Վիկտոր Համբարձումյան

Կենսաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է շիզոֆրենիայի դեպքում իմունային պատասխանի կարգավորիչներ և միջնորդներ կոդավորող գեների ֆունկցիոնալ վիճակի ուսումնասիրությանը՝ համադրելով հոգեբուժության, իմունոլոգիայի, մոլեկուլային կենսաբանության և գենետիկայի ժամանակակից մոտեցումները։ Հետազոտության հիմքում ընկած է այն գաղափարը, որ շիզոֆրենիայի ձևավորման և զարգացման մեխանիզմները կարող են կապված լինել ոչ միայն նյարդային համակարգի գործընթացների, այլև իմունային համակարգի կարգավորման առանձնահատկությունների հետ։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են իմունային պատասխանի ձևավորմանն ու կարգավորմանը մասնակցող գեների ակտիվության և ֆունկցիոնալ վիճակի հնարավոր փոփոխությունները, ինչպես նաև դրանց կապը հիվանդության կենսաբանական առանձնահատկությունների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ցիտոկինների, իմունային միջնորդների և կարգավորող գործոնների հետ կապված գենետիկական մեխանիզմներին՝ փորձելով բացահայտել դրանց հնարավոր դերը բորբոքային և իմունակարգավորիչ գործընթացների փոփոխության մեջ։ Հեղինակը քննարկում է մոլեկուլային մակարդակում գեների արտահայտման ուսումնասիրության մեթոդները, կենսաբանական նյութի հետազոտման մոտեցումները և ստացված տվյալների վիճակագրական ու համեմատական վերլուծության սկզբունքները։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է գենային ակտիվության ցուցանիշների համադրումը շիզոֆրենիայի կլինիկական դրսևորումների և հիվանդության ընթացքի առանձնահատկությունների հետ, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ ուսումնասիրելու հիվանդության կենսաբանական հիմքերը։ Աշխատությունը նաև անդրադառնում է նեյրոիմուն փոխազդեցությունների խնդրին և այն հարցին, թե ինչպես կարող են իմունային համակարգի փոփոխությունները կապված լինել կենտրոնական նյարդային համակարգի ֆունկցիոնալ գործընթացների հետ։ Ստացված արդյունքների ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել շիզոֆրենիայի պաթոգենեզի վերաբերյալ պատկերացումների ընդլայնմանը և ապագայում հիվանդության կենսաբանական մարկերների հայտնաբերման, հիվանդության ընթացքի գնահատման կամ նոր թերապևտիկ մոտեցումների մշակման համար գիտական հիմքերի ձևավորմանը։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել հոգեբույժներին, բժշկական գենետիկայի և իմունոլոգիայի մասնագետներին, մոլեկուլային կենսաբաններին, նյարդաբաններին, գիտաշխատողներին, ասպիրանտներին և բժշկական ու կենսաբանական ուղղությունների ուսանողներին։

Պատմություն

Այս աշխատանքը նվիրված է Լիբանանի դրուզական համայնքի քաղաքական դերակատարման և ազդեցության ուսումնասիրությանը երկրի ներքաղաքական զարգացումներում 1920-ականներից մինչև 1990 թվականը՝ ընդգրկելով մանդատային շրջանը, անկախության ձևավորումը և քաղաքացիական պատերազմի ժամանակաշրջանը։ Հեղինակը վերլուծում է դրուզական համայնքի սոցիալ-քաղաքական կազմակերպվածությունը, նրա առաջնորդական էլիտայի ձևավորումը և պետական ինստիտուտների հետ հարաբերությունների էվոլյուցիան՝ ընդգծելով համայնքային քաղաքականության առանձնահատկությունները բազմակրոն և բազմաէթնիկ Լիբանանի համակարգում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դրուզական առաջնորդների դերակատարությանը ներքաղաքական ուժային հավասարակշռության ձևավորման մեջ, ինչպես նաև նրանց մասնակցությանը զինված հակամարտություններին և քաղաքական դաշինքների փոփոխականությանը։ Աշխատությունը նաև ուսումնասիրում է համայնքի հարաբերությունները այլ կրոնական և քաղաքական խմբերի հետ՝ շեշտելով կոնֆեսիոնալ համակարգի ազդեցությունը պետական կառավարման և քաղաքական կայունության վրա։ Ներկայացվում են պատմական փուլերի համեմատական վերլուծություններ՝ ցույց տալու համար, թե ինչպես է դրուզական համայնքը տարբեր ժամանակաշրջաններում հարմարվել փոփոխվող քաղաքական միջավայրին և պահպանել իր ազդեցությունը պետական գործընթացներում։ Շեշտվում է, որ Լիբանանի ներքաղաքական զարգացումների ուսումնասիրությունը անհնար է առանց դրուզական համայնքի դերակատարման խորքային վերլուծության, քանի որ այն հանդիսանում է երկրի քաղաքական համակարգի կարևոր և ակտիվ բաղադրիչներից մեկը։

Lեզվաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է Էռնեստ Հեմինգուեյի կարճ պատմվածքներում երկխոսության հաղորդակցական և գործաբանական առանձնահատկությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում գեղարվեստական երկխոսությունն է՝ որպես ոչ միայն հերոսների միջև տեղեկատվության փոխանակման, այլև նրանց հարաբերությունների, հոգեբանական վիճակի, մտադրությունների, հակասությունների և չարտահայտված իմաստների բացահայտման կարևոր միջոց։ Հեմինգուեյի ստեղծագործություններում երկխոսությունը հաճախ առանձնանում է կարճությամբ, պարզ բառապաշարով, կրկնություններով, լռություններով, անուղղակի արտահայտություններով և տեղեկատվական բացերով, ինչի շնորհիվ խոսքային փոխանակման մակերեսային բովանդակության ներքո ձևավորվում են լրացուցիչ իմաստային շերտեր։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել խոսքային ակտերը, խոսակցական իմպլիկատուրաները, ենթատեքստը, հաղորդակցական նպատակները, դիմելաձևերը, հարց ու պատասխանի կառուցվածքները, թեմայի փոփոխությունը, հերթափոխը և զրուցակիցների փոխազդեցության այլ առանձնահատկություններ։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես են հերոսները երբեմն ուղղակիորեն ասում մի բան, բայց իրենց խոսքի միջոցով ակնարկում մեկ այլ բան, և ինչպես է ընթերցողը համատեքստի, իրավիճակի ու լեզվական մանրամասների հիման վրա վերականգնում չարտահայտված իմաստը։ Հեմինգուեյի կարճ արձակի ուսումնասիրություններում երկխոսությունը դիտարկվել է նաև որպես սոցիալական փոխազդեցության կառուցվածք, որտեղ դիմելաձևերն ու խոսակցական հաջորդականությունները կարող են տեղեկություն հաղորդել հերոսների սոցիալական հարաբերությունների մասին։ Առանձնահատուկ հետաքրքրություն է ներկայացնում համագործակցության սկզբունքի և դրա խոսակցական կանոնների ուսումնասիրությունը, քանի որ հերոսների խոսքում որոշակի տեղեկությունների բացթողումը, թեմայից շեղումը, երկիմաստությունը կամ դիտավորյալ անորոշությունը կարող են ստեղծել լրացուցիչ գործաբանական իմաստ։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև քաղաքավարության ռազմավարությունների և անուղղակի խոսքային ակտերի վերլուծությունը, որոնց միջոցով հնարավոր է բացահայտել հերոսների միջև իշխանության, կախվածության, մտերմության, կոնֆլիկտի կամ հուզական լարվածության հարաբերությունները։ Աշխատության համար հատկապես նշանակալի նյութ կարող են լինել այն պատմվածքները, որտեղ սյուժետային կարևոր հանգամանքները բացահայտվում են ոչ թե հեղինակային ուղղակի մեկնաբանությամբ, այլ հերոսների խոսակցության ենթատեքստի միջոցով։ Այդպիսի երկխոսությունները ցույց են տալիս Հեմինգուեյի նվազագույն միջոցներով առավելագույն իմաստ ստեղծելու գեղարվեստական սկզբունքը․ խոսքի պարզությունն ու կարճությունը չեն սահմանափակում բովանդակությունը, այլ ընթերցողին ստիպում են ակտիվորեն մեկնաբանել լռությունները, ակնարկները և անավարտ մտքերը։ Այս տեսանկյունից աշխատությունը կարևոր է ոչ միայն Հեմինգուեյի անհատական ոճի, այլև գեղարվեստական հաղորդակցության բնույթի ուսումնասիրության համար, քանի որ այն ցույց է տալիս, թե ինչպես կարող է երկխոսությունը միաժամանակ առաջ մղել սյուժեն, բացահայտել կերպարները, արտահայտել միջանձնային հարաբերությունները և ստեղծել խորքային ենթատեքստ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել լեզվաբաններին, գործաբանության և խոսույթի վերլուծության մասնագետներին, գրականագետներին, թարգմանիչներին, անգլերենի և ամերիկյան գրականության մասնագետներին, հետազոտողներին, դասախոսներին և ուսանողներին։

Այլ առարկաներ

Այս մեթոդական ձեռնարկը նվիրված է շրջանային գրադարանի՝ որպես մեթոդական աշխատանքի կենտրոնի դերին և գործառույթներին՝ դիտարկելով այն որպես տեղական գրադարանային համակարգի կազմակերպչական, խորհրդատվական և ուսումնական առանցք։ Նյութում ներկայացվում են մեթոդական աշխատանքի հիմնական ուղղությունները՝ ներառյալ գրադարանային գործընթացների համակարգումը, աշխատակիցների մասնագիտական վերապատրաստումը, ընթերցողների սպասարկման ձևերի կատարելագործումը և առաջավոր փորձի տարածումը տարածաշրջանի գրադարանների միջև։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում շրջանային գրադարանի կողմից իրականացվող վերահսկողության և խորհրդատվության մեխանիզմներին, որոնք նպաստում են միասնական գրադարանային քաղաքականության ձևավորմանը և աշխատանքի որակի բարձրացմանը։ Քննարկվում են նաև պլանավորման, հաշվետվության և վերլուծական աշխատանքի կազմակերպման սկզբունքները, որոնք թույլ են տալիս գնահատել գրադարանների արդյունավետությունը և բացահայտել զարգացման ուղղությունները։ Ձեռնարկը ընդգծում է, որ շրջանային գրադարանը պետք է հանդես գա որպես մեթոդական աջակցության կենտրոն՝ ապահովելով փորձի փոխանակում, մասնագիտական աճ և գրադարանային ծառայությունների շարունակական կատարելագործում ամբողջ տարածաշրջանում։

Պատմություն

Այս տեղեկատվական ցանկը ներկայացնում է Հայաստանի մասին նոր լույս տեսած գրականության համակարգված ակնարկ՝ ընդգրկելով պատմության, մշակույթի, հասարակական-քաղաքական կյանքի, տնտեսության, իրավունքի, կրթության, արվեստի և բնական գիտությունների ոլորտներին նվիրված հրատարակություններ։ Ցանկում ներառված աշխատությունները արտացոլում են Հայաստանի ժամանակակից զարգացումները, պետականության կայացման գործընթացները, տարածաշրջանային դիրքավորումը և սոցիալ-տնտեսական փոփոխությունները, ինչպես նաև երկրի պատմամշակութային ժառանգության ուսումնասիրության նոր մոտեցումները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի վերաբերյալ գիտական մոնոգրաֆիաներին, հետազոտական ժողովածուներին, վիճակագրական և վերլուծական նյութերին, որոնք նպաստում են երկրի բազմակողմանի ուսումնասիրությանը։ Ներկայացված գրքերը նախատեսված են հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների, վերլուծաբանների և լայն ընթերցողական շրջանակի համար՝ ծառայելով որպես տեղեկատվական աղբյուր Հայաստանի մասին նոր գիտական և հրապարակային գրականության վերաբերյալ։

Պատմություն

Այս գիրքը ներկայացնում է իլամական մշակույթը կրող ժողովուրդների առօրյա կյանքի, ընտանեկան հարաբերությունների, ավանդույթների, ծեսերի և տոնական սովորույթների բազմակողմանի ուսումնասիրություն։ Այն հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու այն մասին, թե ինչպես են կրոնական համոզմունքները, հասարակական նորմերը և դարերի ընթացքում ձևավորված սովորույթները ներգործում մարդու առօրյայի, ընտանիքի կառուցվածքի և համայնքային կյանքի վրա։ Գրքում ուշադրություն է դարձվում ընտանիքի դերին, ամուսնությանն ու հարսանեկան ավանդույթներին, երեխաների ծննդյան և դաստիարակության հետ կապված սովորույթներին, ինչպես նաև կյանքի կարևոր փուլերը նշանավորող տարբեր ծիսակարգերին։ Առանձին տեղ է հատկացվում կենցաղային վարքագծին՝ սննդի, հագուստի, հյուրասիրության, փոխհարաբերությունների և հասարակական շփումների առանձնահատկություններին։ Ընթերցողը կարող է ծանոթանալ նաև տարվա ընթացքում նշվող կրոնական և ժողովրդական տոներին, դրանց նշանակությանը, արարողություններին, ծիսական գործողություններին և համայնքային մասնակցության ձևերին։ Նյութը կարևոր է ոչ միայն իսլամական մշակույթի առանձնահատկությունները հասկանալու, այլև կրոնի, ավանդույթի և առօրյա կյանքի փոխկապակցվածությունը բացահայտելու տեսանկյունից։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել ազգագրությամբ, մշակութաբանությամբ, կրոնագիտությամբ և տարբեր ժողովուրդների ավանդույթներով հետաքրքրվող ընթերցողներին՝ որպես նյութ տարբեր մշակութային միջավայրերի, արժեքների և կենսակերպերի ճանաչման ու համեմատական ուսումնասիրության համար։