Կենսաակտիվ պոլիմերներ

History

Աշխատությունը նվիրված է Խորհրդային Հայաստանի տեղին և դերակատարությանը ԽՍՀՄ ռազմաարդյունաբերական համալիրում 1922–1991 թվականներին՝ ուսումնասիրելով հանրապետության արդյունաբերական, գիտատեխնիկական և տնտեսական ներուժի ներգրավումը համամիութենական պաշտպանական արտադրության համակարգում։ Հետազոտության շրջանակում քննության են առնվում խորհրդային ժամանակաշրջանում Հայաստանում արդյունաբերական ենթակառուցվածքների ձևավորման ու զարգացման գործընթացները, արտադրական ձեռնարկությունների մասնագիտացումը, գիտահետազոտական և նախագծային կազմակերպությունների գործունեությունը, ինչպես նաև հանրապետության կապերը ԽՍՀՄ այլ տնտեսական կենտրոնների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մեքենաշինության, էլեկտրոնիկայի, սարքաշինության, ճշգրիտ տեխնոլոգիաների և ռազմավարական նշանակություն ունեցող արտադրությունների զարգացմանը՝ դրանք դիտարկելով խորհրդային կենտրոնացված տնտեսության և արտադրական կոոպերացիայի համատեքստում։ Ուսումնասիրվում են ռազմաարդյունաբերական համալիրի ձևավորման փուլերը, պետական տնտեսական քաղաքականության ազդեցությունը արտադրական հզորությունների տեղաբաշխման վրա և Հայաստանի գիտական ու մասնագիտական ներուժի օգտագործումը տեխնոլոգիական խնդիրների լուծման համար։ Կարևոր տեղ է հատկացվում գիտության, բարձրագույն կրթության և արդյունաբերության փոխկապակցվածությանը, մասնագիտական կադրերի պատրաստմանը և գիտահետազոտական հաստատությունների մասնակցությանը տեխնիկական նորարարությունների զարգացման գործընթացում։ Քննության են առնվում նաև ռազմաարդյունաբերական ոլորտի ազդեցությունները հանրապետության քաղաքաշինական, ժողովրդագրական և սոցիալ-տնտեսական զարգացման վրա, քանի որ խոշոր արտադրական կենտրոնների ստեղծումը նպաստում էր աշխատուժի կենտրոնացմանը և նոր մասնագիտական խմբերի ձևավորմանը։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու Հայաստանի արդյունաբերական համակարգի կախվածությունը համամիութենական մատակարարման ու արտադրական կապերից և հասկանալու, թե ինչպես էր հանրապետության տնտեսությունը ներառված ԽՍՀՄ միասնական արդյունաբերական կառուցվածքում։ Առանձին ուշադրության կարող են արժանանալ խորհրդային համակարգի վերջին տասնամյակների տեխնոլոգիական զարգացումները, տնտեսական դժվարությունները և այն փոփոխությունները, որոնք առաջացան ԽՍՀՄ կազմալուծման նախաշեմին ու դրանից հետո։ Աշխատությունն ունի կարևոր պատմագիտական նշանակություն՝ հնարավորություն տալով առավել ամբողջական պատկերացում կազմել խորհրդային ժամանակաշրջանի Հայաստանի արդյունաբերական արդիականացման, գիտատեխնիկական զարգացման և ռազմաարդյունաբերական համակարգում ունեցած գործառույթների մասին։

Technology

Աշխատանքը նվիրված է եռաչափ ինտեգրալ սխեմաներում առաջացող ջերմային երևույթների ուսումնասիրության միջոցների մշակմանը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել ջերմության առաջացման, տարածման և կուտակման օրինաչափությունները նման բարդ միկրոէլեկտրոնային կառուցվածքներում։ Եռաչափ ինտեգրալ սխեմաներում բաղադրիչների և կիսահաղորդչային շերտերի ուղղաձիգ ինտեգրումը հնարավորություն է տալիս մեծացնել հաշվարկային խտությունը և նվազեցնել որոշ կապերի երկարությունը, սակայն միաժամանակ առաջացնում է ջերմային կառավարման լրացուցիչ խնդիրներ, քանի որ ջերմությունը կարող է դժվարությամբ հեռացվել կառուցվածքի ներքին շերտերից։ Հետազոտության կենտրոնում այդ գործընթացների ուսումնասիրության համար անհրաժեշտ մեթոդների, մոդելների և ծրագրային կամ ապարատային գործիքների ստեղծումն է։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել ջերմաստիճանի բաշխումը տարբեր շերտերում, ջերմային դիմադրությունը, ջերմային հոսքերը, տեղային գերտաքացման գոտիների ձևավորումը և ջերմության տարածման կախվածությունը կառուցվածքի երկրաչափական ու նյութական պարամետրերից։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել էլեկտրոնային բաղադրիչների աշխատանքի արդյունքում առաջացող ջերմային հզորության գնահատմանը և դրա ազդեցությանը սարքի աշխատանքի կայունության ու հուսալիության վրա։ Ուսումնասիրության համար կարող են մշակվել մաթեմատիկական և ֆիզիկական մոդելներ, որոնք հնարավորություն են տալիս տարբեր աշխատանքային ռեժիմներում կանխատեսել ջերմային վիճակը և գնահատել կառուցվածքի առանձին հատվածների ջերմային ծանրաբեռնվածությունը։ Կարևոր բաղադրիչ է նաև եռաչափ մոդելավորման և համակարգչային սիմուլյացիայի կիրառումը, որի միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել ջերմային երևույթները առանց յուրաքանչյուր տարբերակի համար ֆիզիկական նախատիպ ստեղծելու։ Մշակվող գործիքները կարող են նախատեսված լինել ջերմաստիճանային դաշտերի հաշվարկման, ջերմային պարամետրերի վիզուալացման, տարբեր կառուցվածքների համեմատության և նախագծային լուծումների օպտիմալացման համար։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև ջերմային ազդեցությունների և էլեկտրական բնութագրերի փոխադարձ կապին, քանի որ ջերմաստիճանի բարձրացումը կարող է փոխել կիսահաղորդչային տարրերի պարամետրերը և բացասաբար անդրադառնալ համակարգի աշխատանքի վրա։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառվել եռաչափ ինտեգրալ սխեմաների նախագծման ժամանակ՝ ջերմային խնդիրները վաղ փուլում հայտնաբերելու, հովացման լուծումները գնահատելու և համակարգի հուսալիությունը բարձրացնելու նպատակով։ Նման մոտեցումները կարևոր են բարձր արտադրողականությամբ պրոցեսորների, հիշողության համակարգերի, բազմաշերտ միկրոէլեկտրոնային սարքերի և այլ խիտ ինտեգրված համակարգերի զարգացման համար։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել միկրոէլեկտրոնիկայի մասնագետներին, էլեկտրոնային համակարգերի նախագծողներին, ջերմային մոդելավորման և կիսահաղորդչային տեխնոլոգիաների հետազոտողներին, ինչպես նաև համակարգչային ու էլեկտրոնային ճարտարագիտության ուսանողներին։

Linguistics

Հ. Ղուկասյանցի աշխատությունը նախատեսված է սովորողների ընթերցանության հմտությունների զարգացման և գրավոր խոսքի ըմբռնման կարողությունների ձևավորման համար։ Այն պատկանում է դպրոցական ընթերցանության դասագրքերի այն ավանդույթին, որի նպատակն է երեխաներին և պատանի ընթերցողներին աստիճանաբար ծանոթացնել գրական ու ուսուցողական նյութերին, զարգացնել նրանց լեզվական գիտելիքները և խթանել ինքնուրույն ընթերցելու կարողությունը։ Նման ձեռնարկներում ընտրված տեքստերը սովորաբար ծառայում են ոչ միայն սահուն ու արտահայտիչ ընթերցանության վարժանքներին, այլև բառապաշարի հարստացմանը, խոսքի զարգացմանը, ընթերցած նյութի բովանդակությունը հասկանալու և վերարտադրելու կարողությունների ամրապնդմանը։ Ընթերցանությունը դիտարկվում է որպես կրթության հիմնարար բաղադրիչ, որը նպաստում է սովորողների մտավոր զարգացմանը, աշխարհաճանաչողությանը, բարոյական պատկերացումների ձևավորմանը և գրականության նկատմամբ հետաքրքրության առաջացմանը։ Դասագրքի կրթական նշանակությունը կապված է նաև հայերեն գրավոր խոսքի մշակույթի տարածման և դպրոցական ուսուցման արդյունավետության բարձրացման հետ։ Հրատարակությունը կարևոր նյութ է 19-րդ դարի հայկական դպրոցական կրթության, հայերեն ընթերցանության դասագրքերի կազմման սկզբունքների, մանկավարժական մեթոդների և հայալեզու ուսումնական գրականության զարգացման պատմության ուսումնասիրության համար։

Literature

Սա բազմահատոր պատմավեպի չորրորդ մասն է, որը շարունակելով ամբողջական շարքի գաղափարական և պատմական գիծը՝ խորանում է հայ գյուղական կյանքի, հասարակական փոփոխությունների և մարդու ներաշխարհի բարդ փոխհարաբերությունների մեջ։ Ստեղծագործության հիմքում ընկած է գյուղական աշխարհի պատկերումը՝ իր ավանդույթներով, սոցիալական լարվածություններով և աստիճանական փոխակերպումներով, որտեղ անհատը հաճախ հայտնվում է պատմական և սոցիալական մեծ գործընթացների ճնշման տակ։ Հատորում զարգացվում են կերպարների ներքին կոնֆլիկտները, նրանց հարաբերությունները համայնքի հետ, ինչպես նաև այն փոփոխությունները, որոնք բերում են ժամանակի ընթացքը և նոր հասարակական իրողությունները։ Պատմության մեջ զգալի տեղ ունեն բնության նկարագրությունները, որոնք ոչ միայն միջավայրային ֆոն են, այլ նաև կերպարների հոգեվիճակների արտացոլում։ Ընդհանուր առմամբ այս հատվածը շարունակում է ամբողջ շարքի հիմնական գաղափարը՝ ցույց տալով մարդու և հասարակության, ավանդականի և նորի բախումը՝ խոր հոգեբանական և գեղարվեստական շեշտադրումներով։

Economics

Այս գիտական աշխատանքը ուսումնասիրում է մոնետար քաղաքականության ազդեցությունը գնաճի մակարդակի և համախառն ներքին արդյունքի (ՀՆԱ) դինամիկայի վրա՝ վերլուծելով կենտրոնական բանկի կողմից կիրառվող դրամավարկային գործիքների արդյունավետությունը մակրոտնտեսական կայունության ապահովման գործում։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են տոկոսադրույքների, դրամական զանգվածի, վարկավորման պայմանների և փոխարժեքային քաղաքականության ազդեցության մեխանիզմները տնտեսական ակտիվության, ներդրումների, սպառման և գների ընդհանուր մակարդակի վրա։ Հեղինակը դիտարկում է մոնետար քաղաքականության կարճաժամկետ և երկարաժամկետ հետևանքները, ինչպես նաև գնաճի վերահսկման և տնտեսական աճի խթանման միջև առկա փոխկապակցվածությունը՝ հիմնվելով տեսական մոտեցումների, տնտեսաչափական վերլուծությունների և գործնական տվյալների վրա։ Ուսումնասիրությունը ներառում է նաև տարբեր երկրների փորձի համեմատական գնահատում և մոնետար քաղաքականության իրականացման առանձնահատկությունները զարգացող ու զարգացած տնտեսություններում։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագիտության, ֆինանսների, բանկային գործի և պետական տնտեսական քաղաքականության ոլորտներում սովորող ուսանողների, հետազոտողների և մասնագետների համար, ովքեր հետաքրքրված են դրամավարկային քաղաքականության և մակրոտնտեսական գործընթացների փոխազդեցությամբ։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության բանկային համակարգում հաճախորդների և բանկերի միջև հարաբերությունների կառավարման արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը։ Դիտարկվում են հաճախորդների սպասարկման կազմակերպման սկզբունքները, բանկային ծառայությունների որակի գնահատման մոտեցումները և երկարաժամկետ համագործակցության ձևավորման վրա ազդող հիմնական գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հաճախորդների պահանջմունքների բացահայտմանը, նրանց վարքագծի ուսումնասիրմանը, տարբեր խմբերի առանձնացմանը և համապատասխան բանկային ծառայությունների առաջարկմանը։ Վերլուծվում են հաճախորդների գոհունակության և հավատարմության բարձրացման, սպասարկման գործընթացների կատարելագործման, հաղորդակցության արդյունավետության և բանկի նկատմամբ վստահության ամրապնդման հնարավորությունները։ Քննարկվում է ժամանակակից տեղեկատվական տեխնոլոգիաների, հաճախորդների տվյալների կառավարման համակարգերի, հեռավար սպասարկման և թվային բանկային ծառայությունների դերը հարաբերությունների կառավարման արդյունավետության բարձրացման գործում։ Անդրադարձ է կատարվում նաև մրցակցային միջավայրի ազդեցությանը, բանկերի կողմից կիրառվող մարքեթինգային մոտեցումներին և հաճախորդների պահպանման ռազմավարություններին։ Կարևորվում են սպասարկման արագությունը, մատչելիությունը, անհատականացված առաջարկների ձևավորումը և հաճախորդների հետ հետադարձ կապի արդյունավետ կազմակերպումը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել հաճախորդ-բանկ փոխհարաբերություններում առկա խնդիրները և ներկայացնել դրանց կատարելագործման հնարավոր ուղղություններ՝ նպաստելով բանկային ծառայությունների որակի, հաճախորդների գոհունակության և ֆինանսական կազմակերպությունների մրցունակության բարձրացմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, բանկային ոլորտի և կառավարման մասնագետների, հետազոտողների, ֆինանսական կազմակերպությունների աշխատակիցների, դասախոսների և ուսանողների համար։