Է-ԺԲ դարերի հայոց տոմարի մեկնությունները (պատմա-աղբյուրագիտական ուսումնասիրություն)

Экономика

Տնտեսագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում մակրոտնտեսական կարգավորման համակարգի ձևավորման, գործունեության և կատարելագործման հիմնական խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում տնտեսական աճի, գնաճի, զբաղվածության, ներդրումների, պետական ֆինանսների և արտաքին տնտեսական հավասարակշռության կարգավորման հետ կապված հարցերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հարկաբյուջետային և դրամավարկային քաղաքականության գործիքներին, դրանց փոխազդեցությանը և տնտեսության հիմնական ցուցանիշների վրա ունեցած ազդեցության գնահատմանը։ Վերլուծվում են պետական եկամուտների ու ծախսերի կառավարման, դրամական շրջանառության, ներդրումային ակտիվության խթանման և տնտեսական տատանումների մեղմման հնարավոր մոտեցումները։ Քննարկվում են նաև ներքին և արտաքին տնտեսական գործոնների ազդեցությունները, մակրոտնտեսական անհավասարակշռությունների առաջացման պատճառները և դրանց կարգավորմանն ուղղված քաղաքականության մեխանիզմները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված ներկայացնելու մակրոտնտեսական կառավարման փոխկապակցված բաղադրիչները և առանձնացնելու կարգավորման արդյունավետության բարձրացման հնարավոր ուղղությունները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել մակրոտնտեսագիտության, պետական տնտեսական քաղաքականության, հանրային ֆինանսների և տնտեսական կառավարման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է միջազգային կազմակերպությունների կողմից օտարերկրյա պորտֆելային ներդրումների կարգավորման մեխանիզմների ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության օրինակով։ Գրքում օտարերկրյա պորտֆելային ներդրումները դիտարկվում են որպես միջազգային կապիտալի շարժի կարևոր բաղադրիչ և ազգային ֆինանսական համակարգի զարգացման վրա ազդող գործոն։ Ներկայացվում են պորտֆելային ներդրումների էությունը, տեսակները, տնտեսական նշանակությունը և դրանց տարբերությունները օտարերկրյա ուղղակի ներդրումներից, ինչպես նաև միջազգային կապիտալի ներգրավման հետ կապված հնարավոր տնտեսական օգուտներն ու ռիսկերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում միջազգային կազմակերպությունների դերակատարությանը՝ ֆինանսական շուկաների կայունության, ներդրումային միջավայրի բարելավման, կապիտալի շարժի թափանցիկության և ներդրողների իրավունքների պաշտպանության ուղղություններով։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են օտարերկրյա պորտֆելային ներդրումների կարգավորման հիմնական միջազգային սկզբունքներն ու մոտեցումները, ինչպես նաև ազգային օրենսդրության և միջազգային չափանիշների փոխհարաբերությունը։ Հեղինակը վերլուծում է Հայաստանի ներդրումային միջավայրի առանձնահատկությունները, ֆինանսական շուկայի կառուցվածքը և այն պայմանները, որոնք կարող են նպաստել օտարերկրյա պորտֆելային կապիտալի ներգրավման ընդլայնմանը։ Քննարկվում են ներդրումների կարգավորման այնպիսի ուղղություններ, ինչպիսիք են արժեթղթերի շուկայի զարգացումը, տեղեկատվության հրապարակայնությունը, ներդրումային ռիսկերի նվազեցումը, ֆինանսական վերահսկողությունը և շուկայի մասնակիցների գործունեության կանոնակարգումը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև պորտֆելային ներդրումների անկայունության և կապիտալի արագ արտահոսքի հետ կապված ռիսկերին, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ ազգային ֆինանսական համակարգի և մակրոտնտեսական կայունության վրա։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու միջազգային կարգավորման մեխանիզմների կիրառելիությունը Հայաստանի պայմաններում և բացահայտելու այն ուղղությունները, որոնց կատարելագործումը կարող է նպաստել ավելի կանխատեսելի, թափանցիկ և մրցունակ ներդրումային միջավայրի ձևավորմանը։ Ներկայացված մոտեցումները կարող են օգտակար լինել նաև պետական ներդրումային քաղաքականության մշակման, ֆինանսական շուկայի կարգավորման և օտարերկրյա կապիտալի ներգրավման ռազմավարությունների կատարելագործման համար։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, ֆինանսիստներին, ներդրումային և բանկային ոլորտի մասնագետներին, պետական կառավարման ներկայացուցիչներին, միջազգային տնտեսական հարաբերությունների մասնագետներին, հետազոտողներին, դասախոսներին և ուսանողներին։

Культура

Աշխատությունը նվիրված է հայկական ճարտարապետության նախաքրիստոնեական շրջանի զարգացման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ դիտարկելով այն հայկական ավանդապաշտական մշակույթի, աշխարհընկալման և գեղարվեստական սկզբունքների համատեքստում։ Գրքում վերլուծվում են հին հայկական շինարարական ավանդույթները, ճարտարապետական ձևերի առաջացումը, տարածական լուծումները, շինությունների գործառնական և խորհրդանշական նշանակությունը։ Հեղինակը ներկայացնում է նախաքրիստոնեական ժամանակաշրջանի մշակութային ժառանգության կապը հայկական ինքնության ձևավորման, կրոնական պատկերացումների և հասարակական կյանքի հետ՝ անդրադառնալով ճարտարապետական հուշարձանների, կառուցողական մոտեցումների և գեղարվեստական արտահայտչամիջոցների ուսումնասիրությանը։ Աշխատությունը բացահայտում է հայկական ճարտարապետական մտածողության վաղ փուլերը և դրանց ազդեցությունը հետագա մշակութային զարգացման վրա։ Հրատարակությունը կարող է հետաքրքրել ճարտարապետներին, արվեստաբաններին, պատմաբաններին, մշակութաբաններին, ուսանողներին և հայկական ճարտարապետական ժառանգության ուսումնասիրությամբ զբաղվող ընթերցողներին։

История

Այս գիրքը ներկայացնում է Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև երկարատև հակամարտության ամենասուր փուլերից մեկը՝ կենտրոնանալով Լեռնային Ղարաբաղում Ադրբեջանի իրականացրած ռազմական գործողությունների և դրանց հետևանքների վրա։ Նյութը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչ քաղաքական, ռազմական և աշխարհաքաղաքական զարգացումներ են նախորդել ռազմական գործողություններին, ինչպես է ընթացել ադրբեջանական հարձակումը, ինչ դեր են ունեցել տարածաշրջանային ուժերը և ինչպիսի ազդեցություն է ունեցել հակամարտության այդ փուլը Հայաստանի ու Արցախի բնակչության վրա։ Պատմությունը միաժամանակ անդրադառնում է ռազմական գործողությունների ավարտին, Ադրբեջանի կողմից դրանց դադարեցման հայտարարությանը և դրանից հետո ստեղծված նոր քաղաքական ու անվտանգային իրավիճակին։ Գրքում կարևոր տեղ է հատկացվում նաև միջազգային արձագանքին, տարբեր պետությունների և միջազգային կառույցների դիրքորոշումներին, ինչպես նաև այն հարցին, թե ինչպես կարող է ռազմական ուժի կիրառումը փոխել տարածաշրջանի քաղաքական հավասարակշռությունը։ Ընթերցողը հնարավորություն է ստանում դիտարկել իրադարձությունները ոչ միայն որպես առանձին ռազմական դրվագ, այլև որպես երկար տարիների հակամարտության շարունակություն, որի հիմքում ընկած են տարածքային վեճերը, ինքնորոշման հարցը, բնակչության անվտանգության խնդիրները և Հայաստանի ու Ադրբեջանի միջև խորքային քաղաքական հակասությունները։ Նյութը կարող է հետաքրքրել նրանց, ովքեր ցանկանում են ավելի լավ պատկերացում կազմել Հարավային Կովկասի ժամանակակից պատմության, հայ-ադրբեջանական հակամարտության, Լեռնային Ղարաբաղի շուրջ զարգացումների և տարածաշրջանում ուժերի հարաբերակցության փոփոխությունների մասին։

Экономика

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության արտաքին պետական պարտքի կառավարման հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ պարտքի ձևավորման, սպասարկման, արդյունավետ օգտագործման և երկարաժամկետ կայունության ապահովման տեսանկյունից։ Հետազոտության հիմքում այն գաղափարն է, որ արտաքին պետական փոխառությունները կարող են կարևոր դեր ունենալ երկրի տնտեսական զարգացման, ենթակառուցվածքների ֆինանսավորման, բյուջետային խնդիրների լուծման և ներդրումային ծրագրերի իրականացման գործում, սակայն պարտքային ռեսուրսների ոչ արդյունավետ օգտագործումը կամ պարտքի չափազանց արագ աճը կարող է մեծացնել պետական ֆինանսների և մակրոտնտեսական կայունության նկատմամբ ռիսկերը։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում է արտաքին պետական պարտքի էությունը, դրա կառուցվածքը, ձևավորման աղբյուրները և պետական ֆինանսական համակարգում ունեցած նշանակությունը։ Վերլուծվում են միջազգային ֆինանսական կազմակերպություններից, օտարերկրյա պետություններից և այլ արտաքին աղբյուրներից ներգրավվող վարկային միջոցների առանձնահատկությունները, դրանց պայմանները, մարման ժամկետները, տոկոսադրույքները և արտարժութային կառուցվածքը։ Այս գործոնների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատել արտաքին պարտքի սպասարկման բեռը և դրա ազդեցությունը պետական բյուջեի վրա։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում արտաքին պարտքի դինամիկային և դրա հարաբերակցությանը երկրի տնտեսական աճի, պետական եկամուտների և համախառն ներքին արդյունքի հետ։ Պարտքի մակարդակի գնահատումը միայն բացարձակ մեծությամբ բավարար չէ, ուստի աշխատանքում կարևորվում են պարտքի կայունության ցուցանիշները, սպասարկման ծախսերը, վերաֆինանսավորման և արտարժութային ռիսկերը, ինչպես նաև արտաքին ֆինանսավորման նկատմամբ կախվածության աստիճանը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է պարտքային ռիսկերի կառավարման խնդիրը։ Արտաքին պարտքի զգալի մասը սովորաբար արտարժույթով ձևավորվելու դեպքում փոխարժեքի փոփոխությունները կարող են մեծացնել պարտքի սպասարկման իրական արժեքը և լրացուցիչ ճնշում գործադրել պետական ֆինանսների վրա։ Բացի այդ, տոկոսադրույքների փոփոխությունները, միջազգային ֆինանսական շուկաների պայմանները և արտաքին տնտեսական ցնցումները կարող են ազդել նոր փոխառությունների արժեքի և նախկին պարտավորությունների սպասարկման հնարավորությունների վրա։ Աշխատանքը անդրադառնում է նաև ներգրավված փոխառու միջոցների արդյունավետության խնդրին։ Պետական պարտքի կայուն կառավարումը ենթադրում է, որ ներգրավված ֆինանսական ռեսուրսները պետք է ուղղվեն այնպիսի ծրագրերի և ներդրումների ֆինանսավորմանը, որոնք կարող են նպաստել տնտեսական աճին, արտադրողականության բարձրացմանը, ենթակառուցվածքների զարգացմանը և ապագայում պետական եկամուտների ընդլայնմանը։ Հակառակ դեպքում պարտքի սպասարկման բեռը կարող է մեծանալ՝ առանց համապատասխան տնտեսական արդյունքի ձևավորման։ Ուսումնասիրության շրջանակում քննարկվում են նաև պետական պարտքի կառավարման ինստիտուցիոնալ և կառավարչական մեխանիզմները։ Կարևորվում են պարտքի պլանավորման, ռիսկերի գնահատման, փոխառությունների պայմանների ընտրության, պարտքի պորտֆելի դիվերսիֆիկացման և տեղեկատվության թափանցիկության հարցերը։ Պարտքի կառավարման արդյունավետ համակարգը պետք է հնարավորություն տա նախապես գնահատել տարբեր սցենարների ազդեցությունը պետական ֆինանսների վրա և նվազեցնել ֆինանսական ցնցումների նկատմամբ խոցելիությունը։ Աշխատանքում արտաքին պետական պարտքի խնդիրը դիտարկվում է նաև երկրի ընդհանուր մակրոտնտեսական քաղաքականության համատեքստում։ Պարտքի կառավարման արդյունավետությունը սերտորեն կապված է հարկաբյուջետային քաղաքականության, տնտեսական աճի, գնաճի, փոխարժեքի, արտաքին առևտրի և վճարային հաշվեկշռի վիճակի հետ։ Այդ պատճառով պարտքային քաղաքականությունը չի կարող դիտարկվել պետական ֆինանսների մյուս ուղղություններից մեկուսացված։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պարտքի կառավարման և տնտեսական անվտանգության փոխհարաբերությանը։ Պարտքի չափի և կառուցվածքի փոփոխությունները կարող են ազդեցություն ունենալ երկրի ֆինանսական ինքնուրույնության, բյուջետային ճկունության և տնտեսական քաղաքականության իրականացման հնարավորությունների վրա։ Այս համատեքստում կարևորվում է պարտքային ռազմավարության երկարաժամկետ և կանխատեսելի բնույթը, ինչպես նաև պարտքի կայունության ապահովումը նույնիսկ արտաքին տնտեսական անբարենպաստ պայմաններում։ Աշխատանքը նաև դիտարկում է արտաքին ֆինանսավորման առավելությունների և հնարավոր բացասական հետևանքների հավասարակշռման խնդիրը։ Արտաքին փոխառությունները կարող են արագացնել զարգացման ծրագրերի իրականացումը, սակայն դրանց արդյունավետությունը կախված է միջոցների նպատակային օգտագործումից, ներդրումային ծրագրերի տնտեսական վերադարձից և պարտքի սպասարկման կարողությունից։ Հետևաբար պարտքի կառավարման կատարելագործումը պետք է ներառի ոչ միայն պարտքի ծավալի վերահսկում, այլև փոխառությունների ներգրավման և օգտագործման արդյունավետության բարձրացում։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը նպատակ ունի բացահայտելու Հայաստանի Հանրապետության արտաքին պետական պարտքի կառավարման հիմնական խնդիրները և դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղղությունները՝ շեշտադրելով պարտքի կայունությունը, պարտքային ռիսկերի նվազեցումը, փոխառու միջոցների արդյունավետ օգտագործումը և պետական ֆինանսների երկարաժամկետ հավասարակշռության պահպանումը։ Այն կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, ֆինանսիստներին, պետական կառավարման մասնագետներին, բանկային և ֆինանսական ոլորտի ներկայացուցիչներին, ինչպես նաև Հայաստանի մակրոտնտեսական քաղաքականությամբ և պետական ֆինանսների կառավարմամբ զբաղվող հետազոտողներին։

Культура

Այս աշխատությունը նվիրված է հայ անվանի նկարիչներ Մարիամ և Երանուհի Ասլամազյանների ստեղծագործական ճանապարհի, գեղարվեստական ժառանգության և մշակութային գործունեության ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում են քույր նկարիչների կյանքի կարևոր փուլերը, նրանց մասնագիտական ձևավորումը, ստեղծագործական որոնումները և կերպարվեստում ունեցած ներդրումը։ Հեղինակը վերլուծում է նրանց գեղանկարչական ոճը, թեմատիկ նախասիրությունները, գունային մտածողությունը, ազգային և համամարդկային գաղափարների արտահայտման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև տարբեր ժանրերում կատարված աշխատանքները։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում նրանց ստեղծագործությունների գեղագիտական արժեքին, հայկական արվեստի զարգացման մեջ ունեցած նշանակությանը և միջազգային ճանաչմանը։ Ներկայացված նյութերը հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել երկու արվեստագետների անհատական ոճերի, ստեղծագործական մոտեցումների և մշակութային ժառանգության մասին։ Գիրքը նախատեսված է արվեստաբանների, մշակույթի պատմությամբ զբաղվող հետազոտողների, նկարիչների, ուսանողների և հայ կերպարվեստով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ որպես արժեքավոր աղբյուր 20-րդ դարի հայկական արվեստի ուսումնասիրության համար։