Փիլիսոփայության դասընթաց

Law

Այս աշխատությունը նվիրված է դատական նախադեպի՝ որպես իրավունքի աղբյուրի, պատմատեսական և իրավական վերլուծությանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում է նախադեպային իրավունքի ձևավորման պատմական զարգացումը ընդհանուր իրավունքի (common law) համակարգերում, ինչպես նաև դրա ազդեցությունը կոնտինենտալ իրավական ընտանիքների վրա։ Վերլուծվում են դատական նախադեպի էությունը, կառուցվածքը և իրավական ուժի առանձնահատկությունները՝ ընդգծելով դատարանների կողմից ստեղծվող իրավական դիրքորոշումների պարտադիր կամ ուղեցույց բնույթը տարբեր իրավական համակարգերում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նախադեպի դերին իրավունքի աղբյուրների համակարգում՝ դրա հարաբերակցությանը օրենքին, նորմատիվ ակտերին և իրավական սովորույթին։ Դիտարկվում են նաև նախադեպային իրավունքի կիրառման մեխանիզմները՝ վերադաս դատարանների որոշումների պարտադիրությունը, իրավական մեկնաբանության զարգացման դերը և դատական պրակտիկայի միասնության ապահովման անհրաժեշտությունը։

Political Science

Հրատարակությունը ներկայացնում է Ազգային ժողովի քսաներորդ նիստի պաշտոնական ատենագրությունը՝ արձանագրելով ժողովի աշխատանքների ընթացքը, քննարկումների բովանդակությունը և մասնակիցների արտահայտած տեսակետները։ Այն վավերագրական նյութ է 19-րդ դարի երկրորդ կեսի արևմտահայ հասարակական կյանքի և Կոստանդնուպոլսի հայ համայնքի ազգային կառավարման համակարգի ուսումնասիրության համար։ Ատենագրության միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել ժողովական գործունեության կազմակերպման ձևերը, հարցերի ներկայացման ու քննարկման ընթացակարգերը, առաջարկությունների ձևակերպումը և համայնքային նշանակության որոշումների կայացման գործընթացը։ Ազգային ժողովի նման փաստաթղթերը կարևոր տեղեկություններ են հաղորդում հայ համայնքի ինքնակառավարման ավանդույթների, ազգային հաստատությունների փոխհարաբերությունների և հասարակական կյանքի կազմակերպման մասին։ Դրանք նաև հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու ժամանակաշրջանի պաշտոնական լեզուն, վարչական բառապաշարը և հանրային քննարկումների արտահայտման ձևերը։ Արձանագրությունը կարևոր սկզբնաղբյուր է հայոց պատմության, արևմտահայության հասարակական-քաղաքական կյանքի և 19-րդ դարի Կոստանդնուպոլսի հայ համայնքի ինստիտուցիոնալ պատմության ուսումնասիրության համար։

History

Աշխատությունը նվիրված է եզդիների կրոնական աշխարհընկալման ուսումնասիրությանը՝ անդրադառնալով նրանց հավատալիքների, հոգևոր պատկերացումների, ծիսական համակարգի և աշխարհը մեկնաբանելու ավանդական եղանակների հիմնական առանձնահատկություններին։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են եզդիական կրոնական ավանդույթի ձևավորման և պահպանման գործընթացները, ինչպես նաև այն գաղափարները, որոնց միջոցով համայնքի անդամները ընկալում են Աստծուն, տիեզերքը, մարդու գոյությունը, բնությունը, բարու և չարի հարաբերակցությունը և հոգևոր աշխարհի հետ մարդու կապը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում եզդիական կրոնական համակարգի բանավոր փոխանցման ավանդույթին, քանի որ սերունդների միջև հավատալիքների, առասպելների, հոգևոր պատմությունների և ծիսական գիտելիքների փոխանցումը կարևոր դեր է ունեցել համայնքի ինքնության պահպանման գործում։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև եզդիական կրոնական պատկերացումների մեջ սրբության, մաքրության, բարեպաշտության, ճակատագրի և հոգևոր կատարելագործման գաղափարներին, ինչպես նաև դրանց արտահայտությանը առօրյա վարքագծում և հասարակական հարաբերություններում։ Կարևոր տեղ է հատկացվում կրոնական ծեսերին, տոներին, ուխտագնացություններին, աղոթքի և պաշտամունքի ձևերին, որոնք ոչ միայն հոգևոր նշանակություն ունեն, այլև նպաստում են համայնքային համերաշխության և մշակութային ժառանգության պահպանմանը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել եզդիական աշխարհընկալումը ոչ միայն որպես կրոնական հավատալիքների ամբողջություն, այլև որպես մշակութային ինքնության ձևավորման և պահպանման կարևոր բաղադրիչ։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել նաև կրոնական ավանդույթների փոխհարաբերությունները պատմական և սոցիալական փոփոխությունների հետ, ինչպես նաև ժամանակակից միջավայրի ազդեցությունը ավանդական պատկերացումների պահպանման ու վերաիմաստավորման վրա։ Հետազոտությունը կարևոր է եզդիական մշակույթի և հոգևոր ժառանգության ավելի խորքային ընկալման, ինչպես նաև տարածաշրջանի կրոնական ու էթնոմշակութային բազմազանության ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Այն կարող է հետաքրքրել կրոնագետներին, ազգագրագետներին, մշակութաբաններին, պատմաբաններին, սոցիոլոգներին և Մերձավոր Արևելքի ու Կովկասի ժողովուրդների մշակույթն ուսումնասիրող հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը ներկայացնում է եզդիների հոգևոր աշխարհի բազմակողմանի ուսումնասիրություն՝ բացահայտելով նրանց կրոնական պատկերացումների, ծիսական ավանդույթների և մշակութային ինքնության փոխկապակցվածությունը։

Literature

Ժողովածուն ընդգրկում է հայ գրականության ինքնատիպ և խորապես զգացմունքային հեղինակներից մեկի քնարական ստեղծագործությունները, որոնցում արտահայտված են մարդու ներաշխարհը, հայրենիքի հանդեպ սերը, կարոտը, կյանքի ողբերգականությունն ու գեղեցկությունը։ Թոթովենցը առավել հայտնի է որպես արձակագիր, սակայն նրա պոեզիան նույնպես առանձնանում է յուրահատուկ պատկերային մտածողությամբ, լեզվական նրբությամբ և հոգեբանական խորությամբ։ Այս ժողովածուում տեղ գտած բանաստեղծությունները հաճախ կրում են կենսափիլիսոփայական, հայրենասիրական և հուշագրական երանգներ՝ արտացոլելով հեղինակի անձնական ապրումները և ժամանակի պատմական ծանր իրականությունը։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն մանկության հիշողությունները, արևմտահայ կյանքի պատկերները, բնության նկարագրությունները, մարդկային հարաբերությունների ջերմությունն ու կորուստների ցավը։ Թոթովենցի լեզուն միաժամանակ պարզ է և գեղարվեստորեն հարուստ, իսկ պատկերները՝ կենդանի ու զգայական։ Բանաստեղծություններում զգացվում է նաև XX դարի սկզբի հայկական ողբերգական պատմության ազդեցությունը, հատկապես հայրենիքի կորստի, գաղթի և ազգային ցավի թեմաները։ Հեղինակի քնարական աշխարհը լի է մեղմ թախիծով, ներքին պայքարով և մարդկային արժանապատվության պահպանման ձգտումով։ «Բանաստեղծություններ» ժողովածուն կարևոր տեղ ունի հայ գրական ժառանգության մեջ, քանի որ այն ընթերցողին հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական կերպով ճանաչել Վահան Թոթովենցի ստեղծագործական աշխարհը և նրա զգայական ու հոգևոր մտածողությունը։ Գիրքը հետաքրքիր է թե՛ դասական հայ պոեզիայի սիրահարների, թե՛ այն ընթերցողների համար, ովքեր ցանկանում են բացահայտել արևմտահայ գրականության յուրահատուկ ոճն ու հուզական ուժը։

Medicine

Այս աշխատանքը վերաբերում է բարդացած տասներկումատնյա աղիքի խոցերի վիրաբուժական բուժման ընթացքում օրգանիզմի ֆունկցիոնալ փոփոխությունների խորքային ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով հեպատոպանկրեատոդուոդենալ գոտու օրգանների վիճակին և լիպիդների պերօքսիդացման գործընթացներին։ Հետազոտությունը կենտրոնանում է լյարդի, ենթաստամոքսային գեղձի և տասներկումատնյա աղիքի փոխկապակցված աշխատանքի վրա, որոնք միասին ձևավորում են մարսողական և կենսաքիմիական կարևոր համակարգ, որի խախտումները կարող են զգալի ազդեցություն ունենալ հիվանդության ընթացքի և վիրաբուժական միջամտության արդյունքների վրա։ Նյութում վերլուծվում է օքսիդատիվ սթրեսի դերը՝ որպես բջջային վնասման և բորբոքային գործընթացների ակտիվացման հիմնական մեխանիզմներից մեկը, ինչպես նաև դրա փոփոխությունները վիրահատական բուժման տարբեր փուլերում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում լիպիդների պերօքսիդացման ցուցանիշների դինամիկային, որոնք դիտարկվում են որպես հյուսվածքային վնասման և վերականգնման ընթացքի կենսաքիմիական մարկերներ։ Աշխատանքը նաև ուսումնասիրում է, թե ինչպես են վիրաբուժական միջամտությունները ազդում նշված համակարգերի ֆունկցիոնալ հավասարակշռության վրա՝ գնահատելով ինչպես նախավիրահատական, այնպես էլ հետվիրահատական փուլերում օրգանիզմի ադապտացիոն կարողությունները։ Ստացված տվյալները օգտագործվում են հիվանդների վիճակի ավելի ճշգրիտ կանխատեսման, բուժման արդյունավետության գնահատման և բարդությունների կանխարգելման ռազմավարությունների մշակման համար՝ ընդգծելով վիրաբուժության և կենսաքիմիայի փոխկապակցվածությունը կլինիկական պրակտիկայում։

Technology

Այս տեղեկատուն ներկայացնում է Հայաստանի Հանրապետությունում վերջերս հրատարակված տեխնիկական և ինժեներական գրականությունը՝ որպես տեղեկատվական և մատենագիտական ուղեցույց։ Նյութում ընդգրկված են մեխանիկայի, էլեկտրոնիկայի, մեքենաշինության, էներգետիկայի, ավտոմատիկայի, քիմիական և արդյունաբերական տեխնոլոգիաների ոլորտների վերջին հրատարակությունները, նրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունները, հեղինակը, հրատարակման տարեթիվը և հրատարակչությունը։ Աշխատությունը նախատեսված է ինժեներների, ուսանողների, գիտնականների և տեխնիկական ոլորտների մասնագետների համար՝ թույլ տալով արագ կողմնորոշվել նոր տպագիր և հետազոտական նյութերի մեջ, պլանավորել ուսումնասիրություններ և ապահովել մասնագիտական գրականության հասանելիություն։ Տեղեկատուն ընդգծում է նաև գրքերի թեմատիկ տարանջատումը, ինչն օգնում է օգտվողներին կենտրոնանալ կոնկրետ տեխնիկական ուղղությունների վրա՝ նոր տեխնոլոգիաների, սարքավորումների, մոդելավորման և կիրառական մեթոդների ուսումնասիրության համար։