Բացահայտեք այլ հետաքրքիր և օգտակար նյութեր
Ահա մի հավաքածու այլ ֆայլերից, որոնք կարող են ձեզ հետաքրքրել և օգնել ձեր ուսումնասիրման կամ ստեղծագործական աշխատանքներում: Ավելին տեսնելու համար կարող եք գնալ նյութերի բաժինԱյլ առարկաներ
Նոր գրքեր պատանիներին : Ինֆորմացիոն ցանկ (1979, Հունիս, թիվ 6)
Այս հրատարակությունը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր գրքերի տեղեկատվական ընտրանի, որը նպատակ ունի օգնել երիտասարդ ընթերցողներին կողմնորոշվել ժամանակակից գրականության բազմազան դաշտում և գտնել իրենց հետաքրքրություններին համապատասխան ընթերցանություն։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ՝ արկածային և ֆանտաստիկ պատմություններ, գիտահանրամատչելի գրքեր, սոցիալ-հոգեբանական վեպեր, ինչպես նաև կրթական և ճանաչողական բնույթի հրատարակություններ, որոնք նպաստում են պատանեկան մտածողության, երևակայության և արժեքային համակարգի ձևավորմանը։ Նյութը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում այն գրքերին, որոնք զարգացնում են քննադատական մտածողությունը, ստեղծագործական մոտեցումը և գիտելիքի նկատմամբ հետաքրքրությունը՝ միաժամանակ աջակցելով ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը։ Տեղեկատվական ցանկը նաև ընդգծում է ժամանակակից մանկապատանեկան գրականության դերը անձի սոցիալականացման, ինքնաճանաչման և աշխարհընկալման ընդլայնման գործընթացներում՝ ներկայացնելով գրքեր, որոնք կարող են դառնալ ոգեշնչման աղբյուր և կրթական ուղեցույց պատանիների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-08-21
Տեխնոլոգիա
Анализ оптимизация биомеханических систем конечностей человека и устройств реабилитации их функций
Աշխատությունը նվիրված է մարդու վերջույթների կենսամեխանիկական համակարգերի և դրանց շարժողական գործառույթների վերականգնման համար նախատեսված տեխնիկական սարքերի վերլուծության ու օպտիմալացման տեսական և կիրառական խնդիրներին։ Հետազոտության կենտրոնում մարդու հենաշարժական համակարգի մեխանիկական մոդելավորումն է՝ հաշվի առնելով ոսկրերի, հոդերի, մկանների և այլ կառուցվածքների փոխազդեցությունը շարժումների իրականացման ընթացքում։ Վերջույթը դիտարկվում է որպես փոխկապակցված օղակներից կազմված բարդ դինամիկական համակարգ, որի շարժման բնութագրերը կախված են հոդերի ազատության աստիճաններից, արտաքին ու ներքին ուժերից, ծանրաբեռնվածության բաշխումից և շարժման կառավարման առանձնահատկություններից։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կինեմատիկական և դինամիկական պարամետրերի գնահատմանը, հոդային շարժումների փոխկապակցվածությանը և տարբեր շարժողական իրավիճակներում առաջացող մեխանիկական բեռնվածությունների ուսումնասիրությանը։ Մաթեմատիկական ու համակարգչային մոդելավորման միջոցով հնարավոր է համեմատել տարբեր կառուցվածքային լուծումներ և գնահատել դրանց ազդեցությունը շարժման արդյունավետության վրա։ Հետազոտության մյուս կարևոր ուղղությունը վերականգնողական սարքերի կառուցվածքային և գործառութային հատկությունների ուսումնասիրությունն է՝ նպատակ ունենալով ապահովել դրանց համապատասխանությունը մարդու բնական շարժումների կենսամեխանիկական առանձնահատկություններին։ Դիտարկվում են օրթեզային, պրոթեզային կամ շարժմանը աջակցող այլ սարքերի նախագծման ընդհանուր սկզբունքները, դրանց մեխանիկական պարամետրերը և մարդու վերջույթի հետ փոխազդեցությունը։ Օպտիմալացման խնդիրը կարող է ներառել սարքի կառուցվածքի, շարժունակության, զանգվածի բաշխման, մեխանիկական դիմադրության և օգտագործման հարմարավետության միջև հավասարակշռության որոնում։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում անհատական անատոմիական ու շարժողական տարբերությունների հաշվառումը, քանի որ նույն տեխնիկական լուծումը տարբեր մարդկանց դեպքում կարող է ունենալ տարբեր գործառութային արդյունքներ։ Կենսամեխանիկական մոդելների և վերականգնողական սարքերի համատեղ ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու ոչ միայն սարքի տեխնիկական աշխատանքը, այլև դրա ազդեցությունը շարժման ընդհանուր կառուցվածքի վրա։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է կենսամեխանիկայի, մեխանիկական համակարգերի մոդելավորման, օպտիմալացման և վերականգնողական ճարտարագիտության մոտեցումները՝ մարդու վերջույթների շարժողական գործառույթների ուսումնասիրման և դրանց վերականգնման համար նախատեսված տեխնիկական համակարգերի կատարելագործման նպատակով։
Թարմացվել է՝ 2026-09-23
Կենսաբանություն
Aspergillus niger R-3 բորբոսասնկերի L-ամինաթթվային օքսիդազի առանձնահատկությունները
Աշխատությունը նվիրված է Aspergillus niger R-3 բորբոսասնկերի L-ամինաթթվային օքսիդազ ֆերմենտի առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը, ներառելով նրա կուտակման, ակտիվության, սուբստրատային սպեցիֆիկության և ֆիզիկաքիմիական հատկությունների վերլուծությունը։ Գրքում ներկայացվում են ֆերմենտի արտազատման և մաքրման մեթոդները, ակտիվության չափման և օպտիմալացման պայմանները, ինչպես նաև տարբեր շրջակա միջավայրի պարամետրերի՝ pH-ի, ջերմաստիճանի և իոնային ուժի ազդեցությունը ֆերմենտի կայունության և արդյունավետության վրա։ Հեղինակը վերլուծում է L-ամինաթթվային օքսիդազի կենսաքիմիական մեխանիզմը, դրա ռեակցիոն հատկությունները և բորբոսասնկերի մետաբոլիզմում ունեցած դերակատարությունը, ինչպես նաև քննարկում է ֆերմենտի կիրառելիությունը կենսոտեխնոլոգիական գործընթացներում, օրինակ՝ ածխաջրածինների մոդիֆիկացիայի, ագրարաքիմիական արտադրության և կենսաինդիկատորների մշակման ոլորտներում։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի միկրոբիոլոգիայի, բիոքիմիայի և կենսատեխնոլոգիայի ոլորտների հետազոտողների համար՝ նպաստելով ֆերմենտների հատկությունների հասկացմանը, գործնական կիրառման ընդլայնմանը և նոր կենսաքիմիական մոդելների ձևավորմանը։
Թարմացվել է՝ 2026-09-08
Պատմություն
Обзор Эриванской губернии
Հրատարակությունը ներկայացնում է Երևանի նահանգի վարչական, ժողովրդագրական, տնտեսական և սոցիալական կյանքի համապարփակ նկարագիրը՝ հիմնված տվյալ ժամանակաշրջանի վարչական ու վիճակագրական տեղեկությունների վրա։ Նյութում արտացոլվում են նահանգի աշխարհագրական դիրքը, բնական պայմանները, վարչական կառուցվածքը, բնակավայրերը և բնակչության կազմն ու տեղաբաշխումը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում բնակչության թվաքանակին, ազգային և կրոնական կազմին, բնակչության զբաղվածությանը և հասարակական կյանքի հիմնական առանձնահատկություններին։ Կարևոր տեղ է հատկացվում տնտեսության տարբեր ճյուղերի նկարագրությանը՝ գյուղատնտեսությանը, հողագործությանը, անասնապահությանը, այգեգործությանը, արհեստներին, առևտրին և տեղական արտադրությանը։ Հրատարակության մեջ ներկայացվող տվյալները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմելու տարածաշրջանի տնտեսական ներուժի, բնական պաշարների օգտագործման և բնակչության կենսապայմանների մասին։ Ուսումնասիրվում են նաև ճանապարհները, հաղորդակցության միջոցները, կրթական և վարչական հաստատությունները, առողջապահական ու հասարակական ենթակառուցվածքները, ինչը նյութը դարձնում է արժեքավոր աղբյուր ժամանակաշրջանի սոցիալ-տնտեսական պատմության ուսումնասիրության համար։ Վարչական վիճակագրության և նկարագրական նյութերի համադրումը հնարավորություն է տալիս վերականգնելու Երևանի նահանգի առանձին գավառների և բնակավայրերի առանձնահատկությունները և դրանք դիտարկել ավելի լայն պատմական համատեքստում։ Հրատարակությունը հատկապես արժեքավոր է որպես սկզբնաղբյուր՝ XIX դարի վերջի և XX դարի սկզբի Արևելյան Հայաստանի վարչական ու հասարակական իրականության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, ժողովրդագրագետներին, աշխարհագրագետներին, ազգագրագետներին, տարածաշրջանային պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին, ինչպես նաև Հայաստանի պատմության և պատմական աշխարհագրության ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվող ուսանողներին ու ընթերցողներին։
Թարմացվել է՝ 2026-09-16
Գրականություն
Преемственность русского классицизма литературе XIX - начала XX веков
Այս գրականագիտական աշխատանքը նվիրված է ռուսական կլասիցիզմի գրական ավանդույթների շարունակականության և դրանց հետագա դարաշրջաններում վերափոխված դրսևորումների ուսումնասիրությանը՝ XIX դարից մինչև XX դարի սկիզբ։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել, թե ինչպես են կլասիցիզմի ձևավորման շրջանում հաստատված գեղագիտական սկզբունքները, ժանրային համակարգը, կերպարների կառուցման եղանակները, լեզվական ու ոճական առանձնահատկությունները շարունակել իրենց ազդեցությունը ռուս գրականության հետագա զարգացման վրա։ Աշխատանքը դիտարկում է գրական գործընթացը ոչ թե որպես միմյանցից ամբողջովին անջատ ուղղությունների հաջորդականություն, այլ որպես փոխկապակցված զարգացում, որի ընթացքում նախորդ շրջանի գաղափարներն ու գեղարվեստական ձևերը կարող են պահպանվել, վերաիմաստավորվել կամ հակադրվել նոր գեղագիտական պահանջներին։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կլասիցիզմին բնորոշ բանականության, կարգի, պարտքի, բարոյական ընտրության, քաղաքացիական պատասխանատվության և հասարակական իդեալի գաղափարներին, ինչպես նաև դրանց հետագա գրական վերափոխումներին։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են քննվել տարբեր ժանրերի՝ դրամատուրգիայի, պոեզիայի, երգիծանքի, ներբողի և այլ ձևերի զարգացումը և դրանցում կլասիցիստական ավանդույթի հետքերը։ Կարևոր է նաև գրական լեզվի և ոճի փոփոխության հարցը, քանի որ XIX դարի գրականությունը աստիճանաբար ձևավորում է նոր արտահայտչական հնարավորություններ՝ պահպանելով նախորդ դարաշրջանից ժառանգված որոշ կառուցվածքային և գաղափարական տարրեր։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև այն հեղինակներին, որոնց ստեղծագործություններում նկատելի են կլասիցիստական ավանդույթների շարունակությունն ու վերաիմաստավորումը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են դասական սկզբունքները փոխազդում ռոմանտիզմի, ռեալիզմի, սիմվոլիզմի և այլ գրական ուղղությունների հետ։ Այս համատեքստում հատկապես հետաքրքիր է հակադրության և ժառանգականության միաժամանակյա առկայությունը․ նոր գրական ուղղությունները հաճախ ձևավորվում են նախորդ գեղագիտական համակարգի դեմ, սակայն նույնիսկ այդ հակադրության պայմաններում շարունակում են օգտագործել կամ վերափոխել դրա առանձին գաղափարներն ու ձևերը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու ռուս գրականության պատմական զարգացման տրամաբանության մասին՝ ընդգծելով ավանդույթի պահպանման, փոփոխության և ստեղծագործական վերաիմաստավորման գործընթացները։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ցույց է տալիս, որ ռուսական կլասիցիզմի ազդեցությունը չի սահմանափակվել իր պատմական դարաշրջանով, այլ տարբեր ձևերով շարունակվել է XIX դարի և XX դարի սկզբի գրականության մեջ՝ դառնալով հետագա գեղարվեստական որոնումների, ժանրային փոխակերպումների և գրական ավանդույթի զարգացման կարևոր բաղադրիչ։
Թարմացվել է՝ 2026-09-06
Տնտեսագիտություն
ВЫСШАЯ МАТЕМАТИКА ДЛЯ ЭКОНОМИСТОВ
Высшая математика для экономистов աշխատությունը կիրառական մաթեմատիկայի ուսումնական ձեռնարկ է, որը նախատեսված է տնտեսագիտության և ֆինանսների մասնագիտությունների ուսանողների համար, այն ներկայացնում է բարձրագույն մաթեմատիկայի հիմնական բաժինները՝ սահմաններ, ածանցյալներ, ինտեգրալներ, գծային հանրահաշիվ և դիֆերենցիալ հավասարումներ, ինչպես նաև դրանց կիրառությունները տնտեսական մոդելներում, գիրքը բացատրում է օպտիմալացման խնդիրների լուծումը, պահանջարկի և առաջարկի մաթեմատիկական մոդելավորումը, արտադրական ֆունկցիաների վերլուծությունը և տնտեսական աճի մոդելները, միաժամանակ ընդգրկելով հաշվարկային մեթոդներ և գործնական օրինակներ, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր տնտեսագիտության, ֆինանսների և կիրառական մաթեմատիկայի ուսանողների համար։
Թարմացվել է՝ 2026-09-19