Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionLinguistics
Նոր բառգիրք հայկազյան լեզվի, հատոր Ա (Ա–Կ)
Աշխատանքը հայ բառարանագրության հիմնարար և նշանակալի գործերից է, որը նվիրված է հայոց լեզվի բառապաշարի համակարգված ներկայացմանը, բառերի իմաստների բացահայտմանը և լեզվական հարստության պահպանմանը։ Այն ընդգրկում է բառեր Ա-ից մինչև Կ տառերը՝ ներկայացնելով դրանց նշանակությունները, կիրառության առանձնահատկությունները և լեզվական տարբեր նրբերանգները։ Բառարանն առանձնանում է հայերենի բառային կազմի լայն ընդգրկմամբ և գրաբարյան լեզվական նյութի մանրակրկիտ ուսումնասիրությամբ։ Այն կարևոր աղբյուր է հին և միջնադարյան հայերեն գրականության, պատմական գրավոր ժառանգության, եկեղեցական ու աշխարհիկ մատենագրության լեզուն ուսումնասիրելու համար։ Բառերի բացատրությունների և լեզվական դիտարկումների միջոցով աշխատությունը նպաստում է ոչ միայն առանձին բառերի իմաստների ընկալմանը, այլև հայերենի բառաստեղծական հնարավորությունների, քերականական առանձնահատկությունների, հոմանիշային հարաբերությունների և իմաստային զարգացումների ուսումնասիրմանը։ Այն արտացոլում է հայ լեզվաբանական մտքի զարգացման կարևոր փուլը և հայերենը գիտականորեն նկարագրելու, նրա բառապաշարը դասակարգելու ու համակարգելու ձգտումը։ Բառարանն արժեքավոր նշանակություն ունի հայագետների, լեզվաբանների, բանասերների, պատմաբանների, թարգմանիչների և գրաբարի ուսումնասիրությամբ զբաղվողների համար։ Այն օգտակար է նաև դասական հայերեն բնագրերի ընթերցման, հին բառերի ու արտահայտությունների մեկնաբանման, լեզվական համեմատությունների և հայ մշակութային ժառանգության հետազոտության ընթացքում։ Այս հատորը հայ բառարանագրության կարևոր հուշարձան է, որն իր գիտական ընդգրկմամբ և լեզվական նյութի հարստությամբ նպաստել է հայերենի ուսումնասիրության ու պահպանման ավանդույթի ամրապնդմանը։
Updated: 2026-11-10
Other Subjects
Նոր գրքեր: Հայաստան: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги: Арменика: Информационный указатель (1973, թիվ 1)
Հայաստանում «նոր գրքերի» մասին ինֆորմացիոն ցանկերը սովորաբար ներկայացվում են որպես մատենագիտական կամ գրադարանային տեղեկատուներ, որտեղ համակարգված ձևով ամփոփվում են տարբեր հրատարակչությունների նոր լույս տեսած աշխատությունները։ Այդպիսի ցանկերի հիմնական նպատակն է ընթերցողներին, գրադարաններին և հետազոտողներին տրամադրել արագ կողմնորոշվելու հնարավորություն ժամանակակից գրական հոսքերում՝ ընդգրկելով գիտական, գեղարվեստական, ուսումնական և տեղեկատու բնույթի հրատարակություններ։ Օրինակ՝ Հայաստանում ակտիվորեն գործում են պարբերական «Նոր գիրք» նախագծերը, որտեղ յուրաքանչյուր շաբաթ կամ ամիս ներկայացվում են նոր հրատարակություններ տարբեր ոլորտներից՝ գրականություն, պատմություն, հասարակագիտություն, արվեստ և գիտություն, ինչը թույլ է տալիս հետևել հրատարակչական գործընթացների ընթացիկ զարգացումներին և գրքային շուկայի միտումներին ։ Բացի այդ, մատենագիտական ցանկերի ավելի մասնագիտական ձևաչափերը, որոնք պատրաստվում են գրադարանային և գիտական հաստատությունների կողմից, ընդգրկում են նաև գրքերի ամբողջական տվյալներ՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակության վայր, տարեթիվ և թեմատիկ դասակարգում, ինչը նպաստում է գիտական տեղեկատվության համակարգմանն ու որոնելիության բարձրացմանը ։ Նման տեղեկատուները կարևոր դեր ունեն ազգային գրադարանային համակարգում՝ ապահովելով նոր գրականության մատչելիությունը և աջակցելով կրթական ու գիտական գործընթացներին, ինչպես նաև նպաստելով ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը Հայաստանում։
Updated: 2026-11-02Culture
Հայ երաժշտական թատրոնը ԺԹ դարի երկրորդ կեսին. սկզբնավորումը և զարգացումը
Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի երկրորդ կեսին հայ մշակութային կյանքում երաժշտական թատրոնի ձևավորման և զարգացման պատմական ու գեղարվեստական գործընթացների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում ազգային թատերական և երաժշտական ավանդույթների փոխազդեցությունն է, որի արդյունքում աստիճանաբար ձևավորվեցին բեմական արվեստի նոր տեսակներ՝ համադրելով դրամատիկական գործողությունը, երաժշտությունը, երգը և կատարողական արվեստը։ Քննվում են այն հասարակական և մշակութային պայմանները, որոնք նպաստեցին երաժշտական թատրոնի սկզբնավորմանը, ինչպես նաև հայ մշակութային կենտրոնների, թատերական խմբերի, երաժիշտների, դերասանների և հասարակական գործիչների մասնակցությունը նոր բեմական մշակույթի զարգացմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ազգային երաժշտական լեզվի ձևավորմանը, ժողովրդական երաժշտության և քաղաքային երգարվեստի տարրերի կիրառմանը, ինչպես նաև եվրոպական երաժշտաթատերական ավանդույթների յուրացման և տեղայնացման գործընթացներին։ Ուսումնասիրվում են երաժշտական ներկայացումների ժանրային առանձնահատկությունները, բեմադրական սկզբունքները, դերասանական և երգեցողական կատարողականության փոխհարաբերությունը, նվագակցությունը և երաժշտության դրամատուրգիական գործառույթը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում օպերային և երաժշտական-կատակերգական ձևերի աստիճանական կայացումը, դրանց կապը ժամանակաշրջանի հայ դրամատուրգիայի և երաժշտական ստեղծագործության զարգացման հետ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել ներկայացումների ծրագրերը, թատերական մամուլը, ժամանակակիցների հուշագրությունները, երաժշտական ստեղծագործությունները և այլ պատմական նյութեր, որոնց միջոցով հնարավոր է վերականգնել բեմական կյանքի ընդհանուր պատկերը։ Ուշադրություն է դարձվում նաև տարբեր քաղաքներում և հայկական համայնքներում գործող մշակութային կենտրոնների փոխադարձ կապերին, հյուրախաղերին և ստեղծագործական փորձի տարածմանը։ Երաժշտական թատրոնի զարգացումը ներկայացվում է ոչ միայն որպես գեղարվեստական երևույթ, այլև որպես ազգային մշակութային ինքնագիտակցության, հասարակական կյանքի և մասնագիտական արվեստի կայացման կարևոր բաղադրիչ։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է երաժշտագիտության, թատերագիտության և մշակույթի պատմության մոտեցումները՝ հնարավորություն տալով բացահայտելու հայ երաժշտական բեմարվեստի սկզբնական շրջանի առանձնահատկությունները և հետագա մասնագիտական զարգացման համար ձևավորված գեղարվեստական հիմքերը։
Updated: 2026-09-21
Other Subjects
La rose et le rossignol
Այս գեղարվեստական ստեղծագործությունը պատմում է սիրո, անձնազոհության և գեղեցկության արժեքի մասին՝ խորհրդանշական կերպարների միջոցով բացահայտելով մարդկային զգացմունքների խորությունը։ Սյուժեի կենտրոնում են վարդն ու սոխակը, որոնց փոխհարաբերությունները վերածվում են նվիրվածության, զոհաբերության և իդեալական սիրո խորհրդանիշների։ Ստեղծագործությունը հակադրում է անկեղծ զգացմունքները մարդկային անտարբերությանը, նյութապաշտությանը և արտաքին արժեքներին՝ ընթերցողին մղելով խորհելու սիրո իրական նշանակության, բարոյական ընտրության և ինքնազոհաբերության արժեքի շուրջ։ Բանաստեղծական լեզուն, հարուստ խորհրդանշաններն ու փիլիսոփայական ենթատեքստը ստեղծագործությանը հաղորդում են հուզական խորություն և համամարդկային արդիականություն։
Updated: 2026-09-10
Literature
Աղերսներ
Այս հոգևոր ժողովածուն նվիրված է աղերսական աղոթքներին՝ Աստծուն ուղղված խնդրանքներին և հոգևոր ապավինության արտահայտություններին։ Աղերսը քրիստոնեական աղոթական ավանդության կարևոր ձևերից է, որի միջոցով հավատացյալը դիմում է Աստծուն՝ խնդրելով ողորմություն, պաշտպանություն, ներում, օգնություն և հոգևոր զորություն։ Նման աղոթքներում արտահայտվում են մարդու խոնարհությունը, սեփական սահմանափակումների գիտակցումը և աստվածային բարության հանդեպ վստահությունը։ Ժողովածուն կարող էր ծառայել անհատական աղոթքի, հոգևոր խորհրդածության և եկեղեցական բարեպաշտական կյանքի համար՝ ընթերցողին տրամադրելով տարբեր հոգևոր իրավիճակներում կիրառելի աղոթական խոսքեր։ Այն նաև կարևորում է աղոթքի միջոցով ներքին խաղաղության, հույսի և հավատքի ամրապնդումը։ Նմանատիպ գրքերը նշանակալի տեղ են ունեցել հայ քրիստոնեական գրականության մեջ՝ պահպանելով աղոթքի լեզվական ու հոգևոր ձևերը և դրանք փոխանցելով հաջորդ սերունդներին։ Աշխատությունը արժեքավոր է հայ հոգևոր մատենագրության ուսումնասիրության համար՝ որպես աղերսական աղոթքի ավանդույթի և 19-րդ դարի կրոնական հրատարակչական մշակույթի արտահայտություն։
Updated: 2026-11-05
Culture
Քաղաքային գրադարաններ : Ժողովածու №2
Այս ժողովածուն ներկայացնում է քաղաքային գրադարանների գործունեությանը, զարգացման միտումներին և տեղեկատվական սպասարկման կազմակերպմանը վերաբերող նյութերի համալիր հավաքածու։ Այն ընդգրկում է գրադարանային գործի տեսական և գործնական հարցեր՝ քաղաքային գրադարանների դերի վերլուծություն հասարակության մշակութային և կրթական կյանքում, ընթերցողների սպասարկման ձևերի կատարելագործում, գրքային ֆոնդերի կազմակերպում և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ներդրում գրադարանային համակարգում։ Ժողովածուում ներկայացված են նաև մեթոդական նյութեր, փորձի փոխանակման հոդվածներ և առաջարկություններ՝ ուղղված գրադարանների աշխատանքի արդյունավետության բարձրացմանը, ինչպես նաև ընթերցանության խթանման և մշակութային ծրագրերի իրականացման խնդիրներին։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում քաղաքային գրադարանների՝ որպես համայնքային մշակութային կենտրոնների զարգացման հեռանկարներին և տեղեկատվական հասարակության պայմաններում դրանց նոր գործառույթներին։
Updated: 2026-08-22