Կազմակերպության կառավարչական որոշումների կայացման մոդելավորման հիմնահարցերը

Law

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիական օրենսդրությամբ գործարքների անվավերության, մասնավորապես անվավեր (առոչինչ) և վիճահարույց գործարքների քաղաքացիաիրավական կարգավորման համակարգին։ Այն բացատրում է այն իրավական հիմքերը, որոնց դեպքում գործարքը ճանաչվում է անվավեր, ինչպես նաև դատարանի դերը նման գործարքների իրավական հետևանքների որոշման մեջ։ ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի համաձայն՝ գործարքը կարող է լինել անվավեր կամ դատարանի կողմից վիճահարույց գործարք ճանաչվելու հետևանքով, կամ էլ առոչինչ՝ անկախ դատական ճանաչումից, և այդ դեպքում այն սկզբից ի վեր չի առաջացնում իրավական հետևանքներ՝ բացառությամբ օրենքով նախատեսված հատուկ դեպքերի։ Կարգավորումը նախատեսում է, որ անվավեր գործարքի դեպքում կողմերը պարտավոր են վերադարձնել ստացվածը բնեղենով, իսկ անհնարինության դեպքում՝ փոխհատուցել դրա արժեքը, ինչը ապահովում է կողմերի գույքային հավասարակշռության վերականգնումը։ Միաժամանակ սահմանվում են նաև գործարքի անվավերության հետևանքների կիրառման դատավարական կանոնները, հայցային վաղեմության ժամկետները և հատուկ դեպքեր, օրինակ՝ անգործունակ անձի կողմից կնքված կամ էական մոլորության ազդեցության տակ կատարված գործարքների անվավերությունը։ Աշխատությունը նաև ընդգծում է, որ այս ինստիտուտը ծառայում է քաղաքացիական շրջանառության կայունության և իրավահարաբերությունների օրինականության ապահովմանը՝ կանխելով անօրինական կամ կամքի արատներով կնքված գործարքների իրավական ուժ ստանալը։

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է քաղաքային պայմաններում շտապ բժշկական օգնության համակարգի կազմակերպման արդյունավետության գնահատմանը և դրա կատարելագործման հիմնական ուղղությունների ուսումնասիրմանը։ Հետազոտության առանցքում բնակչությանը ժամանակին և հասանելի անհետաձգելի բժշկական օգնություն տրամադրելու կազմակերպական գործընթացներն են՝ սկսած կանչերի ընդունումից և դասակարգումից մինչև շարժական խմբերի աշխատանքի կազմակերպումը, պացիենտների տեղափոխումը և բուժհաստատությունների հետ փոխգործակցությունը։ Ուշադրություն է դարձվում ծառայության տարածքային կառուցվածքին, կանչերի ինտենսիվությանը, օրվա տարբեր ժամերին և քաղաքային տարբեր հատվածներում ծանրաբեռնվածության փոփոխություններին, ինչպես նաև մարդկային ու տեխնիկական ռեսուրսների բաշխման արդյունավետությանը։ Կարևոր գնահատման ցուցանիշներ են սպասարկման օպերատիվությունը, կանչերի կառուցվածքը, բուժանձնակազմի ծանրաբեռնվածությունը, տրանսպորտային ապահովվածությունը և ծառայության տարբեր ստորաբաժանումների միջև համակարգվածությունը։ Քննվում է նաև քաղաքի բնակչության թվաքանակի, բնակեցման խտության, ճանապարհային պայմանների և բուժհաստատությունների տարածքային տեղաբաշխման հնարավոր ազդեցությունը շտապ օգնության կազմակերպման վրա։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի տեղեկատվական և հաղորդակցական համակարգերի դերը, քանի որ կանչերի արդյունավետ գրանցումը, տվյալների արագ փոխանցումը և շարժական խմբերի աշխատանքի համակարգումը կարող են նպաստել ծառայության կառավարման բարելավմանը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել վիճակագրական, կազմակերպական և սոցիալ-հիգիենիկ տվյալներ՝ ծառայության աշխատանքի ուժեղ և խնդրահարույց կողմերը բացահայտելու նպատակով։ Բարելավման ուղղությունները դիտարկվում են կառավարման, ռեսուրսների պլանավորման, անձնակազմի մասնագիտական պատրաստվածության, տեխնիկական ապահովման, թվայնացման և բուժհաստատությունների հետ համագործակցության կատարելագործման տեսանկյուններից։ Կարևորվում է նաև ծառայության որակի պարբերական գնահատումը և տվյալների վրա հիմնված կազմակերպական որոշումների ընդունումը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է հանրային առողջության, առողջապահության կազմակերպման և բժշկական ծառայությունների կառավարման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով ձևավորել գիտական հիմքեր քաղաքային շտապ բժշկական օգնության հասանելիության, օպերատիվության և կազմակերպական արդյունավետության շարունակական բարելավման համար։

Literature

Արմտանի Մեծ ընկուզենին աշխատությունը Հակոբ Մնձուրու արձակ ստեղծագործությունների ժողովածու է, որը ներկայացնում է արևմտահայ գյուղաշխարհի կյանքը, բնության հետ մարդու փոխհարաբերությունները և ավանդական հասարակության բարոյական ու հոգեբանական պատկերները, պատմությունները կառուցված են հուշագրական և պատկերավոր նրբությամբ, որտեղ առանձնահատուկ տեղ ունի Արմտանի մեծ ընկուզենու խորհրդանշական կերպարը՝ որպես հիշողության, արմատների և ժամանակի ընթացքի նշան, գիրքը բացահայտում է մարդկային ճակատագրերի պարզ, բայց խորքային դրամաները՝ միաժամանակ պահպանելով լեզվական ինքնատիպությունը և արևմտահայ խոսքի երաժշտականությունը, ստեղծելով կարոտի, անցյալի և կորցրած աշխարհի գեղարվեստական ամբողջական պատկեր։

Literature

«Կորուսյալ աշխարհը» (The Lost World) պատմում է պրոֆեսոր Չալենսիի և նրա հետախույզների արկածները Հարավային Ամերիկայի անապատներում, որտեղ նրանք հայտնաբերում են նախկինում անհայտ դինոզավրերի և նախնադարյան բնաշխարհի հետքեր։ Վեպը համադրում է գիտական ֆանտաստիկա, արկածներ և մարդկանց համարձակության ու հետախուզական ոգու մասին պատկերացումներ։ Հիմնական թեմաները․ Գիտական հայտնագործություններ և արկածներ Անծանոթ աշխարհներ և անհայտ բնություն Մարդու համարձակություն, հետախուզական ոգի և առաքելություն Հին էկոհամակարգերի և կենդանական աշխարհի ներկայացում Գիտության և փորձի սահմանների ուսումնասիրություն Գրքի առանձնահատկությունները․ Գիտաֆանտաստիկ ու արկածային սյուժե, որը գրավում է ընթերցողի հետաքրքրությունը Հարմար է երիտասարդների, արկածային և գիտաֆանտաստիկ գրականության սիրահարների համար Հերոսների հոգեբանական և ֆիզիկական մարտահրավերների պատկերում Համադրում է գիտական փաստարկներ և հետաքրքիր պատմողական ոճ

Technology

Աշխատությունը նվիրված է առաձգական օղակներ ունեցող մանիպուլյատորների դինամիկական վարքի տեսական հիմքերի զարգացմանը և դրանց հաշվարկային մոդելավորման արդյունավետ ալգորիթմների ձևավորմանը։ Հետազոտության կենտրոնում ռոբոտատեխնիկական մեխանիզմների այն համակարգերն են, որոնց կառուցվածքային տարրերը շարժման ընթացքում ենթարկվում են առաձգական դեֆորմացիաների, ինչի հետևանքով մանիպուլյատորի իրական դինամիկան էապես տարբերվում է բացարձակ կոշտ օղակներով իդեալականացված մոդելներից։ Քննվում են բազմաօղակ մեխանիկական համակարգերում կոշտ մարմնային շարժման և առաձգական տատանումների փոխկապակցվածությունը, իներցիոն ազդեցությունները, կառուցվածքային դեֆորմացիաները և դրանց ազդեցությունը աշխատանքային օրգանի դիրքավորման ճշգրտության ու համակարգի կայունության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում շարժման հավասարումների ձևավորմանը և այնպիսի մաթեմատիկական մոդելների կառուցմանը, որոնք միաժամանակ կարող են նկարագրել մանիպուլյատորի ընդհանուր շարժումը և առանձին օղակների դեֆորմացիոն վիճակը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է հաշվարկային բարդության նվազեցումը, քանի որ բազմաստիճան ազատությամբ և բաշխված առաձգականությամբ համակարգերի ամբողջական դինամիկական մոդելները կարող են պահանջել զգալի հաշվարկային ռեսուրսներ։ Ուսումնասիրվում են մոդելի պարզեցման, համակարգի էական դինամիկական հատկությունների պահպանման և թվային հաշվարկների արդյունավետ կազմակերպման ընդհանուր սկզբունքները։ Մշակվող ալգորիթմների միջոցով հնարավոր է գնահատել շարժման ընթացքում առաջացող տատանումները, դեֆորմացիաները և համակարգի տարբեր պարամետրերի ազդեցությունը դինամիկական արձագանքի վրա։ Կարևորվում է նաև տեսական մոդելների և թվային հաշվարկների արդյունքների համադրումը՝ դրանց ճշգրտության ու կիրառելիության գնահատման նպատակով։ Նման ուսումնասիրությունները նշանակություն ունեն թեթև կառուցվածքով, բարձր արագագործությամբ և մեծ աշխատանքային տարածք ունեցող ռոբոտային համակարգերի նախագծման համար, որտեղ կառուցվածքային առաձգականությունը չի կարող անտեսվել։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է տեսական մեխանիկայի, տատանումների տեսության, հաշվողական մեխանիկայի և ռոբոտատեխնիկայի մոտեցումները՝ առաձգական օղակներով մանիպուլյատորների դինամիկական մոդելավորման գիտական հիմքերի և հաշվարկային գործիքների կատարելագործման նպատակով։

Linguistics

Այս ուսումնասիրությունը վերլուծում է համարժեքության խնդիրը Մովսես Խորենացու «Պատմություն հայոց» երկի անգլերեն թարգմանության մեջ՝ ընդգծելով բնագրային իմաստի, ոճի և մշակութային բովանդակության փոխանցման բարդությունները։ Նշվում է, որ պատմական-գրական տեքստերի թարգմանության ընթացքում համարժեքության ապահովումը պահանջում է ոչ միայն լեզվական ճշգրտություն, այլև մշակութային և պատմական համատեքստի խորքային ըմբռնում, քանի որ բնագրում առկա բազմաթիվ հասկացություններ, իրողություններ և ոճական ձևեր չունեն ուղղակի համարժեքներ անգլերեն լեզվում։ Վերլուծվում է, որ հատկապես դժվար է պահպանել հին հայերենին բնորոշ շարահյուսական կառուցվածքները, պատկերավոր մտածողությունը և պատմողական ոճի էպիկական բնույթը, որոնք կազմում են երկի գեղարվեստական ամբողջականության կարևոր մասը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բառային և իմաստային համարժեքության տեսակներին, երբ թարգմանիչը ստիպված է ընտրություն կատարել բառացի և ազատ թարգմանության միջև՝ հավասարակշռելով ճշգրտությունն ու ընթեռնելիությունը։ Նշվում է նաև, որ մշակութային համարժեքության խնդիրները հատկապես ակնհայտ են պատմական անձերի, տեղանունների և իրադարձությունների ներկայացման ժամանակ, որտեղ անհրաժեշտ է պահպանել ինչպես գիտական հավաստիությունը, այնպես էլ ընթերցողի ընկալման հասանելիությունը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ցույց է տալիս, որ «Պատմություն հայոց»-ի անգլերեն թարգմանության համարժեքության խնդիրը բազմաշերտ է և պահանջում է լեզվաբանական, պատմական և մշակութային գործոնների համալիր հաշվառում։