1894-1896 թթ. ջարդերի արձագանքը արևմտահայ արձակում

Chemistry

Աշխատությունը նվիրված է հալոգենակրիլային և դիհալոգենպրոպիոնային թթուների՝ ֆոսֆորային նուկլեոֆիլների հետ փոխազդեցության քիմիական օրինաչափությունների, ռեակցիոն մեխանիզմների և ստացվող միացությունների կառուցվածքային առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են հալոգենպարունակող օրգանական թթուների քիմիական հատկությունները, դրանց ռեակցիոն կենտրոնների ակտիվությունը և ֆոսֆոր պարունակող նուկլեոֆիլային ռեագենտների մասնակցությամբ ընթացող փոխակերպումների հնարավոր ուղղությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նուկլեոֆիլային տեղակալման և միացման ռեակցիաներին, ելանյութերի կառուցվածքի ազդեցությանը ռեակցիաների ընթացքի վրա, ինչպես նաև տարբեր ռեակցիոն պայմաններում առաջացող միացությունների կազմի և հատկությունների ուսումնասիրմանը։ Դիտարկվում են հալոգենի ատոմների դիրքի, ֆունկցիոնալ խմբերի փոխազդեցության և ֆոսֆորային ռեագենտների բնույթի նշանակությունը քիմիական փոխակերպումների ընտրողականության համար։ Անդրադարձ է կատարվում ֆոսֆորօրգանական միացությունների սինթեզի հնարավորություններին, ռեակցիաների ընթացքի վերահսկման և ստացված նյութերի կառուցվածքի հաստատման ֆիզիկաքիմիական մեթոդներին։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի օրգանական սինթեզի մեթոդների զարգացման, հալոգենպարունակող միացությունների ռեակցիոն ունակության ուսումնասիրության և ֆոսֆորօրգանական քիմիայի տեսական պատկերացումների ընդլայնման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել օրգանական քիմիկոսների, ֆոսֆորօրգանական միացությունների հետազոտողների, քիմիական տեխնոլոգիաների մասնագետների, գիտաշխատողների և քիմիական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Technology

Այս աշխատանքը նվիրված է մեխանիկական գործողության պոմպ-սրսկիչի մշակմանը, դրա կառուցվածքային լուծումների ընտրությանը և հիմնական տեխնիկական պարամետրերի հիմնավորմանը։ Հետազոտության նպատակն է ստեղծել այնպիսի սարք, որը մեխանիկական ուժի միջոցով կապահովի աշխատանքային հեղուկի անհրաժեշտ ճնշումը և դրա արդյունավետ, հավասարաչափ ու նպատակային ցողումը։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են պոմպ-սրսկիչի կառուցվածքային հիմնական տարրերը, դրանց փոխազդեցությունը և աշխատանքի սկզբունքը, ինչպես նաև հեղուկի մղման և սրսկման գործընթացի վրա ազդող գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պոմպի արտադրողականությանը, աշխատանքային ճնշմանը, հեղուկի ծախսին, սրսկման շառավղին կամ հեռավորությանը, վարդակի բնութագրերին, տարողության չափերին և մեխանիկական շարժաբերության արդյունավետությանը։ Կատարվում է սարքի հիմնական հանգույցների հաշվարկ և հիմնավորում՝ հաշվի առնելով նախատեսվող աշխատանքային պայմանները, նյութերի մեխանիկական հատկությունները, կառուցվածքի ամրությունը, հուսալիությունը և օգտագործման հարմարավետությունը։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ է նաև սրսկման հավասարաչափության ապահովումը, քանի որ այն անմիջականորեն ազդում է սարքի կիրառական արդյունավետության վրա։ Աշխատանքում կարող են դիտարկվել տարբեր կառուցվածքային տարբերակներ և դրանց համեմատական առավելությունները՝ նպատակ ունենալով ընտրել տեխնիկապես և տնտեսապես նպատակահարմար լուծում։ Մշակվող սարքը կարող է կիրառություն ունենալ գյուղատնտեսության, այգեգործության, բույսերի խնամքի, ախտահանման և այլ ոլորտներում, որտեղ անհրաժեշտ է հեղուկների վերահսկվող ցողում։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը միտված է պոմպ-սրսկիչի կառուցվածքի կատարելագործմանը և դրա աշխատանքային պարամետրերի այնպիսի հիմնավորմանը, որը կապահովի սարքի արդյունավետությունը, հուսալիությունը, շահագործման պարզությունը և տարբեր աշխատանքային պայմաններում կայուն աշխատանքը։

Technology

Գրքում ուսումնասիրվում են գետնախնձորի ագրոկենսաբանական առանձնահատկությունները՝ ներառելով սորտային բազմազանությունը, աճեցման պահանջները, հողային և կլիմայական պայմանների ազդեցությունը բերքատվության և պտղի որակի վրա, դիտարկվում են պտղի ֆիզիկական, քիմիական և սննդարար բաղադրիչները՝ նպատակ ունենալով գնահատել նրա պարենային արժեքը, ներկայացվում են գետնախնձորը պահելու, վերամշակելու և արտադրանքի տեխնոլոգիական գործընթացների նորարարական մոտեցումները, վերլուծվում են պահպանման, խտացման, սառեցման և վերամշակված արտադրանքի արտադրության մեթոդները՝ կրճատելով կորուստները և բարձրացնելով սննդային արժեքը, աշխատությունում կիրառվում են փորձարարական, վիճակագրական և տեխնոլոգիական վերլուծության մեթոդներ՝ օպտիմալացնելու գետնախնձորի պարենային օգտագործումը, գիրքը միավորում է ագրոբիոլոգիական, սննդարար և տեխնոլոգիական մոտեցումները՝ նպաստելով գետնախնձորի արդյունավետ արտադրության, վերամշակման և գյուղատնտեսության ոլորտի գիտական հիմքերի զարգացմանը։

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի վերջի և XX դարի սկզբի լեզվաբանական մտքի զարգացման համատեքստում ձևական քերականության սկզբունքների, տեսական հիմքերի և մեթոդաբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են լեզվի քերականական կառուցվածքի ձևական նկարագրության մոտեցումները, լեզվական միավորների դասակարգման սկզբունքները և քերականական ձևերի ու իմաստների փոխհարաբերության հիմնախնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տվյալ ժամանակաշրջանի լեզվաբանական ուղղություններին, ձևական քերականության ներկայացուցիչների հայեցակարգերին և լեզվի կառուցվածքային ուսումնասիրության մեթոդների ձևավորմանը։ Ուսումնասիրվում են բառերի ձևաբանական հատկանիշների, շարահյուսական կապերի, քերականական կարգերի և լեզվական համակարգի ներքին օրինաչափությունների մեկնաբանման առանձնահատկությունները։ Անդրադարձ է կատարվում ձևական և իմաստաբանական մոտեցումների փոխհարաբերությանը, ավանդական քերականական տեսությունների վերանայմանը և լեզվաբանության գիտական մեթոդների կատարելագործմանը։ Աշխատությունը կարևորում է ձևական քերականության պատմական նշանակությունը լեզվաբանական տեսությունների զարգացման, քերականական վերլուծության սկզբունքների համակարգման և լեզվի գիտական ուսումնասիրության մեթոդաբանության ձևավորման գործում։ Այն կարող է օգտակար լինել լեզվաբանների, բանասերների, լեզվաբանության պատմության հետազոտողների, դասախոսների և բանասիրական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

History

Աշխատանքը նվիրված է հին և միջնադարյան հայկական ու հունական պատմագրական աղբյուրների համեմատական ուսումնասիրությանը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել դրանց ձևավորման ընդհանուր սկզբունքները, պատմական իրականության ներկայացման եղանակները, հեղինակների աշխարհայացքային դիրքորոշումները և յուրաքանչյուր պատմագրական ավանդույթին բնորոշ առանձնահատկությունները։ Հետազոտության առանցքում գտնվում է հայկական և հունական պատմագրության փոխհարաբերության խնդիրը, որը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու տարբեր քաղաքակրթական միջավայրերում ձևավորված պատմական հիշողության, անցյալի մեկնաբանության և պատմական իրադարձությունների գրանցման մեթոդները։ Ուշադրություն է դարձվում պատմագրական երկերի կառուցվածքին, ժամանակագրական մոտեցումներին, բանավոր ավանդության և գրավոր աղբյուրների օգտագործմանը, առասպելական ու կրոնական պատկերացումների ազդեցությանը, ինչպես նաև քաղաքական և մշակութային իրադարձությունների մեկնաբանման առանձնահատկություններին։ Հին և միջնադարյան պատմագիրների երկերում պատմությունը հաճախ հանդես է գալիս ոչ միայն որպես անցյալի իրադարձությունների հաջորդական նկարագրություն, այլև որպես հասարակության ինքնության, արժեքների և հավաքական հիշողության ձևավորման կարևոր միջոց։ Այս տեսանկյունից հայկական և հունական աղբյուրների համեմատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես են հեղինակները ներկայացնում պետության և ժողովրդի ծագումը, պատերազմները, իշխանական տոհմերը, կրոնական փոփոխությունները, օտար ժողովուրդների հետ հարաբերությունները և սեփական մշակութային ինքնության պահպանման խնդիրները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է նաև աղբյուրների հավաստիության և պատմական արժեքի գնահատումը, քանի որ պատմագիրների տեղեկությունները հաճախ միավորում են փաստական տվյալները, հեղինակային մեկնաբանությունները, բանահյուսական ավանդությունները և ժամանակաշրջանի աշխարհայացքին բնորոշ պատկերացումները։ Հայկական պատմագրության առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս անդրադառնալու ազգային պատմական հիշողության պահպանման, քրիստոնեական աշխարհայացքի ազդեցության և քաղաքական ու մշակութային ինքնության արտահայտման ձևերին, մինչդեռ հունական պատմագրական ավանդույթը ներկայացնում է պատմական քննության, պատճառահետևանքային բացատրության և քաղաքական իրադարձությունների վերլուծության հարուստ փորձառություն։ Միաժամանակ երկու ավանդույթների միջև առկա ընդհանրությունները կարող են դրսևորվել պատմական իրադարձությունների պատճառների բացահայտման ձգտման, անցյալի կարևորագույն դեմքերի և իրադարձությունների առանձնացման, ժամանակագրական շարադրանքի և հասարակության համար պատմության դաստիարակչական նշանակության ընդգծման մեջ։ Առանձնահատկությունները, սակայն, պայմանավորված են յուրաքանչյուր մշակույթի պատմական զարգացման, կրոնական միջավայրի, պետականության փորձի և գրական ավանդույթների տարբերություններով։ Հայկական և հունական աղբյուրների համադրումը հատկապես արժեքավոր է նաև այն պատճառով, որ միևնույն պատմական իրադարձությունների վերաբերյալ տարբեր ավանդույթներում պահպանված տեղեկությունները կարող են լրացնել միմյանց և նպաստել ավելի ամբողջական պատմական պատկերի վերականգնմանը։ Աշխատանքը, հետևաբար, կարևոր նշանակություն ունի ոչ միայն երկու ժողովուրդների պատմագրական ժառանգության առանձնահատկությունները հասկանալու, այլև հին և միջնադարյան պատմական մտածողության զարգացման ընդհանուր օրինաչափությունները բացահայտելու համար։ Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը հայկական և հունական պատմագրությունը դիտարկում է որպես միմյանց հետ համեմատելի, փոխազդող և միաժամանակ ինքնատիպ ավանդույթներ, որոնց ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալու պատմության գրության ձևավորման գործընթացը, պատմական հիշողության կառուցումը և հին ու միջնադարյան հասարակությունների կողմից սեփական անցյալի ընկալման եղանակները։

Other Subjects

Աշխատության մեջ նախ ներկայացվում են ճագարների կենսաբանական և ֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունները, նշվում է, որ ճագարները արագ աճող և բազմանալու բարձր ունակություն ունեցող կենդանիներ են, ինչը նրանց դարձնում է շահավետ կենդանաբուծական տեսակ, ինչպես նաև բացատրվում են նրանց մարսողական համակարգի յուրահատկությունները, սննդի յուրացման առանձնահատկությունները և շրջակա միջավայրի պայմանների նկատմամբ զգայունությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ճագարների կերակրման կազմակերպմանը, ներկայացվում են կերերի տեսակները՝ կանաչ, խտացված և կոպիտ կերեր, ինչպես նաև դրանց ճիշտ համադրումը, կարևոր է ապահովել հավասարակշռված սնունդ՝ հարուստ սպիտակուցներով, վիտամիններով և հանքանյութերով, որպեսզի ապահովվի արագ աճ, լավ վերարտադրողականություն և բարձրորակ մսի ու մորթու արտադրություն։ Աշխատության կարևոր բաժիններից է ճագարների պահվածքի և խնամքի պայմանների նկարագրությունը, նշվում է, որ անհրաժեշտ է ապահովել մաքուր, չոր և լավ օդափոխվող տարածքներ, պաշտպանված ջերմաստիճանի կտրուկ տատանումներից և խոնավությունից, ինչպես նաև ճագարների առողջության պահպանման համար կարևոր է սանիտարական նորմերի պահպանումը, վանդակների կանոնավոր մաքրումը և հիվանդությունների կանխարգելումը։ Նյութում անդրադարձ է կատարվում նաև բուծման և սելեկցիայի հարցերին, ներկայացվում են ցեղերի ընտրության, զուգավորման կազմակերպման և սերնդի պահպանման սկզբունքները, կարևոր է ընտրել բարձր արտադրողականությամբ և հիվանդություններին դիմացկուն անհատներ՝ տնտեսության արդյունավետությունը բարձրացնելու նպատակով։