Էլեկտրոնային կոմերցիան և դրա դերի բարձրացման ուղիները իրանում տուրիզմը գրավիչ դարձնելու գործում

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է Ա. Այվազյանի արձակի ռուսերեն թարգմանությունների լեզվական և լինգվոմշակութաբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով բնագրի և թարգմանության միջև իմաստային, ոճական և մշակութային փոխակերպումների գործընթացները։ Հեղինակը վերլուծում է թարգմանական համապատասխանության հիմնական խնդիրները՝ բառապաշարային ընտրության, շարահյուսական կառուցվածքների վերարտադրման և գեղարվեստական ոճի պահպանման համատեքստում։ Գրքում դիտարկվում են նաև մշակութային կոնոտացիաների փոխանցման դժվարությունները, հատկապես այն դեպքերում, երբ հայերեն բնագրում առկա են ազգային-մշակութային յուրահատուկ իրողություններ, որոնք պահանջում են թարգմանական ադապտացիա կամ բացատրական լուծումներ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում լինգվոմշակութաբանական գործոններին՝ խորհրդանիշների, պատկերային համակարգերի և ազգային մտածողության արտահայտման ձևերին, որոնք ազդում են տեքստի ընկալման վրա ռուսալեզու ընթերցողի կողմից։ Հեղինակը ուսումնասիրում է նաև թարգմանիչների կիրառած ռազմավարությունները՝ ներառյալ բառացի և ազատ թարգմանության համադրությունները, ինչպես նաև ոճական հավասարակշռության պահպանման մեթոդները։ Աշխատությունը կարևոր է թարգմանաբանների, լեզվաբանների և գրականագետների համար՝ նպաստելով միջմշակութային հաղորդակցության և գեղարվեստական թարգմանության տեսության զարգացմանը։

Other Subjects

Выпуклые функции. Выпуклое программирование աշխատությունը կիրառական մաթեմատիկայի և օպտիմալացման տեսության հիմնարար ուսումնական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է ուռուցիկ (convex) ֆունկցիաների և ուռուցիկ ծրագրավորման հիմնական սկզբունքները, այն բացատրում է ուռուցիկ բազմությունների և ֆունկցիաների հատկությունները, դրանց երկրաչափական և անալիտիկ բնութագրերը, ինչպես նաև օպտիմալացման խնդիրների ձևակերպման և լուծման մեթոդները, գիրքը անդրադառնում է Լագրանժի բազմապատկիչների մեթոդին, դուդալության տեսությանը և կոնվեքս օպտիմալացման ալգորիթմներին, միաժամանակ ընդգրկելով կիրառական օրինակներ տնտեսագիտությունից, ինժեներական համակարգերից և տվյալների վերլուծությունից, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր մաթեմատիկական օպտիմալացման, տնտեսամաթեմատիկական մոդելավորման և համակարգային վերլուծության համար։

History

Աշխատությունը նվիրված է Բիայնիլի-Ուրարտու պետության քաղաքական, սոցիալ-տնտեսական և հասարակական կառուցվածքի համալիր ուսումնասիրությանը՝ պատմական և հնագիտական աղբյուրների համադրման միջոցով։ Հետազոտության կենտրոնում մ.թ.ա. առաջին հազարամյակի առաջին կեսին Հայկական լեռնաշխարհում ձևավորված հզոր պետական կազմավորման զարգացման առանձնահատկություններն են, պետական կառավարման համակարգը, տարածքային ընդարձակումը, տնտեսական հիմքերը և հասարակության ներքին կառուցվածքը։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարևոր տեղ է հատկացվում սեպագիր արձանագրություններին, հնագիտական պեղումների նյութերին, ամրոցներին, բնակավայրերին, դամբարաններին, պաշտամունքային կառույցներին, կենցաղային առարկաներին, զենքերին և այլ նյութական վկայություններին, որոնց միջոցով հնարավոր է վերականգնել պետության և հասարակության կյանքի տարբեր կողմերը։ Աշխատությունը դիտարկում է պետական իշխանության կազմակերպման համակարգը և թագավորական իշխանության դերը՝ ուսումնասիրելով կենտրոնական կառավարման, վարչատարածքային բաժանման, ռազմական կազմակերպության և ենթակա տարածքների կառավարման մեխանիզմները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում պետության ռազմական հզորությանը, ամրոցաշինությանը և ռազմավարական նշանակություն ունեցող բնակավայրերի ձևավորմանը, քանի որ ռազմական կառույցները կարևոր դեր են ունեցել ինչպես տարածքների վերահսկման, այնպես էլ տնտեսական և վարչական կենտրոնների պաշտպանության գործում։ Մեծ նշանակություն ունի նաև տնտեսական կյանքի ուսումնասիրությունը։ Աշխատության մեջ քննարկվում են գյուղատնտեսության, ոռոգման համակարգերի, անասնապահության, արհեստների և առևտրի զարգացման հարցերը։ Հատկապես կարևոր են ջրանցքների և արհեստական ոռոգման համակարգերի կառուցումը, որոնք հնարավորություն էին տալիս ընդլայնելու մշակվող հողատարածքները և ապահովելու բնակչության ու պետական կառույցների տնտեսական պահանջները։ Հնագիտական նյութերը հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու նաև արտադրական գործընթացները, մետաղագործությունը, խեցեգործությունը, շինարարական տեխնիկան և արհեստագործական մասնագիտացումները։ Հասարակության ուսումնասիրության շրջանակում ուշադրություն է դարձվում սոցիալական շերտավորմանը, տարբեր խմբերի և համայնքների դիրքին, ռազմիկների, արհեստավորների, գյուղատնտեսական բնակչության և իշխանական վերնախավի փոխհարաբերություններին։ Կարևոր խնդիր է նաև կախյալ բնակչության և ռազմագերիների դերի բացահայտումը, քանի որ ռազմական արշավանքները և բնակչության տեղաշարժերը ազդեցություն էին ունենում պետության ժողովրդագրական ու տնտեսական գործընթացների վրա։ Աշխատությունը անդրադառնում է նաև կրոնական պատկերացումներին և պաշտամունքային համակարգին՝ ուսումնասիրելով աստվածությունների պաշտամունքը, տաճարների և սրբավայրերի նշանակությունը, արքայական իշխանության ու կրոնական գաղափարախոսության փոխհարաբերությունը։ Կրոնական համակարգը դիտարկվում է ոչ միայն որպես հոգևոր կյանքի դրսևորում, այլև որպես պետական իշխանության ամրապնդման և հասարակության կազմակերպման կարևոր բաղադրիչ։ Հետազոտության պատմահնագիտական բնույթը թույլ է տալիս համադրել գրավոր աղբյուրների տվյալները նյութական մշակույթի վկայությունների հետ և ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել պետության իրական կյանքի մասին։ Այդ համադրությունը հատկապես կարևոր է այն պատճառով, որ հնագույն հասարակությունների վերաբերյալ պահպանված գրավոր տեղեկությունները հաճախ ներկայացնում են իրադարձությունները իշխանական տեսանկյունից, մինչդեռ հնագիտական նյութերը հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու առօրյա կյանքը, արտադրությունը, բնակավայրերի կառուցվածքը և սոցիալական հարաբերությունների տարբեր դրսևորումները։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը Բիայնիլի-Ուրարտուն ներկայացնում է որպես զարգացած պետական և հասարակական համակարգ ունեցող հին քաղաքական կազմավորում՝ ընդգծելով նրա կառավարման, տնտեսության, ռազմական կազմակերպության, կրոնական կյանքի և նյութական մշակույթի առանձնահատկությունները։ Այն արժեքավոր է Հայկական լեռնաշխարհի հնագույն պատմության, Ուրարտուի պետականության և հասարակական հարաբերությունների ուսումնասիրության համար և կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, հնագետներին, արևելագետներին, հայագետներին, ուսանողներին և Հին Արևելքի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Mathematics

Գիրքը նվիրված է քվանտային մեխանիկայի շրջանակներում տոպոլոգիապես ոչ տրիվիալ օբյեկտների տեսական ուսումնասիրությանը և դրանց ֆիզիկական հատկությունների վերլուծությանը։ Աշխատությունում քննարկվում են այն համակարգերը և երևույթները, որոնց վարքը պայմանավորված է ոչ միայն տեղային ֆիզիկական պարամետրերով, այլև տարածության տոպոլոգիական կառուցվածքով ու գլոբալ բնութագրերով։ Հեղինակը ուսումնասիրում է քվանտային վիճակների առանձնահատկությունները, տոպոլոգիական ինվարիանտների դերը, մասնիկների և դաշտերի փոխազդեցության առանձնահատկությունները, ինչպես նաև այն երևույթները, որոնք առաջանում են ոչ սովորական երկրաչափական կամ տոպոլոգիական պայմաններում։ Գրքում կիրառվում են քվանտային տեսության, մաթեմատիկական ֆիզիկայի և դիֆերենցիալ երկրաչափության մեթոդներ՝ վերլուծելու բարդ քվանտային համակարգերի հատկությունները և դրանց հնարավոր կիրառությունները ժամանակակից ֆիզիկայում։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել տեսական ֆիզիկոսներին, քվանտային տեխնոլոգիաներով զբաղվող հետազոտողներին, մաթեմատիկական ֆիզիկայի մասնագետներին, ասպիրանտներին և ուսանողներին, ովքեր ուսումնասիրում են քվանտային երևույթների խորքային տեսական հիմքերը։

Technology

Այս աշխատանքը նվիրված է հազվագյուտ հողային տարրերի՝ Ce, Pr, Nd, Eu, Tb, Dy և Er միջին մոլիբդատների սինթեզին, ինչպես նաև դրանց ֆիզիկաքիմիական և ջերմալյումինեսցենտ հատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով այս միացությունների կառուցվածքային, սպեկտրալ և էներգետիկ բնութագրերը։ Վերլուծության մեջ ներկայացվում են սինթեզի տարբեր մեթոդներ՝ բարձր ջերմաստիճանային պինդֆազային ռեակցիաներ, նստեցման և կերամիկական տեխնոլոգիաներ, որոնք թույլ են տալիս ստանալ բարձր մաքրությամբ և կայուն բյուրեղային կառուցվածք ունեցող մոլիբդատներ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ստացված միացությունների բյուրեղագրական կառուցվածքին, իոնային փոխազդեցություններին և մոլիբդեն-թթվածին օքսոանյոնային խմբերի դերին նյութի կայունության և օպտիկական հատկությունների ձևավորման մեջ։ Աշխատությունում մանրամասն ուսումնասիրվում են ջերմալյումինեսցենտության երևույթները՝ լիցքակիրների թակարդման և ազատման մեխանիզմների համատեքստում, ինչպես նաև դրանց կախվածությունը դոպանտային իոնների բնույթից։ Վերլուծվում են լյումինեսցենտ գագաթների սպեկտրները, էներգետիկ մակարդակների կառուցվածքը և ջերմաստիճանային կախվածությունները, որոնք կարևոր են դոզիմետրիկ և օպտոէլեկտրոնային կիրառությունների համար։ Միաժամանակ քննարկվում են այս նյութերի կիրառման հնարավորությունները՝ ներառյալ ճառագայթային դոզիմետրիան, լուսարձակող սարքերը և ֆունկցիոնալ կերամիկայի զարգացումը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ընդգծում է, որ հազվագյուտ հողային մոլիբդատները ներկայացնում են խոստումնալից նյութերի դաս՝ իրենց յուրահատուկ ֆիզիկաքիմիական և լյումինեսցենտ հատկությունների շնորհիվ։

Technology

Աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի հրաբխային ապարների կիրառմամբ բետոնի և երկաթբետոնի արտադրության հումքաէներգախնայողական տեխնոլոգիայի մշակմանը։ Հետազոտության հիմքում ընկած է տեղական բնական հումքի՝ հատկապես հրաբխային ծագման ապարների արդյունավետ օգտագործման հնարավորությունների ուսումնասիրությունը՝ շինարարական նյութերի արտադրության տեխնոլոգիական և էներգետիկ ցուցանիշները բարելավելու նպատակով։ Հայաստանի երկրաբանական առանձնահատկությունները պայմանավորում են հրաբխային ապարների լայն տարածվածությունը, ինչի շնորհիվ դրանք կարող են դիտարկվել որպես բետոնի արտադրության համար հասանելի տեղական հանքային հումքի կարևոր աղբյուր։ Ուսումնասիրության հիմնական խնդիրներից է այդ ապարների ֆիզիկամեխանիկական և տեխնոլոգիական հատկությունների գնահատումը և դրանց համապատասխանությունը բետոնի ու երկաթբետոնի արտադրության պահանջներին։ Հրաբխային ապարների օգտագործման արդյունավետությունը կարող է պայմանավորված լինել դրանց ամրությամբ, խտությամբ, ծակոտկենությամբ, ջրակլանմամբ, հանքաբանական կազմով և ջերմային մշակման նկատմամբ վարքով։ Հետազոտության կարևոր ուղղություն է նաև բետոնի բաղադրության օպտիմալացումը՝ տեղական հումքի կիրառման դեպքում անհրաժեշտ ամրության, երկարակեցության և շահագործական հատկությունների ապահովմամբ։ Հումքաէներգախնայողական մոտեցումը ենթադրում է ոչ միայն տեղական և մատչելի նյութերի օգտագործում, այլև արտադրական գործընթացներում էներգիայի սպառման նվազեցում։ Այդ նպատակով կարող են ուսումնասիրվել հումքի նախապատրաստման, մանրացման, ջերմային մշակման, կապակցանյութերի օգտագործման և բետոնի կարծրացման ռեժիմների օպտիմալացման հնարավորությունները։ Հատկապես կարևոր է էներգատար տեխնոլոգիական փուլերի նվազեցումը կամ դրանց արդյունավետության բարձրացումը, քանի որ շինարարական նյութերի արտադրության ինքնարժեքի և շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության զգալի մասը կապված է էներգիայի սպառման հետ։ Աշխատանքը կարող է ներառել Հայաստանի տարբեր հրաբխային ապարների համեմատական ուսումնասիրություն՝ դրանցից ստացվող հանքային բաղադրիչների և լցանյութերի հատկությունները որոշելու համար։ Դրանց կիրառումը բետոնի կազմում հնարավորություն է տալիս միաժամանակ լուծել տեղական հումքի օգտագործման և բնական ռեսուրսների արդյունավետ կառավարման խնդիրները։ Հետազոտության շրջանակում կարևոր է նաև պատրաստված բետոնի և երկաթբետոնի հիմնական հատկությունների գնահատումը՝ սեղմման ամրությունը, խտությունը, ջրակայունությունը, ցրտադիմացկունությունը, ջերմային վարքը և երկարաժամկետ շահագործման կայունությունը։ Նման ցուցանիշների ուսումնասիրությունը թույլ է տալիս պարզել, թե մշակված տեխնոլոգիան ինչ ոլորտներում կարող է առավել արդյունավետ կիրառվել՝ բնակելի, արդյունաբերական, ճանապարհաշինական կամ այլ շինարարական կառույցների համար։ Հայաստանի պայմաններում տեղական հրաբխային ապարների կիրառումը կարող է ունենալ նաև տնտեսական նշանակություն, քանի որ տեղական հումքի օգտագործումը կարող է նվազեցնել որոշ ներմուծվող նյութերի նկատմամբ կախվածությունը, կրճատել հումքի տեղափոխման հեռավորությունները և նպաստել շինարարական նյութերի արտադրության տեղայնացմանը։ Միաժամանակ հումքի տեղական աղբյուրների օգտագործումը կարող է նպաստել արտադրական գործընթացների ավելի ռացիոնալ կազմակերպմանը և նյութական ռեսուրսների խնայողությանը։ Աշխատանքի բնապահպանական նշանակությունը ևս էական է․ էներգիայի սպառման նվազեցումը և տեղական հանքային հումքի նպատակային օգտագործումը կարող են նվազեցնել արտադրության ընդհանուր ռեսուրսատարությունը և դրա հետ կապված շրջակա միջավայրի վրա ազդեցությունը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են հիմք ծառայել Հայաստանի հրաբխային ապարների հիման վրա բետոնի և երկաթբետոնի արտադրության տեխնոլոգիական գործընթացների կատարելագործման, նոր բաղադրությունների մշակման և արտադրության էներգետիկ արդյունավետության բարձրացման համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը համադրում է շինարարական նյութագիտության, բետոնի տեխնոլոգիայի, տեղական հանքային հումքի ուսումնասիրության և էներգախնայող արտադրության խնդիրները՝ նպատակ ունենալով ստեղծել Հայաստանի բնական ռեսուրսներին համապատասխան, տեխնիկապես արդյունավետ և տնտեսապես ու էներգետիկ առումով առավել խնայողական տեխնոլոգիական լուծում։