Պատմական Հայաստանը որպես վեր էթնիկական մշակույթի կենտրոն

Արտասահմանյան գրականություն

«Անասնաֆերմա» (Ջորջ Օրուել) քաղաքական հեգնագրային ալեգորիա է, որը ներկայացնում է իշխանության, ուժի և բռնության խնդիրները՝ օգտագործելով կենդանիների ֆերմայի պատկերավոր պատմությունը։ Գիրքը սկսվում է այնպես, որ ֆերմայում կենդանիները հալածում են մարդկանց տիրապետող սեփականատիրոջը և հռչակում են, որ այժմ ինքնակառավարվում են։ Սկզբում նրանք ստեղծում են հավասարության և արդարության գաղափար, բայց շուտով մի քանի խոշոր կենդանիներ՝ հատկապես խոզերը, սկսում են կառավարել և շերտավորել հասարակությունը։ Օրուելը ցույց է տալիս, թե ինչպես հեղափոխությունը կարող է վերածվել նոր տիրապետության՝ երբ առաջնորդները սկսում են ստել, վերացնել ազատությունը և օգտագործել մարդկանց կամ կենդանիների վախը։ Գիրքը հայտնի է նաև «բոլորը հավասար են, բայց որոշները ավելի հավասար են» արտահայտությամբ, որը բացահայտում է քաղաքական դասակարգերի և անարդարության տրամաբանությունը։ «Անասնաֆերման» քննադատում է տոտալիտար համակարգերը և ցույց տալիս, որ իշխանությունն ինքնին կարող է կեղտոտել նույնիսկ լավագույն գաղափարները։ Օրուելի ոճը պարզ է, բայց սուր, և պատմությունը ընթերցողին տանում է մտածելու՝ թե ինչպես են արժեքները կորցվում, երբ մարդիկ (կամ կենդանիները) ձեռք են բերում ուժ։ Գիրքը կարևոր է ոչ միայն որպես քաղաքական ալեգորիա, այլև որպես մարդու հոգեբանության և իշխանության դինամիկայի ուսումնասիրություն։ «Անասնաֆերման» հարմար է բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են պատմությամբ, քաղաքականությամբ և հասարակական բարոյականությամբ։ Այս աշխատությունը դարձավ դասական՝ իր արդիականությամբ և խորությամբ, քանի որ այն ցույց է տալիս, որ ազատությունը և արդարությունը պետք է պահպանել մշտապես։ Հրատարակիչ - Անտարես Հրատ. տարեթիվ - 2013 ISBN - 978-9939-51-520-5

Այլ առարկաներ

Հեղինակը Կոստանյան Կ., ներկայացնում է հացատնկման, մակարոնեղենի և հրուշակեղենի արտադրության ժամանակակից տեխնոլոգիական գործընթացները՝ ընդգծելով հումքի ընտրության, պատրաստման, մշակման և արտադրանքի որակի պահպանման կարևորությունը: Այն պարունակում է մանրամասն տեղեկություններ ալյուրի, խմորի, խմորաբլիթների, մակարոնեղենի և շաքարային պատրաստուկների տեսակների, պատրաստման եղանակների, խմորման, թխման և ձևավորման գործընթացների մասին, ինչպես նաև արտադրանքի ֆիզիկաքիմիական և միկրոբիոլոգիական որակի վերահսկման մեթոդներ: Գրքում ներկայացված են թե արդյունաբերական, թե տնային արտադրության տեխնոլոգիական առաջարկներ, ներառված են գործնական խորհուրդներ և օրինակներ, որոնք օգնում են ապահովել պատրաստի արտադրանքի համային և տեսական հատկանիշների բարձր մակարդակը: Հատուկ ուշադրություն է դարձված հումքի պահպանման, մշակման և արտադրության անվտանգության կանոններին, ինչպես նաև արտադրանքի պահպանման ժամկետի երկարացման հնարավորություններին: Այս աշխատությունը հանդիսանում է ուսումնական ձեռնարկ ուսումնական հաստատությունների ուսանողների, հացաբուլկեղենի և հրուշակեղենի արտադրությամբ զբաղվող մասնագետների և ձեռներեցների համար, տրամադրում է համապարփակ գիտելիքներ և ուղեցույցներ ժամանակակից արտադրության պրակտիկայում արդյունավետորեն կիրառելու համար:

Այլ առարկաներ

Գրքում ներկայացվում են բարձր ճշգրտության չափումների մեթոդները, երկրաչափական և տրիգոնոմետրիկ հաշվարկները, ինչպես նաև գեոդեզիական ցանցերի կառուցման սկզբունքները։ Քննարկվում են նաև ժամանակակից սարքավորումների և տեխնոլոգիաների կիրառությունը՝ տարածքների չափագրման և քարտեզագրման գործընթացներում։ Առանձին բաժիններ նվիրված են ինժեներական գեոդեզիային, որը կարևոր դեր ունի շինարարության, ճանապարհաշինության և այլ ինժեներական նախագծերում։ Ներկայացվում են նաև տվյալների մշակման և վերլուծության մեթոդները, որոնք կիրառվում են ճշգրիտ տեղագրական աշխատանքների ժամանակ։ Գիրքը կարևոր է մասնագիտական պատրաստվածության համար, քանի որ այն համադրում է տեսական գիտելիքները և գործնական կիրառությունները՝ օգնելով ուսանողներին և մասնագետներին զարգացնել գեոդեզիական հմտությունները։

Գեղարվեստական հայ․

«Անժամանակ»՝ Հովիկ Չարխչյանի ստեղծագործությունը, որը խորը զգացմունքային բեռ և սոցիալ-հոգեբանական լարումներ ունի, քննարկում է ժամանակի, ճակատագրի և մարդու ներսի պայքարի թեմաները։ Վեպի կենտրոնում այն է, թե ինչպես ժամանակի անցումը և իրականության բացասական ազդեցությունը կարող են ձևավորել մարդու կյանքը, ինչպե՞ս նրանք հանդիպում են անհատի ներսի հակասություններին և նրանց վարքագծի փոփոխություններին։ Չարխչյանը ստեղծում է պատմություն, որտեղ գլխավոր հերոսները հայտնվում են այդ ժամանակի ճնշումների ներքո՝ ապրելիս լինելով աշխարհում, որն անընդհատ փոփոխվում է, և որտեղ մարդիկ հաճախ հայտնվում են իրենց անորոշության և անպաշտպանության մեջ։ **«Անժամանակ»** վեպում կասկածներն ու անհավատությունը, սեփական ուղու բացակայությունը և կյանքից սպասելիքների բացակայությունը հաճախ հարցեր են առաջացնում, որոնք հերոսները պետք է լուծեն իրենց ներսում։ Չարխչյանը, օգտագործելով ժամանակի թեման, գրի մեջ դիտարկում է մարդուն որպես արարած, որը ոչ միայն պետք է գոյատևի, այլ նաև պետք է գտնի իր ներքին կայունությունը և ճանապարհը մի աշխարհում, որտեղ կյանքը հաճախ անորոշ ու անժամանակ է։ Նրա հերոսները ի վիճակի չեն ամբողջությամբ հասկանալ, թե ինչ է տեղի ունենում իրենց շուրջը՝ բայց նրանց մեջ ապրող խորը տագնապը և հարցադրումները նրանց օգնում են ավելի լավ հասկանալու սեփական էությունը։ Վեպը գրում է այն մարդկանց մասին, ովքեր ապրում են մի տեսակ գոյության մեջ՝ ինչպես անցյալի ստվերներ, որոնք իրենց ներկա կյանքում տեսնում են միայն անցած ժամանակների՝ «անժամանակ» ու անորոշ իրավիճակներում։ Այն նաև խորը քննադատություն է տալիս ժամանակի ու հասարակության դոգմաներին՝ գնահատելով անձի ազատությունն ու դրա վերականգնման կարիքը։ Ամփոփելով՝ **«Անժամանակ»** վեպը Սոցիալական ու անձնական անկատարությունների վերանայում է, որի միջոցով Չարխչյանը ցույց է տալիս, թե ինչպես մարդու ներքին աշխարհն ու արտաքին դաշտը կարող են միմյանց լարված պայմաններում ապրել՝ մղվել դեպի խճճվածության և համեմատության փնտրտուքի մեջ։ Հրատարակիչ - Դարակ Հրատ. տարեթիվ - 2019 ISBN - 978-9939-9222-1-8

Գրականություն

Գիրքը ներկայացնում է Վախթանգ Անանյանի որսորդական պատմվածքների ժողովածուն, որտեղ կենտրոնական տեղ են զբաղեցնում բնության գեղեցկությունը, կենդանական աշխարհի վարքագիծը և մարդու ու բնության փոխհարաբերությունները։ Պատմվածքներում հաճախ նկարագրվում են որսորդական արկածներ, լարված իրավիճակներ անտառներում և լեռներում, ինչպես նաև այն փորձառությունները, որոնք ձևավորում են որսորդի բնավորությունը, պատասխանատվության զգացումը և բնության նկատմամբ հարգանքը։ Հեղինակը միաժամանակ բացահայտում է նաև բնապահպանական գաղափարներ՝ ցույց տալով, որ իրական որսորդությունը միայն ֆիզիկական արարք չէ, այլ նաև գիտելիք, համբերություն և բնության օրենքների ըմբռնում։ Պատմությունները գրված են կենդանի և պատկերավոր լեզվով, որտեղ գործողությունների դինամիկան համադրվում է բնության մանրամասն նկարագրությունների հետ՝ ստեղծելով արկածային, բայց նաև խոհական մթնոլորտ։ Vahagn Ananyan-ի ստեղծագործությունները կարևոր տեղ ունեն հայ մանկապատանեկան և բնապատկերային գրականության մեջ՝ նպաստելով բնության նկատմամբ սիրո և պատասխանատու վերաբերմունքի ձևավորմանը։

Գրականություն

Sayat-Nova-ը 18-րդ դարի հայ աշուղ-բանաստեղծ, երաժիշտ և երգիչ է, որի ստեղծագործական ժառանգությունը համարվում է հայ, վրացական և պարսկական մշակույթների կարևոր մասերից մեկը։ Նա ստեղծագործել է հիմնականում երեք լեզվով՝ հայերեն, վրացերեն և պարսկերեն, ինչը վկայում է իր բազմամշակութային միջավայրի և բարձր կրթվածության մասին։ Սայաթ-Նովան եղել է Թիֆլիսի արքունական միջավայրի աշուղ, ծառայել է Հերակլ II թագավորի արքունիքում, սակայն հետագայում հեռացվել է պալատից և դարձել հոգևորական՝ անցնելով Սանահինի վանք։ Նրա երգերը հիմնականում սիրային, փիլիսոփայական և բարոյական բովանդակություն ունեն՝ արտահայտելով մարդու զգացմունքների խորությունը, սիրո ուժը և կյանքի անցողիկության գաղափարը։ Սայաթ-Նովայի ստեղծագործությունները առանձնանում են իրենց բարձր գեղարվեստական արժեքով, լեզվական հարուստ պատկերներով և երաժշտական կառուցվածքով, ինչը նրան դարձրել է աշուղական արվեստի ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից մեկը։ Նրա կյանքի և ստեղծագործության շուրջ ձևավորվել են բազմաթիվ լեգենդներ, իսկ նրա կերպարը լայնորեն ներկայացվել է նաև կինոյում և արվեստում, մասնավորապես Սերգեյ Փարաջանովի հայտնի ֆիլմում։ Սայաթ-Նովան համարվում է ոչ միայն հայ, այլ նաև տարածաշրջանային մշակութային ժառանգության կարևոր դեմք, որի ստեղծագործությունները մինչ այսօր պահպանվում և կատարվում են։