Գաղտնիք

Literature

Գիրքը վերնագրով անդրադառնում է երիտասարդության ժամանակակից վիճակին և հասարակական կյանքում նրա ունեցած դերին։ «Գարնան ծաղիկներ» պատկերավոր արտահայտությունը կարող է խորհրդանշել երիտասարդ սերնդի կենսունակությունը, զարգացման հնարավորությունները, նոր գաղափարների առաջացումը և ապագայի նկատմամբ ունեցած ակնկալիքները։ Երկրորդ՝ բացատրական վերնամասը՝ «երիտասարդաց արդի կացութիւնը», մատնանշում է երիտասարդության կացության, խնդիրների և հասարակության մեջ նրա դիրքի դիտարկումը՝ ստեղծագործությանը հաղորդելով հասարակական ու դաստիարակչական ուղղվածություն։ Երիտասարդությունը հասարակական զարգացման կարևոր մասն է, քանի որ հենց այդ շրջանում են ձևավորվում անհատի աշխարհայացքը, բարոյական սկզբունքները, կրթական ձգտումները և հասարակական պատասխանատվության զգացումը։ Այդ պատճառով երիտասարդ սերնդին վերաբերող աշխատությունները կարևոր տեղ են զբաղեցնում կրթական ու հասարակական մտքի պատմության մեջ՝ անդրադառնալով անհատի զարգացման և շրջապատող միջավայրի փոխհարաբերություններին։ Գիրքը կարելի է դիտարկել նաև տասնիններորդ դարի հայ հասարակական մտածողության համատեքստում, երբ կրթության, բարոյական դաստիարակության և հասարակության առաջընթացի հարցերը կարևոր տեղ էին զբաղեցնում մտավորական շրջանակների քննարկումներում։ Երիտասարդության վիճակի քննությունը կարող էր նպաստել սերունդների միջև հարաբերությունների, հասարակական սպասումների և անհատի ապագայի վերաբերյալ պատկերացումների քննարկմանը։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ հասարակական մտքի, երիտասարդության դաստիարակության գաղափարների և կրթական մշակույթի պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել հայ գրականության և հասարակական հրապարակախոսության պատմությամբ, կրթության զարգացման հարցերով ու երիտասարդության վերաբերյալ պատմական պատկերացումներով հետաքրքրվող հետազոտողներին։ Գիրքը նաև արժեքավոր նյութ է հայ տպագիր մշակույթի ուսումնասիրության համար՝ հնարավորություն տալով դիտարկելու, թե ինչպես էին երիտասարդության խնդիրներն ու հասարակական առաջընթացի գաղափարները ներկայացվում ժամանակի հայալեզու գրական միջավայրում։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է բնական օդային հովացումով աշխատող տրանսֆորմատորների ջերմային հաշվարկի մեթոդների զարգացմանը և դրանց կիրառմանը օպտիմալ նախագծման խնդիրներում։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է ուսումնասիրել տրանսֆորմատորի աշխատանքի ընթացքում առաջացող ջերմային գործընթացները, գնահատել ջերմության առաջացման և հեռացման օրինաչափությունները և դրանց հիման վրա կատարել սարքի կառուցվածքային ու աշխատանքային պարամետրերի հիմնավորված ընտրություն։ Աշխատանքում դիտարկվում են տրանսֆորմատորի ակտիվ մասերում՝ մասնավորապես փաթույթներում, մագնիսական համակարգում և այլ տարրերում առաջացող կորուստները, որոնք վերածվում են ջերմության և ազդում սարքի ջերմաստիճանային ռեժիմի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բնական օդային հովացման գործընթացին, որի դեպքում ջերմության հեռացումը իրականացվում է հիմնականում շրջակա օդի բնական շարժի և կոնվեկցիայի միջոցով՝ առանց հարկադրական հովացման համակարգերի կիրառման։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են վերլուծվել տրանսֆորմատորի տարբեր հատվածների ջերմաստիճանների բաշխումը, ջերմափոխանակության ինտենսիվությունը, շրջակա միջավայրի պայմանների ազդեցությունը, ինչպես նաև բեռնվածության փոփոխության հետևանքով ջերմային ռեժիմի փոփոխությունները։ Ջերմային հաշվարկի մեթոդների կատարելագործումը հնարավորություն է տալիս ավելի ճշգրիտ որոշել թույլատրելի ջերմաստիճանները, կանխատեսել գերտաքացման հավանականությունը և գնահատել մեկուսացման ու սարքի ընդհանուր հուսալիության վրա ջերմային ռեժիմի ազդեցությունը։ Աշխատանքի կարևոր ուղղություններից է ջերմային հաշվարկների և տրանսֆորմատորի նախագծային պարամետրերի փոխկապակցվածության ուսումնասիրությունը։ Օպտիմալ նախագծման դեպքում անհրաժեշտ է հավասարակշռել էլեկտրական, ջերմային, կառուցվածքային և տնտեսական պահանջները՝ ապահովելով սարքի անհրաժեշտ հզորությունն ու հուսալիությունը միաժամանակ ողջամիտ չափերի, նյութերի ծախսի և շահագործման պայմանների պահպանմամբ։ Հետազոտությունը կարող է ներառել մաթեմատիկական մոդելների, հաշվարկային կախվածությունների և փորձարարական տվյալների օգտագործում՝ տարբեր նախագծային լուծումների համեմատության և առավել արդյունավետ տարբերակի ընտրության համար։ Ստացված մոտեցումները կարող են նպաստել տրանսֆորմատորների նախագծման գործընթացի ճշգրտության բարձրացմանը, դրանց աշխատանքի ջերմային ռեժիմների կանխատեսելիության բարելավմանը, էներգետիկ կորուստների նվազեցմանը և սարքավորումների շահագործման հուսալիության բարձրացմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել էլեկտրատեխնիկների, էներգետիկների, տրանսֆորմատորաշինության և ջերմատեխնիկայի մասնագետների, նախագծող ինժեներների, հետազոտողների և համապատասխան տեխնիկական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Economics

Այս գիրքը ուսումնասիրում է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության զարգացման ընթացիկ վիճակը և տարածքային տեղաբաշխման հիմնական խնդիրները՝ ընդգծելով սոցիալ-տնտեսական, աշխարհագրական և կառուցվածքային գործոնների ազդեցությունը երկրի զարգացման վրա։ Գրքում վերլուծվում են արդյունաբերության, գյուղատնտեսության, ծառայությունների և ենթակառուցվածքների զարգացման միտումները, ինչպես նաև դրանց անհավասար տարածքային բաշխվածության պատճառները։ Հեղինակը անդրադառնում է տարածաշրջանային զարգացման տարբերություններին, բնակչության կենտրոնացման խնդիրներին, աշխատանքի շուկայի առանձնահատկություններին և ներդրումային միջավայրի ազդեցությանը տնտեսության կառուցվածքի վրա։ Նյութում քննարկվում են նաև պետական քաղաքականության ուղղությունները՝ ուղղված տնտեսական հավասարակշռության ապահովմանը, տարածաշրջանների զարգացման խթանմանը և կայուն աճի պայմանների ստեղծմանը։ Գիրքը համադրում է տեսական մոտեցումները և վիճակագրական վերլուծությունները՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով հասկանալ Հայաստանի տնտեսության զարգացման ժամանակակից մարտահրավերները և հնարավոր հեռանկարները։

Other Subjects

Այս հրատարակությունը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր գրքերի տեղեկատվական ընտրանի, որը նպատակ ունի օգնել երիտասարդ ընթերցողներին կողմնորոշվել ժամանակակից գրականության բազմազան դաշտում և գտնել իրենց հետաքրքրություններին համապատասխան ընթերցանություն։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ՝ արկածային և ֆանտաստիկ պատմություններ, գիտահանրամատչելի գրքեր, սոցիալ-հոգեբանական վեպեր, ինչպես նաև կրթական և ճանաչողական բնույթի հրատարակություններ, որոնք նպաստում են պատանեկան մտածողության, երևակայության և արժեքային համակարգի ձևավորմանը։ Նյութը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում այն գրքերին, որոնք զարգացնում են քննադատական մտածողությունը, ստեղծագործական մոտեցումը և գիտելիքի նկատմամբ հետաքրքրությունը՝ միաժամանակ աջակցելով ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը։ Տեղեկատվական ցանկը նաև ընդգծում է ժամանակակից մանկապատանեկան գրականության դերը անձի սոցիալականացման, ինքնաճանաչման և աշխարհընկալման ընդլայնման գործընթացներում՝ ներկայացնելով գրքեր, որոնք կարող են դառնալ ոգեշնչման աղբյուր և կրթական ուղեցույց պատանիների համար։

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է 19–20-րդ դարերում հայերեն երաժշտական տերմինաբանության ձևավորման, զարգացման և համակարգման գործընթացների լեզվաբանական ու պատմամշակութային ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում երաժշտության տեսությանը, կատարողական արվեստին, գործիքագիտությանը, ձայնային երևույթներին, երաժշտական ձևերին և ժանրերին վերաբերող մասնագիտական բառապաշարն է՝ դիտարկված տարբեր ժամանակաշրջանների գրավոր աղբյուրների և երաժշտագիտական գրականության համատեքստում։ Քննվում են տերմինների ծագման հիմնական ուղիները, հայերենի ներքին բառակազմական հնարավորությունների օգտագործումը, հին և միջին հայերենից ժառանգված բառերի նոր իմաստային կիրառությունները, ինչպես նաև այլ լեզուներից կատարված փոխառություններն ու պատճենումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում այն հարցին, թե եվրոպական երաժշտական մշակույթի և մասնագիտական կրթության զարգացման հետ մեկտեղ ինչպես են հայերենում ձևավորվել նոր հասկացությունների անվանումները և ինչ սկզբունքներով են դրանք հարմարեցվել լեզվի հնչյունական, ձևաբանական ու բառակազմական համակարգին։ Ուսումնասիրվում են միևնույն հասկացության համար տարբեր ժամանակներում գործածված զուգահեռ անվանումները, դրանց մրցակցությունը և աստիճանական տերմինաբանական կայունացումը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում արևելահայ և արևմտահայ լեզվական միջավայրերում ձևավորված երաժշտական բառապաշարի համեմատությունը՝ բացահայտելով ընդհանուր հիմքերը և տերմինագործածության տարբերությունները։ Անդրադարձ է կատարվում երաժշտագիտական աշխատությունների, դասագրքերի, բառարանների, պարբերական մամուլի և թարգմանական գրականության նշանակությանը մասնագիտական բառապաշարի տարածման և նորմավորման գործում։ Տերմինները դիտարկվում են ոչ միայն որպես մասնագիտական հասկացությունների անվանումներ, այլև որպես երաժշտական մշակույթի զարգացման պատմությունը արտացոլող լեզվական միավորներ։ Նրանց փոփոխությունները հնարավորություն են տալիս հետևելու երաժշտական գիտելիքի նոր ոլորտների ներմուծմանը, ազգային երաժշտագիտական մտքի զարգացմանը և միջազգային տերմինաբանության հետ հայերենի փոխազդեցությանը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է տերմինագիտության, պատմական բառագիտության, երաժշտագիտության և լեզվամշակութաբանության մոտեցումները՝ ներկայացնելով հայերեն երաժշտական մասնագիտական բառապաշարի զարգացման և համակարգման հիմնական օրինաչափությունները։

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է խորասանյան բարբառի լեզվական առանձնահատկությունների, ձևավորման պատմության և զարգացման գործընթացների ուսումնասիրությանը։ Ներկայացվում են բարբառի հնչյունական, բառապաշարային, քերականական և շարահյուսական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրա կապերը հարակից լեզվական տարբերակների և ընդհանուր լեզվական միջավայրի հետ։ Քննարկվում են բարբառի տարածման շրջանները, պատմամշակութային պայմանները, լեզվական փոփոխությունների պատճառներն ու զարգացման օրինաչափությունները։ Աշխատությունը կարող է ներառել բարբառային նյութերի վերլուծություն, լեզվական օրինակներ և համեմատական դիտարկումներ, որոնք հնարավորություն են տալիս ավելի խորությամբ հասկանալու տվյալ լեզվական երևույթի կառուցվածքն ու նշանակությունը։ Գիրքը նախատեսված է լեզվաբանների, բարբառագետների, բանասիրական մասնագիտությունների դասախոսների և ուսանողների, ինչպես նաև լեզուների պատմությամբ ու տարածաշրջանային խոսվածքներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։