Across Asia Minor on foot

Biology

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է վնասված ողնուղեղում տեղի ունեցող պլաստիկ փոփոխությունների կարգավորման մեջ հիպոթալամուսի հնարավոր դերի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում նյարդային համակարգի վնասումից հետո ձևավորվող վերականգնողական և հարմարվողական գործընթացներն են, ինչպես նաև այն նյարդաֆիզիոլոգիական մեխանիզմները, որոնց միջոցով կենտրոնական նյարդային համակարգի տարբեր բաժիններ կարող են ազդել վնասված ողնուղեղի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ վերակազմավորման վրա։ Աշխատության հիմքում այն գաղափարն է, որ ողնուղեղի վնասվածքից հետո նյարդային համակարգում տեղի են ունենում ոչ միայն անմիջական ախտաբանական փոփոխություններ, այլև երկարատև վերակազմավորման գործընթացներ, որոնք կարող են որոշ չափով փոխել նեյրոնների, նյարդային ուղիների և ֆունկցիոնալ կապերի գործունեությունը։ Հիպոթալամուսը կենտրոնական նյարդային համակարգի կարևորագույն կարգավորիչ կառույցներից է, որը մասնակցում է վեգետատիվ, էնդոկրին, նյութափոխանակային և հոմեոստատիկ բազմաթիվ գործընթացների վերահսկմանը։ Այդ պատճառով դրա ազդեցության ուսումնասիրությունը վնասված ողնուղեղի պլաստիկության համատեքստում հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել վնասվածքից հետո օրգանիզմի վերականգնողական ռեակցիաների մասին։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ողնուղեղի վնասվածքի հետևանքով առաջացող առաջնային և երկրորդային փոփոխությունների բնութագրումը։ Վնասվածքից անմիջապես հետո կարող են զարգանալ նյարդային հյուսվածքի կառուցվածքային վնասումներ, արյան շրջանառության խանգարումներ, բորբոքային և նյութափոխանակային գործընթացների փոփոխություններ։ Դրանց հաջորդում են ավելի երկարատև վերակազմավորման փուլեր, որոնց ընթացքում կարող են փոփոխվել պահպանված նեյրոնների ակտիվությունը, միջնեյրոնային կապերը և նյարդային համակարգի տարբեր մակարդակների փոխազդեցությունները։ Աշխատանքում այս գործընթացները դիտարկվում են որպես նյարդային պլաստիկության դրսևորումներ։ Նյարդային պլաստիկությունը նյարդային համակարգի՝ կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ մակարդակներում հարմարվելու ու վերակազմավորվելու ունակությունն է։ Ողնուղեղի վնասվածքի պայմաններում այն կարող է արտահայտվել պահպանված նյարդային կապերի գործունեության փոփոխությամբ, նոր ֆունկցիոնալ կապերի ձևավորմամբ, որոշ նեյրոնային ցանցերի ակտիվության վերակազմավորմամբ և վնասված ֆունկցիաների մասնակի փոխհատուցմամբ։ Հետազոտության հիմնական խնդիրը այդ պլաստիկ փոփոխությունների վրա հիպոթալամիկ կարգավորման հնարավոր ազդեցության բացահայտումն է։ Աշխատանքում ուշադրություն է դարձվում հիպոթալամուսի և ողնուղեղի միջև նյարդային ու հումորալ փոխազդեցություններին։ Հիպոթալամուսը կապված է ուղեղի բազմաթիվ բաժինների և ինքնավար նյարդային համակարգի կառույցների հետ, իսկ նրա ազդեցությունը կարող է իրականացվել ինչպես նյարդային ուղիների, այնպես էլ հորմոնալ կարգավորման միջոցով։ Այս համակարգերի համատեղ գործունեությունը կարող է փոփոխել վնասված հյուսվածքի վերականգնման համար անհրաժեշտ ներքին միջավայրը և ազդել նեյրոֆիզիոլոգիական գործընթացների ընթացքի վրա։ Ուսումնասիրության մեջ կարևոր նշանակություն կարող է ունենալ հիպոթալամիկ ազդեցությունների և հորմոնալ կարգավորման կապի վերլուծությունը։ Հիպոթալամուսը սերտորեն կապված է հիպոֆիզի և էնդոկրին համակարգի գործունեության հետ, ուստի վնասվածքից հետո հորմոնալ հավասարակշռության փոփոխությունները կարող են ներգործել նյարդային հյուսվածքի նյութափոխանակության, վերականգնողական գործընթացների և ֆունկցիոնալ ակտիվության վրա։ Այս տեսանկյունից աշխատանքը հնարավորություն է տալիս դիտարկել ողնուղեղի վերականգնումը ոչ միայն տեղային նյարդային գործընթացների, այլև ամբողջ օրգանիզմի նեյրոէնդոկրին կարգավորման համատեքստում։ Հետազոտության մեկ այլ կարևոր ուղղություն է վեգետատիվ կարգավորման ուսումնասիրությունը։ Ողնուղեղի վնասվածքը կարող է խաթարել վեգետատիվ ֆունկցիաների կարգավորումը՝ ազդելով արյան շրջանառության, ջերմակարգավորման, նյութափոխանակության և այլ ֆիզիոլոգիական գործընթացների վրա։ Հիպոթալամուսը այդ համակարգերի կարգավորման առանցքային կառույցներից է, ուստի դրա գործունեության փոփոխությունները կարող են կապված լինել վնասված ողնուղեղի ֆունկցիոնալ վիճակի և վերականգնման ընթացքի հետ։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել նաև վնասվածքից հետո նյարդային հյուսվածքում առաջացող հյուսվածաբանական և բջջային փոփոխությունները։ Դրանց թվում կարող են լինել նեյրոնների և գլիալ բջիջների վիճակի փոփոխությունները, վնասված տարածքի շուրջ ընթացող վերակազմավորման գործընթացները, նյարդային թելերի վերակազմակերպումը և այլ կառուցվածքային երևույթներ։ Այս տվյալների համադրումը ֆունկցիոնալ ցուցանիշների հետ հնարավորություն է տալիս գնահատելու պլաստիկ փոփոխությունների ոչ միայն կառուցվածքային, այլև գործառական նշանակությունը։ Հետազոտության ընթացքում կարող է կիրառվել փորձարարական մոտեցում՝ ողնուղեղի վնասվածքի տարբեր մոդելների և հիպոթալամիկ կարգավորման փոփոխությունների համեմատական ուսումնասիրությամբ։ Կենդանիների փորձարարական մոդելների օգտագործումը հնարավորություն է տալիս վերահսկվող պայմաններում ուսումնասիրել վնասվածքից հետո զարգացող գործընթացների ժամանակային դինամիկան և գնահատել հիպոթալամիկ ազդեցությունների հնարավոր նշանակությունը։ Միաժամանակ նման ուսումնասիրությունների արդյունքները պահանջում են զգուշավոր մեկնաբանություն, քանի որ փորձարարական տվյալների անմիջական փոխանցումը մարդու կլինիկական վիճակներին միշտ չէ, որ հնարավոր է։ Աշխատանքում կարևոր տեղ կարող է զբաղեցնել ֆունկցիոնալ վերականգնման գնահատումը։ Ողնուղեղի վնասվածքի դեպքում շարժողական և այլ նյարդաբանական ֆունկցիաների փոփոխությունները կարող են ծառայել որպես պլաստիկ գործընթացների արդյունավետության գնահատման ցուցանիշներ։ Հիպոթալամիկ կարգավորման փոփոխությունների և ֆունկցիոնալ վերականգնման միջև հնարավոր կապի բացահայտումը կարող է օգնել հասկանալու, թե կենտրոնական կարգավորիչ համակարգերի գործունեությունն ինչպիսի նշանակություն ունի վնասված նյարդային համակարգի հարմարվողական վերակազմավորման համար։ Հետազոտության տեսական նշանակությունը պայմանավորված է նյարդային համակարգի տարբեր մակարդակների փոխազդեցության ուսումնասիրությամբ։ Ողնուղեղի պլաստիկությունը չի դիտարկվում որպես միայն տեղային երևույթ․ այն ներառվում է ուղեղի, հիպոթալամիկ կառույցների, վեգետատիվ և էնդոկրին համակարգերի փոխկապակցված գործունեության մեջ։ Այս մոտեցումը կարող է նպաստել կենտրոնական նյարդային համակարգի վնասվածքներից հետո վերականգնման ընդհանուր մեխանիզմների ավելի ամբողջական ըմբռնմանը։ Աշխատանքի հնարավոր կիրառական նշանակությունը կապված է ողնուղեղի վնասվածքների վերականգնողական ռազմավարությունների զարգացման հետ։ Նեյրոէնդոկրին և վեգետատիվ կարգավորման մեխանիզմների ավելի խորքային ուսումնասիրությունը կարող է հետագայում նպաստել այնպիսի մոտեցումների մշակմանը, որոնք ուղղված կլինեն նյարդային հյուսվածքի պլաստիկ ներուժի օգտագործմանը և ֆունկցիոնալ վերականգնման պայմանների բարելավմանը։ Միաժամանակ հետազոտության արդյունքները կարող են հիմք հանդիսանալ հետագա փորձարարական և կլինիկական ուսումնասիրությունների համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը համադրում է նեյրոֆիզիոլոգիայի, նյարդաբանության, նեյրոէնդոկրինոլոգիայի և վերականգնողական բժշկության մոտեցումները՝ ուսումնասիրելու վնասված ողնուղեղի պլաստիկ փոփոխությունների և դրանց հիպոթալամիկ կարգավորման փոխհարաբերությունը։ Այն բացահայտում է կենտրոնական կարգավորիչ մեխանիզմների հնարավոր նշանակությունը վնասված նյարդային հյուսվածքի վերակազմավորման, հարմարվողականության և ֆունկցիոնալ վերականգնման գործընթացներում։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել նյարդաբաններին, նեյրոֆիզիոլոգներին, նյարդավիրաբույժներին, վերականգնողական բժշկության մասնագետներին, կենսաբժշկական հետազոտողներին, ֆիզիոլոգիայի և նյարդագիտության ոլորտի դասախոսներին ու ուսանողներին։

History

Գիրքը համադրում է պատմական և ժողովրդագրական տվյալները՝ ցույց տալու համար, թե ինչպես են պատերազմները, տնտեսական պայմանները, միգրացիան և սոցիալական փոփոխությունները ազդել բնակչության կազմի և շարժի վրա։ Հիմնական բովանդակությունը․ Ժողովրդագրության հիմունքներ Բնակչության աճ, կառուցվածք, սեռատարիքային կազմ։ Պատմական ժողովրդագրություն Բնակչության փոփոխությունները տարբեր պատմական ժամանակաշրջաններում։ Միգրացիոն գործընթացներ Տեղաշարժեր, արտագաղթ և ներգաղթ՝ քաղաքական և տնտեսական պատճառներով։ Պատերազմների ազդեցություն Ժողովրդագրական կորուստներ և բնակչության վերափոխումներ։ Սոցիալ-տնտեսական գործոններ Աշխատանք, քաղաքացում, կենսամակարդակի փոփոխություն։

Geography

Աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության լեռնային տարածքներում ռելիեֆի ժամանակակից փոփոխությունների ուսումնասիրությանը, դրանց տարածական առանձնահատկությունների բացահայտմանը, գնահատմանը և հետագա զարգացման հնարավոր ուղղությունների կանխատեսմանը։ Հետազոտության առանցքում քարտեզագրական մոտեցումն է, որի միջոցով լեռնային ռելիեֆը դիտարկվում է ոչ թե որպես անփոփոխ բնական համակարգ, այլ որպես շարունակաբար զարգացող և տարբեր բնական գործընթացների ազդեցությամբ ձևափոխվող տարածական միջավայր։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է հատկապես Հայաստանի համար, քանի որ երկրի տարածքի մեծ մասը բնութագրվում է բարդ, խիստ մասնատված լեռնային ռելիեֆով, որտեղ տարբեր երկրաբանական կառուցվածքները, ապարների կազմը, բարձրությունների փոփոխությունները, լանջերի թեքությունները, ջրային հոսքերը և արտաքին բնական գործընթացները պայմանավորում են մակերևույթի ձևերի տարբերակված զարգացումը։ Աշխատանքում ուշադրություն է դարձվում այնպիսի գործընթացների տարածական դրսևորումներին, որոնք կարող են փոխել լեռնային մակերևույթի կառուցվածքն ու կայունությունը, այդ թվում՝ էրոզիային, հողմնահարմանը, սողանքներին, փլուզումներին, գետային քայքայմանը և այլ ռելիեֆաստեղծ գործընթացներին։ Քարտեզագրական մեթոդների կիրառումը հնարավորություն է տալիս համադրել տարբեր ժամանակաշրջանների տվյալները, բացահայտել ռելիեֆային փոփոխությունների ուղղություններն ու ինտենսիվությունը, առանձնացնել առավել ակտիվ կամ խոցելի տարածքները և դրանց հիման վրա ստեղծել տարածական գնահատման ու կանխատեսման համակարգ։ Այս տեսանկյունից աշխատությունը միավորում է ֆիզիկական աշխարհագրության, գեոմորֆոլոգիայի, քարտեզագրության և տարածական վերլուծության մոտեցումները՝ ձևավորելով լեռնային ռելիեֆի զարգացման ամբողջական պատկեր։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի կանխատեսման բաղադրիչը, քանի որ ռելիեֆի փոփոխությունների ուսումնասիրությունը միայն ներկա վիճակի նկարագրությամբ չի սահմանափակվում․ դրա նպատակներից է նաև գնահատել, թե առկա բնական պայմանների և գործընթացների պահպանման կամ փոփոխության դեպքում ինչպես կարող են զարգանալ ռելիեֆային երևույթները ապագայում։ Նման մոտեցումը կարող է կիրառական նշանակություն ունենալ տարածքային պլանավորման, ենթակառուցվածքների տեղադրման, բնակավայրերի զարգացման, բնական վտանգների գնահատման, շրջակա միջավայրի կառավարման և լեռնային տարածքների ռացիոնալ օգտագործման խնդիրներում։ ՀՀ տարածքի օրինակով կատարված ուսումնասիրությունը արժեքավոր է նաև նրանով, որ քարտեզագրական նյութերը հնարավորություն են տալիս բարդ բնական գործընթացները ներկայացնել տեսանելի և համադրելի ձևով՝ առանձնացնելով տարբեր տարածքների միջև եղած տարբերությունները և դրանց զարգացման օրինաչափությունները։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը կարելի է դիտարկել որպես գիտական ուսումնասիրություն, որը փորձում է քարտեզագրական և տարածական վերլուծության միջոցով բացահայտել Հայաստանի լեռնային ռելիեֆի ժամանակակից դինամիկան, գնահատել դրա փոփոխության բնույթն ու հնարավոր վտանգավոր դրսևորումները և ստեղծել ապագա փոփոխությունների կանխատեսման համար անհրաժեշտ գիտական հիմք։ Գրքի մատենագիտական աղբյուրներում աշխատանքը ներկայացված է որպես աշխարհագրական գիտությունների դոկտորական աստիճանի համար կատարված հետազոտություն, ինչը ևս ընդգծում է դրա գիտահետազոտական և մասնագիտական բնույթը։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում փողի զանգվածի ծավալի և շրջանառության մեջ գտնվող դրամանիշերի անվանական կառուցվածքի կանխատեսման տեսական ու կիրառական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում տնտեսության դրամական պահանջարկի գնահատումը, դրամաշրջանառության փոփոխությունների օրինաչափությունների բացահայտումը և ապագա ժամանակահատվածների համար համապատասխան կանխատեսումների ձևավորումն է։ Փողի զանգվածը դիտարկվում է որպես երկրի դրամավարկային համակարգի կարևոր բաղադրիչ, որի փոփոխությունները փոխկապակցված են տնտեսական ակտիվության, գների ընդհանուր մակարդակի, բնակչության ու կազմակերպությունների դրամական վարքագծի, ֆինանսական համակարգի զարգացման և այլ մակրոտնտեսական գործոնների հետ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել տարբեր դրամական ագրեգատների շարժընթացը, դրանց կառուցվածքային հարաբերակցությունները և ժամանակի ընթացքում տեղի ունեցող փոփոխությունները՝ վիճակագրական ու տնտեսաչափական մեթոդների միջոցով բացահայտելով հիմնական միտումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կանխիկ դրամաշրջանառությանը և դրամանիշերի անվանական կազմին, քանի որ շրջանառության համար անհրաժեշտ տարբեր անվանական արժեքների թղթադրամների ու մետաղադրամների քանակի ճիշտ գնահատումը կարևոր նշանակություն ունի կանխիկ դրամի պահանջարկի արդյունավետ սպասարկման համար։ Կանխատեսման ընթացքում կարող են հաշվի առնվել բնակչության եկամուտների, սպառողական ծախսերի, գնային փոփոխությունների, վճարային սովորությունների և անկանխիկ վճարումների տարածման ազդեցությունները։ Կարևոր ուղղություն է կանխատեսման տարբեր մոդելների համեմատական գնահատումը՝ պարզելու, թե դրանցից որոնք են առավել համապատասխան տնտեսական ցուցանիշների և դրամաշրջանառության փոփոխությունների նկարագրման համար։ Ժամանակային շարքերի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս առանձնացնելու երկարաժամկետ միտումները, սեզոնային տատանումները և կարճաժամկետ շեղումները, որոնք կարող են ազդել կանխիկ դրամի պահանջարկի վրա։ Դրամանիշերի կառուցվածքի կանխատեսումը կարող է նպաստել նաև կանխիկ միջոցների թողարկման, պահուստավորման, տեղափոխման և շրջանառության կազմակերպման հետ կապված գործընթացների ավելի արդյունավետ պլանավորմանը։ Միաժամանակ տնտեսական միջավայրի փոփոխականությունը պայմանավորում է կանխատեսումների պարբերական վերանայման անհրաժեշտությունը, քանի որ ֆինանսական տեխնոլոգիաների զարգացումը և վճարային վարքագծի փոփոխությունները կարող են աստիճանաբար վերափոխել կանխիկ և անկանխիկ դրամի հարաբերակցությունը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է դրամավարկային տնտեսագիտության, վիճակագրական վերլուծության, տնտեսաչափական կանխատեսման և դրամաշրջանառության կառավարման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով ձևավորել Հայաստանի դրամական համակարգի պահանջների գնահատման և կանխատեսման գիտականորեն հիմնավորված մեթոդական շրջանակ։

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է հակամանրէային դեղերի կիրառման վերաբերյալ տվյալների հավաքագրման, մշտադիտարկման, վերլուծության և գնահատման միասնական համակարգի ձևավորման խնդիրներին Հայաստանի Հանրապետության առողջապահական համակարգի պայմաններում։ Հետազոտության առանցքային ուղղություններից է հակամանրէային դեղերի օգտագործման ծավալների և կառուցվածքի գնահատումը, դրանց նշանակման միտումների ուսումնասիրությունը և դեղերի արդյունավետ ու հիմնավորված կիրառմանը նպաստող վերահսկողական մեխանիզմների մշակումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հակամանրէային կայունության տարածման վտանգին, որը սերտորեն կապված է նման դեղերի անհարկի կամ ոչ նպատակային օգտագործման հետ և հանդիսանում է հանրային առողջապահության կարևոր մարտահրավեր։ Քննության են առնվում բժշկական հաստատություններում և առողջապահական համակարգի տարբեր մակարդակներում դեղերի սպառման վերաբերյալ տեղեկատվության հավաքագրման հնարավոր մեթոդները, ցուցանիշների ընտրությունը, տվյալների համադրելիության ապահովումը և պարբերական գնահատման սկզբունքները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում դեղերի նշանակման գործելակերպի ուսումնասիրությանը, կլինիկական ուղեցույցներին համապատասխանության գնահատմանը և այն գործոնների բացահայտմանը, որոնք կարող են նպաստել ոչ նպատակահարմար կիրառմանը։ Հետազոտությունը կարող է ներառել նաև միջազգային ընդունված մոտեցումների և չափորոշիչների ուսումնասիրություն՝ դրանց կիրառելիությունը Հայաստանի առողջապահական համակարգի առանձնահատկություններին համապատասխան գնահատելու նպատակով։ Մշտադիտարկման համակարգի ձևավորումը դիտարկվում է որպես շարունակական գործընթաց, որը հնարավորություն է տալիս ժամանակի ընթացքում բացահայտել սպառման փոփոխությունները, համեմատել տարբեր բժշկական հաստատությունների կամ ժամանակաշրջանների ցուցանիշները և ժամանակին արձագանքել խնդրահարույց միտումներին։ Անդրադարձ է կատարվում նաև առողջապահության ոլորտի մասնագետների իրազեկվածության բարձրացման, դեղերի պատասխանատու նշանակման, տեղեկատվական համակարգերի զարգացման և վերահսկողության արդյունավետ կազմակերպման նշանակությանը։ Ստացված տվյալների համակարգված վերլուծությունը կարող է հիմք հանդիսանալ դեղագործական և առողջապահական քաղաքականության որոշումների, կանխարգելիչ միջոցառումների և հակամանրէային դեղերի կառավարման ծրագրերի մշակման համար։ Աշխատությունն ունի ինչպես գիտական, այնպես էլ կիրառական նշանակություն՝ նպաստելով դեղերի օգտագործման վերահսկողության կատարելագործմանը, հակամանրէային կայունության ռիսկերի նվազեցմանը և հանրային առողջության պաշտպանությանն ուղղված արդյունավետ կառավարման մեխանիզմների զարգացմանը։

Biology

Աշխատությունը նվիրված է Դարևսկու իժի՝ Կովկասյան տարածաշրջանի սահմանափակ տարածում ունեցող հազվագյուտ սողուններից մեկի տարածման, կենսամիջավայրի, էկոլոգիական առանձնահատկությունների և պահպանության հիմնախնդիրների համալիր ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում տեսակի տարածման սահմանների ճշգրտմանը, առանձին պոպուլյացիաների և բնակության համար նպաստավոր տարածքների բացահայտմանը, ինչպես նաև դրանց աշխարհագրական ու լանդշաֆտային առանձնահատկությունների գնահատմանը։ Ուսումնասիրվում են բարձրադիր բնական միջավայրերի այն պայմանները, որոնց հետ կապված է տեսակի գոյությունը, այդ թվում՝ քարքարոտ լանջերը, ժայռային հատվածները և ենթալպյան բուսականությամբ տարածքները։ Էկոլոգիական ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ է կենսամիջավայրի ընտրության, սեզոնային ակտիվության, տարածական վարքի, սննդային կապերի և բարձրադիր պայմաններին հարմարվածության ընդհանուր օրինաչափությունների բացահայտումը։ Տեսակի սահմանափակ տարածվածությունը և առանձին բնակավայրերի մեկուսացված բնույթը կարևոր նշանակություն են տալիս պոպուլյացիաների վիճակի և դրանց կենսամիջավայրերի շարունակականության գնահատմանը։ Հետազոտության մեջ դիտարկվում են նաև բնական և մարդածին այն գործոնները, որոնք կարող են ազդել տեսակի պահպանության վրա։ Դրանց շարքում առանձնահատուկ նշանակություն ունեն բարձրադիր արոտավայրերի ինտենսիվ օգտագործումը, գերարածեցումը, կենսամիջավայրերի փոփոխությունը և կենդանիների ապօրինի որսը կամ ոչնչացումը, որոնք գիտական աղբյուրներում նշվում են որպես պահպանության կարևոր սպառնալիքներ։ Տեսակի պահպանությունը դիտարկվում է կենսաբազմազանության պաշտպանության ավելի լայն համատեքստում՝ կարևորելով բնական կենսամիջավայրերի պահպանումը, պոպուլյացիաների երկարաժամկետ մշտադիտարկումը և պահպանվող տարածքների արդյունավետ կառավարումը։ Հայաստանում տեսակի կարևոր կենսամիջավայրերի մի մասը կապված է Շիրակի մարզի բարձրադիր տարածքների և «Արփի լիճ» ազգային պարկի հետ, ինչը հատուկ նշանակություն է հաղորդում տարածքային պահպանության միջոցառումներին։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է կենդանաբանության, հերպետոլոգիայի, էկոլոգիայի, կենսաաշխարհագրության և բնապահպանության մոտեցումները՝ նպաստելով հազվագյուտ տեսակի տարածման ու կենսաբանական առանձնահատկությունների վերաբերյալ գիտելիքների ընդլայնմանը և դրա երկարաժամկետ պահպանության գիտական հիմքերի ձևավորմանը։