Ավանդույթը և նորարարությունը Էդգար Ալլան Պոյի արձակում

Economics

Այս աշխատությունը նվիրված է տնտեսական աճի վերաբերյալ հիմնական տեսությունների ուսումնասիրությանը և դրանց էվոլյուցիային տնտեսագիտական մտքի զարգացման ընթացքում։ Գրքում ներկայացվում են տարբեր դպրոցների մոտեցումները՝ սկսած դասական տնտեսագիտությունից մինչև ժամանակակից աճի մոդելներ՝ բացատրելով, թե ինչպես է տնտեսությունը երկարաժամկետ հեռանկարում ապահովում արտադրողականության և արտադրանքի աճ։ Հեղինակը անդրադառնում է դասական տնտեսագետների գաղափարներին, որտեղ աճը դիտարկվում է որպես կապիտալի կուտակման և աշխատանքի բաժանման արդյունք, ինչպես նաև նեոդասական մոդելներին, որոնք ընդգծում են տեխնոլոգիական առաջընթացի և արտադրական գործոնների փոխազդեցության դերը։ Գրքում քննարկվում են նաև էնդոգեն աճի տեսությունները, որոնք տնտեսական աճը կապում են մարդկային կապիտալի, նորարարության և գիտելիքի կուտակման հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն գործոններին, որոնք բացատրում են երկրների միջև տնտեսական աճի տարբերությունները՝ ներառյալ ինստիտուտները, պետական քաղաքականությունը և գլոբալ տնտեսական միջավայրը։ Աշխատությունը համադրում է տեսական մոտեցումները և վերլուծական մոդելները՝ օգնելով ընթերցողին հասկանալ տնտեսական աճի բազմաշերտ բնույթը և դրա զարգացման հիմնական օրինաչափությունները։ Այն օգտակար է տնտեսագիտության ուսանողների, հետազոտողների և տնտեսական քաղաքականության մշակմամբ հետաքրքրվող մասնագետների համար։

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է XVII–XVIII դարերում ֆրանսերենից անգլերեն ներթափանցած բառերի յուրացման և անգլերենի բառապաշարին հարմարվելու գործընթացի ուսումնասիրությանը՝ բառարանային լեզվանյութի հիման վրա։ Դիտարկվում են փոխառությունների առաջացման պատմամշակութային և լեզվական նախադրյալները, դրանց տարածման ուղիները և անգլերենի բառային համակարգում ամրապնդվելու առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում փոխառված բառերի հնչյունական, ուղղագրական, ձևաբանական և իմաստային փոփոխություններին, որոնց միջոցով օտար ծագում ունեցող բառերը աստիճանաբար համապատասխանել են ընդունող լեզվի օրինաչափություններին։ Վերլուծվում են բառերի սկզբնական և հետագա իմաստները, իմաստային ընդլայնման կամ նեղացման դեպքերը, գործածության ոլորտների փոփոխությունները և նոր բառային կապերի ձևավորումը։ Քննարկվում է նաև տարբեր ժամանակաշրջանների բառարաններում փոխառությունների արձանագրման ձևը, դրանց բացատրությունների և ուղղագրական տարբերակների զարգացումը, ինչպես նաև բառարանային տվյալների նշանակությունը լեզվական փոփոխությունների պատմական ընթացքը վերականգնելու համար։ Անդրադարձ է կատարվում հասարակական, քաղաքական և մշակութային շփումների ազդեցությանը անգլերենի բառապաշարի համալրման վրա և այն ոլորտներին, որոնցում ֆրանսիական լեզվական ազդեցությունն առավել նկատելի է եղել։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել փոխառության և լեզվական յուրացման փոխկապակցված մեխանիզմները, ինչպես նաև գնահատել ֆրանսերենի դերը նոր շրջանի անգլերենի բառապաշարի զարգացման մեջ։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել լեզվաբանների, բառագետների, պատմական լեզվաբանության և անգլերենի պատմության մասնագետների, թարգմանիչների, դասախոսների, ասպիրանտների և ուսանողների համար։

Law

Գիրքը նվիրված է քաղաքացիության ինստիտուտի միջազգային իրավական և սահմանադրաիրավական հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ դիտարկելով քաղաքացիությունը որպես անձի և պետության միջև կայուն իրավական կապի հիմնարար ինստիտուտ։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են քաղաքացիության ձեռքբերման, փոփոխման և դադարեցման իրավական հիմքերը, երկքաղաքացիության, քաղաքացիությունից զրկման և քաղաքացիություն չունեցող անձանց իրավական կարգավիճակի հարցերը՝ միջազգային իրավունքի և ազգային սահմանադրական կարգավորումների համատեքստում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է մարդու իրավունքների պաշտպանության միջազգային չափանիշների ազդեցությունը քաղաքացիության իրավական կարգավորման վրա, պետությունների իրավասության սահմանները և քաղաքացիության ոլորտում միջազգային համագործակցության սկզբունքները։ Գրքում քննարկվում են նաև սահմանադրական սկզբունքների դերը քաղաքացիության ինստիտուտի զարգացման գործում, ներգաղթի և արտագաղթի գործընթացների իրավական հետևանքները, ինչպես նաև համեմատական իրավունքի տեսանկյունից տարբեր պետությունների փորձը։ Աշխատությունը համադրում է տեսական և գործնական մոտեցումները՝ ներկայացնելով քաղաքացիության իրավական կարգավորման արդի մարտահրավերները և դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղիները։ Գիրքը նախատեսված է միջազգային և սահմանադրական իրավունքի մասնագետների, իրավաբանների, պետական կառավարման ոլորտի աշխատողների, գիտահետազոտողների, իրավաբանական ֆակուլտետների ուսանողների և մարդու իրավունքների հիմնահարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է ժամանակակից անգլերենի տեսողական ընկալում արտահայտող բայերի իմաստային արժույթի և դրա լեզվական արտահայտման միջոցների համալիր ուսումնասիրությանը՝ իմաստաբանության, շարահյուսության և բառային իմաստի փոխհարաբերությունների տեսանկյունից։ Հետազոտության կենտրոնում այն հարցն է, թե տեսողական ընկալման տարբեր իմաստներ արտահայտող բայերն իրենց իմաստային կառուցվածքով ինչպիսի մասնակիցներ են ենթադրում, ինչպես են այդ մասնակիցները ներկայացվում նախադասության մեջ և ինչպիսի քերականական ու բառային միջոցներով են իրականացվում բայական իմաստի պահանջած հարաբերությունները։ Իմաստային արժույթը դիտարկվում է որպես բայի բառային նշանակությունից բխող հատկություն, որը պայմանավորում է տվյալ գործողության, գործընթացի կամ վիճակի մասնակիցների քանակը, բնույթը և իմաստային դերերը։ Տեսողական ընկալման բայերի դեպքում առանձնահատուկ նշանակություն են ստանում ընկալող անձի կամ սուբյեկտի, ընկալվող օբյեկտի, տեսողական գործունեության ուղղության, պայմանների և արդյունքի հարաբերությունները։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է տեսողական ընկալման բայերի իմաստային դասակարգման վրա։ Ժամանակակից անգլերենում տեսողության ոլորտին վերաբերող բայերը կարող են արտահայտել ոչ միայն ֆիզիկական տեսնելու փաստը, այլև նպատակաուղղված դիտում, ուշադրության կենտրոնացում, ակնթարթային հայացք, երկարատև զննում, ինչ-որ երևույթի նկատում, տեսանելիության վիճակ և ընկալման արդյունք։ Այս իմաստային տարբերությունները պայմանավորում են նաև բայերի արժութային կառուցվածքների տարբերությունները։ Մի դեպքում տեսողական ընկալումը կարող է ներկայացվել որպես ընկալող սուբյեկտի նկատմամբ հարաբերականորեն անկախ գործընթաց, իսկ մեկ այլ դեպքում՝ որպես նպատակաուղղված գործողություն, որի համար անհրաժեշտ է որոշակի օբյեկտ կամ ուղղություն։ Հետազոտության կարևոր խնդիրներից է պարզել, թե բայի բառային իմաստի փոփոխությունն ինչպես է անդրադառնում նրա շարահյուսական հնարավորությունների վրա։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում իմաստային և շարահյուսական արժույթների տարբերակմանը։ Իմաստային արժույթը վերաբերում է այն մասնակիցներին, որոնք ենթադրվում են բայի նշանակությամբ, մինչդեռ շարահյուսական արժույթը ցույց է տալիս, թե այդ մասնակիցներից որոնք և ինչպես են իրականանում նախադասության քերականական կառուցվածքում։ Այս երկու մակարդակները միշտ չէ, որ ամբողջությամբ համընկնում են։ Բայի իմաստով ենթադրվող որևէ մասնակից կարող է կոնկրետ համատեքստում բացահայտորեն չարտահայտվել, քանի որ այն հասկանալի է իրավիճակից կամ հաղորդակցական պայմաններից։ Հակառակ դեպքում նախադասության մեջ կարող են հայտնվել լրացուցիչ բաղադրիչներ, որոնք բայի հիմնական իմաստային կառուցվածքի պարտադիր մասնակիցներ չեն, սակայն հաղորդում են գործողության տեղի, ժամանակի, եղանակի կամ այլ հանգամանքների վերաբերյալ տեղեկատվություն։ Այս տարբերակումը կարևոր է բայական կառուցվածքի իրական սահմանները որոշելու համար։ Հետազոտության մեջ կարևոր տեղ է զբաղեցնում ընկալողի իմաստային դերը։ Տեսողական ընկալումը սովորաբար ենթադրում է այնպիսի մասնակից, որը կարող է ընկալել տեսողական տեղեկատվությունը։ Սակայն տարբեր բայերի դեպքում այդ մասնակիցը կարող է ներկայացվել տարբեր կերպ։ Այն կարող է լինել զգայական փորձառություն ունեցող անձ, նպատակաուղղված գործողություն կատարող գործորդ կամ որոշակի տեսողական վիճակում գտնվող սուբյեկտ։ Այս տարբերությունը կարևոր է, քանի որ ազդում է ոչ միայն բայի իմաստային մեկնաբանության, այլև ամբողջ նախադասության կառուցվածքի վրա։ Նպատակաուղղված դիտման դեպքում սուբյեկտը սովորաբար ավելի ակտիվ դեր ունի, մինչդեռ ինքնաբերաբար առաջացող տեսողական ընկալման դեպքում նրա գործորդային հատկանիշները կարող են ավելի թույլ արտահայտվել։ Առանձին ուղղություն է ընկալվող օբյեկտի կամ տեսողական խթանի ուսումնասիրությունը։ Տեսողության բայերի հետ կարող են գործածվել առարկա, անձ, իրադարձություն, գործողություն, իրավիճակ կամ ամբողջական փաստ արտահայտող միավորներ։ Այդ պատճառով օբյեկտային դիրքը կարող է արտահայտվել ոչ միայն գոյականական խմբով, այլև ավելի բարդ շարահյուսական կառուցվածքներով։ Ընկալվող բովանդակության բնույթը կարող է ազդել բայի իմաստային մեկնաբանության վրա։ Ֆիզիկական առարկայի ընկալումը և ամբողջ իրադարձության կամ իրավիճակի ընկալումը իմաստային կառուցվածքով նույնական չեն, թեև կարող են արտահայտվել նույն բայի տարբեր կիրառություններով։ Այս երևույթը կարևոր է բայերի բազմիմաստության և արժութային մոդելների փոխհարաբերությունը հասկանալու համար։ Կարևորվում է ուղիղ խնդրի միջոցով արժույթի արտահայտման ուսումնասիրությունը։ Անգլերենում տեսողական ընկալման բազմաթիվ բայեր կարող են անմիջականորեն կապվել ընկալվող օբյեկտի հետ՝ առանց նախդիրային միջնորդության։ Այսպիսի կառուցվածքներում օբյեկտը քերականորեն ներկայացվում է որպես բայի անմիջական լրացում։ Սակայն նույն իմաստային դաշտին պատկանող այլ բայեր պահանջում են նախդիրային կառուցվածք, ինչը ցույց է տալիս, որ մոտ իմաստ ունեցող բառերը կարող են ունենալ տարբեր շարահյուսական կառավարում։ Այս տարբերությունների համակարգված ուսումնասիրությունը կարևոր է անգլերենի բայական կառույցների նկարագրության համար։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում նախդիրների դերին։ Նպատակաուղղված հայացք, ուղղություն կամ դիտարկման օբյեկտ արտահայտող կառուցվածքներում նախդիրը կարող է հանդես գալ որպես բայի և նրա իմաստային մասնակցի միջև շարահյուսական կապի հիմնական միջոց։ Նախդրի ընտրությունը երբեմն կապված է բայի կայուն կառավարման հետ, իսկ որոշ դեպքերում կարող է փոփոխել ամբողջ բառակապակցության իմաստը։ Հետևաբար տեսողական բայերի արժույթի ուսումնասիրությունը պահանջում է ոչ միայն բայի, այլև բայ-նախդիր համակցությունների քննություն։ Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս տարբերակել բայի պարտադիր լրացումները ազատ հանգամանքային բաղադրիչներից։ Հետազոտության կարևոր ուղղություն է լրացական նախադասությունների գործածությունը։ Տեսողական ընկալման բայերը կարող են որպես իմաստային լրացում ընդունել ամբողջ իրավիճակ կամ դատողություն արտահայտող կառույցներ։ Այս դեպքում տեսողական ընկալման օբյեկտը ներկայացվում է ոչ թե մեկ առարկայով, այլ իրադարձային բովանդակությամբ։ Նման կառույցների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել զգայական ընկալման և ճանաչողական մեկնաբանության միջև կապը։ Որոշ կիրառություններում տեսնելու իմաստը կարող է աստիճանաբար մոտենալ հասկանալու, գիտակցելու կամ համոզվելու իմաստներին, և այդ իմաստային տեղաշարժը հաճախ ուղեկցվում է արժութային կառուցվածքի փոփոխությամբ։ Առանձին նշանակություն ունի ինֆինիտիվային և դերբայական կառույցների ուսումնասիրությունը։ Տեսողական ընկալման բայերի հետ գործածվող նման կառուցվածքները կարող են արտահայտել ընկալվող գործողության ընթացքը կամ ամբողջականությունը։ Քերականական ձևի ընտրությունը կարող է կապված լինել այն բանի հետ, թե խոսողն ընկալվող իրադարձությունը ներկայացնում է որպես ամբողջություն, թե ուշադրությունը կենտրոնացնում է դրա ընթացքի վրա։ Այսպիսի կառույցները հատկապես արժեքավոր են իմաստաբանության և քերականության փոխազդեցության ուսումնասիրության համար, քանի որ ձևական տարբերությունը կարող է արտահայտել ընկալման եղանակի և իրադարձության կառուցվածքի տարբերություններ։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում բայերի բազմիմաստության խնդիրը։ Տեսողական ընկալման բառապաշարը հաճախ զարգացնում է փոխաբերական և վերացական նշանակություններ։ Ֆիզիկական տեսողություն արտահայտող բայը կարող է որոշ համատեքստերում նշանակել հասկանալ, հանդիպել, ստուգել, հոգ տանել, պատկերացնել կամ գնահատել։ Նման իմաստային զարգացումների դեպքում բայի արժութային կառուցվածքը կարող է փոփոխվել։ Հետևաբար նույն բառային ձևի բոլոր կիրառությունները մեկ արժութային մոդելով նկարագրելը կարող է բավարար չլինել։ Անհրաժեշտ է առանձնացնել տարբեր բառային-իմաստային տարբերակները և յուրաքանչյուրի համար ուսումնասիրել համապատասխան մասնակիցների ու շարահյուսական կառուցվածքների համակարգը։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում պարտադիր և ընտրովի արժույթների տարբերակմանը։ Որոշ լրացումների բացակայության դեպքում նախադասությունը կարող է դառնալ իմաստային առումով անավարտ կամ պահանջել հատուկ համատեքստ, մինչդեռ այլ բաղադրիչներ կարող են ազատորեն բաց թողնվել։ Սակայն պարտադիրության աստիճանը միշտ չէ, որ հնարավոր է որոշել միայն ձևական չափանիշներով։ Համատեքստը, հաղորդակցական նպատակը և բայի տվյալ նշանակությունը կարող են փոխել լրացման անհրաժեշտությունը։ Այս պատճառով հետազոտության ընթացքում նպատակահարմար է համադրել բառարանային տվյալները և իրական լեզվական գործածության օրինակները։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է արժութային մոդելների առանձնացումը։ Տարբեր բայերի կիրառությունների հիման վրա հնարավոր է կազմել կառուցվածքային սխեմաներ, որոնք ցույց են տալիս ընկալող սուբյեկտի, ընկալվող օբյեկտի, ուղղության և այլ մասնակիցների հարաբերությունները։ Այնուհետև այդ մոդելները կարելի է համեմատել՝ պարզելու համար, թե որ կառուցվածքներն են բնորոշ տեսողական ընկալման ամբողջ իմաստային խմբին, իսկ որոնք՝ միայն առանձին ենթախմբերին կամ բայերին։ Նման դասակարգումը հնարավորություն է տալիս համակարգված ձևով ներկայացնել բառապաշարի և շարահյուսության փոխհարաբերությունները։ Առանձին ուղղություն է տեսողական ընկալման ակտիվ և ոչ ակտիվ տեսակների հակադրությունը։ Նպատակաուղղված դիտումը ենթադրում է սուբյեկտի գիտակցված մասնակցություն և ուշադրության ուղղում որոշակի օբյեկտի վրա, մինչդեռ ինքնաբերական ընկալումը կարող է տեղի ունենալ առանց հատուկ մտադրության։ Այս իմաստային տարբերությունը կարող է արտահայտվել տարբեր բայերով և տարբեր քերականական կառուցվածքներով։ Դրանց համեմատությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ճշգրիտ նկարագրել գործորդայնության, փորձառության և ընկալման հարաբերությունները ժամանակակից անգլերենում։ Կարևորվում է նաև տեսողական ընկալման ինտենսիվության և տևողության արտահայտումը։ Որոշ բայեր իրենց բառային նշանակությամբ կարող են ցույց տալ կարճատև հայացք, մյուսները՝ երկարատև կամ ուշադիր դիտում։ Այս տարբերությունները կարող են լրացուցիչ ձևով արտահայտվել մակբայներով, նախդիրային խմբերով կամ այլ հանգամանքային միջոցներով։ Հետազոտության խնդիրներից է պարզել, թե այդ բաղադրիչներից որոնք են բայի իմաստային կառուցվածքի հետ սերտորեն կապված, իսկ որոնք հանդես են գալիս որպես ազատ ընդլայնումներ։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում բառային համակցելիությանը։ Տեսողական բայերը կարող են նախընտրելիորեն կապվել որոշակի իմաստային դասերի պատկանող գոյականների կամ այլ լրացումների հետ։ Օրինակ՝ որոշ բայեր ավելի բնական են անձերի և ֆիզիկական առարկաների հետ, իսկ մյուսները կարող են հաճախ կիրառվել իրադարձությունների, փոփոխությունների կամ վերացական իրավիճակների նկարագրության ժամանակ։ Համակցելիության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել բայերի միջև այնպիսի իմաստային տարբերություններ, որոնք սովորական բառարանային սահմանումներում միշտ չէ, որ ամբողջությամբ արտահայտվում են։ Հետազոտության մեջ կարող է կարևոր դեր ունենալ կորպուսային նյութի կիրառումը։ Իրական գրավոր և բանավոր խոսքից հավաքված օրինակները հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրել բայերի գործածության հաճախականությունը, առավել տարածված արժութային մոդելները, բնորոշ համակցությունները և ոճական տարբերությունները։ Կորպուսային տվյալները հատկապես օգտակար են տեսականորեն հնարավոր և իրականում հաճախ կիրառվող կառուցվածքները տարբերակելու համար։ Դրանք նաև հնարավորություն են տալիս գնահատել, թե արժութային որոշ մոդելներ որքանով են բնորոշ ժամանակակից լեզվին և ինչպիսի ժանրերում կամ հաղորդակցական իրավիճակներում են առավել հաճախ հանդիպում։ Առանձին նշանակություն ունի բայերի արժույթի և հաղորդակցական կառուցվածքի հարաբերակցությունը։ Նախադասության մեջ որոշ իմաստային մասնակիցների բացթողումը կարող է պայմանավորված լինել ոչ թե բայի կառուցվածքային հատկությամբ, այլ նրանով, որ համապատասխան տեղեկությունն արդեն հայտնի է զրուցակիցներին։ Նույն կերպ որոշ բաղադրիչների առաջադրումը կամ հատուկ շեշտադրումը կարող է կապված լինել տեղեկատվական կառուցվածքի հետ։ Այս հանգամանքը ցույց է տալիս, որ արժույթի ուսումնասիրությունը նպատակահարմար է իրականացնել ոչ միայն մեկուսացված նախադասությունների, այլև ավելի լայն համատեքստի հիման վրա։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում տեսողական ընկալման և ճանաչողական իմաստների փոխհարաբերությունը։ Մարդկային լեզուներում տեսողությունը հաճախ ծառայում է գիտելիքի և ըմբռնման փոխաբերական հիմք։ Անգլերենում ևս ֆիզիկական տեսողություն նշանակող որոշ բայեր կարող են արտահայտել մտավոր ընկալում կամ իրավիճակի գիտակցում։ Այսպիսի իմաստային ընդլայնումների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հետևել, թե ինչպես է զգայական փորձի բառապաշարը ներգրավվում վերացական մտածողության արտահայտման մեջ և ինչպես են այդ փոփոխությունները վերակազմավորում բայի արժութային հնարավորությունները։ Հետազոտության մեթոդաբանական հիմքում կարող են համադրվել կառուցվածքային լեզվաբանության, բառային իմաստաբանության, շարահյուսական վերլուծության, արժույթի տեսության, համատեքստային և կորպուսային ուսումնասիրության մեթոդները։ Օրինակների կառուցվածքային դասակարգումը հնարավորություն է տալիս առանձնացնել հիմնական շարահյուսական մոդելները, իսկ իմաստային վերլուծությունը՝ որոշել դրանցում ներկայացված մասնակիցների դերերը։ Քանակական տվյալների կիրառումը կարող է լրացնել որակական վերլուծությունը՝ ցույց տալով տարբեր մոդելների տարածվածությունը իրական լեզվական նյութում։ Աշխատության տեսական նշանակությունը պայմանավորված է բայական իմաստի և նախադասության կառուցվածքի միջև փոխհարաբերությունների բացահայտման հնարավորությամբ։ Տեսողական ընկալման բայերը հարմար նյութ են այս խնդրի ուսումնասիրության համար, քանի որ միավորում են զգայական փորձը, նպատակաուղղված գործողությունը և ճանաչողական մեկնաբանությունը և կարող են հանդես գալ բազմաթիվ կառուցվածքային մոդելներում։ Դրանց ուսումնասիրությունը նպաստում է անգլերենի բայական համակարգի, իմաստային դերերի և շարահյուսական կառավարման օրինաչափությունների առավել ամբողջական նկարագրությանը։ Գործնական նշանակությունը կապված է նաև անգլերենի ուսուցման, բառարանագրության և թարգմանության հետ։ Տեսողական ընկալման իմաստով մոտ բայերը միշտ չէ, որ կարող են փոխարինել միմյանց նույն քերականական կառուցվածքում, ուստի դրանց արժութային առանձնահատկությունների իմացությունը կարևոր է ճիշտ և բնական խոսքի ձևավորման համար։ Բառարաններում արժութային մոդելների հստակ ներկայացումը կարող է օգնել տարբերակել բայերի իմաստներն ու կառավարումը, իսկ թարգմանության ժամանակ՝ ընտրել նպատակային լեզվում համապատասխան կառուցվածքը։ Ընդհանուր առմամբ նյութը ներկայացնում է ժամանակակից անգլերենի տեսողական ընկալման բայերի իմաստային կառուցվածքի և դրանց շարահյուսական իրացման միջոցների բազմակողմանի ուսումնասիրություն՝ միավորելով բառային իմաստաբանությունը, արժույթի տեսությունը, շարահյուսությունը, համակցելիության ուսումնասիրությունը և համատեքստային վերլուծությունը։ Այն կարող է օգտակար լինել անգլերենի տեսական քերականությամբ, իմաստաբանությամբ, շարահյուսությամբ, բառագիտությամբ, կորպուսային լեզվաբանությամբ, թարգմանագիտությամբ և օտար լեզուների դասավանդման մեթոդիկայով զբաղվող լեզվաբանների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար։

History

Աշխատությունը պատմավավերագրական բնույթի աղբյուր է, որը կենտրոնանում է Օսմանյան կայսրությունում հայ բնակչության նկատմամբ իրականացված բռնությունների և զանգվածային կոտորածների նկարագրության վրա՝ հատկապես XIX դարի վերջին և XX դարի սկզբին տեղի ունեցած իրադարձությունների համատեքստում։ Նյութում պատմական դեպքերը ներկայացվում են ժամանակակիցների վկայությունների, հաղորդումների, հրապարակումների և հեղինակային դիտարկումների միջոցով՝ հնարավորություն տալով պատկերացում կազմելու հայ բնակչության վիճակի, տեղահանությունների, համայնքային կյանքի խաթարման և ստեղծված հումանիտար ճգնաժամի վերաբերյալ։ Հետազոտական տեսանկյունից կարևոր է աշխատության սկզբնաղբյուրային բնույթը, քանի որ այն արտացոլում է ոչ միայն նկարագրվող իրադարձությունները, այլև այն ժամանակաշրջանի հասարակական ու քաղաքական ընկալումները։ Հեղինակի ներկայացրած տեղեկությունները կարող են ընդգրկել տարբեր բնակավայրերում տեղի ունեցած դեպքեր, բնակչության սոցիալական վիճակի փոփոխություններ, օգնության կազմակերպման փորձեր և միջազգային հանրության արձագանքների վերաբերյալ դիտարկումներ։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի պատմական իրադարձությունների ժամանակագրական և աշխարհագրական համատեքստի վերականգնումը, որը հնարավորություն է տալիս առանձին դրվագները դիտարկել Օսմանյան կայսրության ներքին քաղաքական զարգացումների և հայկական հարցի միջազգային քննարկումների շրջանակում։ Աշխատությունը կարող է արժեքավոր նյութ տրամադրել նաև պատմական հիշողության ուսումնասիրության համար՝ ցույց տալով, թե ինչպես են բռնությունների ականատեսներն ու ժամանակակից հեղինակները փաստագրել և մեկնաբանել տեղի ունեցածը։ Միաժամանակ նման աղբյուրների գիտական օգտագործումը պահանջում է աղբյուրագիտական քննություն՝ հեղինակի դիրքորոշման, օգտագործված տեղեկությունների ծագման, դրանց ստուգելիության և այլ ժամանակակից փաստաթղթերի հետ համապատասխանության գնահատմամբ։ Այլ վկայությունների, դիվանագիտական փաստաթղթերի, մամուլի հրապարակումների և հետագա պատմագիտական ուսումնասիրությունների հետ համադրումը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական գնահատելու ներկայացված տեղեկությունների պատմական նշանակությունը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատությունը կարևոր աղբյուր է ուշ օսմանյան ժամանակաշրջանի հայոց պատմության, հայկական հարցի, զանգվածային բռնությունների պատմության և դրանց միջազգային արձագանքի ուսումնասիրության համար՝ միաժամանակ արտացոլելով տվյալ ժամանակաշրջանում պատմական իրադարձությունների փաստագրման ու հանրայնացման առանձնահատկությունները։

History

Այս աշխատությունը ներկայացնում է Արցախում ազատագրության և պետականության համար պայքարի պատմական ընթացքն ու գաղափարական հիմքերը՝ ընդգրկելով 17-րդ դարի երկրորդ կեսից մինչև 2007 թվականն ընկած ժամանակաշրջանը։ Հեղինակը վերլուծում է քաղաքական, հասարակական և ազգային-ազատագրական շարժումների ձևավորման նախադրյալները, պետականության գաղափարի զարգացումը, ինքնակազմակերպման գործընթացները և տարբեր ժամանակաշրջաններում տեղի ունեցած կարևոր իրադարձությունների ազդեցությունը տարածաշրջանի քաղաքական կյանքի վրա։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են ազգային ինքնության պահպանման, ինքնորոշման, պետական կառույցների ձևավորման, արտաքին քաղաքական գործոնների և միջազգային հարաբերությունների ազդեցության հարցերը՝ հիմնվելով պատմական սկզբնաղբյուրների, փաստաթղթերի և գիտական ուսումնասիրությունների համադրության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում գաղափարական հոսանքների, քաղաքական նախաձեռնությունների և հասարակական դերակատարների գործունեությանը՝ ներկայացնելով դրանց նշանակությունը պատմական զարգացումների համատեքստում։ Աշխատությունը կարևոր աղբյուր է Հայաստանի և Արցախի պատմությամբ, ազգային-ազատագրական շարժումներով, պետականաշինության և տարածաշրջանային քաղաքականության հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։