ՀԽՍՀ պետական գրադարանի 1990թ.-ի պլանը

Pedagogy

Այս գիրքը ներկայացնում է սոցիալ-մանկավարժական նորարարությունների դերը ժամանակակից կրթական համակարգում՝ ընդգծելով կրթության արդյունավետության բարձրացման և ուսուցման գործընթացի արդիականացման ուղիները։ Այն ուսումնասիրում է նորարարական մանկավարժական մոտեցումները՝ ներառյալ ուսուցման ինտերակտիվ մեթոդները, աշակերտակենտրոն ուսուցումը, համագործակցային ուսուցումը և ներառական կրթության սկզբունքները։ Գրքում քննարկվում են նաև ուսուցիչի դերը որպես կրթական գործընթացի կազմակերպիչ և ուղղորդող, ինչպես նաև կրթական միջավայրի սոցիալականացման առանձնահատկությունները։ Հեղինակը անդրադառնում է կրթական նորարարությունների ներդրման մեխանիզմներին՝ շեշտադրելով տեխնոլոգիաների կիրառումը, ուսուցման անհատականացումը և սովորողների սոցիալական կարողությունների զարգացումը։ Նյութը համադրում է տեսական հիմքեր և գործնական օրինակներ՝ նպատակ ունենալով ձևավորել ժամանակակից մանկավարժական մտածողություն։ Գիրքը օգտակար է ուսուցիչների, մանկավարժների, կրթության ոլորտի հետազոտողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են կրթության արդիականացման գործընթացներով։

Other Subjects

Հրատարակությունը կենսամատենագիտական բնույթի ժողովածու է, որը համակարգված ձևով ներկայացնում է հայ նշանավոր ճարտարապետի կյանքի, ստեղծագործական գործունեության և մասնագիտական ժառանգության վերաբերյալ մատենագիտական նյութերը։ Այն կազմված է որպես տեղեկատվական և հետազոտական ուղեցույց՝ հնարավորություն տալով մեկ աղբյուրում գտնել ինչպես ճարտարապետի գործունեության հետ անմիջականորեն կապված նյութերի, այնպես էլ նրա մասին հրատարակված ուսումնասիրությունների, հոդվածների և այլ հրապարակումների տվյալները։ Ժողովածուն լույս է տեսել Երևանում 1978 թվականին և ընդգրկում է 158 էջ՝ հանդիսանալով մասնագիտացված մատենագիտական աշխատանք։ Կառուցվածքում կարևոր տեղ են զբաղեցնում ճարտարապետի կյանքի ու գործունեության տարբեր փուլերին վերաբերող նյութերը, որոնք հնարավորություն են տալիս հետևելու նրա մասնագիտական ձևավորմանը, նախագծային աշխատանքներին, քաղաքաշինական գործունեությանը և հայկական ճարտարապետության զարգացման մեջ ունեցած ներդրմանը։ Մատենագիտական գրառումները հետազոտողին ուղղորդում են դեպի տարբեր ժամանակներում հրատարակված գրքեր, հոդվածներ, փաստաթղթեր և այլ աղբյուրներ՝ ստեղծելով հետագա ուսումնասիրությունների համար անհրաժեշտ տեղեկատվական հիմք։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունեն Երևանի քաղաքաշինական զարգացման, գլխավոր հատակագծի մշակման, հասարակական և վարչական շենքերի նախագծման, հայկական ճարտարապետական ավանդույթների ուսումնասիրության և դրանց նոր ժամանակների ճարտարապետության մեջ ստեղծագործաբար կիրառման վերաբերյալ նյութերը։ Ժողովածուն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու ոչ միայն անհատ ճարտարապետի ստեղծագործական ճանապարհը, այլև XX դարի առաջին կեսի հայկական ճարտարապետության ու քաղաքաշինության զարգացման ընդհանուր ընթացքը։ Կենսագրական և մատենագիտական բաղադրիչների համադրումը նպաստում է մասնագիտական գործունեության ժամանակագրության վերականգնմանը և համապատասխան սկզբնաղբյուրների որոնմանը։ Հրատարակությունը հատկապես արժեքավոր է ճարտարապետության պատմությամբ, Երևանի քաղաքաշինական ժառանգությամբ և հայկական մշակույթի պատմությամբ զբաղվող ուսումնասիրողների համար, քանի որ մատենագիտական տեղեկատվությունը համակարգում է տարբեր բնույթի և տարբեր ժամանակներում տպագրված նյութերը։ Այն կարող է կիրառվել նաև գրադարանային ու տեղեկատու աշխատանքներում, թեմատիկ ցուցակների կազմման, գիտական ուսումնասիրությունների աղբյուրագիտական բազայի ձևավորման և ճարտարապետական ժառանգությանը վերաբերող հրապարակումների որոնման ժամանակ։ Իր բնույթով ժողովածուն միաժամանակ կենսագրական, մատենագիտական և մասնագիտական տեղեկատու է, որը նպաստում է ճարտարապետի ստեղծագործական ժառանգության վերաբերյալ գրականության պահպանմանը, համակարգմանը և հետագա գիտական շրջանառությանը։

Informatics

Գիտատեխնիկական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է օդերևութաբանական տվյալների մշակման և մթնոլորտային գործընթացների հաշվարկային մոդելավորման հիման վրա կանխատեսումների ավտոմատացված համակարգի ստեղծման խնդիրներին։ Քննության են առնվում մթնոլորտի վիճակը բնութագրող տվյալների հավաքագրման, նախնական մշակման, պահպանման և հաշվարկային մոդելներում կիրառման հիմնական սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում թվային մեթոդների, մաթեմատիկական մոդելների և հաշվողական ալգորիթմների ընտրությանը, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատելու օդերևութաբանական պարամետրերի ժամանակային և տարածական փոփոխությունները։ Վերլուծվում են հաշվարկային գործընթացների ավտոմատացման, տվյալների պարբերական թարմացման, արդյունքների մշակման և կանխատեսումների ներկայացման տեխնոլոգիական մոտեցումները։ Քննարկվում են նաև համակարգի ծրագրային կառուցվածքի, հաշվարկների ճշգրտության, արագագործության և ստացված արդյունքների ստուգման ու գնահատման խնդիրները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հիմնավորելու օդերևութաբանական կանխատեսումների իրականացման համար անհրաժեշտ ծրագրային և հաշվարկային միջոցների արդյունավետ համակցումը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել օդերևութաբանության, հաշվողական մաթեմատիկայի, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և ավտոմատացված համակարգերի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է տարբեր երկրների հիմնական մակրոտնտեսական ցուցանիշների միջազգային համադրումների արդյունքների վիճակագրական ուսումնասիրությանը և դրանց համադրելիության, մեկնաբանման ու վերլուծության մեթոդաբանական խնդիրներին։ Հետազոտության առանցքում ազգային տնտեսությունների մասշտաբները, կառուցվածքը և զարգացման մակարդակը բնութագրող ցուցանիշների համեմատական գնահատումն է՝ վիճակագրական միասնական սկզբունքների կիրառմամբ։ Ուշադրություն է հատկացվում համախառն ներքին արդյունքի, բնակչության մեկ շնչին ընկնող տնտեսական ցուցանիշների, սպառման, ներդրումների, ազգային եկամտի և տնտեսության այլ ընդհանրացնող մեծությունների միջազգային համադրմանը։ Կարևոր խնդիրներից է տարբեր երկրների ազգային արժույթներով արտահայտված ցուցանիշների այնպիսի վերափոխումը, որը հնարավորություն կտա նվազեցնել գների մակարդակների և արժութային հարաբերակցությունների տարբերությունների ազդեցությունը։ Այդ համատեքստում ուսումնասիրվում է գնողունակության համարժեքության կիրառման նշանակությունը՝ որպես տարբեր տնտեսությունների իրական ծավալների և բնակչության տնտեսական բարեկեցության հարաբերական մակարդակների գնահատման վիճակագրական գործիք։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում սկզբնական տվյալների որակին, ազգային վիճակագրական համակարգերի մեթոդաբանական տարբերություններին, ապրանքների և ծառայությունների համադրելի խմբերի ընտրությանը և միջազգային դասակարգումների կիրառմանը։ Քննվում են գների ինդեքսների ձևավորման, կշիռների ընտրության և համախմբված ցուցանիշների հաշվարկման մեթոդները, քանի որ դրանց առանձնահատկությունները կարող են ազդել երկրների միջև ստացվող հարաբերակցությունների վրա։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է միջազգային համադրումների արդյունքների վիճակագրական վերլուծությունը՝ երկրների կամ երկրների խմբերի միջև տնտեսական տարբերությունների, կառուցվածքային առանձնահատկությունների և հարաբերական դիրքերի բացահայտման նպատակով։ Կարող են կիրառվել հարաբերական մեծությունների, ինդեքսային մեթոդների, խմբավորումների, տատանումների ցուցանիշների, հարաբերակցային և այլ վիճակագրական մեթոդների հնարավորությունները։ Առանձին նշանակություն ունի ստացված արդյունքների ժամանակային համեմատելիության խնդիրը, քանի որ մեթոդաբանության, տվյալների աղբյուրների կամ տնտեսական կառուցվածքի փոփոխությունները կարող են սահմանափակել տարբեր ժամանակաշրջանների ցուցանիշների անմիջական համադրումը։ Կարևորվում է նաև անվանական և իրական տնտեսական մեծությունների տարբերակումը, որպեսզի փոխարժեքային տատանումները չմեկնաբանվեն որպես արտադրության կամ կենսամակարդակի համարժեք փոփոխություններ։ Նման ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս միջազգային վիճակագրական տվյալները դիտարկել ոչ միայն որպես երկրների ցուցանիշների պարզ համեմատություն, այլ որպես մեթոդաբանորեն բարդ համակարգ, որի արդյունքների հավաստի մեկնաբանման համար անհրաժեշտ է հաշվի առնել հաշվարկման սկզբունքները և տվյալների սահմանափակումները։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել մակրոտնտեսական վերլուծության, տնտեսական վիճակագրության, միջազգային տնտեսագիտության և սոցիալ-տնտեսական զարգացման համեմատական ուսումնասիրությունների համար։

Other Subjects

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։

Other Subjects

Փաստաթուղթը վերաբերում է Խորհրդային Հայաստանի հողագործության ոլորտի պետական կառավարման համակարգում գործող անտառապետությունների կազմակերպմանը, իրավասություններին և գործունեության կարգավորմանը՝ ներկայացնելով անտառային տնտեսության վարչական կառավարման հիմնական սկզբունքները։ Այն կարգավորում է անտառային տարածքների պահպանության, օգտագործման, վերահսկողության և տնտեսավարման հետ կապված կազմակերպական հարաբերությունները՝ սահմանելով համապատասխան ստորաբաժանումների գործառույթներն ու պատասխանատվության շրջանակները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում անտառապետությունների վարչական կառուցվածքին, դրանց ենթակայությանը, տարածքային կազմակերպմանը և անտառային կառավարման մարմինների հետ փոխհարաբերություններին։ Փաստաթղթի դրույթները կարող են ընդգրկել անտառային ֆոնդի հաշվառման, պահպանության և վերահսկողության կազմակերպումը, անտառահատումների ու անտառային ռեսուրսների օգտագործման կարգավորումը, ինչպես նաև անտառների վերականգնման և պահպանման նպատակով իրականացվող աշխատանքների համակարգումը։ Կարևորվում է անտառապետի և համապատասխան ծառայողների դերը՝ նրանց վերապահված վարչական, վերահսկողական և տնտեսական պարտականությունների սահմանմամբ։ Անտառային տարածքների պահպանությունը դիտարկվում է որպես պետական նշանակության խնդիր, որի իրականացման համար անհրաժեշտ են հստակ կառավարման մեխանիզմներ, պատասխանատվության բաժանում և տեղական մակարդակում մշտական վերահսկողություն։ Առանձին նշանակություն կարող է տրվել ապօրինի ծառահատումների, անտառային ռեսուրսների չթույլատրված օգտագործման, հրդեհների և այլ վնասների կանխարգելմանն ու արձանագրմանը։ Միաժամանակ անտառապետությունների գործունեությունը կապված է անտառների տնտեսական օգտագործման հետ, ինչի պատճառով կարգավորման առարկա են դառնում նաև փայտանյութի և անտառային այլ ռեսուրսների օգտագործման, հաշվառման ու պահպանության խնդիրները։ Փաստաթուղթը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել խորհրդային կառավարման սկզբնական շրջանում Հայաստանում անտառային տնտեսության պետական կազմակերպման, վարչական ենթակայության և ոլորտային վերահսկողության մեխանիզմների մասին։ Այն կարևոր սկզբնաղբյուր կարող է հանդիսանալ նաև պետական կառավարման պատմության ուսումնասիրության համար՝ ցույց տալով, թե ինչպես էին բնական ռեսուրսների կառավարումն ու պահպանությունը ներառվում կենտրոնացված տնտեսական կառավարման համակարգում։ Նման նյութերի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հետևելու անտառային օրենսդրության և կառավարման ինստիտուտների ձևավորմանը, պետական մարմինների իրավասությունների սահմանմանը և բնօգտագործման վարչական մեխանիզմների զարգացմանը։ Փաստաթուղթը կարող է արժեքավոր լինել Հայաստանի անտառային տնտեսության պատմության, բնապահպանական կառավարման, խորհրդային շրջանի պետական վարչարարության և բնական ռեսուրսների իրավական կարգավորման ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։