Մարդկային կապիտալ

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը տնտեսամաթեմատիկական վերլուծության հիմնարար ուսումնական դասագիրք է, որը նվիրված է տնտեսական գործընթացների ուսումնասիրման մաթեմատիկական մեթոդների տեսական հիմքերին և դրանց կիրառական մեկնարկին՝ նախատեսված տնտեսագիտության, ֆինանսների, մաթեմատիկական տնտեսագիտության և կառավարման ոլորտներում սովորող ուսանողների ու մասնագետների համար, գրքում ներկայացվում են տնտեսական վերլուծության մաթեմատիկական ապարատի հիմքերը՝ ֆունկցիաների և հավասարումների կիրառումը տնտեսական կախվածությունների նկարագրության մեջ, գծային հանրահաշվի տարրերը և դրանց օգտագործումը տնտեսական մոդելներում, բացատրվում է տնտեսական տվյալների քանակական ներկայացման և ձևակերպման մեթոդաբանությունը, մանրամասն քննարկվում են օպտիմալացման պարզ սկզբունքները, սահմանափակ ռեսուրսների պայմաններում արդյունավետ լուծումների որոնման գաղափարները և տնտեսական համակարգերի կառուցվածքային վերլուծության հիմունքները, աշխատությունը անդրադառնում է նաև տնտեսական մոդելավորման ներածական հարցերին՝ արտադրության, պահանջարկի և առաջարկի պարզ մոդելների ձևակերպում, ինչպես նաև դրանց վերլուծության մաթեմատիկական գործիքներին, ներկայացվում են հաշվարկային օրինակներ և մեթոդական մոտեցումներ, որոնք օգնում են կապ հաստատել տեսական մաթեմատիկայի և տնտեսական երևույթների միջև, գրքում ընդգծվում է մաթեմատիկական մտածողության դերը տնտեսագիտության զարգացման, վերլուծության ճշգրտության և կառավարչական որոշումների գիտական հիմնավորման գործում, աշխատությունը համադրում է տեսական մաթեմատիկական հիմքերը և տնտեսագիտական կիրառությունների սկզբնական մակարդակը՝ ձևավորելով տնտեսական վերլուծության մաթեմատիկական մոտեցման հիմք։

Գեղարվեստական հայ․

«Օվկիանոս» (կոշտ կազմ)՝ Արամ Պաչյանի այս վեպը հայ գրականության մեջ նշանավոր ստեղծագործություններից է, որը շոշափում է կյանքի՝ մարդկային գոյության սահմաններն ու իր ողբերգական կողմերը։ Վեպի գլխավոր թեման շրջապատում է մարդու էության և ազատության հարցերը, բնականաբար՝ համակցված փիլիսոփայական վերլուծություններով, որոնք թույլ են տալիս խորապես հասկանալ մարդկային հոգու և բնության միջև եղած կապերը։ Վեպի անվանումը՝ **«Օվկիանոս»**, այսքանով էլ ունի խորհրդանշական նշանակություն։ Օվկիանոսը որպես անսահման տարածություն և անիրական տեսարան պատկերում է մարդու միտքն ու հոգին՝ անսահման ու անհայտ, բայց միշտ մղված դեպի բացահայտումներ ու որոնումներ։ Այնուամենայնիվ, Պաչյանի ստեղծագործությունը չի միայն ֆիզիկական օվկիանոս, այլ նաև հոգեբանական ու համաշխարհային այդ «օվկիանոս» է, որը մարդու առաքելությունն է՝ ինքն իրեն հասկանալ, հարաբերություններ հաստատել շրջապատի հետ և գտնել իրենն աշխարհում։ Այս ստեղծագործությունն առկա է հստակ դասական գրական ժանրի մեջ՝ քանի որ այն շատ խորացած է, բազմաշերտ և բարդ հարցադրումներով։ Վեպը տարբեր թեմաներ է քննարկում՝ ազատություն, անձնական ճակատագիր, պատրանքներ, կարոտներ, հոգեկան տառապանքներ և այլն։ Արամ Պաչյանը ներկայացնում է հերոսների, որոնք կանգնած են տարբեր իրականությունների առջև՝ ստիպված լինելով ընտրություն կատարել իրենց ապրելու ճանապարհում։ Նրանք պարբերաբար բախվում են այս աշխարհի ու կյանքի անպաշտպանությանը՝ իսկապես հասկանալով, որ գոյությունն ինքնին իր բնույթով փափուկ ու կարճաժամկետ է։ Պաչյանի լեզվաբանությունը և ոճը ձևավորում են ստեղծագործության առանձնահատկությունը՝ տարբեր շերտեր, խորհրդանշաններ ու ենթատեքստեր, որոնք անընդհատ մղում են ընթերցողին դեպի արտացոլման և շոշափում կյանքի անավարտ հարցերի շուրջ։ Վեպում զգացվում է մի անանցյալ տառապանք, որը պատճառն է այդ կյանքի հանդեպ ունեցած սիրո և համբերության, երբեմն նաև անցանկալի ճակատագրի։ **«Օվկիանոս»-ը** ստեղծագործություն է, որը ուժեղ կերպով բարձրացնում հարցեր՝ անարդարության, պատվի, սիրո ու ողբերգության մասին, սակայն միաժամանակ ցույց է տալիս, թե ինչպես են այդ ամենի հակասությունները միասին գոյություն ունենում մարդկային միտք ու կյանք՝ ստեղծելով անխուսափելի մի ամբողջություն։ Այս ստեղծագործությունը դժվարին և ինտելեկտուալ գործ է, որը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին դառնալ մտածող ու խորը մեկնաբանող՝ ընկալելով աշխարհը մի փոքր ավելի լայն և խորը հորիզոնում։ Հրատարակիչ - Էջ Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-9939-9244-1-0

Գեղարվեստական հայ․

Գաբրիել Գարսիա Մարկեսի գլուխգործոցն է, որը համարվում է «մագիկ ռեալիզմի» լավագույն օրինակներից մեկը։ Վեպը պատմում է Մաքոնդո գյուղի պատմությունը՝ անցնելով մի քանի սերունդների կյանքով՝ սկսելով հիմնադրի՝ Խոսե Արկադիո Բուենդիայի ընտանիքից։ Գործը պատկերում է մի համայնք, որը ենթարկվում է իր սեփական պատմության անխուսափելի տագնապներին՝ կենտրոնանալով այդ գյուղի մարդկանց կյանքում տեղի ունեցող տարօրինակ և կախարդական իրադարձությունների վրա։ Գրքում միաձուլվում են իրականությունը և ֆանտաստիկան՝ ծնելով այնպիսի դեպքեր ու պատկերներ, որոնք դուրս են դուրս գալիս ամենօրյա տրամաբանությունից։ Այն էքզոտիկ, խորհրդավոր և միստիկ աշխարհ է, որտեղ յուրաքանչյուր գլխավոր հերոս ապրում է իր տխուր ու մենավոր կյանքի մի հատվածը՝ անտեսելով ինչպես անցյալի ողբերգությունները, այնպես էլ ապագայի անորոշությունը։ **«Հարյուր տարվա մենություն»**-ը ոչ միայն սարսափելի պատմություն է մենության մասին, այլև սիրո, ընտանեկան հարաբերությունների, մերժման ու անկենդանության խոր ուսումնասիրություն։ Այս վեպը խոսում է մարդու անհավատալի մենության մասին՝ ինչպես ներքին, այնպես էլ արտաքին։ Գործը հատկապես արժեքավոր է իր ժամանակի ու տեղական կյանքի ֆենոմենալ ներկայացմամբ՝ ընդգծելով Լատինական Ամերիկայի մշակութային և սոցիալական հատկությունները, որոնք դառնում են ավելի ակնհայտ ու նշանակալի, երբ ժամանակի ընթացքում առաջանում են պատմության ու մարդկության որոշակի կասկածներ։ Հրատարակիչ - Անտարես Հրատ. տարեթիվ- 2018 ISBN - 978-9939-76-195-4

Քիմիա

Նյութը վերաբերում է ստորերկրյա ջրերի ուսումնասիրությանը՝ դրանց ծագման, շարժման, քանակական ու որակական առանձնահատկությունների բացահայտման նպատակով կիրառվող մեթոդներին։ Այն կարևոր է հիդրոերկրաբանության, ինժեներական երկրաբանության և բնապահպանական հետազոտությունների համար։ Հիմնական բովանդակություն Ջրաերկրաբանական ուսումնասիրությունների հիմունքներ Ներկայացվում են ստորերկրյա ջրերի տեսակները, դրանց շրջանառությունը և տեղաբաշխման առանձնահատկությունները։ Դաշտային հետազոտությունների մեթոդներ Դիտարկվում են հորատման, ջրաղբյուրների ուսումնասիրության, չափումների և նմուշառման եղանակները։ Լաբորատոր անալիզներ Բացատրվում է ջրի քիմիական կազմի ուսումնասիրությունը՝ աղայնություն, հանքայնացում, աղտոտվածության գնահատում։ Տվյալների մշակման մեթոդներ Նյութը ընդգրկում է ստացված տվյալների վերլուծությունը, քարտեզագրումը և ջրաերկրաբանական մոդելների կազմումը։ Նյութի հիմնական գաղափարը Նյութի նպատակն է ձևավորել պատկերացում ջրաերկրաբանական հետազոտությունների ամբողջական գործընթացի մասին՝ դաշտային և լաբորատոր մեթոդների համադրմամբ, ինչը անհրաժեշտ է ջրային ռեսուրսների արդյունավետ կառավարման համար։

Այլ առարկաներ

Նվիրված է երկաթբետոնե կառուցվածքների տեսության, հաշվարկի և նախագծման սկզբունքների համակարգված ներկայացմանը՝ նախատեսված շինարարական բուհերի ուսանողների, ճարտարագետների և նախագծողների համար, գրքում մանրամասն քննարկվում են երկաթբետոնի որպես համակցված նյութի հատկությունները՝ ընդգծելով բետոնի և պողպատե ամրանների համատեղ աշխատանքի մեխանիզմները, բացատրվում է լարման և դեֆորմացիայի բաշխումը տարբեր բեռնվածքների ազդեցության տակ, ներկայացվում են կառուցվածքային տարրերի՝ ճառագայթների, սալերի, սյուների և հիմնակմախքային համակարգերի հաշվարկման մեթոդները՝ հիմնված այդ ժամանակաշրջանի նորմատիվ պահանջների և ինժեներական մոտեցումների վրա, աշխատությունը ներառում է ինչպես ստատիկական, այնպես էլ դինամիկական բեռների ազդեցության վերլուծություն, ինչպես նաև սեյսմակայունության սկզբունքներ, որոնք հատկապես կարևոր են երկրաշարժային ակտիվ գոտիներում կառուցապատման համար, գրքում մեծ տեղ է հատկացված հաշվարկային սխեմաների, բանաձևերի և գործնական օրինակների ներկայացմանը, ինչը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին ոչ միայն տեսականորեն ըմբռնել նյութը, այլև կիրառել այն իրական նախագծման խնդիրներում, անդրադարձ է կատարվում նաև կառուցվածքների հուսալիության, ամրության, ճկունության և երկարատևության հարցերին, ինչպես նաև շինարարական տեխնոլոգիաների և նյութերի որակի ազդեցությանը վերջնական արդյունքի վրա, աշխատությունը կարևորում է ինժեներական մտածողության զարգացումը և նորմատիվ փաստաթղթերի ճիշտ կիրառումը, և չնայած հրատարակման տարեթվին՝ այն շարունակում է պահպանել իր արժեքը որպես դասական ուսումնական աղբյուր, որը հիմք է տալիս ժամանակակից շինարարական գիտելիքների յուրացման համար։

Գրականություն

Ստեղծագործության անվանումը՝ «Մորենի», հուշում է բնապատկերային և խորհրդանշական շերտերի առկայության մասին։ «Մորենի»-ն որպես պատկեր կարող է կապված լինել բնության, ծառի կամ հիշողության արմատների գաղափարի հետ, ինչը հաճախ օգտագործվում է գրականության մեջ՝ մարդկային ճակատագրի, ներքին աճի կամ կորուստների ու վերապրումների խորհրդանշման համար։ Այդպիսի վերնագրերը սովորաբար կրում են բազմաշերտ իմաստ՝ միաժամանակ լինելով թե՛ կոնկրետ պատկեր, թե՛ հոգեբանական կամ փիլիսոփայական խորհրդանիշ։ Գրական տեսանկյունից նման ստեղծագործությունները հաճախ կենտրոնանում են մարդու ներաշխարհի, հարաբերությունների և կյանքի փոփոխությունների վրա՝ օգտագործելով պատկերային լեզու, մետաֆորներ և ենթատեքստային զարգացումներ։ Կարևոր է ոչ միայն պատմվածքային գիծը, այլ նաև տրամադրության ձևավորումը և ընթերցողի զգայական ընկալման վրա ազդեցությունը։