Աստվածաշնչի հատկանվանաբանություն

Technology

Աշխատությունը նվիրված է բժշկական նշանակության ռոբոտատեխնիկական սարքերում կիրառվող մանիպուլյացիոն մեխանիզմների վերլուծության, օպտիմալ կառուցվածքային սինթեզի և կառավարման հաշվողական մեթոդների մշակմանը։ Հետազոտության կենտրոնում ռոբոտային մանիպուլյատորների կինեմատիկական և դինամիկական բնութագրերի մաթեմատիկական մոդելավորումն է, որը հնարավորություն է տալիս գնահատելու դրանց շարժունակությունը, դիրքավորման ճշգրտությունը, աշխատանքային տարածքը և կառավարման արդյունավետությունը։ Բժշկական ռոբոտատեխնիկական համակարգերի դեպքում առանձնահատուկ նշանակություն ունեն շարժումների բարձր ճշգրտությունը, կանխատեսելիությունը և համակարգի հուսալիությունը, քանի որ տեխնիկական սխալները կարող են անմիջականորեն անդրադառնալ բժշկական գործընթացների անվտանգության և արդյունավետության վրա։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են մանիպուլյացիոն մեխանիզմների ուղիղ և հակադարձ կինեմատիկայի խնդիրները, օղակների ու հոդակապերի երկրաչափական փոխհարաբերությունները, շարժման հնարավոր սահմանափակումները և աշխատանքային տարածքի ձևավորման օրինաչափությունները։ Կարևոր ուղղություն է օպտիմալ սինթեզի խնդիրը, որի միջոցով հնարավոր է գնահատել տարբեր կառուցվածքային լուծումներ և ընտրել տվյալ բժշկական կիրառության պահանջներին առավել համապատասխան մեխանիկական կառուցվածք՝ հաշվի առնելով ճշգրտությունը, շարժունակությունը, կոմպակտությունը և այլ տեխնիկական չափանիշներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կառավարման ալգորիթմների ձևավորմանը, որոնք ապահովում են մանիպուլյատորի պահանջվող հետագծով շարժումը և արտաքին կամ ներքին փոփոխությունների պայմաններում համակարգի կայուն աշխատանքը։ Հաշվողական մեթոդների կիրառումը հնարավորություն է տալիս թվային միջավայրում վերլուծելու մեխանիզմի վարքագիծը, համեմատելու տարբեր կառուցվածքային և կառավարման տարբերակներ և նախապես գնահատելու նախագծային որոշումների արդյունավետությունը։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ կարող է լինել նաև մեխանիկական համակարգի պարամետրերի օպտիմալացումը՝ նպատակային ֆունկցիաների և սահմանափակումների համակարգի հիման վրա։ Բժշկական նշանակության ռոբոտների համատեքստում նման մոտեցումները կիրառելի են տարբեր օժանդակ և ճշգրիտ մանիպուլյացիոն համակարգերի նախագծման համար՝ պահպանելով անվտանգության, վերահսկելիության և հուսալիության բարձր պահանջները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է ռոբոտատեխնիկայի, մեխանիզմների և մեքենաների տեսության, հաշվողական մաթեմատիկայի, օպտիմալացման և ավտոմատ կառավարման մոտեցումները՝ բժշկական ռոբոտային սարքերի մանիպուլյացիոն մեխանիզմների նախագծման և կառավարման արդյունավետության բարձրացման նպատակով։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է Նոամ Չոմսկու սերող-փոխակերպական քերականության տեսության սկզբունքների ուսումնասիրությանը և դրանց կիրառման հնարավորություններին օտար լեզուների դասավանդման գործընթացում։ Դիտարկվում են սերող-փոխակերպական լեզվաբանության տեսական հիմունքները, լեզվական կառուցվածքների ձևավորման օրինաչափությունները, խորքային և մակերեսային կառուցվածքների փոխհարաբերությունները, ինչպես նաև լեզվական կարողության և խոսքային գործունեության տարբերակման հիմնախնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նախադասությունների կառուցման կանոններին, շարահյուսական փոխակերպումներին, լեզվական միավորների փոխկապակցվածությանը և դրանց նշանակությանը օտար լեզվի քերականական համակարգի յուրացման գործում։ Քննարկվում են Չոմսկու տեսության դրույթների կիրառման հնարավորությունները քերականական նյութի բացատրության, լեզվական կառուցվածքների համեմատական վերլուծության, վարժությունների մշակման և սովորողների լեզվական մտածողության զարգացման ընթացքում։ Անդրադարձ է կատարվում մայրենի և օտար լեզուների կառուցվածքային տարբերություններին, լեզվական գիտելիքների յուրացման հոգելեզվաբանական առանձնահատկություններին և քերականական կանոնների գիտակցված կիրառման նշանակությանը։ Կարևորվում են լեզվաբանական տեսության և դասավանդման մեթոդիկայի փոխհարաբերությունները, սովորողների հաղորդակցական ու քերականական կարողությունների զարգացումը, ինչպես նաև ավանդական և ժամանակակից ուսուցման մոտեցումների համադրման հնարավորությունները։ Ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել օտար լեզուների դասավանդման մեթոդների գիտական հիմնավորմանը, քերականության ուսուցման արդյունավետության բարձրացմանը և լեզվաբանական տեսությունների գործնական կիրառության ընդլայնմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել լեզվաբանների, օտար լեզուների դասախոսների, մանկավարժների, հոգելեզվաբանների, լեզուների դասավանդման մեթոդիկայի հետազոտողների և բանասիրական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Culture

Հրատարակությունը ընթացիկ մատենագիտական բնույթի մասնագիտական տեղեկատու է, որի հիմնական նպատակն է համակարգված ձևով ներկայացնել Հայկական ԽՍՀ մշակույթի և արվեստի տարբեր բնագավառներին վերաբերող նոր հրատարակությունների ու հրապարակումների վերաբերյալ տեղեկատվությունը։ Այն նախատեսված է գրադարանների, գիտական և մշակութային հաստատությունների աշխատակիցների, արվեստաբանների, մշակութաբանների, հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և համապատասխան թեմաներով գրականություն որոնող ընթերցողների համար։ Մատենագիտական նյութը կարող է ընդգրկել գրքեր, գրքույկներ, ժողովածուներ, պարբերական մամուլում հրապարակված հոդվածներ և այլ տպագիր նյութեր՝ դասակարգված ըստ մշակույթի և արվեստի առանձին ոլորտների։ Թեմատիկ բաժիններում կարող են ներկայացվել կերպարվեստին, երաժշտությանը, թատրոնին, կինոյին, ճարտարապետությանը, ժողովրդական ստեղծագործությանը, մշակութային հաստատությունների գործունեությանը, հուշարձանների պահպանությանը և մշակութային կյանքի այլ ուղղություններին վերաբերող աղբյուրներ։ Մատենագիտական գրառումները հնարավորություն են տալիս նույնականացնելու համապատասխան հրատարակությունները և ստանալու դրանց որոնման համար անհրաժեշտ հիմնական տվյալները՝ հեղինակ, անվանում, հրատարակության աղբյուր, թվական և այլ նկարագրական տեղեկություններ։ Նյութերի պարբերական հավաքագրումն ու համակարգումը տեղեկատուին տալիս են նաև փաստագրական նշանակություն, քանի որ տարբեր թողարկումների հաջորդականությունը հնարավորություն է տալիս հետևելու տվյալ ժամանակաշրջանում մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ հրատարակչական ակտիվությանը, հետազոտական հետաքրքրությունների փոփոխություններին և առանձին թեմաների զարգացման ընթացքին։ Այն կարևոր գործիք է թեմատիկ մատենագիտական որոնման համար՝ օգնելով արագ կողմնորոշվել տվյալ ժամանակահատվածի նոր գրականության մեջ և ընտրել անհրաժեշտ աղբյուրները հետագա ուսումնասիրության համար։ Միաժամանակ նման հրատարակությունները նպաստում են գրադարանային հավաքածուների համալրմանը, տեղեկատու-մատենագիտական սպասարկմանը և մասնագիտական տեղեկատվության տարածմանը։ Պատմական տեսանկյունից տեղեկատուն արժեքավոր է նաև խորհրդային Հայաստանի մշակութային կյանքի ուսումնասիրության համար, քանի որ մատենագիտական տվյալների միջոցով արտացոլում է ժամանակաշրջանի հրատարակչական և գիտական գործունեության թեմատիկ պատկերը։ Տարբեր տարիների համար կազմված թողարկումների համադրումը կարող է հիմք հանդիսանալ մշակույթի առանձին ոլորտների վերաբերյալ գրականության քանակական և բովանդակային զարգացման ուսումնասիրության համար։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը համատեղում է տեղեկատվական, որոնողական, հաշվառման և փաստագրական գործառույթները՝ ապահովելով մշակույթի ու արվեստի վերաբերյալ ընթացիկ գրականության համակարգված ներկայացումն ու մասնագիտական օգտագործումը։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է Լեռնային Ղարաբաղի տարածքում առկա հանքային հումքի ուսումնասիրմանը՝ փոքր արտադրական հզորությամբ ցեմենտի արտադրություն կազմակերպելու համար դրա պիտանիությունը գնահատելու նպատակով։ Հետազոտության կենտրոնում ցեմենտի արտադրության համար անհրաժեշտ բնական հումքային բաղադրիչների ֆիզիկական, քիմիական և հանքաբանական հատկությունների ուսումնասիրությունն է, ինչպես նաև դրանց համապատասխանության գնահատումը կապակցող շինանյութերի արտադրության տեխնոլոգիական պահանջներին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կրաքարային և կավային հումքի բնութագրերին, դրանց բաղադրության առանձնահատկություններին և համատեղ օգտագործման հնարավորություններին։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել տարբեր հանքավայրերից կամ տեղամասերից վերցված հումքի համեմատական գնահատում՝ նպատակ ունենալով որոշել առավել հեռանկարային հումքային աղբյուրները և բացահայտել դրանց օգտագործման հնարավոր սահմանափակումները։ Կարևորվում է հումքի բաղադրության կայունության ուսումնասիրությունը, քանի որ դրա փոփոխությունները կարող են ազդեցություն ունենալ ստացվող կապակցող նյութի հատկությունների և արտադրանքի որակի վրա։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են նաև հումքային խառնուրդների ձևավորման ընդհանուր սկզբունքները, հանքային բաղադրիչների փոխազդեցությունը ջերմային մշակման ընթացքում և ստացվող նյութի հիմնական ֆիզիկամեխանիկական հատկանիշները։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում փոքրածավալ արտադրության առանձնահատկություններին, որտեղ կարևոր նշանակություն ունեն տեղական հումքի առավել արդյունավետ օգտագործումը, նյութական և էներգետիկ ռեսուրսների խնայողությունը, արտադրական գործընթացի կազմակերպման ճկունությունը և պատրաստի արտադրանքի կայուն որակի ապահովումը։ Տեղական հումքային բազայի օգտագործումը դիտարկվում է նաև հումքի տեղափոխման անհրաժեշտության նվազեցման և շինանյութերի արտադրության տարածքային կազմակերպման տեսանկյունից։ Ուսումնասիրության արդյունքները կարող են հիմք ծառայել տարբեր հումքային նյութերի տեխնոլոգիական արժեքի համեմատական գնահատման, դրանց կիրառելիության սահմանների որոշման և փոքր արտադրական համալիրների համար համապատասխան տեխնոլոգիական լուծումների գիտական հիմնավորման համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է շինանյութերի տեխնոլոգիայի, հանքային հումքի ուսումնասիրության, նյութագիտության և արտադրական գործընթացների կազմակերպման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով գնահատել տեղական հումքային ռեսուրսների ներուժը ցեմենտային նյութերի արտադրության համար։

Linguistics

Поехали! Русский язык для взрослых. Начальный курс աշխատությունը ռուսերեն լեզվի ուսուցման սկսնակ մակարդակի գործնական ձեռնարկ է, որը նախատեսված է մեծահասակ սովորողների համար և կենտրոնանում է լեզվի հաղորդակցական յուրացման վրա՝ առանց ծանր տեսական բարդությունների, այն ներկայացնում է այբուբենի, ընթերցանության և արտասանության հիմունքները, ինչպես նաև հիմնական քերականական կառուցվածքները՝ գոյականների, բայերի, ածականների և պարզ նախադասությունների կիրառությունը, գիրքը կառուցված է երկխոսությունների, առօրյա իրավիճակների և աստիճանաբար բարդացող վարժությունների վրա, որոնք օգնում են զարգացնել խոսելու, լսելու, կարդալու և գրելու հմտությունները, միաժամանակ այն շեշտադրում է իրական հաղորդակցության համար անհրաժեշտ բառապաշարը՝ ուղղված ճանապարհորդությանը, առօրյային, աշխատանքի և սոցիալական շփումներին, դարձնելով այն արդյունավետ մեկնարկային դասընթաց ռուսերեն լեզուն գործնականորեն յուրացնելու համար։

Technology

Այս գիտատեխնոլոգիական հետազոտությունը նվիրված է Հայաստանի տարածքում առկա մետաղահանքային հումքի քիմիկամետալուրգիական մշակման գործընթացների ուսումնասիրությանը և դրանց արդյունավետության բարձրացման հնարավորություններին։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են տարբեր մետաղներ պարունակող հանքաքարերի՝ պղնձի, մոլիբդենի, ոսկու և այլ համակցված հումքերի հարստացման և վերամշակման հիմնական տեխնոլոգիական փուլերը։ Հեղինակը ներկայացնում է հանքաքարերի նախնական պատրաստման, հարստացման, հալեցման և մաքրման գործընթացները, ինչպես նաև քիմիական ռեագենտների կիրառման առանձնահատկությունները մետաղների կորզման արդյունավետությունը բարձրացնելու նպատակով։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեխնոլոգիական կորուստների նվազեցմանը, էներգախնայող մեթոդների ներդրմանը և շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության մեղմացմանը՝ ներառյալ թափոնների վերամշակման և էկոլոգիական անվտանգության խնդիրները։ Աշխատության մեջ քննարկվում են նաև ժամանակակից մետալուրգիական տեխնոլոգիաները, հիդրոմետալուրգիական և պիրոմետալուրգիական գործընթացների համադրումը, ինչպես նաև արտադրական ցիկլերի օպտիմալացման ուղիները։ Հետազոտության արդյունքները կարևոր են հանքարդյունաբերության, քիմիական տեխնոլոգիաների և նյութագիտության ոլորտների զարգացման համար՝ նպաստելով Հայաստանի մետալուրգիական արդյունաբերության արդյունավետության և մրցունակության բարձրացմանը։