ԳԵՈՄՈՐՖՈԼՈԳԻԱՅԻ ԴԱՇՏԱՅԻՆ ՊՐԱԿՏԻԿԱՅԻ ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՄԱՆ ԵՒ ԱՆՑԿԱՑՄԱՆ ՈՒՍՈՒՄՆԱՄԵԹՈԴԱԿԱՆ ՈՒՂԵՑՈՒՅՑ

History

Բալկանյան հիմնախնդիրները և միջազգային դիվանագիտությունը աշխատությունը պատմաքաղաքական և միջազգային հարաբերությունների ուսումնասիրություն է, որը վերլուծում է Բալկանյան տարածաշրջանի բարդ քաղաքական զարգացումները տարբեր պատմական փուլերում՝ կենտրոնանալով ազգային հակասությունների, պետությունների ձևավորման գործընթացների և մեծ տերությունների շահերի բախման վրա, այն ընդգրկում է Օսմանյան կայսրության անկումից հետո ձևավորված քաղաքական իրադրությունը, Բալկանյան պատերազմների պատճառներն ու հետևանքները, ինչպես նաև Առաջին համաշխարհային պատերազմին նախորդող և հաջորդող դիվանագիտական գործընթացները, գիրքը հատուկ ուշադրություն է դարձնում միջազգային դիվանագիտության դերակատարությանը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են եվրոպական ուժերը փորձել կարգավորել տարածաշրջանի հակամարտությունները պայմանագրերի, դաշինքների և քաղաքական միջամտությունների միջոցով, միաժամանակ բացահայտելով այդ գործընթացների ազդեցությունը տարածաշրջանի կայունության և երկարաժամկետ հակամարտությունների ձևավորման վրա։

Geography

Աշխատությունը նվիրված է Ջավախքի հրաբխային բարձրավանդակի սեյսմիկ ակտիվության, երկրակեղևի ժամանակակից տեկտոնական շարժումների և լարվածադեֆորմացիոն դաշտի առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Դիտարկվում են տարածաշրջանի երկրաբանական կառուցվածքը, հրաբխային և տեկտոնական զարգացման հիմնական փուլերը, ակտիվ խզվածքների տարածական բաշխվածությունը և դրանց կապը երկրաշարժերի առաջացման գործընթացների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սեյսմաբանական տվյալների վերլուծությանը, երկրաշարժերի էպիկենտրոնների և օջախների տեղաբաշխման օրինաչափություններին, ինչպես նաև երկրակեղևում լարվածությունների կուտակման և ազատման մեխանիզմներին։ Քննարկվում են ժամանակակից գեոդինամիկական գործընթացների ուսումնասիրման մեթոդները, սեյսմիկ իրադարձությունների տարածաժամանակային փոփոխությունները և երկրակեղևի դեֆորմացիաների գնահատման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում տարածաշրջանի ակտիվ տեկտոնական կառուցվածքների փոխազդեցությանը, երկրաշարժերի օջախային մեխանիզմների ուսումնասիրությանը և լարվածադեֆորմացիոն դաշտի հիմնական ուղղությունների բացահայտմանը։ Կարևորվում են ստացված գիտական տվյալների նշանակությունը տարածաշրջանային սեյսմոտեկտոնական պայմանների պարզաբանման, սեյսմիկ վտանգի գնահատման և երկրաշարժերի առաջացման երկրադինամիկական նախադրյալների ուսումնասիրության համար։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել սեյսմաբանների, երկրաֆիզիկոսների, երկրաբանների, տեկտոնիկայի մասնագետների, գիտաշխատողների և երկրաբանական ու սեյսմիկ գործընթացներն ուսումնասիրող ուսանողների համար։

Agriculture

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության գյուղատնտեսական ոլորտում բերքահավաքից հետո իրականացվող գործընթացների կառավարման ուսումնասիրությանը և դրանց արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունների բացահայտմանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում է գյուղատնտեսական արտադրանքի շարժը արտադրողից մինչև վերջնական սպառող՝ ներառելով հավաքումից հետո իրականացվող տեսակավորման, մաքրման, մշակման, փաթեթավորման, պահպանման, պահեստավորման, փոխադրման և իրացման հիմնական փուլերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հետբերքահավաքային կորուստների պատճառների բացահայտմանը, քանի որ ոչ արդյունավետ կազմակերպված պահպանման և տեղափոխման պայմանները կարող են հանգեցնել արտադրանքի քանակական և որակական զգալի կորուստների։ Վերլուծվում են պահեստային տնտեսությունների, սառնարանային համակարգերի, լոգիստիկ կենտրոնների և վերամշակող կազմակերպությունների դերը գյուղատնտեսական արտադրանքի արժեքային շղթայի արդյունավետ կազմակերպման գործում։ Քննության են առնվում նաև արտադրանքի որակի պահպանման, սննդային անվտանգության, համապատասխան ջերմաստիճանային ու խոնավության պայմանների ապահովման և ժամանակակից փաթեթավորման տեխնոլոգիաների կիրառման խնդիրները։ Հայաստանի պայմաններում գնահատվում են գյուղացիական տնտեսությունների արտադրական հնարավորությունները, շուկաների հասանելիությունը, ենթակառուցվածքների վիճակը, փոխադրման ծախսերը և արտադրողների ու գնորդների միջև համագործակցության առանձնահատկությունները։ Կարևորվում է գյուղատնտեսական արտադրանքի մատակարարման շղթաների համակարգված կառավարումը, որը կարող է նպաստել արտադրանքի կորուստների նվազեցմանը, իրացման ժամկետների երկարացմանը և արտադրողների եկամուտների կայունացմանը։ Ուսումնասիրվում են նաև ժամանակակից տեղեկատվական տեխնոլոգիաների, թվային հաշվառման, արտադրանքի հետագծելիության և շուկայի պահանջարկի կանխատեսման գործիքների կիրառման հնարավորությունները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է փոքր և միջին գյուղացիական տնտեսությունների համագործակցության զարգացումը, ընդհանուր պահեստային ու լոգիստիկ ենթակառուցվածքների ստեղծումը և արտադրանքի կազմակերպված իրացման մեխանիզմների կատարելագործումը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև արտահանման կազմակերպմանը, որակի չափանիշներին համապատասխանությանը և գյուղատնտեսական արտադրանքի մրցունակության բարձրացման հնարավորություններին։ Աշխատանքը գործնական նշանակություն ունի ագրոպարենային համակարգի կառավարման բարելավման, հետբերքահավաքային կորուստների նվազեցման, գյուղատնտեսական արտադրանքի ավելացված արժեքի բարձրացման և Հայաստանի գյուղատնտեսության կայուն զարգացման համար։

Law

Աշխատությունը նվիրված է մեղմացնող հանգամանքներում կատարված սպանությունների քրեաիրավական բնութագրմանը, դրանց որակման առանձնահատկություններին և իրավական գնահատման չափանիշներին։ Հեղինակը վերլուծում է այն իրավիճակները, երբ սպանությունը կատարվում է հանկարծակի ուժեղ հոգեկան հուզմունքի, անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանների գերազանցման, ծանր անձնական կամ ընտանեկան կոնֆլիկտների, ինչպես նաև այլ մեղմացնող հանգամանքների ազդեցության ներքո։ Գրքում դիտարկվում են հանցակազմի տարրերը՝ օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ կողմերը, ինչպես նաև մեղավորության աստիճանի գնահատման իրավական չափանիշները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում դատական պրակտիկային և այն խնդիրներին, որոնք առաջանում են նման դեպքերի որակման ժամանակ՝ տարբերակելով կանխամտածված սպանությունը մեղմացնող հանգամանքներով կատարված հանցագործությունից։ Հեղինակը ուսումնասիրում է նաև պատժի անհատականացման սկզբունքը և դրա կիրառումը նման գործերով՝ ընդգծելով արդարադատության և մարդասիրության հավասարակշռության անհրաժեշտությունը։ Աշխատությունը կարևոր է իրավաբանների, դատախազների, դատավորների և քրեագետների համար՝ նպաստելով քրեական իրավունքի կիրառման կատարելագործմանը։

Chemistry

Օրգանական քիմիայի բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է պրոպարգիլային տիպի խմբեր պարունակող ամոնիումային աղերի Սթիվենսի վերախմբավորման ռեակցիայի ուսումնասիրությանը և դրա հիման վրա օրգանական միացությունների սինթեզի հնարավորությունների բացահայտմանը։ Քննության են առնվում ամոնիումային աղերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, դրանց քիմիական ակտիվությունը և վերախմբավորման ռեակցիաների նշանակությունը ժամանակակից օրգանական սինթեզում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Սթիվենսի վերախմբավորման տեսական հիմքերին, ռեակցիայի ընթացքի վրա ազդող կառուցվածքային և էլեկտրոնային գործոններին, ինչպես նաև պրոպարգիլային խմբերի մասնակցությամբ հնարավոր մոլեկուլային փոխակերպումներին։ Վերլուծվում են վերախմբավորման ընթացքում քիմիական կապերի վերակազմավորման օրինաչափությունները, միջանկյալ մասնիկների առաջացման հնարավորությունները և ստացվող միացությունների կառուցվածքային առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են ելանյութերի կառուցվածքի և ռեակցիայի ուղղության փոխկապակցվածությունը, տարբեր փոխակերպումների ընտրողականությունը և սինթեզվող նյութերի նույնականացման տեսական ու վերլուծական մոտեցումները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել ստացված միացությունների կառուցվածքի հաստատման, ֆիզիկաքիմիական հատկությունների բնութագրման և դրանց հետագա քիմիական փոխակերպումների հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում Սթիվենսի վերախմբավորման կիրառական նշանակությանը նոր օրգանական կառուցվածքների ստացման, սինթետիկ մոտեցումների ընդլայնման և օրգանական ռեակցիաների մեխանիզմների ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել օրգանական քիմիայի, սինթետիկ քիմիայի, ռեակցիաների մեխանիզմների և ազոտ պարունակող օրգանական միացությունների հետազոտությամբ զբաղվող մասնագետների ու գիտաշխատողների համար։

Medicine

Այս աշխատությունը նվիրված է A և B խմբերի ստրեպտոկոկերի, ինչպես նաև դրանց L-ձևերի տեղակայման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը փորձարարական վարակի վաղ փուլում։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են մանրէների տարածման օրինաչափությունները օրգանիզմի տարբեր հյուսվածքներում և օրգաններում, դրանց կենսաբանական հատկությունները, վարակի զարգացման սկզբնական փուլերում առաջացող փոխազդեցությունները մակրոօրգանիզմի պաշտպանական համակարգերի հետ։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են ստրեպտոկոկային վարակների ախտածնության մեխանիզմները, մանրէային ձևերի փոփոխականությունը և L-ձևերի հնարավոր դերը վարակային գործընթացների պահպանման ու զարգացման մեջ։ Ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի վարակների առաջացման, տարածման և ընթացքի առանձնահատկությունների բացահայտման համար՝ նպաստելով մանրէաբանական ախտորոշման և բուժական մոտեցումների գիտական հիմքերի ընդլայնմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել մանրէաբանների, վարակաբանների, բժշկական գիտությունների ոլորտի հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար՝ որպես փորձարարական վարակաբանության մասնագիտական աղբյուր։