Christians and others in the Umayyad state

Biology

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է անթրոպոգեն, այսինքն՝ մարդու գործունեությամբ պայմանավորված գործոնների ազդեցության ուսումնասիրությանը Փամբակ և Տանձուտ գետերի ֆիտոպլանկտոնային համակեցությունների վրա։ Հետազոտության կենտրոնում գետային էկոհամակարգերի կենսաբանական վիճակի գնահատումն է՝ ֆիտոպլանկտոնի տեսակային կազմի, քանակական ցուցանիշների, տարածական և սեզոնային փոփոխությունների միջոցով։ Ֆիտոպլանկտոնը ջրային էկոհամակարգերի կարևոր բաղադրիչ է և զգայուն է ջրի ֆիզիկաքիմիական պայմանների փոփոխությունների նկատմամբ, ուստի դրա կազմի և կառուցվածքի ուսումնասիրությունը կարող է կարևոր տեղեկություններ տալ ջրային միջավայրի էկոլոգիական վիճակի վերաբերյալ։ Աշխատության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել երկու գետերի տարբեր հատվածներում ֆիտոպլանկտոնային համակեցությունների տեսակային բազմազանությունը, գերակշռող խմբերը, տեսակների առատությունը և կենսազանգվածը՝ դրանք համադրելով ջրի հիմնական ֆիզիկաքիմիական ցուցանիշների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մարդու տնտեսական գործունեության հետևանքով առաջացող ազդեցություններին, որոնք կարող են կապված լինել արդյունաբերական և կենցաղային կեղտաջրերի, գյուղատնտեսական արտահոսքերի, հանքարդյունաբերության, բնակավայրերի ընդլայնման, ջրային ռեսուրսների օգտագործման և գետերի հունի փոփոխությունների հետ։ Այս գործոնները կարող են փոխել ջրի քիմիական կազմը, սննդանյութերի հարաբերակցությունը, թթվածնային ռեժիմը, պղտորությունը և այլ էկոլոգիական պայմաններ, ինչն իր հերթին կարող է ազդել ֆիտոպլանկտոնի տեսակային և քանակական կառուցվածքի վրա։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է բնական և անթրոպոգեն ազդեցությունների պայմաններում ֆիտոպլանկտոնային համակեցությունների փոփոխությունների բացահայտումը։ Տարբեր հատվածների համեմատությունը հնարավորություն է տալիս պարզելու, թե որտեղ և ինչ աստիճանի են դրսևորվում մարդու գործունեության հետևանքները և ինչպես են դրանք արտացոլվում ջրային օրգանիզմների համայնքային կառուցվածքում։ Սեզոնային դիտարկումները կարող են լրացուցիչ պատկերացում տալ ֆիտոպլանկտոնի դինամիկայի մասին, քանի որ ջերմաստիճանի, լուսավորության, ջրի հոսքի և սննդանյութերի փոփոխությունները բնականորեն ազդում են դրա զարգացման վրա և պետք է տարբերակվեն մարդու գործունեության ազդեցությունից։ Աշխատությունը կարող է ներառել ջրի և ֆիտոպլանկտոնի նմուշառման, տեսակների նույնականացման, քանակական հաշվարկների և էկոլոգիական ցուցանիշների վերլուծության մեթոդներ։ Ստացված տվյալների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատել գետերի էկոլոգիական վիճակը և բացահայտել առավել զգայուն կամ, հակառակը, աղտոտված պայմաններին դիմակայող ֆիտոպլանկտոնային խմբերը։ Նման ուսումնասիրությունները կարևոր են նաև ջրային էկոհամակարգերի կենսաբանական մոնիթորինգի համար, քանի որ ֆիտոպլանկտոնի փոփոխությունները կարող են ծառայել որպես ջրի որակի և էկոհամակարգի խախտումների կենսաբանական ցուցիչներ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ գետերի էկոլոգիական վիճակի գնահատման, աղտոտման աղբյուրների ազդեցության ուսումնասիրման, ջրային ռեսուրսների պահպանության և բնապահպանական կառավարման միջոցառումների մշակման համար։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել էկոլոգներին, ջրաբաններին, բուսաբաններին, հիդրոկենսաբաններին, բնապահպանական մասնագետներին և ջրային էկոհամակարգերի ուսումնասիրմամբ զբաղվող հետազոտողներին։ Այն արժեքավոր է հատկապես Հայաստանի գետային էկոհամակարգերի վրա մարդու գործունեության ազդեցությունը կենսաբանական ցուցանիշների միջոցով գնահատելու և Փամբակ ու Տանձուտ գետերի ֆիտոպլանկտոնային համայնքների վիճակի վերաբերյալ գիտական տվյալներ ստանալու տեսանկյունից։

Medicine

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է Հայաստանի Հանրապետությունում օֆթալմոտրավմատոլոգիական օգնության արդյունավետության բարձրացման նպատակով կազմակերպչական, կանխարգելիչ, բուժական և վերականգնողական միջոցառումների համալիր համակարգին՝ այն դիտարկելով որպես բնակչության աչքային վնասվածքների կանխարգելման և բուժման որակի բարելավման բազմամակարդակ առողջապահական խնդիր։ Նյութում վերլուծվում են աչքի վնասվածքների հիմնական պատճառները՝ կենցաղային, արտադրական և ճանապարհատրանսպորտային պատահարներ, ինչպես նաև դրանց հաճախականության նվազեցման հնարավորությունները կանխարգելիչ միջոցառումների միջոցով։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում առողջապահական համակարգի կազմակերպչական բաղադրիչին՝ շտապ օգնության ծառայությունների հասանելիություն, մասնագիտացված ակնաբուժական կենտրոնների ցանցի զարգացում, ժամանակակից ախտորոշիչ և վիրաբուժական տեխնոլոգիաների ներդրում։ Քննարկվում են նաև բուժական մոտեցումները՝ տրավմատիկ վնասվածքների վաղ ախտորոշում, վիրահատական միջամտությունների օպտիմալացում և դեղորայքային բուժման արդիականացում, ինչպես նաև վերականգնողական փուլը՝ տեսողական ֆունկցիաների վերականգնման և հիվանդների սոցիալական ադապտացիայի ապահովման նպատակով։ Ուսումնասիրությունը ընդգծում է, որ օֆթալմոտրավմատոլոգիական օգնության արդյունավետության բարձրացումը պահանջում է կանխարգելման, բուժման և վերականգնման համակարգված ինտեգրում՝ առողջապահական ծառայությունների մատչելիության և որակի շարունակական բարելավման համատեքստում։

Psychology

Աշխատությունը նվիրված է ներշնչման արդյունավետության վրա ազդող կոգնիտիվ գործոնների ուսումնասիրությանը՝ դիտարկելով շնչառական գործընթացի և մարդու բարձրագույն նյարդային գործունեության փոխկապակցվածությունը։ Հետազոտության հիմքում այն գաղափարն է, որ ներշնչման արդյունավետությունը պայմանավորված չէ միայն շնչառական համակարգի մեխանիկական և ֆիզիոլոգիական հնարավորություններով, այլ կարող է կախված լինել նաև ուշադրությունից, ընկալումից, շարժումների գիտակցված վերահսկումից, հիշողությունից, առաջադրանքի բարդությունից և այլ կոգնիտիվ գործընթացներից։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են դիտարկվել շնչառական շարժումների կառավարման կենտրոնական մեխանիզմները, շնչառության նկատմամբ գիտակցված վերահսկողության ազդեցությունը, ինչպես նաև ճանաչողական բեռնվածության և մտավոր գործունեության պայմաններում շնչառական ֆունկցիայի փոփոխությունները։ Կարևոր ուղղություն է նաև շնչառության և շարժողական համակարգի փոխազդեցությունը, քանի որ ներշնչման արդյունավետությունը կարող է կապված լինել շնչառական մկանների աշխատանքի համակարգման և կենտրոնական նյարդային համակարգի կողմից դրա կարգավորման հետ։ Աշխատանքը կարող է ներառել փորձարարական դիտարկումներ և ֆիզիոլոգիական ցուցանիշների չափումներ՝ տարբեր կոգնիտիվ առաջադրանքների կատարման ընթացքում շնչառական պարամետրերի փոփոխությունները գնահատելու նպատակով։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել շնչառության կարգավորման մեխանիզմների մասին և բացահայտել այն պայմանները, որոնց դեպքում ճանաչողական գործընթացները կարող են նպաստել կամ խոչընդոտել ներշնչման արդյունավետությանը։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել ֆիզիոլոգիայի, նյարդաֆիզիոլոգիայի, կոգնիտիվ գիտությունների, սպորտային բժշկության և շնչառական ֆունկցիայի հետազոտության ոլորտներում աշխատող մասնագետներին ու ուսանողներին՝ որպես շնչառական և ճանաչողական գործընթացների փոխազդեցության ուսումնասիրության աղբյուր։

Economics

Տնտեսագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջեի հարկային եկամուտների ձևավորման, կարգավորման և դրանց ավելացման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում հարկային եկամուտների կառուցվածքը, պետական ֆինանսների համակարգում դրանց նշանակությունը և բյուջետային միջոցների ձևավորման հիմնական մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հարկային քաղաքականության, հարկային վարչարարության, հարկման սկզբունքների և հարկային պարտավորությունների կատարման արդյունավետության հետ կապված հարցերին։ Վերլուծվում են հարկային եկամուտների վրա ազդող տնտեսական և կազմակերպական գործոնները, հարկային բազայի ընդլայնման, հարկերի հավաքագրման արդյունավետության բարձրացման և հարկային խախտումների նվազեցման հնարավոր մոտեցումները։ Քննարկվում են նաև հարկային համակարգի կատարելագործման, վարչարարական ընթացակարգերի պարզեցման, վերահսկողության մեխանիզմների զարգացման և պետական բյուջեի եկամտային ներուժի բարձրացման ուղղությունները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված գնահատելու հարկային եկամուտների կառավարման մեխանիզմները և բացահայտելու դրանց արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հանրային ֆինանսների, հարկային քաղաքականության, բյուջետային կառավարման և պետական ֆինանսական կարգավորման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Philosophy

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է 19-րդ դարի 40-50-ական թվականների Կոստանդնուպոլսի և Զմյուռնիայի ավետարանական մամուլի միջոցով ձևավորված դավանական նոր իրավիճակի և կրոնական ըմբռնումների ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են այդ ժամանակաշրջանի հայ հասարակական և կրոնական կյանքի փոփոխությունները, ավետարանական շարժման տարածման գործընթացները, գաղափարական քննարկումները և դրանց արտացոլումը մամուլի էջերում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է կրոնական գաղափարների զարգացման ուղղությունները, դավանաբանական հարցերի շուրջ ծավալված բանավեճերը, եկեղեցական հարաբերությունները և այն ազդեցությունը, որն ունեցել են հրապարակախոսական նյութերը հասարակական մտածողության ձևավորման վրա։ Աշխատության մեջ օգտագործվում են պատմական մամուլի աղբյուրներ, որոնց միջոցով ներկայացվում են ժամանակի մտավոր, հոգևոր և մշակութային միջավայրի առանձնահատկությունները։ Գիրքը կարևոր նշանակություն ունի 19-րդ դարի հայ կրոնական պատմության, բողոքական համայնքների ձևավորման, հայկական մամուլի զարգացման և հասարակական գաղափարների ուսումնասիրության համար։ Այն նախատեսված է հայագետների, պատմաբանների, կրոնագետների, եկեղեցագիտության մասնագետների, հետազոտողների, ուսանողների և հայ մշակութային ու հոգևոր ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Mathematics

Այս թեման վերաբերում է կոմպլեքս փոփոխականի ֆունկցիաների տեսությանը, մասնավորապես՝ ամբողջական (entire) և մեռոմորֆ (meromorphic) ֆունկցիաների միջոցով հավասարաչափ և տանգենտային (կամ կետային/հպման) մոտարկումների խնդիրներին կոմպլեքս հարթությունում։ Հետազոտության կենտրոնում է այն հարցը, թե ինչպես կարելի է բարդ անալիտիկ ֆունկցիաները մոտարկել ավելի պարզ կառուցվածք ունեցող մեռոմորֆ ֆունկցիաներով այնպես, որ պահպանվեն ոչ միայն արժեքների մոտավորությունը, այլ նաև որոշակի կարգի ածանցյալների կամ տեղային վարքի համաձայնությունը որոշակի ենթաբազմությունների վրա։ Հավասարաչափ մոտարկման դեպքում ուսումնասիրվում է ֆունկցիաների սերտաճումը կոմպակտ բազմությունների վրա, իսկ տանգենտային մոտարկման դեպքում՝ ավելի ուժեղ պայմաններ, երբ մոտարկումը ներառում է նաև ածանցյալների համապատասխանություն, ինչը թույլ է տալիս ավելի ճշգրիտ վերարտադրել ֆունկցիայի տեղային կառուցվածքը։ Այս խնդիրները սերտորեն կապված են Վայերշտրասի և Մերմանի մոտարկման թեորեմների, ինչպես նաև Ռունգեի և Կոնելի մոտարկման մեթոդների հետ, որոնք հանդիսանում են կոմպլեքս անալիզի հիմնարար արդյունքներ։ Ուսումնասիրությունը նաև ընդգծում է ամբողջական և մեռոմորֆ ֆունկցիաների հատուկ հատկությունները՝ բևեռների բաշխում, աճի կարգ, և դրանց ազդեցությունը մոտարկման հնարավորությունների վրա։ Այսպիսի մոտարկման տեսությունները կարևոր դեր ունեն ոչ միայն մաքուր մաթեմատիկայում, այլ նաև կիրառական ոլորտներում, օրինակ՝ դինամիկական համակարգերում և ազդանշանների վերականգնման խնդիրներում, որտեղ անհրաժեշտ է բարդ ֆունկցիաների արդյունավետ մոտավոր ներկայացում։