Հավանականությունների տեսության և մաթեմատիկական վիճակագրության տարրերի դասավանդման առանձնահատկությունները հանրակրթական դպրոցում

Տեխնոլոգիա

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է սածիլատնկիչ մեքենաների ոռոգման ակոսահան հանգույցի կատարելագործման և դրա հիմնական կառուցվածքային ու տեխնոլոգիական պարամետրերի հիմնավորման խնդիրներին։ Ուսումնասիրությունում քննարկվում են գյուղատնտեսական մեքենաների աշխատանքի արդյունավետության բարձրացման ուղիները, սածիլների տնկման գործընթացում ոռոգման ճիշտ կազմակերպման նշանակությունը և ակոսահան մեխանիզմների դերը բույսերի աճի համար բարենպաստ պայմանների ստեղծման գործում։ Աշխատությունում վերլուծվում են գործող կառուցվածքների թերությունները, ներկայացվում են կատարելագործված լուծումներ, ուսումնասիրվում են ակոսի ձևավորման, հողի մշակման և ջրի բաշխման վրա ազդող գործոնները, ինչպես նաև հիմնավորվում են սարքի երկրաչափական և աշխատանքային հիմնական պարամետրերը։ Հետազոտությունը ներառում է տեսական հաշվարկներ, փորձարարական ուսումնասիրություններ և տեխնիկական առաջարկություններ, որոնք ուղղված են մեքենայի արտադրողականության բարձրացմանը, ջրի արդյունավետ օգտագործմանը, աշխատանքի որակի բարելավմանը և գյուղատնտեսական արտադրության ծախսերի նվազեցմանը։ Գիրքը նախատեսված է գյուղատնտեսական մեքենաշինության մասնագետների, ագրոինժեներների, հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և գյուղատնտեսական տեխնիկայի կատարելագործմամբ հետաքրքրվող մասնագետների համար։

Կրոն

Գիրքը պարունակում է աստվածաշնչյան սաղմոսների ժողովածուն՝ Հին Կտակարանի այն բաժինը, որն ընդգրկում է աղոթքներ, օրհներգեր, փառաբանության երգեր և հոգևոր խորհրդածություններ։ Սաղմոսներում արտահայտված են մարդու հավատքը, Աստծուն ուղղված դիմումները, երախտագիտությունը, ապաշխարությունը, օգնության և պաշտպանության խնդրանքները, ինչպես նաև աստվածային արդարության ու ողորմության գաղափարները։ Դրանց բովանդակությունը բազմազան է․ որոշ սաղմոսներ փառաբանում են Արարչին և նրա գործերը, մյուսները ներկայացնում են անհատի ապրումները, դժվարությունների հաղթահարման հույսը և Աստծուն ապավինելու ձգտումը։ Գրական առումով ժողովածուն առանձնանում է բանաստեղծական կառուցվածքով, պատկերավոր արտահայտություններով, կրկնություններով և հուզական խոսքի բազմազան ձևերով։ Սաղմոսները կարևոր նշանակություն ունեն քրիստոնեական աստվածապաշտության մեջ և լայնորեն կիրառվում են եկեղեցական ժամերգությունների, ծիսական արարողությունների ու անձնական աղոթքի ընթացքում։ Հայերեն սաղմոսների հրատարակությունները նպաստել են աստվածաշնչյան գրականության տարածմանը, հոգևոր կրթությանը և աղոթական ավանդույթի պահպանմանը։ Այս գիրքը պատկանում է հայերեն կրոնական հրատարակությունների շարքին և ներկայացնում է սաղմոսերգության կարևոր տեղը հայ քրիստոնեական մշակույթում։

Պատմություն

Նյութը նվիրված է Լեռնային Ղարաբաղի շուրջ տեղի ունեցած իրադարձությունների հետևանքով առաջացած ժողովրդագրական և հումանիտար փոփոխությունների ուսումնասիրությանը՝ կենտրոնանալով էթնիկ հայ բնակչության տեղահանության, անվտանգության խնդիրների և տարածաշրջանի սոցիալ-քաղաքական իրավիճակի վրա։ Այն ներկայացնում է մարդկանց անձնական պատմությունները, ապրումների և որոշումների դրդապատճառները՝ ցույց տալով, թե ինչպես են հակամարտությունները և քաղաքական զարգացումները ազդում համայնքների, ընտանիքների և անհատների կյանքի վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակում անդրադարձ է կատարվում բնակչության հեռացման պատճառներին, հարկադրական տեղաշարժի հետևանքներին, ինքնության պահպանման հարցերին և տարածաշրջանի ապագայի վերաբերյալ մտահոգություններին։ Նյութը կարևոր է ժամանակակից հակամարտությունների, փախստականների խնդիրների, մարդու իրավունքների պաշտպանության և Հարավային Կովկասի քաղաքական գործընթացների ուսումնասիրման տեսանկյունից։ Այն կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, քաղաքական վերլուծաբաններին, միջազգային հարաբերությունների մասնագետներին, հետազոտողներին և բոլոր նրանց, ովքեր ցանկանում են հասկանալ հակամարտությունների մարդկային ազդեցությունը։

Պատմություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է 1918–1920 թվականներին Հայաստանի Հանրապետության արտաքին առևտրատնտեսական հարաբերությունների ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում են Առաջին Հանրապետության տնտեսական քաղաքականության ձևավորման պայմանները, միջազգային տնտեսական կապերի հաստատման փորձերը և արտաքին առևտրի կազմակերպման հիմնական ուղղությունները։ Հեղինակը վերլուծում է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսական հարաբերությունները հարևան և հեռավոր պետությունների հետ՝ ընդգծելով պատերազմի, շրջափակման և քաղաքական անկայունության պայմաններում տնտեսական համագործակցության սահմանափակումները։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև արտահանման և ներմուծման կառուցվածքը, ֆինանսական համակարգի կայացման դժվարությունները, տրանսպորտային ուղիների խնդիրները և դիվանագիտական ջանքերը՝ տնտեսական կապերի ընդլայնման ուղղությամբ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում միջազգային օգնության և հումանիտար մատակարարումների դերին, ինչպես նաև տնտեսական անկախության ձևավորման փորձերին։ Գիրքը նախատեսված է պատմաբանների, տնտեսագիտական պատմության հետազոտողների, քաղաքագետների, հայագետների և ուսանողների համար՝ առաջարկելով համակողմանի վերլուծություն Հայաստանի Հանրապետության 1918–1920 թթ. առևտրատնտեսական հարաբերությունների վերաբերյալ։

Գրականություն

Այս գիրքը ներկայացնում է Hrant Matevosyan-ի ստեղծագործական աշխարհը՝ ընդգրկելով նրա արձակ գործերի բնորոշ թեմաները, ոճը և գաղափարական խորությունը։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ են զբաղեցնում գյուղական կյանքի իրականությունը, մարդու և բնության փոխհարաբերությունները, ինչպես նաև անհատի ներաշխարհի բարդ ու հակասական վիճակները։ Մաթևոսյանի արձակը առանձնանում է լեզվական հարստությամբ, հոգեբանական նրբությամբ և պատկերավոր մտածողությամբ՝ հաճախ համադրելով առօրյա իրականությունը և փիլիսոփայական ենթատեքստը։ Գրքում ընդգծվում են նաև սոցիալական փոփոխությունների ազդեցությունը գյուղական համայնքների վրա և մարդու ներքին պայքարը ավանդույթի ու փոփոխության միջև։ Նրա գործերը համարվում են ժամանակակից հայ արձակի կարևորագույն էջերից մեկը՝ ձևավորելով նոր գեղարվեստական մտածողություն և խորացնելով հայ գրականության հոգեբանական ուղղությունը։

Կենսաբանություն

Այս աշխատությունը նվիրված է խատուտիկի արմատներից ինուլազ ֆերմենտի անջատման, մաքրման և դրա ֆիզիկաքիմիական ու կինետիկական հատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում ինուլազն է՝ ֆերմենտ, որը կատալիզում է ինուլինային պոլիմերների հիդրոլիզը և կարևոր նշանակություն ունի ածխաջրերի կենսաքիմիական փոխակերպումների ուսումնասիրման համար։ Աշխատանքում ուշադրություն է դարձվում բուսական հումքից ֆերմենտի արդյունավետ ստացմանը՝ ներառելով հումքի նախապատրաստումը, ֆերմենտային էքստրակցիան, ակտիվության որոշումը և ստացված ֆերմենտային պատրաստուկի մաքրման հնարավոր փուլերը։ Առանձնահատուկ կարևորություն ունի ֆերմենտի ֆիզիկաքիմիական հատկությունների ուսումնասիրությունը, որի ընթացքում կարող են գնահատվել մոլեկուլային բնութագրերը, լուծելիությունը, կայունությունը, օպտիմալ ակտիվության պայմանները և տարբեր արտաքին գործոնների ազդեցությունը ֆերմենտային ակտիվության վրա։ Կինետիկական հետազոտությունների շրջանակում կարող են որոշվել սուբստրատի նկատմամբ ֆերմենտի ակտիվության առանձնահատկությունները, ռեակցիայի արագության կախվածությունը սուբստրատի կոնցենտրացիայից, ինչպես նաև հիմնական կինետիկական պարամետրերը։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող է գնահատվել ջերմաստիճանի, միջավայրի թթվայնության, սուբստրատի քանակի և այլ պայմանների ազդեցությունը ֆերմենտի աշխատանքի արդյունավետության վրա։ Կարևոր ուղղություն է նաև ֆերմենտի կայունության ուսումնասիրությունը տարբեր պայմաններում, ինչը հնարավորություն է տալիս գնահատելու դրա հնարավոր կիրառական նշանակությունը կենսատեխնոլոգիական և սննդարդյունաբերական գործընթացներում։ Բուսական աղբյուրից ինուլազի ստացումը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև այն պատճառով, որ բուսական հյուսվածքները կարող են հանդիսանալ կենսաբանորեն ակտիվ ֆերմենտների բնական աղբյուրներ։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու տվյալ բուսական հումքից ինուլազի ստացման առավել արդյունավետ պայմանները, բնութագրելու ստացված ֆերմենտի հիմնական հատկությունները և գնահատելու դրա կատալիտիկ ակտիվության առանձնահատկությունները։ Ստացված արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ ֆերմենտների կենսատեխնոլոգիական ուսումնասիրությունների, ինուլինի վերամշակման, ածխաջրերի ֆերմենտային փոխակերպման և բնական բուսական հումքից կենսաբանորեն ակտիվ նյութերի ստացման հետագա հետազոտությունների համար։