Շարահյուսական կապակցման միջոցները և նրանց ոճական արժեքը Պ. Զեյթունցյանի արձակում

Պատմություն

Հետադարձ հայացք. 1915, 1918–1921 աշխատությունը նվիրված է Հայոց պատմության ողբերգական և վճռորոշ ժամանակաշրջաններին՝ 1915 թ. Հայոց ցեղասպանությունից մինչև 1918–1921 թթ. Հայաստանի Հանրապետության պայքարը և վերականգնման փորձերը, ներկայացնելով այդ ժամանակահատվածի քաղաքական, ռազմական, սոցիալական և մշակութային իրադարձությունները ամբողջական և վերլուծական տեսանկյունից։ Գրքում մանրամասնորեն լուսաբանվում են ցեղասպանության ողբերգության հետևանքները, հայ ժողովրդի ինքնապաշտպանական շարժումները, Հայկական առաջին Հանրապետության ստեղծման փորձերը, արտաքին և ներքին մարտահրավերները, ինչպես նաև պետականության պահպանման դժվարությունները։ Հեղինակը օգտագործում է փաստաթղթեր, ակնառու վկայություններ և ժամանակաշրջանի անձանց հիշատակությունները՝ ընթերցողին տրամադրելով ամբողջական ու խորացված պատկերացում այդ տարիների բարդ պատմական իրողությունների մասին։ Աշխատությունը միաժամանակ պատմական վերլուծություն է և հիշողությունների գրառում, ընդգծելով հայ ժողովրդի տոկունությունն ու պայքարը՝ ազգային ինքնության պահպանման համար։ Գիրքը նախատեսված է թե պատմաբանների, թե ուսանողների, թե լայն հանրության համար, ովքեր ցանկանում են հասկանալ հայ ժողովրդի ողբերգական անցյալը, դրա պատճառներն ու հետևանքները, ինչպես նաև ստեղծված ժամանակակից հայկական պետության հիմքերը։

Մշակույթ

Հայկական տարազ-ը ազգագրական և մշակութաբանական ուսումնասիրություն է, որը ներկայացնում է հայկական ավանդական հագուստի ձևավորման պատմական ուղին, տարածաշրջանային առանձնահատկությունները և դրանց կապը հայ ժողովրդի կենցաղի, սոցիալական կառուցվածքի ու գեղագիտական պատկերացումների հետ, աշխատությունում դիտարկվում է տարազի զարգացումը տարբեր պատմական շրջաններում՝ հնագույն և միջնադարյան ժամանակներից մինչև նոր շրջանը, ինչպես նաև այն, թե ինչպես են քաղաքական, տնտեսական և մշակութային փոփոխությունները ազդել հագուստի ձևերի, նյութերի, զարդանախշերի և կրելու սովորույթների վրա, հատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի տարբեր գավառների տարազային տարբերություններին՝ Արարատյան դաշտավայր, Շիրակ, Սյունիք, Վասպուրական և այլ շրջաններ, որտեղ յուրաքանչյուր տարածք ունեցել է իր ինքնատիպ գունային և զարդային համակարգը, միաժամանակ վերլուծվում են տարազի խորհրդանշական իմաստները՝ որպես ինքնության, սոցիալական կարգավիճակի և ընտանեկան ավանդույթի արտահայտություն, աշխատությունը նաև ընդգծում է, թե ինչպես է հայկական տարազը պահպանվել և վերաիմաստավորվել սփյուռքում և ժամանակակից մշակութային միջավայրում՝ դառնալով ազգային ինքնության կարևոր տեսանելի նշաններից մեկը։

Տնտեսագիտություն

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում արտագաղթի պատճառների, զարգացման միտումների և դրա սոցիալ-տնտեսական հետևանքների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Վերլուծվում են արտագաղթը պայմանավորող տնտեսական, սոցիալական, ժողովրդագրական և քաղաքական գործոնները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը աշխատաշուկայի, բնակչության կառուցվածքի, ընտանիքների բարեկեցության, մարդկային կապիտալի և երկրի տնտեսական զարգացման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում միգրացիոն գործընթացների ազդեցությանը տարածաշրջանային զարգացման, աղքատության մակարդակի, դրամական փոխանցումների, զբաղվածության և ժողովրդագրական փոփոխությունների վրա։ Աշխատությունում ներկայացվում են վիճակագրական տվյալների և գիտական հետազոտությունների հիման վրա կատարված վերլուծություններ, գնահատվում են արտագաղթի երկարաժամկետ հետևանքները և առաջարկվում են պետական քաղաքականության ու կառավարման արդյունավետ լուծումներ՝ միգրացիոն հոսքերի կարգավորման, բնակչության արտահոսքի նվազեցման և երկրի սոցիալ-տնտեսական զարգացման խթանման նպատակով։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, սոցիոլոգների, ժողովրդագիրների, պետական կառավարման ոլորտի մասնագետների, գիտաշխատողների, ուսանողների, ինչպես նաև բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են միգրացիոն գործընթացներով, սոցիալական քաղաքականությամբ և Հայաստանի զարգացման արդի մարտահրավերներով։

Տեխնոլոգիա

Աշխատությունը նվիրված է XML փաստաթղթերի կառուցվածքի ավտոմատ գեներացման խնդրին՝ նպատակ ունենալով մշակել այնպիսի մեթոդներ և ծրագրային մոտեցումներ, որոնք հնարավորություն կտան առկա տեղեկատվությունից կամ փաստաթղթային տվյալներից ստանալ դրանց կառուցվածքը նկարագրող XML սխեմա։ XML-ը կառուցվածքային տվյալների ներկայացման լայնորեն կիրառվող ձևաչափ է, իսկ դրա սխեման հնարավորություն է տալիս սահմանել փաստաթղթի թույլատրելի կառուցվածքը, տարրերի և ատրիբուտների կազմը, դրանց փոխհարաբերությունները և տվյալների տիպերը։ Աշխատության հիմնական խնդիրներից է այդ կառուցվածքի ավտոմատ բացահայտումը՝ նվազեցնելով XML սխեմաների ձեռքով նախագծման անհրաժեշտությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել XML փաստաթղթերի կառուցվածքային վերլուծության, տարրերի և ատրիբուտների նույնականացման, տվյալների տիպերի որոշման և դրանց միջև հիերարխիկ կապերի վերականգնման մեթոդները։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև տարբեր փաստաթղթերի օրինակների համադրումը, որի միջոցով հնարավոր է որոշել ընդհանուր կառուցվածքային կանոնները և առանձնացնել այն տարրերը, որոնք պարտադիր կամ ընտրովի են։ Ավտոմատ գեներացման գործընթացը կարող է հիմնվել փաստաթղթերի շարքի վիճակագրական, կանոնահեն կամ կառուցվածքային վերլուծության վրա՝ ստացված արդյունքը ներկայացնելով համապատասխան XML Schema Definition կառուցվածքով։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է նաև գեներացված սխեմայի ճշգրտության և ամբողջականության գնահատումը, քանի որ սխեման պետք է հնարավորինս ճիշտ արտացոլի սկզբնական փաստաթղթերի իրական կառուցվածքը և միաժամանակ թույլ տա վավերացնել նոր XML փաստաթղթեր։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ տարբեր կառուցվածք ունեցող փաստաթղթերի մշակման, կրկնվող տարրերի հայտնաբերման, ընտրովի և պարտադիր կառուցվածքների տարբերակման, ինչպես նաև բարդ և ներդրված տարրերի ներկայացման խնդիրներին։ Նման համակարգերի կիրառումը կարող է զգալիորեն հեշտացնել տվյալների փոխանակման, փաստաթղթերի ինտեգրման և տեղեկատվական համակարգերի միջև կառուցվածքային համատեղելիության ապահովման գործընթացները։ Աշխատության արդյունքները կարող են կիրառվել էլեկտրոնային փաստաթղթաշրջանառության, տվյալների ինտեգրման, տեղեկատվական համակարգերի մշակման, տվյալների փոխակերպման և XML-հիմքով ծրագրային համակարգերի նախագծման ոլորտներում։ Այն կարող է հետաքրքրել ծրագրավորողներին, համակարգերի վերլուծաբաններին, տվյալների բազաների և XML տեխնոլոգիաների մասնագետներին, ինչպես նաև տվյալների կառուցվածքային ներկայացման և ավտոմատ սխեմաների գեներացման խնդիրներով զբաղվող հետազոտողներին։

Մանկավարժություն

Աշխատությունը նվիրված է ավագ դպրոցի աշակերտների մոտ ռուսաց լեզվի դասերի ընթացքում բառակապակցությունից նախադասության անցման հնարավորությունների, կարողությունների և հմտությունների ձևավորման համակարգի մշակմանն ու ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել այն մանկավարժական և մեթոդական պայմանները, որոնք նպաստում են սովորողների կողմից բառակապակցությունների կառուցվածքային և իմաստային առանձնահատկությունների գիտակցմանը և դրանց հիման վրա ամբողջական, քերականորեն ճիշտ ու հաղորդակցական առումով նպատակային նախադասությունների կազմմանը։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են բառակապակցության և նախադասության փոխհարաբերությունները, դրանց կառուցվածքային տարբերությունները, շարահյուսական կապերը և իմաստային կազմակերպումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն դժվարություններին, որոնք կարող են առաջանալ աշակերտների մոտ՝ բառակապակցությունից նախադասություն անցնելիս, մասնավորապես՝ բառերի քերականական ձևերի ճիշտ ընտրության, շարահյուսական կապերի հաստատման, նախադասության կառուցվածքի ձևավորման և մտքի ամբողջական արտահայտման գործընթացներում։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է ուսուցման մեթոդների և վարժությունների համակարգի մշակումը, որը կարող է զարգացնել աշակերտների լեզվական դիտարկման, վերլուծության, համադրման և ինքնուրույն խոսք կառուցելու կարողությունները։ Կարող են կիրառվել բառակապակցությունների ընդլայնման և վերափոխման, բառերի փոխարինման, նախադասությունների կազմման, շարահյուսական վերլուծության և ստեղծագործական խոսքային առաջադրանքների մեթոդներ։ Ուսումնասիրության մեջ կարևորվում է նաև աստիճանական ուսուցման սկզբունքը, որի միջոցով սովորողը պարզ կառուցվածքներից անցնում է ավելի բարդ նախադասությունների կազմությանը՝ միաժամանակ զարգացնելով քերականական և հաղորդակցական հմտությունները։ Մշակվող համակարգը կարող է նպաստել ոչ միայն ռուսերենի շարահյուսական գիտելիքների յուրացմանը, այլև սովորողների գրավոր և բանավոր խոսքի զարգացմանը, լեզվական մտածողության ձևավորմանը և ինքնուրույն արտահայտվելու կարողության բարձրացմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել ռուսաց լեզվի ուսուցիչներին, մեթոդիստներին, մանկավարժներին, լեզվաբաններին, կրթության մասնագետներին, մանկավարժական բուհերի դասախոսներին ու ուսանողներին, ինչպես նաև ռուսերենի ուսուցման մեթոդիկայի ոլորտում հետազոտություններ իրականացնող մասնագետներին։

Մաթեմատիկա

Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է կիսահաղորդչային նանոկառուցվածքների օպտիկական հատկությունների ուսումնասիրմանը՝ էլեկտրոն-ֆոնոն փոխազդեցության ազդեցությունը հաշվի առնելով, ինչը կարևոր է նանոկենսաբանական, քվանտային էլեկտրոնիկայի և օպտոէլեկտրոնային սարքերի նախագծման համար։ Աշխատությունը վերլուծում է նանոկառուցվածքների էներգետիկ սպեկտրի ձևավորումը, լույսի կլանումն ու արտացոլումը, էլեկտրոնների և ֆոնոնների միջմոլեկուլային փոխազդեցության ազդեցությունը ճառագայթման ինտենսիվության, սրության և շերտերի պարամետրերի վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում օպտիկական անցումների ուժի փոփոխություններին, եռաչափ կոնֆորմացիաների ազդեցությանը և արտաքին դաշտերի դերին՝ կառուցվածքային և ֆիզիկական պայմաններում էլեկտրոն-ֆոնոն փոխազդեցության գնահատման նպատակով։ Ուսումնասիրությունը ներառում է թե տեսական մոդելավորում, թե փորձարարական մեթոդների կիրառություն՝ հնարավորություն տալով ճշգրիտ կանխատեսել նանոկառուցվածքների օպտիկական պատասխանները։ Աշխատությունը կարևոր է ֆիզիկոսների, նանոտեխնոլոգների և նյութաբանների համար՝ նպաստելով կիսահաղորդչային նանոկառուցվածքների բնութագրերի խորը ուսումնասիրմանը և նոր դարաշրջանի օպտոէլեկտրոնային սարքերի ստեղծմանը։