Գեոդեզիական աշխատանքները հողաշինարարությունում

Պատմություն

Հայոց պատմություն ոլորտի «Հայոց պատմություն շտեմարան 1»-ը սկսնակ մակարդակի ուսումնական և քննություններին նախապատրաստող առաջադրանքների հավաքածու է, որը նախատեսված է պատմության հիմնական գիտելիքների ձևավորման և պարզ փաստերի ամրապնդման համար, այստեղ ընդգրկվում են Հայաստանի պատմության տարրական փուլերը՝ հին և վաղ պետական կազմավորումների ընդհանուր պատկերացում, հիմնական պատմական իրադարձություններ, կարևոր անձանց գործունեություն, մշակութային զարգացումների պարզ նկարագրություն, ինչպես նաև ժամանակագրական և քարտեզային պարզ վարժություններ, շտեմարանի առաջադրանքները օգնում են սովորողին հիշել հիմնական փաստերը, հասկանալ պատմական ժամանակաշրջանների հաջորդականությունը և զարգացնել պատմական մտածողության առաջին հմտությունները, իսկ դրա հիմնական նպատակը ամուր հիմք ստեղծելն է հետագա՝ ավելի խորացված պատմական ուսումնասիրությունների համար։

Իրավաբանություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության ինքնիշխանության սահմանադրական կարգավորման տեսական և գործնական հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են պետական ինքնիշխանության սահմանադրաիրավական բովանդակությունը, դրա սկզբունքները, իրավական հիմքերը և դրսևորման ձևերը՝ ազգային և միջազգային իրավունքի փոխհարաբերությունների համատեքստում։ Հեղինակը քննարկում է ինքնիշխանության իրականացման սահմանադրական մեխանիզմները, պետական իշխանության կազմակերպման համակարգը, իշխանությունների տարանջատման սկզբունքը, տարածքային ամբողջականության, ժողովրդի ինքնիշխանության, պետական անվտանգության և սահմանադրական կարգի պահպանության իրավական երաշխիքները։ Աշխատությունում անդրադարձ է կատարվում Հայաստանի սահմանադրական զարգացման հիմնական փուլերին, սահմանադրական բարեփոխումների ազդեցությանը պետական կառավարման համակարգի վրա, ինչպես նաև միջազգային իրավական գործընթացների և գլոբալացման պայմաններում ինքնիշխանության իրավական պաշտպանության արդի մարտահրավերներին։ Գրքում ներկայացված են գիտական վերլուծություններ, իրավական համեմատություններ և տեսական եզրակացություններ, որոնք նպաստում են Հայաստանի սահմանադրական համակարգում ինքնիշխանության ինստիտուտի առավել խորքային ընկալմանը և դրա հետագա զարգացման հնարավորությունների գնահատմանը։ Գիրքը նախատեսված է իրավաբանների, սահմանադրական իրավունքի մասնագետների, գիտաշխատողների, դասախոսների, ուսանողների, պետական կառավարման ոլորտի ներկայացուցիչների և բոլոր այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են Հայաստանի Հանրապետության սահմանադրական իրավունքի և պետական ինքնիշխանության հիմնահարցերով։

Ֆինանսներ

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում ինովացիոն գործունեության կազմակերպման ֆինանսական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել նորարարական նախագծերի իրականացման ընթացքում ֆինանսական ռեսուրսների ձևավորման, ներգրավման և արդյունավետ օգտագործման հետ կապված խնդիրները, ինչպես նաև առաջարկել դրանց լուծման և ֆինանսավորման համակարգի կատարելագործման հնարավոր ուղղություններ։ ՀՀ օրենսդրությամբ ինովացիոն գործունեության ֆինանսավորման հիմնական աղբյուրների շարքում նախատեսվում են պետական բյուջեի միջոցները, ինովացիոն գործունեության սուբյեկտների սեփական միջոցները, տեղական և օտարերկրյա ներդրողների ու միջազգային ֆինանսական կազմակերպությունների միջոցները, ինչպես նաև վենչուրային հիմնադրամների ֆինանսավորումը։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել ինովացիոն նախագծերի ֆինանսավորման տարբեր փուլերը՝ գիտական գաղափարի ձևավորումից և հետազոտական աշխատանքներից մինչև փորձնական մշակում, արտադրության կազմակերպում, տեխնոլոգիական ներդրում և նոր արտադրանքի կամ ծառայության շուկայականացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ ինովացիոն նախագծերը սովորաբար բնութագրվում են բարձր անորոշությամբ և ռիսկայնությամբ, ինչի պատճառով դրանց ֆինանսավորումը կարող է դժվար լինել ավանդական վարկային և ներդրումային մեխանիզմների միջոցով։ Այս համատեքստում ուսումնասիրվում է պետական աջակցության դերը՝ դրամաշնորհների, համաֆինանսավորման, երաշխիքների, հարկային և այլ տնտեսական խթանների կիրառման միջոցով։ ՀՀ օրենսդրությունը պետական աջակցության ուղղությունների շարքում ներառում է նաև վենչուրային և ներդրումային հիմնադրամների ձևավորման, ֆինանսական ու ներդրումային աջակցության, ինչպես նաև ինովացիոն ենթակառուցվածքների զարգացման խթանումը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ֆինանսական համակարգի տարբեր օղակների՝ առևտրային բանկերի, ապահովագրական ընկերությունների, կենսաթոշակային ֆոնդերի և արժեթղթերի շուկայի հնարավորությունների ուսումնասիրությունը՝ ինովացիոն նախագծերին երկարաժամկետ ֆինանսական ռեսուրսներ ուղղելու տեսանկյունից։ ՀՀ-ում այս ուղղությամբ կատարված հետազոտությունները շեշտադրում են «երկար փողերի» օգտագործման, ներդրումային ռեսուրսների առավել արդյունավետ ուղղորդման և ֆինանսավորման հասանելիության բարձրացման անհրաժեշտությունը։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել նաև նախնական կամ «seed» ֆինանսավորման պակասը, մասնավոր ներդրողների սահմանափակ ակտիվությունը, վենչուրային կապիտալի շուկայի զարգացման խնդիրները, գիտության և բիզնեսի միջև կապերի ոչ բավարար մակարդակը և ինովացիոն ենթակառուցվածքների ֆինանսական ապահովվածության հարցերը։ Այս խնդիրները կարևոր են հատկապես այն փուլերում, երբ նորարարական գաղափարը դեռևս չունի կայացած շուկա կամ բավարար եկամտաբերության պատմություն և, հետևաբար, դժվարությամբ է ներգրավում ավանդական ֆինանսավորում։ ՀՀ-ում ինովացիոն համակարգի զարգացման վերաբերյալ պետական ծրագրերում նույնպես ընդգծվել են մասնավոր կապիտալի ներգրավումը, համաֆինանսավորման սկզբունքի կիրառումը, ինովացիոն ռիսկերի նվազեցման մեխանիզմների զարգացումը և ֆինանսավորման աղբյուրների վերաբերյալ տեղեկատվական համակարգերի ձևավորումը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են վերլուծվել նաև պետական և պետական մասնակցությամբ ընկերությունների ինովացիոն գործունեության ֆինանսավորման հնարավորությունները, արժեթղթերի շուկայի օգտագործումը և ներդրումային նախագծերի ֆինանսավորման այլընտրանքային գործիքները։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են ուղղված լինել ՀՀ-ում ինովացիոն գործունեության ֆինանսավորման ավելի բազմազան և կայուն համակարգի ձևավորմանը՝ պետական աջակցության և մասնավոր կապիտալի արդյունավետ համադրման, վենչուրային ֆինանսավորման ընդլայնման, ներդրումային ռիսկերի նվազեցման և ֆինանսական ռեսուրսների նպատակային բաշխման միջոցով։ Թեմայի արդիականությունը պայմանավորված է նրանով, որ ինովացիոն գործունեության ֆինանսական միջավայրի բարելավումը կարող է նպաստել տեխնոլոգիական զարգացմանը, բարձր ավելացված արժեք ունեցող արտադրության ընդլայնմանը, ընկերությունների մրցունակության բարձրացմանը և Հայաստանի տնտեսության երկարաժամկետ կառուցվածքային զարգացմանը։

Lեզվաբանություն

Այս գիրքը նվիրված է Ավետիք Իսահակյանի բանաստեղծական լեզվի ձևավորման, զարգացման և ինքնատիպ առանձնահատկությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Աշխատության մեջ քննության են առնվում Իսահակյանի ստեղծագործական տարբեր շրջանները՝ ցույց տալու համար, թե ինչպես է ժամանակի ընթացքում փոփոխվել և հարստացել նրա լեզվական համակարգը՝ պահպանելով միաժամանակ բանաստեղծի անհատական ոճի հիմնական հատկանիշները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բառապաշարի, դարձվածքների, ժողովրդական խոսքի տարրերի, բարբառային ձևերի, հնաբանությունների և գրական լեզվի միջոցների կիրառությանը, ինչպես նաև դրանց գեղարվեստական նշանակությանը։ Ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ Իսահակյանի լեզուն սերտորեն կապված է ժողովրդական բանահյուսության, ազգային մտածողության և հայերենի կենդանի խոսքի հետ, ինչի շնորհիվ նրա բանաստեղծությունները ձեռք են բերում բնականություն, հուզական անմիջականություն և ազգային ինքնատիպություն։ Քննարկվում են նաև լեզվի հնչերանգային և շարահյուսական առանձնահատկությունները, նախադասությունների կառուցվածքը, կրկնությունների, զուգահեռ կառույցների, հարցական և բացականչական ձևերի կիրառությունը, որոնք կարևոր դեր են կատարում բանաստեղծական խոսքի երաժշտականության և զգացմունքային ազդեցության ստեղծման գործում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ բանաստեղծի լեզուն կարողանում է միավորել պարզ և հասկանալի արտահայտությունը խորքային փիլիսոփայական ու հոգեբանական բովանդակության հետ։ Աշխատության միջոցով կարելի է հետևել նաև այն փոփոխություններին, որոնք պայմանավորված են հեղինակի ստեղծագործական հասունացմամբ, թեմատիկ հետաքրքրությունների ընդլայնմամբ և հայ գրական լեզվի ընդհանուր զարգացման ընթացքով։ Իսահակյանի բառարվեստը ներկայացվում է որպես ավանդականի և նորի յուրահատուկ համադրություն, որտեղ ժողովրդական լեզվամտածողությունը վերածվում է բարձրարվեստ գրական խոսքի։ Գիրքը արժեքավոր նյութ է հայ բանաստեղծական լեզվի, Իսահակյանի ստեղծագործության, հայ գրական լեզվի պատմական զարգացման և ոճաբանության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել գրականագետներին, լեզվաբաններին, ուսանողներին, ուսուցիչներին և հայ գրականության ու լեզվի զարգացման հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության առևտրային բանկերում օտարերկրյա ներդրումների ներգրավման, կառավարման և արդյունավետության գնահատման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում օտարերկրյա կապիտալի դերն է բանկային համակարգի զարգացման, ֆինանսական ռեսուրսների ընդլայնման, բանկերի մրցունակության բարձրացման և տնտեսության ֆինանսավորման հնարավորությունների մեծացման գործընթացներում։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են օտարերկրյա ներդրումների էությունը, տեսակները և առանձնահատկությունները, դրանց ներգրավման անհրաժեշտությունը և բանկային համակարգի համար ստեղծվող տնտեսական հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն գործոններին, որոնք կարող են ազդել օտարերկրյա ներդրողների կողմից հայկական առևտրային բանկերի նկատմամբ հետաքրքրվածության վրա, այդ թվում՝ երկրի մակրոտնտեսական միջավայրը, ֆինանսական շուկայի կայունությունը, օրենսդրական և կարգավորող դաշտը, բանկային համակարգի զարգացման մակարդակը, ներդրումային ռիսկերը և բանկերի ֆինանսական վիճակը։ Ուսումնասիրվում են օտարերկրյա կապիտալի ներգրավման տարբեր ձևերը, դրանց ազդեցությունը բանկերի կապիտալի կառուցվածքի, ակտիվների և պարտավորությունների ձևավորման, վարկավորման ծավալների, շահութաբերության և ֆինանսական կայունության վրա։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է ներդրումների արդյունավետության գնահատման մեթոդների ուսումնասիրությունը։ Դիտարկվում են այն ցուցանիշներն ու չափորոշիչները, որոնց միջոցով հնարավոր է գնահատել ներդրված միջոցների տնտեսական արդյունքը, եկամտաբերությունը, ռիսկայնությունը և բանկի ընդհանուր գործունեության վրա ունեցած ազդեցությունը։ Քննարկվում են նաև օտարերկրյա ներդրումների ներգրավման ընթացքում առաջացող խնդիրները՝ կապված ներդրումային միջավայրի անկատարության, շուկայի սահմանափակության, ռիսկերի, մրցակցային պայմանների և ներդրողների վստահության հետ։ Աշխատության մեջ կարևորվում է բանկերի ներդրումային քաղաքականության կատարելագործումը և օտարերկրյա կապիտալի ներգրավման այնպիսի մեխանիզմների ձևավորումը, որոնք միաժամանակ կարող են ապահովել ներդրողների շահերի պաշտպանությունը, բանկերի ֆինանսական կայունությունը և ներգրավված միջոցների արդյունավետ օգտագործումը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ առևտրային բանկերի ռազմավարական պլանավորման, կապիտալի կառավարման, ներդրումային քաղաքականության մշակման և ֆինանսական արդյունավետության բարձրացման համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել բանկային համակարգի մասնագետների, տնտեսագետների, ֆինանսիստների, ներդրումային վերլուծաբանների, գիտաշխատողների, դասախոսների և տնտեսագիտական մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։

Lեզվաբանություն

Աշխատությունը ներկայացնում է հայ լեզվի, գրականության և մշակույթի համապարփակ ուսումնասիրություն՝ զուգադրական (կոմպարատիվ) լեզվաբանության մեթոդների միջոցով։ Գրքում միավորվում են հայագիտության պատմական, արարողունակ, սիմվոլիկ և համակարգային մոտեցումները՝ միաժամանակ համեմատական հայացքով դիտարկելով հայերենը՝ այլ լեզուների հետ համեմատության մեջ։