Հայաստանի հրաբխային ապարների հիման վրա բետոնի և երկաթբետոնի արտադրության հումքաէներգախնայողական տեխնոլոգիա

Economics

Այս աշխատանքը նվիրված է ներդրումային գործունեության և հարկային քաղաքականության փոխազդեցության ուսումնասիրությանը Հայաստանի Հանրապետությունում՝ նպատակ ունենալով բացահայտել այն մեխանիզմները, որոնց միջոցով հարկային համակարգը ազդում է ներդրումային որոշումների, կապիտալի հոսքերի և տնտեսական ակտիվության վրա։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են հարկային բեռի կառուցվածքը, հարկային արտոնությունների կիրառումը, վարչարարական ընթացակարգերի արդյունավետությունը և դրանց ազդեցությունը ինչպես տեղական, այնպես էլ օտարերկրյա ներդրողների վարքագծի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ ներդրումային միջավայրը ձևավորվում է ոչ միայն հարկային դրույքաչափերով, այլ նաև իրավական կայունությամբ, կանխատեսելիությամբ և պետական քաղաքականության հետևողականությամբ։ Աշխատությունը քննարկում է նաև հարկային քաղաքականության խթանող և սահմանափակող ազդեցությունները՝ ընդգծելով փոքր և բաց տնտեսությունների առանձնահատկությունները, ինչպիսին է Հայաստան-ը։ Վերլուծության նպատակն է ձևակերպել այն հիմնական ուղղությունները, որոնք կարող են բարելավել հարկային համակարգի արդյունավետությունը և նպաստել ներդրումների աճին՝ ապահովելով կայուն տնտեսական զարգացում և մրցունակ բիզնես միջավայր Հարկային տնտեսագիտություն-ի շրջանակում։

History

Պատմագիտական ծավալուն աշխատություն, որը ներկայացնում է Հռոմի պատմության ընթացքը՝ քաղաքի հիմնադրումից մինչև Ակտիումի ճակատամարտը և Հռոմեական հանրապետության ավարտը։ Հատորը նվիրված է հին հռոմեական պետականության ձևավորման ու զարգացման կարևորագույն փուլերից մեկին՝ անդրադառնալով հանրապետական կարգերի ամրապնդմանը, քաղաքական հաստատությունների գործունեությանը, ներքին պայքարներին, ռազմական նվաճումներին և Միջերկրական աշխարհի քաղաքական հավասարակշռության փոփոխություններին։ Հռոմի պատմության շարադրանքը հնարավորություն է տալիս հետևելու նրա վերածմանը տեղական քաղաքային համայնքից հզոր պետության, որը հետագայում վճռորոշ ազդեցություն ունեցավ Եվրոպայի, Հյուսիսային Աֆրիկայի և Մերձավոր Արևելքի պատմական զարգացման վրա։ Կարևոր տեղ են զբաղեցնում պետական կառավարման համակարգի առանձնահատկությունները, սենատի և ժողովրդական ժողովների դերը, հյուպատոսների ու այլ պաշտոնյաների լիազորությունները, սոցիալական խմբերի հակասությունները, ինչպես նաև հանրապետական հաստատությունների աստիճանական ճգնաժամը։ Աշխատությունն անդրադառնում է նաև Հռոմի ռազմական ընդարձակմանը, արտաքին պատերազմներին, նվաճված տարածքների կառավարմանը և դրանց հետևանքով առաջացած տնտեսական ու հասարակական փոփոխություններին։ Հատուկ պատմական նշանակություն ունի հանրապետության վերջին շրջանի քաղաքական հակամարտությունների և քաղաքացիական պատերազմների ուսումնասիրությունը, որոնք հանգեցրին հին պետական կարգի փլուզմանը։ Ակտիումի ճակատամարտը ներկայացվում է որպես այդ երկարատև գործընթացի հանգուցային իրադարձություն, որից հետո Հռոմում հաստատվեց միապետական իշխանության նոր ձևը։ Գիրքը կարևոր է անտիկ պատմության, պետական կառավարման համակարգերի, հռոմեական իրավաքաղաքական ժառանգության և համաշխարհային քաղաքակրթության զարգացման ուսումնասիրության համար՝ ընթերցողին տրամադրելով ամբողջական պատկերացում Հռոմեական հանրապետության վերելքի, հզորացման և անկման պատմական պատճառների մասին։

Technology

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է պողպատե ձուլվածքի լարվածա-դեֆորմացիոն վիճակի ուսումնասիրությանը փոփոխական ջերմային դաշտում՝ ընդգրկելով ինչպես տեսական մոդելավորում, այնպես էլ ինժեներական վերլուծություն։ Գրքում ներկայացվում են ջերմային լարումների առաջացման մեխանիզմները, որոնք պայմանավորված են անհամասեռ տաքացմամբ և հովացմամբ, ինչպես նաև նյութի ներսում ջերմաստիճանային գրադիենտների ազդեցությամբ առաջացող դեֆորմացիոն գործընթացները։ Հեղինակը վերլուծում է պողպատի մեխանիկական հատկությունների փոփոխությունը ջերմաստիճանից կախվածության պայմաններում և ուսումնասիրում է լարվածությունների բաշխման օրինաչափությունները ձուլման տարբեր փուլերում։ Աշխատության մեջ կիրառվում են մաթեմատիկական մոդելավորման և հաշվարկային մեթոդներ՝ ներառյալ ջերմահաղորդման և էլաստոպլաստիկ դեֆորմացիայի համակցված մոդելները, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատել նյութի վարքագիծը ոչ ստացիոնար ջերմային պայմաններում։ Ներկայացվում են նաև փորձարարական տվյալներ, որոնք հաստատում են տեսական հաշվարկների արդյունքները և թույլ են տալիս բարելավել ձուլման տեխնոլոգիական գործընթացները՝ նվազեցնելով ներքին լարումները և կառուցվածքային թերությունները։ Գիրքը նախատեսված է մետալուրգների, նյութագետների, մեքենաշինության ինժեներների, գիտաշխատողների և տեխնիկական համալսարանների ուսանողների համար։

Geography

Տրանսպորտը և շրջակա միջավայրը սերտորեն փոխկապակցված են, քանի որ տրանսպորտային համակարգերը միաժամանակ ապահովում են մարդկանց և ապրանքների շարժունակությունը, բայց նաև զգալի ազդեցություն ունեն բնական միջավայրի վրա։ Տրանսպորտային միջոցները՝ ավտոմեքենաները, ինքնաթիռները, գնացքները և նավերը, հանդիսանում են օդի աղտոտման հիմնական աղբյուրներից մեկը՝ արտանետելով ջերմոցային գազեր, ինչպիսիք են ածխաթթու գազը, ազոտի օքսիդները և այլ վնասակար նյութեր, որոնք նպաստում են կլիմայի փոփոխությանը և գլոբալ տաքացմանը։ Քաղաքային միջավայրում ավտոմոբիլային տրանսպորտը առաջացնում է նաև աղմուկային աղտոտում և փոշու բարձր մակարդակ, ինչը բացասաբար է անդրադառնում մարդկանց առողջության վրա՝ հատկապես շնչառական և սրտանոթային հիվանդությունների տեսանկյունից։ Բացի օդի աղտոտումից, տրանսպորտային ենթակառուցվածքների զարգացումը՝ ճանապարհների, կամուրջների և օդանավակայանների կառուցումը, հաճախ հանգեցնում է բնական տարածքների կրճատման, կենսաբազմազանության նվազման և էկոհամակարգերի մասնատման։ Սակայն, միևնույն ժամանակ, տրանսպորտը կարևոր դեր ունի տնտեսական զարգացման, տարածաշրջանների կապակցվածության և սոցիալական շարժունակության ապահովման մեջ, քանի որ այն հնարավորություն է տալիս արագ տեղափոխել մարդիկ և ապրանքները։ Վերջին տարիներին բազմաթիվ երկրներում իրականացվում են քայլեր՝ նվազեցնելու տրանսպորտի բացասական ազդեցությունը շրջակա միջավայրի վրա, այդ թվում՝ էլեկտրական մեքենաների զարգացումը, հասարակական տրանսպորտի արդիականացումը և վերականգնվող էներգիայի կիրառումը։ Կայուն տրանսպորտի գաղափարը նպատակ ունի ապահովել արդյունավետ շարժունակություն՝ միաժամանակ նվազեցնելով բնության վրա վնասակար ազդեցությունը և պահպանելով բնական ռեսուրսները ապագա սերունդների համար։ Ընդհանուր առմամբ, տրանսպորտը և շրջակա միջավայրը գտնվում են մշտական հավասարակշռության մեջ, որտեղ տնտեսական անհրաժեշտությունները պետք է համադրվեն էկոլոգիական պատասխանատվության հետ։

Pedagogy

Այս աշխատությունը նվիրված է ավագ դպրոցականների մասնագիտական կողմնորոշման հիմնախնդրի ուսումնասիրությանը ժամանակակից դպրոցի պայմաններում՝ հաշվի առնելով սովորողների անձնային, կրթական և սոցիալական զարգացման առանձնահատկությունները։ Հետազոտության շրջանակում մասնագիտական կողմնորոշումը դիտարկվում է որպես շարունակական մանկավարժական և սոցիալ-հոգեբանական գործընթաց, որի նպատակն է օգնել սովորողին բացահայտելու սեփական հետաքրքրությունները, կարողությունները, հակումները և արժեքային կողմնորոշումները, ինչպես նաև դրանք համադրելու կրթության և ապագա մասնագիտական գործունեության հնարավորությունների հետ։ Աշխատության մեջ քննարկվում են ավագ դպրոցական տարիքի հոգեբանական առանձնահատկությունները, ինքնագիտակցության և ինքնորոշման զարգացումը, մասնագիտական նախասիրությունների ձևավորման գործոնները և մասնագիտության ընտրության վրա ընտանիքի, դպրոցի, հասակակիցների, հասարակության ու աշխատաշուկայի ազդեցությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ժամանակակից աշխատաշուկայի փոփոխություններին, նոր մասնագիտությունների առաջացմանը, տեխնոլոգիական զարգացմանը և դրանց պայմաններում մասնագիտական կողմնորոշման համակարգի արդիականացման անհրաժեշտությանը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություն է դպրոցի դերի բացահայտումը մասնագիտական ինքնորոշման գործընթացում։ Քննարկվում են դասղեկների, ուսուցիչների, հոգեբանների, մասնագիտական կողմնորոշման մասնագետների և ծնողների համագործակցության հնարավորությունները, ինչպես նաև սովորողների անհատական կարիքներին համապատասխան խորհրդատվական և տեղեկատվական աշխատանքի կազմակերպումը։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ մասնագիտական կողմնորոշման տարբեր մեթոդներին՝ հետաքրքրությունների և ընդունակությունների բացահայտման թեստավորում, մասնագիտությունների վերաբերյալ տեղեկատվության տրամադրում, մասնագիտական փորձառության ձևավորման միջոցառումներ, հանդիպումներ ոլորտի մասնագետների հետ, մասնագիտական փորձաշրջաններ, նախագծային աշխատանք և կրթական հետագծի պլանավորում։ Կարևորվում է նաև սովորողի ինքնուրույն որոշումների կայացման կարողության զարգացումը, քանի որ արդյունավետ մասնագիտական կողմնորոշումը չպետք է սահմանափակվի որևէ մասնագիտություն ընտրելու ուղղակի խորհուրդներով, այլ պետք է նպաստի գիտակցված և հիմնավորված ընտրություն կատարելու կարողության ձևավորմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են բացահայտվել նաև մասնագիտական կողմնորոշման առկա համակարգի խնդիրները՝ տեղեկատվության անհավասար հասանելիություն, մասնագիտությունների վերաբերյալ կարծրատիպեր, ծնողական ճնշում, սովորողի իրական կարողությունների և ընտրված մասնագիտության անհամապատասխանություն, ինչպես նաև դպրոցական և աշխատաշուկայական միջավայրերի միջև կապի սահմանափակություն։ Աշխատությունը նպատակ ունի ներկայացնելու այն մանկավարժական պայմաններն ու արդյունավետ մոտեցումները, որոնք կարող են նպաստել ավագ դպրոցականների գիտակցված մասնագիտական ինքնորոշմանը և կրթական հետագծի ճիշտ ընտրությանը։ Նյութը կարող է օգտակար լինել ուսուցիչների, դպրոցների ղեկավարների, մանկավարժ-հոգեբանների, մասնագիտական կողմնորոշման մասնագետների, կրթության կազմակերպիչների, հետազոտողների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։

Literature

Ժողովածուի այս հատորը հայ ժողովրդի բանավոր ստեղծագործական ժառանգության պահպանման և ուսումնասիրության կարևոր մասն է։ Այն ընդգրկում է ժողովրդական հեքիաթներ, որոնց միջոցով արտահայտվում են ժողովրդի աշխարհընկալումը, բարոյական պատկերացումները, կենսափորձը, կենցաղային սովորույթներն ու գեղարվեստական մտածողությունը։ Հեքիաթներում իրականությունն ու երևակայությունը միահյուսվում են՝ ստեղծելով յուրահատուկ աշխարհ, որտեղ հերոսները հաղթահարում են փորձություններ, բախվում դժվարությունների, որոնում արդարություն և ձգտում հասնել իրենց նպատակներին։ Ժողովրդական պատումներին բնորոշ են սյուժետային բազմազանությունը, պատկերավոր լեզուն, կրկնությունները, չափազանցությունները, խորհրդանշական կերպարներն ու հումորը։ Դրանց միջոցով փոխանցվում են սերունդների կուտակած իմաստությունը, բարու և չարի, ազնվության ու խաբեության, խիզախության ու վախի մասին պատկերացումները։ Հեքիաթները նաև արժեքավոր նյութ են ժողովրդական հավատալիքների, հասարակական հարաբերությունների, ընտանեկան կյանքի և պատմական հիշողության ուսումնասիրության համար։ Ժողովածուի հատորային կառուցվածքը հնարավորություն է տալիս դիտարկել հայկական հեքիաթային ավանդույթի հարստությունն ու բազմազանությունը՝ պահպանելով տարբեր պատումների լեզվական և գեղարվեստական առանձնահատկությունները։ Այն նշանակալի աղբյուր է բանահյուսագետների, ազգագրագետների, գրականագետների և ազգային մշակույթով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։