմանը։ Գրքում ներկայացվում են քիմիական ռեակցիաների մեխանիզմները, համակցությունների ստացման տիպերը, կառուցվածքի և ակտիվության միջև փոխկապակցվածության վերլուծությունը, ինչպես նաև սինթեզված միացությունների ֆիզիկոկիմիական և սպեկտրոսկոպիկ բնութագրումները։ Հեղինակը մանրամասն ներկայացնում է ստացված նոր միացությունների քիմիական հատկությունները, դրանց միջմոլեկուլային փոխազդեցությունները և թունաքիմիական գնահատումը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով միջին և բարձր ակտիվության ունեցող պեստիցիդային տեսակներին։ Աշխատությունը նաև ընդգրկում է կենսաքիմիական և էկոլոգիական փորձերի արդյունքները՝ ցույց տալով նոր նյութերի հնարավոր կիրառելիությունը գյուղատնտեսական պաշտպանության ոլորտում։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է օրգանական և անօրգանական քիմիկոսների, հեմատոլոգների, պեստիցիդների մշակողների և գյուղատնտեսության գիտնականների համար՝ նպաստելով նոր արդյունավետ ու անվտանգ ֆունգիցիդների և ինսեկտիցիդների ստեղծմանը։

Սոցիալական աշխատանք

Менеджмент социальной работы աշխատությունը սոցիալական աշխատանքի կառավարման ոլորտին նվիրված ուսումնական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է սոցիալական ծառայությունների կազմակերպման, պլանավորման և կառավարման հիմնական սկզբունքներն ու մեթոդները, այն բացատրում է սոցիալական հաստատությունների գործունեության արդյունավետ կազմակերպման ձևերը, մարդկային ռեսուրսների կառավարումը, ֆինանսավորման և ծրագրային պլանավորման գործընթացները, ինչպես նաև սոցիալական ծառայությունների որակի գնահատման համակարգերը, գիրքը անդրադառնում է պետական և ոչ պետական սոցիալական կառույցների համագործակցությանը, սոցիալական քաղաքականության իրականացման մեխանիզմներին և թիրախային խմբերի հետ աշխատանքի կազմակերպմանը, միաժամանակ ընդգծելով ղեկավարության դերը սոցիալական խնդիրների լուծման և համայնքային զարգացման գործընթացներում, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր սոցիալական աշխատանքի մասնագետների և կառավարման ոլորտի աշխատողների համար։

Աշխարհագրություն

Այս գիրքը նվիրված է Հայկական լեռնաշխարհում տեղի ունեցած ուժեղ երկրաշարժերի համալիր մեկնաբանությամբ ուսումնասիրության արդյունքներին՝ ներկայացնելով տարածաշրջանի սեյսմիկ ակտիվության հետազոտության կարևոր ուղղություններից մեկը։ Աշխատանքում վերլուծվում են ուժեղ երկրաշարժերի առանձնահատկությունները, դրանց առաջացման երկրաբանական պայմանները, օջախային մեխանիզմները և տարածքային դրսևորումները։ Գրքում ներկայացվում են տարբեր սեյսմոլոգիական, երկրաբանական և գեոֆիզիկական տվյալների համադրման մեթոդներ, որոնք հնարավորություն են տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել Հայկական լեռնաշխարհի երկրաշարժային գործընթացների մասին։ Ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել սեյսմիկ վտանգի գնահատմանը, կանխարգելիչ միջոցառումների մշակմանը և տարածաշրջանի երկրաբանական կառուցվածքի ավելի խորքային ըմբռնմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել սեյսմոլոգների, երկրաբանների, գեոֆիզիկոսների, ինժեներների, հետազոտողների, դասախոսների և բնական աղետների ուսումնասիրմամբ հետաքրքրվող ուսանողների համար։