Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionReligion
Մեր Տեր Հիսուս Քրիստոսի Ավետարանը
Գիրքը ներկայացնում է քրիստոնեական հավատքի կենտրոնական սրբազան գրությունը՝ Հիսուս Քրիստոսի կյանքի, քարոզչության, ուսմունքի և փրկագործական առաքելության մասին ավետարանական վկայությունները։ Ավետարանը պատմում է Հիսուս Քրիստոսի ծննդյան, մկրտության, քարոզչական գործունեության, հրաշքների, առակների և աշակերտների հետ ունեցած հարաբերությունների մասին՝ բացահայտելով նրա ուսմունքի հիմնական գաղափարները։ Դրանց շարքում առանձնահատուկ տեղ են զբաղեցնում Աստծո արքայության մասին քարոզը, սերը մերձավորի հանդեպ, ներողամտությունը, խոնարհությունը, հավատը, ապաշխարությունը և բարոյական մաքրությունը։ Ավետարանական պատմության կարևոր հանգրվաններն են նաև Հիսուս Քրիստոսի մուտքը Երուսաղեմ, Վերջին ընթրիքը, չարչարանքները, խաչելությունը և հարությունը, որոնք քրիստոնեական աստվածաբանության մեջ ունեն հիմնարար նշանակություն։ Այս սրբազան գիրքը ծառայում է որպես հավատքի, աղոթքի, հոգևոր խորհրդածության և քրիստոնեական դաստիարակության աղբյուր։ Այն կարևոր տեղ է զբաղեցնում Հայ Առաքելական Եկեղեցու ծիսական և հոգևոր կյանքում՝ օգտագործվելով եկեղեցական ընթերցումների, քարոզների և անհատական ուսումնասիրության ընթացքում։ Հրատարակությունը արժեքավոր է նաև հայերեն Աստվածաշնչի տպագրության, տարածման և հոգևոր մշակույթի պատմության ուսումնասիրության համար։
Updated: 2026-11-02
Linguistics
Ճարտասանական միջոցների կիրառությունը Շեքսպիրի կատակերգությունների լեզվում և դրանց հայերեն թարգմանության համարժեքությունը
Գրականագիտական, լեզվաոճաբանական և թարգմանաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Ուիլյամ Շեքսպիրի կատակերգությունների լեզվում ճարտասանական միջոցների կիրառության առանձնահատկությունների և դրանց հայերեն թարգմանության համարժեքության ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում Շեքսպիրի դրամատուրգիական լեզվի գեղարվեստական ինքնատիպությունը, կատակերգական խոսքի կառուցվածքը և ճարտասանական հնարների դերը կերպարների բնութագրման ու ստեղծագործությունների գաղափարական բովանդակության արտահայտման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում փոխաբերության, համեմատության, հակադրության, կրկնության, բառախաղի, հեգնանքի և ճարտասանական հարցերի կիրառությանը։ Վերլուծվում են նշված միջոցների իմաստային, ոճական և հաղորդակցական գործառույթները՝ հաշվի առնելով դրանց ազդեցությունը երկխոսությունների արտահայտչականության, հումորի և դրամատիկական իրավիճակների ձևավորման վրա։ Քննարկվում են անգլերեն բնագրերի և հայերեն թարգմանությունների լեզվական ու մշակութային տարբերությունները, ինչպես նաև գեղարվեստական արտահայտչամիջոցների փոխանցման ընթացքում առաջացող դժվարությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել Շեքսպիրի առանձին կատակերգություններից ընտրված հատվածներ՝ բնագրային և թարգմանական տարբերակների համեմատական վերլուծության միջոցով։ Անդրադարձ է կատարվում թարգմանական համարժեքության, իմաստային ճշգրտության, ոճական համապատասխանության և գեղարվեստական ազդեցության պահպանման հիմնախնդիրներին։ Կարևորվում է թարգմանչական ռազմավարությունների ուսումնասիրությունը, մասնավորապես՝ բառացի թարգմանության, իմաստային վերարտադրության, փոխհատուցման և մշակութային հարմարեցման հնարավորությունների գնահատումը։ Աշխատանքը կարող է նպաստել Շեքսպիրի ստեղծագործությունների հայերեն թարգմանությունների լեզվաոճական առանձնահատկությունների բացահայտմանը և գեղարվեստական թարգմանության տեսության զարգացմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել անգլիական գրականության, համեմատական գրականագիտության, ոճագիտության, ճարտասանության և թարգմանաբանության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։
Updated: 2026-10-10
History
Ասարը Գայսերիեում
Կարապետ Հ. Փանոսյանի այս աշխատությունը 19-րդ դարի արևմտահայ գրականության նմուշներից է։ Վերնագրում հիշատակվող Գայսերիեն՝ Կեսարիան, պատմական հայկական բնակավայրերից է, և ստեղծագործության անվանումը հուշում է, որ գործողությունների կամ նկարագրությունների շրջանակը կապված է այդ քաղաքի հետ։ Հեղինակի գրական մոտեցման, լեզվական առանձնահատկությունների և ժամանակաշրջանի հասարակական միջավայրի ուսումնասիրության տեսանկյունից աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել արևմտահայ գրականության պատմությամբ զբաղվողների համար։ Այն հնարավորություն է տալիս անդրադառնալու 19-րդ դարի հայ գրավոր խոսքի զարգացմանը, Կոստանդնուպոլսի հայ գրական միջավայրում ստեղծված երկերին և տարածաշրջանային բնակավայրերի՝ գրականության մեջ արտացոլման ձևերին։ Ստեղծագործության վերնագրի և ծավալի հիման վրա այն կարելի է դիտարկել որպես առանձին, համեմատաբար կարճ գրական երկ, սակայն առանց բովանդակային լրացուցիչ տվյալների նպատակահարմար չէ վերագրել նրան որոշակի սյուժե կամ ժանրային առանձնահատկություններ։ Գիրքը արժեքավոր է Կարապետ Փանոսյանի գրական ժառանգության, արևմտահայ լեզվամշակութային միջավայրի և Կեսարիայի՝ հայ գրական հիշողության մեջ ունեցած տեղը ուսումնասիրելու համար։
Updated: 2026-11-03
Literature
Միջնադարի գեղարվեստական պատկերը Վիգեն Խեչումյանի ստեղծագործություններում
Աշխատությունը նվիրված է Վիգեն Խեչումյանի գրական ժառանգության մեջ հայկական միջնադարի գեղարվեստական վերակերտման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ուշադրություն դարձնելով պատմական իրականության, հեղինակային երևակայության և ազգային մշակութային հիշողության փոխհարաբերությանը։ Հետազոտության շրջանակում քննվում է, թե ինչպես է գրողը պատմական նյութը վերածում գեղարվեստական աշխարհի՝ ներկայացնելով միջնադարյան մարդու մտածողությունը, կենցաղը, բարոյական արժեքները, հասարակական հարաբերությունները և հոգևոր միջավայրը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում պատմական փաստի և գեղարվեստական հորինվածքի հարաբերակցությանը, քանի որ ստեղծագործություններում անցյալի վերակազմությունը պայմանավորված է ոչ միայն պատմական տեղեկությունների օգտագործմամբ, այլև կերպարների հոգեբանական մշակմամբ, խորհրդանշական պատկերներով և հեղինակային մեկնաբանությամբ։ Քննվում են միջնադարյան քաղաքների, բնակավայրերի, վանքերի, արհեստանոցների և մշակութային կենտրոնների պատկերները, որոնց միջոցով ձևավորվում է ժամանակաշրջանի տարածական ու կենցաղային միջավայրը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում միջնադարյան հայ վարպետների, գրիչների, մանրանկարիչների, ճարտարապետների և ստեղծագործ աշխատանքի այլ ներկայացուցիչների կերպավորումը՝ արվեստն ու արարումը ներկայացնելով որպես պատմական հիշողության և ազգային ինքնության պահպանման միջոց։ Ուսումնասիրվում են նաև կերպարային համակարգը, պատմողական եղանակները, լեզվաոճական առանձնահատկությունները, հնաբանությունների և պատմական բառաշերտերի կիրառությունը, որոնց միջոցով հեղինակը ստեղծում է անցյալին համապատասխան գեղարվեստական մթնոլորտ։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում ժամանակի գաղափարական ընկալմանը, մարդու և պատմության հարաբերությանը, ստեղծագործ անհատի ճակատագրին, հոգևոր արժեքների պահպանմանը և պատմական փորձի փոխանցմանը հաջորդ սերունդներին։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է միջնադարի պատկերի և XX դարի ազգային ու մշակութային խնդիրների հնարավոր փոխառնչության բացահայտումը, քանի որ պատմական թեմատիկան կարող է ծառայել նաև ժամանակակից իրականության, մշակութային ինքնության և ժառանգության պահպանման հարցերի գեղարվեստական իմաստավորմանը։ Ստեղծագործությունների համադրական քննությունը հնարավորություն է տալիս առանձնացնելու կրկնվող մոտիվները, խորհրդանիշները, պատմական կերպարների կառուցման սկզբունքները և միջնադարյան աշխարհի ներկայացման հեղինակային առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը նպաստում է գրողի պատմական արձակի գեղարվեստական համակարգի առավել ամբողջական ընկալմանը և նրա ստեղծագործության տեղը հայ պատմավիպական ու պատմական թեմատիկայով արձակի զարգացման մեջ գնահատելուն։ Այն կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել հայ գրականության պատմության, գրականագիտության, պատմական արձակի, միջնադարագիտության և մշակութային հիշողության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների ու ուսանողների համար։
Updated: 2026-09-19
Other Subjects
Ակունք. Գիտական հոդվածների ժողովածու– թիվ 1
Ակունք. Գիտական հոդվածների ժողովածու – թիվ 1-ը գիտական պարբերական ժողովածու է, որը ներառում է տարբեր հեղինակների ակադեմիական հոդվածներ՝ հիմնականում հայագիտության, պատմության, լեզվաբանության, մշակութաբանության և հարակից հասարակական գիտությունների ոլորտներից, աշխատությունում ներկայացված ուսումնասիրությունները անդրադառնում են հայ ժողովրդի պատմական զարգացման տարբեր փուլերին, աղբյուրագիտական խնդիրներին, լեզվամշակութային գործընթացներին և ազգային ժառանգության ուսումնասիրության արդի մոտեցումներին, ժողովածուն ունի գիտական բնույթ և ծառայում է որպես հետազոտական արդյունքների հրապարակման և գիտական քննարկումների հարթակ, որտեղ համադրվում են տարբեր մեթոդաբանական մոտեցումներ և գիտական ուղղություններ, միաժամանակ ընդգծվում է հայագիտական ուսումնասիրությունների շարունակական զարգացումը և նոր գիտական հարցադրումների ձևավորումը, աշխատությունը նպաստում է գիտելիքի տարածմանը և մասնագիտական գիտական համայնքի ներսում համագործակցության խորացմանը՝ ապահովելով ակադեմիական հաղորդակցության կարևոր միջավայր։
Updated: 2026-09-18
History
Ալեքսանդր Մակեդոնացի
Ալեքսանդր Մակեդոնացին համաշխարհային պատմության ամենանշանավոր պետական և ռազմական գործիչներից մեկի՝ Մակեդոնիայի արքա Ալեքսանդր III-ի կյանքի, գործունեության, նվաճումների և պատմական ժառանգության մասին պատմող աշխատություն է։ Այն ներկայացնում է այն բացառիկ պատմական ժամանակաշրջանը, երբ Հին Հունաստանի քաղաքական ու մշակութային աշխարհը դուրս եկավ իր ավանդական սահմաններից և Ալեքսանդրի արշավանքների շնորհիվ անմիջականորեն առնչվեց Արևելքի հին քաղաքակրթություններին։ Գրքում անդրադարձ է կատարվում Մակեդոնիայի հզորացմանը, Ալեքսանդրի իշխանության հաստատմանը, նրա ռազմական ու քաղաքական նպատակներին, ինչպես նաև այն պատմական իրադարձություններին, որոնք պայմանավորեցին նրա կայսրության ձևավորումն ու ընդարձակումը։ Առանձնահատուկ տեղ է հատկացվում պարսկական Աքեմենյան տերության դեմ իրականացված արշավանքներին, Փոքր Ասիայի, Սիրիայի, Եգիպտոսի, Միջագետքի, Պարսկաստանի և Կենտրոնական Ասիայի տարածքներում տեղի ունեցած նվաճումներին, ինչպես նաև Հնդկաստան հասած ռազմական արշավին։ Ալեքսանդրի գործունեությունը ներկայացվում է ոչ միայն որպես ռազմական հաղթանակների և տարածքային ընդարձակման պատմություն, այլև որպես քաղաքական մտածողության, պետական կառավարման, դիվանագիտության և տարբեր ժողովուրդների միջև հարաբերությունների ձևավորման կարևոր գործընթաց։ Աշխատության մեջ էական նշանակություն ունի հելլենիզմի պատմական երևույթի ըմբռնումը, քանի որ Ալեքսանդրի նվաճումներն արմատապես փոխեցին Միջերկրական ծովից մինչև Արևելքի խորքերը տարածվող աշխարհաքաղաքական և մշակութային միջավայրը։ Նրա արշավանքների հետևանքով հունական լեզուն, մշակույթը, գիտական միտքը, արվեստն ու քաղաքաշինական ավանդույթները տարածվեցին բազմաթիվ երկրներում՝ միաժամանակ փոխազդելով տեղական քաղաքակրթությունների և դարավոր ավանդույթների հետ։ Այս գործընթացը նպաստեց նոր քաղաքային կենտրոնների ձևավորմանը, առևտրական և մշակութային կապերի ընդլայնմանը, ինչպես նաև Արևելքի և Արևմուտքի միջև գիտելիքների ու գաղափարների փոխանակմանը։ Կարևորվում է նաև Ալեքսանդրի անձի պատմական գնահատականը՝ նրա բացառիկ կազմակերպչական ունակությունները, ռազմավարական մտածողությունը, առաջնորդի հատկանիշները, փառասիրությունը և աննախադեպ նվաճումների ձգտումը։ Նրա կերպարը հնարավորություն է տալիս անդրադառնալ անհատի դերին պատմության ընթացքի մեջ, պետական իշխանության բնույթին, ռազմական ուժի հնարավորություններին և սահմանափակումներին, ինչպես նաև նվաճումների քաղաքական ու մարդկային հետևանքներին։ Աշխատության պատմագիտական արժեքը պայմանավորված է նաև նրանով, որ Ալեքսանդրի գործունեությունը դիտարկվում է հին աշխարհի լայն պատմական համատեքստում՝ ընդգծելով հունական, պարսկական, եգիպտական և արևելյան քաղաքակրթությունների փոխհարաբերությունները։ Առանձնակի հետաքրքրություն է ներկայացնում նրա նվաճումների ազդեցությունը Հայաստանի և հարակից տարածաշրջանների պատմական միջավայրի վրա, քանի որ Ալեքսանդրի արշավանքները նոր իրողություններ ստեղծեցին Առաջավոր Ասիայի քաղաքական կյանքում և նշանակալի փոփոխություններ առաջացրին տարածաշրջանի միջազգային հարաբերություններում։ Նրա մահից հետո ձևավորված քաղաքական իրավիճակը, կայսրության մասնատումը և հելլենիստական պետությունների առաջացումը ևս կարևոր նշանակություն ունեն այդ ժամանակաշրջանի պատմական զարգացումները հասկանալու համար։ Ստեղծագործությունն արժեքավոր է ինչպես պատմական կենսագրության, այնպես էլ համաշխարհային պատմության, հին քաղաքակրթությունների և ռազմական պատմության ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Այն ընթերցողին հնարավորություն է տալիս ճանաչելու հնագույն աշխարհի ամենաազդեցիկ առաջնորդներից մեկին, հասկանալու նրա նվաճումների իրական պատմական նշանակությունը և գնահատելու այն երկարատև քաղաքական ու մշակութային փոփոխությունները, որոնք պայմանավորեցին հելլենիստական դարաշրջանի ձևավորումը։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում պատմությամբ զբաղվող մասնագետների, ուսանողների, հին աշխարհի քաղաքակրթություններով հետաքրքրվողների և լայն ընթերցողական շրջանակների համար՝ նպաստելով պատմական մտածողության զարգացմանը և համաշխարհային պատմության առանցքային իրադարձությունների ամբողջական ընկալմանը։
Updated: 2026-11-19