Միջազգային ֆակտորինգի զարգացման հիմնախնդիրները ՀՀ-ում

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է թուրք-հայկական միջպետական հարաբերությունների կարգավորման հիմնախնդիրների համակողմանի վերլուծությանը և դրանց արտացոլմանը Թուրքիայի ներհասարակական ու քաղաքական դիսկուրսում 2001–2011 թվականների ժամանակահատվածում։ Գրքում ներկայացվում են երկու երկրների հարաբերությունների պատմական և քաղաքական նախադրյալները, դիվանագիտական նախաձեռնությունները և կարգավորման փորձերը՝ ընդգծելով տարածաշրջանային և միջազգային գործոնների ազդեցությունը գործընթացի վրա։ Հեղինակը ուսումնասիրում է հատկապես 2008–2009 թվականների «ֆուտբոլային դիվանագիտության» փուլը և Ցյուրիխյան արձանագրությունների շուրջ զարգացած բանակցային գործընթացը՝ որպես հարաբերությունների կարգավորման կարևոր փորձ։ Աշխատության մեջ վերլուծվում է թուրքական քաղաքական էլիտայի, լրատվամիջոցների և հասարակական կարծիքի դիրքորոշումը հայկական հարցի, սահմանների բացման և պատմական վեճերի շուրջ ձևավորված դիսկուրսներում։ Ներկայացվում են նաև ներթուրքական քաղաքական հոսանքների ազդեցությունը արտաքին քաղաքականության ձևավորման վրա և ազգային ինքնության ու պատմական հիշողության դերակատարությունը այդ գործընթացում։ Գիրքը համադրում է միջազգային հարաբերությունների տեսական մոտեցումները և դիսկուրսիվ վերլուծությունը՝ բացահայտելով քաղաքական որոշումների ձևավորման ներքին և արտաքին գործոնների փոխազդեցությունը։ Աշխատությունը նախատեսված է քաղաքագետների, պատմաբանների, միջազգային հարաբերությունների մասնագետների, հետազոտողների և տարածաշրջանային քաղաքականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Այլ առարկաներ

Այս տեղեկատվական ցանկը ներկայացնում է «Նոր գրքեր․ Տեխնիկա» բաժնի շրջանակներում հավաքագրված հրատարակությունների համառոտ մատենագիտական ցուցակը, որը նպատակ ունի տեղեկացնել տեխնիկական ոլորտի նորագույն գրականության մասին և հեշտացնել ընթերցողների, հետազոտողների ու մասնագետների կողմնորոշումը ժամանակակից տեխնիկական գրքերի շուկայում և գրադարանային ֆոնդերում։ Ցանկում սովորաբար ընդգրկվում են տարբեր ենթաբաժինների հրատարակություններ՝ ինժեներական գիտություններ, մեքենաշինություն, էլեկտրոնիկա, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ, էներգետիկա, շինարարություն և այլ կիրառական տեխնիկական ուղղություններ, որոնք արտացոլում են տվյալ ժամանակաշրջանում գիտատեխնիկական առաջընթացի հիմնական միտումները։ Նման ինֆորմացիոն ցուցակները ունեն ոչ միայն գրադարանային հաշվառման և տեղեկատվության տարածման գործառույթ, այլ նաև կարևոր դեր են խաղում գիտական հաղորդակցության մեջ՝ թույլ տալով մասնագետներին արագ ծանոթանալ նոր լույս տեսած մասնագիտական գրականությանը, գնահատել դրա արդիականությունը և կիրառելիությունը իրենց աշխատանքներում։

Կենսաբանություն

Այս աշխատությունը ուսումնասիրում է պրոլինի կենսասինթեզի և քայքայման գործընթացներում ներգրավված ֆերմենտային համակարգերը կրծողների ուղեղիկում՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով դրանց ակտիվության կարգավորման մեխանիզմներին տարբեր ֆիզիոլոգիական պայմաններում։ Նյութում ներկայացվում են պրոլինի նյութափոխանակության հիմնական ուղիները, այդ թվում՝ գլուտամատից և օրխինից ստացվող սինթեզային փուլերը, ինչպես նաև օքսիդատիվ քայքայման ճանապարհները, որոնք կապվում են էներգետիկ փոխանակության և նյարդային հյուսվածքի հոմեոստազի պահպանման հետ։ Քննարկվում է rat-ի ուղեղիկում ֆերմենտային ակտիվության փոփոխականությունը՝ կախված նեյրոֆիզիոլոգիական վիճակից, սթրեսային գործոններից և զարգացման փուլերից, ինչպես նաև այն հորմոնալ և ալոստերիկ մեխանիզմները, որոնք կարգավորում են այդ ակտիվությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆերմենտների կարգավորման բարդ ցանցին, որը ներառում է հետադարձ կապի մեխանիզմներ, սուբստրատային հասանելիություն և էներգետիկ վիճակի ազդեցություն բջջային մակարդակում։ Աշխատությունը համադրում է կենսաքիմիական փորձարարական տվյալները և նյարդաբանական ֆունկցիոնալ վերլուծությունը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել ամինաթթվային փոխանակության դերը կենտրոնական նյարդային համակարգի աշխատանքի և հարմարվողականության գործընթացներում։

Մանկավարժություն

Աշխատությունը նվիրված է խոսքի զարգացման դժվարություններ ունեցող երեխաների բառապաշարի ընդլայնման և դպրոցական ուսուցմանը նրանց պատրաստվածության միջև փոխկապակցվածության ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում բառապաշարային կարողությունների ձևավորումն է՝ որպես հաղորդակցման, մտածողության, բանավոր խոսքի ընկալման և հետագա գրավոր խոսքի յուրացման կարևոր հիմք։ Բառապաշարի սահմանափակությունը կարող է դժվարացնել երեխայի կողմից ուսումնական հրահանգների ընկալումը, սեփական մտքերի արտահայտումը, առարկաների և երևույթների հատկանիշների նկարագրումը, իմաստային կապերի հաստատումը և նոր հասկացությունների յուրացումը։ Այդ պատճառով բառապաշարի հարստացումը դիտարկվում է ոչ միայն որպես խոսքային զարգացման առանձին ուղղություն, այլև որպես դպրոցական պատրաստվածության կարևոր բաղադրիչ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել երեխաների ակտիվ և պասիվ բառապաշարի առանձնահատկությունները, բառերի իմաստների ընկալումը, ընդհանրացնող հասկացությունների յուրացումը, հոմանիշային և հականիշային հարաբերությունների ճանաչումը, ինչպես նաև բառերը համապատասխան հաղորդակցական իրավիճակներում կիրառելու կարողությունը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի բառապաշարային աշխատանքի կապը քերականական կառուցվածքների, կապակցված խոսքի և հնչյունաբանական կարողությունների զարգացման հետ, քանի որ լեզվական համակարգի տարբեր բաղադրիչները փոխկապակցված են և միասին են ապահովում լիարժեք հաղորդակցությունը։ Մանկավարժական տեսանկյունից կարող են քննության առնվել խաղային, պատկերային, պատմողական և առարկայական գործունեության վրա հիմնված ուսուցողական միջոցները, որոնք նպաստում են նոր բառերի իմաստավորված յուրացմանը և դրանց գործնական կիրառմանը։ Կարևորվում է նաև աշխատանքի անհատականացումը՝ հաշվի առնելով յուրաքանչյուր երեխայի խոսքային զարգացման մակարդակը, ճանաչողական առանձնահատկությունները և առաջընթացի դինամիկան։ Հետազոտության գործնական նշանակությունը պայմանավորված է նախադպրոցական և դպրոցական կրթության միջև շարունակականության ապահովման անհրաժեշտությամբ։ Բավարար բառապաշարային կարողությունները կարող են նպաստել ընթերցանության և գրավոր խոսքի հետագա յուրացմանը, ուսուցչի խոսքի ավելի լավ ընկալմանը, դասարանում հաղորդակցմանը և տարբեր ուսումնական առարկաների հասկացությունների յուրացմանը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է լոգոպեդիայի, հատուկ մանկավարժության, խոսքի զարգացման և դպրոցական պատրաստվածության ուսումնասիրության մոտեցումները՝ կարևորելով երեխայի լեզվական կարողությունների հետևողական զարգացումը որպես կրթական գործընթացին արդյունավետ մասնակցության նախապայման։

Այլ առարկաներ

Նյութագիտություն աշխատությունը հիմնարար տեխնիկական և ուսումնական բնույթի դասագիրք է, որը նվիրված է նյութերի կառուցվածքի, հատկությունների և կիրառությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ նախատեսված ինժեներական, մեքենաշինական, շինարարական և տեխնոլոգիական մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար, գրքում ներկայացվում են նյութագիտության հիմնական հասկացությունները՝ նյութերի ատոմային և բյուրեղային կառուցվածք, դրանց ազդեցությունը մեխանիկական, ջերմային, էլեկտրական և քիմիական հատկությունների վրա, ինչպես նաև նյութերի վարքագիծը արտաքին ազդեցությունների պայմաններում, մանրամասն քննարկվում են մետաղների, համաձուլվածքների, պոլիմերների, կերամիկայի և կոմպոզիտային նյութերի կառուցվածքն ու հատկությունները, բացատրվում են դրանց արտադրության և մշակման հիմնական տեխնոլոգիական գործընթացները՝ ձուլում, ջերմային մշակում, դեֆորմացիա և մակերեսային մշակում, աշխատությունը անդրադառնում է նաև նյութերի ամրության, կարծրության, մաշվածակայունության և կոռոզիոն դիմադրության հարցերին, ինչպես նաև դրանց ընտրության ինժեներական չափանիշներին տարբեր կիրառական ոլորտների համար, ներկայացվում են փորձարարական մեթոդներ նյութերի հատկությունների գնահատման համար, ինչը թույլ է տալիս կապ հաստատել տեսական գիտելիքների և գործնական կիրառությունների միջև, գրքում ընդգծվում է նաև ժամանակակից նյութերի՝ բարձր ամրության համաձուլվածքների և կոմպոզիտների դերը տեխնոլոգիական առաջընթացի մեջ, աշխատությունը համարվում է կարևոր կրթական աղբյուր, որը ձևավորում է նյութերի վարքագծի գիտական ըմբռնում և անհրաժեշտ հիմք է տալիս հետագա ինժեներական ուսումնասիրությունների համար։

Աշխարհագրություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության տարածքում ձևավորված տարաբնակեցման համակարգի պատմական նախադրյալների, տարածական կազմակերպման առանձնահատկությունների և զարգացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում տարաբնակեցումը դիտարկվում է որպես բնակչության տեղաբաշխման, բնակավայրերի ձևավորման ու փոխկապակցման, քաղաքային և գյուղական բնակավայրերի հարաբերակցության, ինչպես նաև տարածքի սոցիալ-տնտեսական յուրացման ամբողջական համակարգ։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են այն պատմական, աշխարհագրական, ժողովրդագրական և տնտեսական գործոնները, որոնք ազդեցություն են ունեցել տարածաշրջանի բնակավայրերի ցանցի ձևավորման և հետագա փոփոխությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բնակչության տարածքային բաշխմանը, բնակավայրերի հիերարխիկ կառուցվածքին, քաղաքային կենտրոնների դերակատարությանը և գյուղական բնակավայրերի զարգացման առանձնահատկություններին։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես են բնական պայմանները, տնտեսական գործունեության բնույթը, տրանսպորտային հաղորդակցությունները, վարչատարածքային կազմակերպումը և ժողովրդագրական գործընթացները փոխազդել միմյանց հետ՝ ձևավորելով տարածաշրջանի տարաբնակեցման յուրահատուկ պատկեր։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է նաև բնակչության թվաքանակի և կազմի փոփոխությունների, միգրացիոն տեղաշարժերի, բնակավայրերի աճի կամ նվազման և սոցիալ-տնտեսական անհավասարությունների վերլուծությունը։ Հեղինակը դիտարկում է տարաբնակեցման համակարգի զարգացմանը խոչընդոտող խնդիրները՝ կապված բնակչության տեղաբաշխման անհամաչափության, առանձին բնակավայրերի սոցիալ-տնտեսական սահմանափակ հնարավորությունների, ենթակառուցվածքների զարգացման անհրաժեշտության և տարածքային կապերի արդյունավետ կազմակերպման հետ։ Կարևորվում է նաև բնակավայրերի փոխկապակցվածության ամրապնդման և տարածքային զարգացման ավելի հավասարակշռված մոդելների ձևավորման խնդիրը։ Աշխատությունը արժեքավոր է նրանով, որ տարաբնակեցման գործընթացները ներկայացնում է փոխկապակցված աշխարհագրական և սոցիալ-տնտեսական երևույթների համատեքստում՝ փորձելով բացահայտել տարածաշրջանի բնակավայրային համակարգի զարգացման ներքին օրինաչափությունները։ Այն կարող է օգտակար լինել աշխարհագրությամբ, ժողովրդագրությամբ, քաղաքաշինությամբ, տարածքային պլանավորմամբ և տարածաշրջանային զարգացման հարցերով զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։ Միաժամանակ ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացնելու, թե ինչպիսի գործոնների համադրությամբ է ձևավորվում բնակավայրերի տարածական համակարգը և ինչ հիմնախնդիրներ կարող են առաջանալ դրա կայուն ու համաչափ զարգացման ճանապարհին։