ՀՀ Կոտայքի մարզի գյուղական բնակավայրերի սոցիալ-տնտեսական զարգացման կառավարումը և հիմնախնդիրների իրագործման ուղիները

Culture

Հայկական զարդարվեստ. Հիմնական մոտիվների ծագումն ու գաղափարական բովանդակությունը-ը արվեստաբանական և մշակութաբանական ուսումնասիրություն է, որը վերլուծում է հայկական զարդարվեստի ձևավորման աղբյուրները, պատմական զարգացումը և այն գաղափարական իմաստները, որոնք կրում են ավանդական զարդանախշերը, աշխատությունում դիտարկվում են զարդարվեստի հիմնական մոտիվները՝ երկրաչափական, բուսական, կենդանական և խորհրդանշական պատկերները, ինչպես նաև դրանց կիրառումը ճարտարապետության, ձեռագրային արվեստի, քարի քանդակագործության, գորգագործության և կիրառական արվեստի այլ ոլորտներում, ընդգծվում է, որ հայկական զարդանախշերը չեն սահմանափակվում միայն գեղագիտական գործառույթով, այլ հաճախ ունեն նաև աշխարհայացքային, կրոնական և պաշտամունքային նշանակություն՝ արտահայտելով կյանքի, հավերժության, պաշտպանական խորհրդանշանների և բնության հետ մարդու կապի գաղափարներ, միաժամանակ վերլուծվում է, թե ինչպես են տարբեր պատմական փուլերում՝ հնագույն, քրիստոնեական և միջնադարյան շրջաններում, ձևավորվել և վերափոխվել այդ մոտիվները՝ պահպանելով ազգային ոճական առանձնահատկությունները, աշխատությունը ցույց է տալիս, որ հայկական զարդարվեստը հանդես է գալիս որպես մշակութային հիշողության համակարգ, որտեղ յուրաքանչյուր նախշ կրում է պատմական փորձի և խորհրդանշական մտածողության շերտեր։

Other Subjects

Հայաստանի ազգային գրապալատ (Կենտրոնական Կնգական/Կնգ. Պալատը՝ հաճախ անվանվում է նաև Կնգական պալատ կամ Գրապալատ) Հայաստանի գրահրատարակչական համակարգի կարևոր գիտական և տեղեկատվական հաստատություններից մեկն է, որի հիմնական դերը երկրի տարածքում տպագրվող բոլոր հրատարակությունների հաշվառումը, գրանցումը, վերլուծությունը և ազգային մատենագիտության ձևավորումն է։ Այն ստեղծվել է խորհրդային շրջանում՝ 1922 թվականին, որպես պետական կառույց, որի նպատակն էր կենտրոնացնել Հայաստանում լույս տեսնող գրքերի, պարբերականների և այլ տպագիր նյութերի մասին ամբողջական տեղեկատվությունը և ապահովել պարտադիր օրինակների հավաքագրումը, ինչը թույլ էր տալիս ձևավորել ազգային գրադարանային և մատենագիտական միասնական համակարգ։ Գրապալատի գործունեությունը հիմնված է այն սկզբունքի վրա, որ յուրաքանչյուր հրատարակություն, որը լույս է տեսնում Հայաստանում կամ կապված է հայկական մշակույթի հետ, պետք է գրանցվի, դասակարգվի և ներառվի պետական մատենագիտական բազայում, ինչը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել երկրի գիտական, կրթական և մշակութային զարգացման դինամիկան։ Նրա հիմնական գործառույթների մեջ են մտնում ազգային մատենագիտության տարեկան և պարբերական հրատարակությունների պատրաստումը, վիճակագրական տվյալների հավաքագրումը գրահրատարակչության ոլորտի վերաբերյալ, ISBN և այլ միջազգային գրքային համարների համակարգերի վարչական կազմակերպումը, ինչպես նաև հրատարակչական գործունեության ընդհանուր վերահսկման և վերլուծության իրականացումը։ Գրապալատը նաև կարևոր դեր ունի գրական ժառանգության պահպանման և մատչելիության ապահովման գործում՝ համագործակցելով գրադարանների, հրատարակիչների և գիտական հաստատությունների հետ, ինչպես նաև մասնակցելով միջազգային գրական և գրադարանային տեղեկատվական ցանցերին։ Բացի այդ, այն պարբերաբար հրապարակում է մատենագիտական ցուցակներ և վիճակագրական ամփոփումներ, որոնք օգտագործվում են գիտական հետազոտություններում, կրթական ծրագրերում և մշակութային քաղաքականության մշակման մեջ։ Նրա առաջիկա և շարունակական խնդիրների թվում են թվայնացման գործընթացների զարգացումը, ազգային գրքային տվյալների բազաների արդիականացումը, միջազգային համակարգերի հետ ինտեգրումը, ինչպես նաև գրահրատարակչության ոլորտում տեղեկատվական թափանցիկության և հասանելիության բարձրացումը, որպեսզի հայկական տպագիր ժառանգությունը դառնա առավել հասանելի թե՛ երկրի ներսում, թե՛ սփյուռքում և միջազգային գիտական հանրության համար։

Other Subjects

Այս հրատարակությունը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր գրքերի տեղեկատվական ընտրանի, որը նպատակ ունի օգնել երիտասարդ ընթերցողներին կողմնորոշվել ժամանակակից գրականության բազմազան դաշտում և գտնել իրենց հետաքրքրություններին համապատասխան ընթերցանություն։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ՝ արկածային և ֆանտաստիկ պատմություններ, գիտահանրամատչելի գրքեր, սոցիալ-հոգեբանական վեպեր, ինչպես նաև կրթական և ճանաչողական բնույթի հրատարակություններ, որոնք նպաստում են պատանեկան մտածողության, երևակայության և արժեքային համակարգի ձևավորմանը։ Նյութը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում այն գրքերին, որոնք զարգացնում են քննադատական մտածողությունը, ստեղծագործական մոտեցումը և գիտելիքի նկատմամբ հետաքրքրությունը՝ միաժամանակ աջակցելով ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը։ Տեղեկատվական ցանկը նաև ընդգծում է ժամանակակից մանկապատանեկան գրականության դերը անձի սոցիալականացման, ինքնաճանաչման և աշխարհընկալման ընդլայնման գործընթացներում՝ ներկայացնելով գրքեր, որոնք կարող են դառնալ ոգեշնչման աղբյուր և կրթական ուղեցույց պատանիների համար։

History

Աշխատությունը նվիրված է 1991-2010 թվականներին Թուրքիայի Հանրապետության և Սիրիայի Արաբական Հանրապետության միջև ձևավորված քաղաքական, դիվանագիտական և տարածաշրջանային փոխհարաբերությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով Մերձավոր Արևելքի հիմնական աշխարհաքաղաքական գործընթացների և տարածաշրջանային հակասությունների համատեքստում։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում է երկու երկրների հարաբերությունների զարգացումը, դրանց վրա ազդող ներքին և արտաքին գործոնները, ինչպես նաև այն հանգամանքները, որոնք տարբեր ժամանակաշրջաններում նպաստել են ինչպես լարվածության խորացմանը, այնպես էլ երկկողմ հարաբերությունների կարգավորմանն ու համագործակցության ընդլայնմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարածաշրջանային անվտանգության խնդիրներին, սահմանային և ջրային ռեսուրսների շուրջ տարաձայնություններին, Քրդական հարցին, ինչպես նաև Մերձավոր Արևելքում ազդեցության և ռազմավարական դիրքերի համար ձևավորված մրցակցությանը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես են Թուրքիայի և Սիրիայի արտաքին քաղաքական առաջնահերթությունները փոխկապակցվել տարածաշրջանի ավելի լայն գործընթացների հետ և ինչպես են երրորդ երկրների ու միջազգային ուժերի քաղաքականությունները ներգործել երկկողմ հարաբերությունների վրա։ Ուսումնասիրվում է նաև 1990-ականների ընթացքում հարաբերությունների սրման փուլը, երբ անվտանգության և տարածքային խնդիրները հասել էին բարձր լարվածության, ինչպես նաև հետագա բանակցային գործընթացները, որոնք հիմք ստեղծեցին հարաբերությունների աստիճանական բարելավման համար։ Կարևոր տեղ է հատկացվում 1998 թվականի զարգացումներին և դրանց հաջորդած քաղաքական փոփոխություններին, որոնք էական ազդեցություն ունեցան երկու երկրների հարաբերությունների հետագա ընթացքի վրա։ Աշխատության մեջ դիտարկվում է նաև 2000-ական թվականներին երկկողմ կապերի ակտիվացման գործընթացը, երբ քաղաքական երկխոսությանը զուգահեռ ընդլայնվեցին տնտեսական, առևտրային և այլ ոլորտներում համագործակցության հնարավորությունները։ Հեղինակը հարաբերությունների զարգացումը ներկայացնում է ոչ թե մեկուսացված երկկողմ գործընթացի, այլ տարածաշրջանային ուժերի փոխազդեցության ավելի լայն համակարգի շրջանակում՝ հաշվի առնելով Իրաքի իրավիճակը, արաբա-իսրայելական հակամարտությունը, ԱՄՆ-ի և եվրոպական պետությունների քաղաքականությունը Մերձավոր Արևելքում, ինչպես նաև տարածաշրջանային անվտանգության փոփոխվող միջավայրը։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է հատկապես այն տեսանկյունից, որ բացահայտում է հակամարտող շահերի պայմաններում երկկողմ հարաբերությունների վերափոխման մեխանիզմները և ցույց տալիս, թե ինչպես կարող են երկարատև տարաձայնություններից հետո ձևավորվել համագործակցության նոր ուղղություններ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել միջազգային հարաբերությունների, քաղաքագիտության, Մերձավոր Արևելքի տարածաշրջանային ուսումնասիրությունների, դիվանագիտության և արտաքին քաղաքականության ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար՝ հնարավորություն տալով խորությամբ ուսումնասիրել տվյալ ժամանակահատվածում Թուրքիայի և Սիրիայի հարաբերությունների էվոլյուցիան և դրա կապը տարածաշրջանային քաղաքական զարգացումների հետ։

Medicine

Այս աշխատանքը նվիրված է շաքարային դիաբետի էպիդեմիոլոգիայի և ռիսկի գործոնների ուսումնասիրմանը Հայաստանում՝ ներկայացնելով հիվանդության տարածվածությունը, տարիքային և սեռային բաշխումը, ինչպես նաև սոցիալ-տնտեսական և կենսակերպային գործոնների ազդեցությունը։ Նյութում վերլուծվում են շաքարային դիաբետի հիմնական տեսակները, հիվանդության հայտնաբերման մեթոդները և առաջնային կանխարգելման ռազմավարությունները՝ ներառելով առողջապահական համակարգի դերը, հանրային առողջության ծրագրերը և առողջապահական քաղաքականության արդյունավետությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ռիսկի գործոնների՝ նստակյաց կենսակերպի, դիետայի, սրտանոթային և ախտաբանական մի շարք վիճակների, գենետիկական նախատրամադրվածության ազդեցությանը հիվանդության զարգացման վրա։ Աշխատությունը նաև ներկայացնում է վիճակագրական տվյալների համադրություն՝ ի ցույց դնելով շաքարային դիաբետի տարածման միտումները և ապագա կանխարգելիչ քայլերի անհրաժեշտությունը։ Նյութը կարևոր է բժշկական հետազոտողների, հանրային առողջության մասնագետների և պետական առողջապահական համակարգի համար՝ նպատակ ունենալով ձևավորել արդյունավետ կանխարգելիչ և վերահսկող ծրագրեր։

Economics

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է պարենային անվտանգության ապահովման և աղքատության նվազեցման հիմնախնդիրների լուծման ուղիներին Հայաստանի Հանրապետությունում՝ ընդգծելով սոցիալ-տնտեսական կայուն զարգացման և բնակչության կենսամակարդակի բարձրացման փոխկապակցվածությունը։ Նյութում վերլուծվում են պարենային անվտանգության հիմնական բաղադրիչները՝ սննդամթերքի հասանելիություն, մատչելիություն, որակ և կայուն մատակարարում, ինչպես նաև դրանց վրա ազդող գործոնները՝ գյուղատնտեսության արտադրողականություն, շուկաների արդյունավետություն, ներմուծում-արտահանում հարաբերակցություն և սոցիալական քաղաքականության գործիքներ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում աղքատության կառուցվածքային պատճառներին՝ զբաղվածության սահմանափակումներին, եկամուտների անհավասար բաշխմանը և տարածաշրջանային զարգացման անհամաչափություններին, որոնք ուղղակիորեն ազդում են պարենային ապահովության մակարդակի վրա։ Աշխատությունը նաև ընդգծում է պետական աջակցության ծրագրերի, գյուղատնտեսական քաղաքականության բարեփոխումների և սոցիալական պաշտպանության մեխանիզմների դերը՝ որպես հիմնական գործիքներ խնդրի մեղմման և երկարաժամկետ լուծման համար։ Միաժամանակ քննարկվում են միջազգային փորձի կիրառման հնարավորությունները և կայուն զարգացման ռազմավարությունները՝ նպատակ ունենալով ապահովել բնակչության սննդային անվտանգությունն ու սոցիալական կայունությունը։