Գյումրի քաղաքի XIX դարի և XX դարի առաջին կեսի հասարակական շենքերի ճարտարապետությունը և արդիականացման խնդիրները

Other Subjects

Ցորենի և գարու հիվանդությունները աշխատությունը մասնագիտական-ուսումնական և գիտական բնույթի ձեռնարկ է, որը նվիրված է հացահատիկային հիմնական մշակաբույսերի՝ ցորենի և գարու հիվանդությունների համապարփակ ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով ֆիտոպաթոլոգիայի և բույսերի պաշտպանության հիմնարար հարցերը։ Հեղինակ Գ. Վ. Ավագյանը գրքում ներկայացնում է ցորենի և գարու վրա տարածված հիվանդությունների հիմնական խմբերը՝ սնկային, բակտերիալ և վիրուսային բնույթի հարուցիչներ, ինչպես նաև ոչ վարակիչ հիվանդություններ, որոնք պայմանավորված են ագրոտեխնիկական և շրջակա միջավայրի անբարենպաստ գործոններով։ Աշխատությունը մանրամասն բացատրում է հիվանդությունների կենսաէկոլոգիական առանձնահատկությունները՝ զարգացման փուլերը, վարակման աղբյուրները, տարածման ուղիները և դրանց դինամիկայի վրա ազդող կլիմայական պայմանները։ Գրքում ընդգրկված են նաև հիվանդությունների ախտորոշման հիմնական մեթոդները՝ դաշտային նշանների ճանաչում, լաբորատոր հետազոտություններ և համեմատական վերլուծություն, որոնք թույլ են տալիս ճիշտ և ժամանակին բացահայտել վարակները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում պայքարի համալիր միջոցառումներին՝ դիմացկուն սորտերի ընտրություն, ցանքաշրջանառություն, սերմերի ախտահանում, ագրոտեխնիկական բարելավումներ, ինչպես նաև անհրաժեշտության դեպքում քիմիական պաշտպանության նպատակային կիրառություն։ Աշխատությունը ներառում է նաև կանխարգելիչ միջոցառումներ և ինտեգրված բույսերի պաշտպանության սկզբունքներ, որոնք համադրում են տարբեր մոտեցումներ՝ ապահովելու բարձր բերքատվություն և մշակաբույսերի առողջություն։ Այն նախատեսված է գյուղատնտեսական բուհերի ուսանողների, ագրոնոմների, բույսերի պաշտպանության մասնագետների և հետազոտողների համար, ովքեր զբաղվում են հացահատիկային մշակաբույսերի հիվանդությունների ուսումնասիրությամբ և վերահսկմամբ։

Economics

Ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում մթնոլորտային օդի որակի բարելավման տնտեսական մեխանիզմների կատարելագործման հիմնախնդիրներին և դրանց լուծման հնարավոր ուղիներին։ Աշխատության շրջանակում օդի աղտոտվածությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես բնապահպանական, այլև որպես տնտեսական և սոցիալական խնդիր, որի հաղթահարման համար անհրաժեշտ է արդյունավետ պետական կարգավորում և տնտեսական խթանների համակցված կիրառում։ Հետազոտության մեջ ուսումնասիրվում են մթնոլորտային արտանետումների ձևավորման հիմնական տնտեսական պատճառները, աղտոտման կանխարգելման և նվազեցման մեխանիզմները, բնապահպանական վճարների և այլ տնտեսական գործիքների կիրառման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն մեխանիզմներին, որոնք կարող են խթանել ձեռնարկությունների կողմից մաքուր տեխնոլոգիաների ներդրումը, էներգաարդյունավետության բարձրացումը, արտադրական գործընթացների արդիականացումը և արտանետումների նվազեցումը։ ՀՀ պայմանների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու գործող տնտեսական և ինստիտուցիոնալ համակարգի արդյունավետության խնդիրները, ինչպես նաև գնահատելու պետական քաղաքականության, շուկայական խթանների և բնապահպանական վերահսկողության փոխկապակցվածությունը։ Աշխատության մեջ կարևոր տեղ է հատկացվում նաև օդի որակի վատթարացման տնտեսական հետևանքներին՝ բնակչության առողջության, աշխատանքի արտադրողականության, առողջապահական ծախսերի և ընդհանուր սոցիալ-տնտեսական բարեկեցության վրա ունեցած ազդեցությանը։ Քննարկվում են տնտեսական պատասխանատվության ուժեղացման, ֆինանսական խթանների կիրառման, բնապահպանական ներդրումների ընդլայնման և օդի որակի կառավարման համակարգի կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները։ Ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել Հայաստանի պայմաններին համապատասխան այնպիսի տնտեսական մեխանիզմների մշակմանը, որոնք միաժամանակ կապահովեն տնտեսական գործունեության արդյունավետությունը և շրջակա միջավայրի պահպանությունը։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, բնապահպանության և պետական կառավարման մասնագետներին, էկոլոգիական քաղաքականություն մշակողներին, քաղաքաշինության և շրջակա միջավայրի կառավարման ոլորտի հետազոտողներին, ինչպես նաև համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին և ասպիրանտներին։

Pedagogy

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է ճարպկության՝ որպես մարդու կարևոր շարժողական կարողության, տեսական և գործնական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև դրա զարգացմանն ուղղված արդյունավետ մեթոդիկայի մշակմանը։ Աշխատության շրջանակում ճարպկությունը դիտարկվում է որպես շարժումները արագ, ճշգրիտ և նպատակային փոխելու, փոփոխվող իրավիճակներին հարմարվելու, հավասարակշռությունը պահպանելու և շարժողական առաջադրանքները տարբեր պայմաններում արդյունավետ կատարելու կարողություն։ Ուսումնասիրվում են ճարպկության կառուցվածքային բաղադրիչները, դրա կապը արագության, ուժի, դիմացկունության, ճկունության, հավասարակշռության, տարածական կողմնորոշման և շարժումների կոորդինացման հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ճարպկության դրսևորման պայմաններին և այն գործոններին, որոնք կարող են ազդել դրա մակարդակի վրա, այդ թվում՝ մարզվողի տարիքին, ֆիզիկական պատրաստվածությանը, նյարդամկանային համակարգի առանձնահատկություններին, շարժողական փորձին և մարզման կազմակերպման պայմաններին։ Աշխատության գործնական հատվածում ներկայացվում են ճարպկության զարգացման համար նախատեսված վարժությունների և մեթոդների ընտրության ու կիրառման սկզբունքները։ Կարող են ուսումնասիրվել ուղղության և շարժման արագ փոփոխությամբ, տարբեր մեկնարկային դիրքերով, խոչընդոտների հաղթահարմամբ, տարածական կողմնորոշմամբ և արագ արձագանքով պայմանավորված վարժություններ։ Կարևոր տեղ է հատկացվում շարժողական առաջադրանքների աստիճանական բարդացմանը, վարժությունների բազմազանությանը, կրկնությունների քանակի և ինտենսիվության ճիշտ ընտրությանը, ինչպես նաև մարզման անհատականացմանը։ Հետազոտության ընթացքում հնարավոր է կիրառել շարժողական թեստեր՝ ճարպկության սկզբնական մակարդակը որոշելու, մարզման ընթացքում դրա փոփոխությունները գնահատելու և մշակված մեթոդիկայի արդյունավետությունը ստուգելու նպատակով։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համադրել ճարպկության զարգացման տեսական դրույթները և գործնական մարզման փորձը՝ ձևավորելով դրա նպատակային կատարելագործման համար կիրառելի մոտեցումներ։ Մշակվող մեթոդիկան կարող է կիրառվել ֆիզիկական դաստիարակության դասերին, մարզական խմբերում, տարբեր մարզաձևերի նախապատրաստական և հատուկ մարզման փուլերում։ Աշխատության արդյունքները կարող են նպաստել շարժողական պատրաստվածության բարձրացմանը, շարժումների կոորդինացման կատարելագործմանը և տարբեր ֆիզիկական առաջադրանքների կատարման արդյունավետության մեծացմանը։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել ֆիզիկական դաստիարակության ուսուցիչներին, մարզիչներին, սպորտային մանկավարժներին, ֆիզիկական կուլտուրայի մասնագետներին, հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Agriculture

Աշխատությունը կառուցված է այնպես, որ յուրաքանչյուր հասկացություն ներկայացված է հստակ սահմանմամբ և, անհրաժեշտության դեպքում, լրացվում է գործնական բացատրություններով կամ կիրառման օրինակներով՝ օգնելով ընթերցողին հասկանալ տվյալ տերմինի իրական տնտեսական նշանակությունը գյուղատնտեսական համակարգում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ագրարային տնտեսագիտության բարդ և բազմաշերտ հասկացություններին, որոնք հաճախ օգտագործվում են գիտական հետազոտություններում, ուսումնական գործընթացում և գործնական կառավարման մեջ։ Բառարանում ընդգրկված են նաև ժամանակակից ագրարային տնտեսության համար կարևոր հասկացություններ՝ գյուղատնտեսական շուկաների կառուցվածք, սննդի անվտանգություն, ագրոբիզնես, ներդրումային քաղաքականություն և արտադրական ռիսկերի կառավարում։ Սա թույլ է տալիս աշխատությունը դիտարկել ոչ միայն որպես ուսումնական գործիք, այլ նաև որպես ոլորտի մասնագետների համար կիրառական ձեռնարկ։ Գիրքը նախատեսված է տնտեսագիտության, գյուղատնտեսության, ագրոբիզնեսի, պետական կառավարման և հարակից ոլորտների ուսանողների, դասախոսների և մասնագետների համար՝ որպես հիմնական տեղեկատու աղբյուր ագրարային տնտեսագիտության տերմինաբանության ճիշտ օգտագործման համար։

Linguistics

Այս աշխատանքը նվիրված է խոսքային ներազդման հնարների ուսումնասիրությանը ժամանակակից քաղաքական խոսույթում՝ ամերիկյան քաղաքական գործիչների ելույթների հիման վրա, որտեղ վերլուծվում են լեզվական ռազմավարությունները, որոնք օգտագործվում են լսարանի համոզման, մոբիլիզացման և քաղաքական օրակարգի ձևավորման նպատակով։ Հեղինակը դիտարկում է քաղաքական խոսքի կառուցվածքային և ոճական առանձնահատկությունները՝ ընդգծելով այնպիսի մեխանիզմներ, ինչպիսիք են կրկնությունը, հակադրությունը, հուզական լեքսիկայի կիրառումը, հռետորական հարցերը, մետաֆորները և արժեքային բևեռացումը, որոնք նպաստում են հաղորդագրության ազդեցության ուժեղացմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում քաղաքական դիսկուրսի գաղափարական բովանդակությանը և լեզվի միջոցով իրականության մեկնաբանման ձևերին, որոնց միջոցով քաղաքական գործիչները ձևավորում են հանրային ընկալումներ և սոցիալական դիրքորոշումներ։ Աշխատությունը նաև ուսումնասիրում է խոսքային ներազդման պրագմատիկ կողմերը՝ ներառյալ լսարանի հոգեբանական առանձնահատկությունների հաշվառումը, հույզերի կառավարումը և վստահության ստեղծման մեխանիզմները։ Ներկայացվում է ամերիկյան քաղաքական ելույթների օրինակների վերլուծություն, որոնք ցույց են տալիս լեզվի արդյունավետ օգտագործումը ընտրական գործընթացներում և հանրային քաղաքականության ձևավորման մեջ։ Շեշտվում է, որ քաղաքական խոսույթում խոսքային ներազդման հնարները ոչ միայն լեզվական միջոցներ են, այլև սոցիալական և գաղափարական ազդեցության կարևոր գործիքներ, որոնք էական դեր ունեն ժամանակակից ժողովրդավարական գործընթացներում։

Biology

Անտառագիտական և բնապահպանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Երևանի կանաչ գոտու հատումների ենթարկված տնկարկների վիճակի և դրանց բնական վերականգնման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում ծառաթփային բուսականության կառուցվածքը, պահպանված տնկարկների կենսական վիճակը, տեսակային կազմը և հատումներից հետո տեղի ունեցող վերականգնողական գործընթացները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բնական վերաճի ձևավորմանը, երիտասարդ բույսերի տարածմանը, դրանց աճի պայմաններին և տարբեր ծառատեսակների վերականգնողական կարողություններին։ Վերլուծվում են հողային, կլիմայական, մարդածին և այլ էկոլոգիական գործոնների ազդեցությունները կանաչ տարածքների վիճակի ու բնական վերականգնման ընթացքի վրա։ Քննարկվում են նաև վնասված և նոսրացած տնկարկների պահպանման, վերականգնման, խնամքի և հետագա արդյունավետ կառավարման հնարավոր մոտեցումները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու քաղաքային և մերձքաղաքային կանաչ տարածքների ինքնավերականգնման ներուժը և հիմնավորելու համապատասխան անտառվերականգնողական ու բնապահպանական միջոցառումների անհրաժեշտությունը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել անտառագիտության, քաղաքային կանաչապատման, բուսաբանության, էկոլոգիայի և բնական ռեսուրսների պահպանության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։