Ժոզեֆ Բալսամո․ բժշկի հիշատակները, ութերորդ հատոր

Տեխնոլոգիա

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է դիէլեկտրիկների և կոնդենսատորների էլեկտրական պարամետրերի չափման մեթոդների ուսումնասիրմանը՝ լայնաիմպուլսային կերպափոխման մոտեցման կիրառմամբ։ Գրքում վերլուծվում են դիէլեկտրական նյութերի հատկությունները, կոնդենսատորների հիմնական բնութագրերը, չափման գործընթացների տեսական հիմքերը և բարձր ճշգրտությամբ չափիչ համակարգերի կառուցման սկզբունքները։ Հեղինակը ներկայացնում է լայն իմպուլսային ազդանշանների կիրառմամբ պարամետրերի որոշման մեթոդներ, չափման սխեմաների առանձնահատկությունները, սխալների գնահատման եղանակները և արդյունքների մշակման ալգորիթմները։ Աշխատությունում քննարկվում են դիէլեկտրական կորուստների, ունակության, դիմադրության և այլ էլեկտրական բնութագրերի որոշման խնդիրները, ինչպես նաև չափիչ տեխնոլոգիաների կատարելագործման հնարավորությունները։ Գիրքը նախատեսված է էլեկտրատեխնիկների, ռադիոէլեկտրոնիկայի մասնագետների, չափիչ համակարգերի նախագծողների, ինժեներների, գիտաշխատողների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են էլեկտրական չափումների, նյութերի հետազոտության և բարձր ճշգրտությամբ չափիչ սարքերի մշակման ոլորտներով։

Մաթեմատիկա

Աշխատությունը նվիրված է ալիքատար միջավայրում ազատ էլեկտրոնների շարժման և էլեկտրամագնիսական դաշտի փոխազդեցության պայմաններում ռեզոնանսային ճառագայթման առաջացման ու ուժեղացման ֆիզիկական օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում ազատ էլեկտրոնների լազերային համակարգերի աշխատանքի տեսական հիմքերն են, որոնցում ճառագայթման աղբյուրը կապված է արագացված էլեկտրոնային փնջի կոլեկտիվ դինամիկայի հետ։ Քննվում են այն պայմանները, որոնց դեպքում էլեկտրոնների շարժումը և ալիքատարում տարածվող էլեկտրամագնիսական ալիքները կարող են մտնել ռեզոնանսային փոխազդեցության մեջ՝ ապահովելով էլեկտրոնային փնջի էներգիայի արդյունավետ փոխանցում ճառագայթման դաշտին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ալիքատարի երկրաչափական և էլեկտրադինամիկական հատկություններին, քանի որ դրանցով պայմանավորված դաշտային մոդերը, փուլային արագությունները և դիսպերսիոն բնութագրերը նշանակալի դեր են կատարում ռեզոնանսի ձևավորման գործընթացում։ Ուսումնասիրվում է էլեկտրոնային փնջի և էլեկտրամագնիսական դաշտի փոխազդեցության դինամիկան, մասնիկների փուլային խմբավորման երևույթը և ճառագայթման ինտենսիվության աճի ընդհանուր օրինաչափությունները։ Տեսական վերլուծության շրջանակում կարող են դիտարկվել համակարգի դիսպերսիոն հարաբերությունները, ռեզոնանսային պայմանների փոփոխությունները և տարբեր տարածական մոդերի միջև հնարավոր փոխազդեցությունները։ Կարևորվում է նաև էլեկտրոնային փնջի բնութագրերի և ալիքատարի հատկությունների ազդեցությունը գեներացվող ճառագայթման հաճախականային ու սպեկտրային առանձնահատկությունների վրա։ Ազատ էլեկտրոնների վրա հիմնված լազերային համակարգերի կարևոր առանձնահատկություններից է ճառագայթման պարամետրերի կարգավորման լայն հնարավորությունը, ինչի պատճառով նման համակարգերի ֆիզիկական ուսումնասիրությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում բարձր հաճախականությունների էլեկտրոնիկայի, արագացուցչային ֆիզիկայի և ժամանակակից ֆոտոնիկայի համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է դասական էլեկտրադինամիկայի, լիցքավորված մասնիկների փնջերի ֆիզիկայի և լազերային ֆիզիկայի մոտեցումները՝ ալիքատարում ազատ էլեկտրոնների մասնակցությամբ ռեզոնանսային գեներացիայի մեխանիզմների և դրանց հիմնական ֆիզիկական օրինաչափությունների բացահայտման նպատակով։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում փողի առաջարկի ձևավորման, դրա ծավալների փոփոխության և դրամավարկային կարգավորման մեխանիզմների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են փողի առաջարկի տնտեսական էությունը, դրամական զանգվածի կառուցվածքը, դրա վրա ազդող մակրոտնտեսական գործոնները և ֆինանսական համակարգի գործունեության առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի Հանրապետության կենտրոնական բանկի դերին դրամավարկային քաղաքականության իրականացման, փողի շրջանառության կարգավորման, գնաճի վերահսկման և ֆինանսական կայունության ապահովման գործընթացներում։ Ուսումնասիրվում են դրամական ագրեգատների փոփոխությունները, բանկային համակարգի վարկավորման գործունեությունը, տոկոսադրույքների ազդեցությունը և դրամավարկային քաղաքականության հիմնական գործիքների կիրառման արդյունավետությունը։ Անդրադարձ է կատարվում փողի առաջարկի և տնտեսական աճի, ներդրումային ակտիվության, սպառման ու գնային կայունության փոխկապակցվածությանը, ինչպես նաև Հայաստանի տնտեսության առանձնահատկություններից բխող դրամավարկային կարգավորման հիմնախնդիրներին։ Աշխատությունը կարևորում է փողի առաջարկի արդյունավետ կառավարման նշանակությունը մակրոտնտեսական հավասարակշռության պահպանման, ֆինանսական շուկաների զարգացման և երկրի տնտեսական կայունության ամրապնդման գործում։ Այն կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, ֆինանսաբանների, բանկային համակարգի մասնագետների, տնտեսական քաղաքականության հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Գրականություն

Սա ժամանակակից հայ պոեզիայի ժողովածու է, որի հեղինակը Կարեն Անտաշյան է, և այն ներկայացնում է արդի մարդու ներաշխարհը՝ իր փխրուն զգացմունքներով, ինքնության որոնումներով և իրականության հետ բախվող մտավոր ու հուզական վիճակներով։ Բանաստեղծությունները կառուցված են ազատ ձևերի և պատկերային մտածողության վրա՝ հաճախ միավորելով առօրեականը և փիլիսոփայականը, անձնականը և հասարակականը։ Ժողովածուում զգալի տեղ ունի ժամանակի ընկալման թեման՝ որտեղ «վերջից հետո» և «սկզբից առաջ» ձևակերպումները դառնում են ոչ միայն ժամանակային, այլ նաև գոյաբանական խորհրդանիշներ՝ ցույց տալով կյանքի շրջանաձև բնույթը և մարդու մշտական շարժումը փոփոխությունների մեջ։ Անտաշյանի պոեզիան հաճախ առանձնանում է լեզվական փորձարարությամբ, սուր դիտարկումներով և ներքին հակասությունների ընդգծմամբ՝ ստեղծելով տեքստեր, որոնք միաժամանակ ինտիմ են և լայն իմաստային դաշտ բացող։ Ընդհանուր առմամբ ժողովածուն ներկայացնում է ժամանակակից քաղաքային մարդու հոգեբանական և փիլիսոփայական վիճակները՝ պոետիկ ձևի միջոցով։

Այլ առարկաներ

Աշխատությունը նվիրված է 1920–1930-ական թվականներին ձևավորված բնակելի կառուցապատման զանգվածների արդիականացման և դրանց՝ որպես քաղաքաշինական ժառանգության պահպանության խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում պատմական բնակելի թաղամասերի ճարտարապետական և քաղաքաշինական առանձնահատկությունների պահպանման ու ժամանակակից կենսական պահանջներին դրանց հարմարեցման միջև հավասարակշռության ապահովումն է։ Քննվում են տվյալ ժամանակաշրջանի բնակելի կառուցապատմանը բնորոշ հատակագծային սկզբունքները, փողոցային ցանցը, շենքերի տարածական փոխդասավորությունը, բակային համակարգերը, կանաչ տարածքները, կառուցապատման մասշտաբը և ճարտարապետական արտահայտչամիջոցները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում այն արժեքավոր հատկանիշների բացահայտմանը, որոնց շնորհիվ առանձին շենքերից բացի ամբողջական բնակելի միջավայրը կարող է դիտարկվել որպես քաղաքաշինության պատմության հուշարձան։ Ուսումնասիրվում են ժամանակի ընթացքում շենքերի ֆիզիկական մաշվածության, ինժեներական ենթակառուցվածքների հնացման, բնակարանային պահանջների փոփոխության և չհամակարգված վերակառուցումների հետևանքով առաջացող խնդիրները։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում արդիականացման այնպիսի սկզբունքների մշակումը, որոնք հնարավորություն են տալիս բարելավել բնակելի պայմանները, շենքերի գործառական հնարավորությունները և ենթակառուցվածքները՝ հնարավորինս պահպանելով պատմական կառուցապատման տարածական կառուցվածքն ու ճարտարապետական ինքնությունը։ Դիտարկվում են վերականգնման, վերակառուցման, հարմարեցված օգտագործման և պահպանական միջամտությունների տարբեր մոտեցումներ՝ քաղաքաշինական ամբողջականության տեսանկյունից։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել նաև նոր կառուցապատման ազդեցությունը պատմական թաղամասերի ուրվագծի, մասշտաբի և տեսողական ընկալման վրա։ Անդրադարձ է կատարվում պահպանության իրավական և կազմակերպական մեխանիզմներին, տարածքների պատմամշակութային արժեքի գնահատման չափանիշներին և քաղաքաշինական փաստաթղթերում պահպանական պահանջների ներառման անհրաժեշտությանը։ Բնակելի զանգվածները դիտարկվում են ոչ միայն որպես շենքերի հավաքածու, այլև որպես որոշակի ժամանակաշրջանի սոցիալական, ճարտարապետական և քաղաքաշինական գաղափարները մարմնավորող միասնական միջավայր։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է քաղաքաշինության պատմության, ճարտարապետական ժառանգության պահպանության, վերականգնման և բնակելի միջավայրի արդիականացման մոտեցումները՝ պատմական կառուցապատման արժեքների և ժամանակակից քաղաքային պահանջների համատեղման հնարավորությունները բացահայտելու նպատակով։

Կենսաբանություն

Ջրակենսաբանական և էկոլոգիական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է խոշոր բարձրալեռնային քաղցրահամ ջրային էկոհամակարգում զոոբենթոսի կառուցվածքային և գործառական կազմակերպման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ Սևանա լճի օրինակով։ Քննության են առնվում հատակային անողնաշարավորների համայնքների տեսակային կազմը, քանակական ցուցանիշները, տարածական բաշխումը և դրանց մասնակցությունը ջրային էկոհամակարգի նյութերի ու էներգիայի շրջանառությանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ջրավազանի տրոֆիկ կարգավիճակի տարբեր ուղղություններով փոփոխությունների և զոոբենթոսային համայնքների կառուցվածքի միջև փոխկապակցվածությանը։ Վերլուծվում են շրջակա միջավայրի պայմանների, ջրի որակի, սննդանյութերի առկայության և հատակային կենսամիջավայրի փոփոխությունների ազդեցությունները կենդանական օրգանիզմների կազմի ու կենսագործունեության վրա։ Քննարկվում է նաև զոոբենթոսի ցուցանիշների կիրառման հնարավորությունը ջրային էկոհամակարգի վիճակի և տրոֆիկ գործընթացների գնահատման համար։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու բարձրալեռնային լճերում ընթացող էկոլոգիական փոփոխությունների և հատակային կենդանական համայնքների արձագանքի վերաբերյալ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ջրակենսաբանության, լճագիտության, ջրային էկոլոգիայի և բնապահպանական մշտադիտարկման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։