Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionCulture
Նոր գրականություն կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ցանկ
Մատենագիտական բնույթի այս հրատարակությունը նախատեսված է մշակույթի և արվեստի տարբեր բնագավառներին վերաբերող նոր հրատարակությունների ու հրապարակումների մասին համակարգված տեղեկատվություն տրամադրելու համար։ Ցանկում ընդգրկվում են մշակութային գործունեությանը, մշակութային-լուսավորական աշխատանքներին, թանգարանագիտությանը, պատմության և մշակույթի հուշարձանների պահպանությանը, արվեստի տարբեր ճյուղերին, գրադարանագիտությանը և մատենագիտությանը վերաբերող նյութեր։ Ներկայացվում են գրքեր, պարբերական մամուլի հոդվածներ և մասնագիտական այլ հրապարակումներ՝ դասակարգված համապատասխան մատենագիտական սկզբունքներով։ Հրատարակության կառուցվածքը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվելու տվյալ ժամանակաշրջանի մասնագիտական գրականության հոսքում և գտնելու անհրաժեշտ աղբյուրները ըստ թեմատիկ ուղղությունների։ Այն միաժամանակ պատկերացում է տալիս մշակույթի և արվեստի ոլորտներում իրականացվող ուսումնասիրությունների, հրատարակչական գործունեության և մասնագիտական հետաքրքրությունների շրջանակի մասին։ Մատենագիտական նյութերի համակարգված ներկայացումը նպաստում է տեղեկատվական որոնման, հետազոտական աշխատանքի և գրադարանային սպասարկման արդյունավետ կազմակերպմանը։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, մատենագետների, արվեստաբանների, մշակութաբանների, դասախոսների, ուսանողների և մշակույթի ու արվեստի տարբեր ոլորտներով զբաղվող հետազոտողների համար։
Updated: 2026-10-03
Psychology
Նախադպրոցական տարիքում վախերի հաղթահարումը նորմայում և ախտաբանության մեջ
Աշխատությունը նվիրված է նախադպրոցական տարիքի երեխաների մոտ վախերի առաջացման, դրսևորման և հաղթահարման հոգեբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով ինչպես տարիքային նորմայի, այնպես էլ ախտաբանական դրսևորումների համատեքստում։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում են երեխայի զարգացման տարբեր փուլերում հանդիպող վախերի բնույթը, առաջացման հնարավոր պատճառները, դրանց կապը երեխայի հուզական և անձնային զարգացման, ընտանիքի միջավայրի, դաստիարակության առանձնահատկությունների և սոցիալական փորձի հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նորմատիվ վախերի և այնպիսի դրսևորումների տարբերակմանը, որոնք կարող են վկայել հուզական դժվարությունների կամ հոգեբանական խնդիրների մասին։ Աշխատանքում քննարկվում են վախերի արտահայտման վարքային, հուզական և ֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունները, դրանց ազդեցությունը երեխայի հաղորդակցման, խաղային գործունեության, ինքնուրույնության և սոցիալական հարմարման վրա։ Կարևորվում են նաև վախերի հաղթահարման և կանխարգելման հոգեբանական մեթոդները, այդ թվում՝ երեխայի հետ անվտանգ հաղորդակցության ձևավորումը, խաղաթերապևտիկ և ստեղծագործական մոտեցումները, ծնողների ու մանկավարժների ներգրավումը և մասնագիտական հոգեբանական աջակցության անհրաժեշտության գնահատումը։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է այն տեսանկյունից, որ թույլ է տալիս տարբերակել երեխայի տարիքային զարգացմանը բնորոշ ժամանակավոր վախերը կայուն և խանգարող դրսևորումներից և ընտրել համապատասխան աջակցության ռազմավարություններ։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել մանկական և կլինիկական հոգեբաններին, մանկավարժներին, նախադպրոցական հաստատությունների մասնագետներին, ծնողներին, հետազոտողներին և մանկական հոգեբանության ոլորտում մասնագիտացող ուսանողներին։
Updated: 2026-08-31
History
Очерк района Эрзерумскаго и Битлисскаго вилайетов, прилегающаго к левому флангу нашей операционной линии - к Эрзеруму и маршрутныя описания
Այս աշխատությունը ներկայացնում է Էրզրումի և Բիթլիսի վիլայեթներին հարակից տարածքների տեղագրական, աշխարհագրական և ճանապարհային առանձնահատկությունների ուսումնասիրություն՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով այն հատվածներին, որոնք կապվում էին ռազմական գործողությունների գոտու և դեպի Էրզրում տանող ուղղությունների հետ։ Նյութում նկարագրվում են ուսումնասիրվող տարածաշրջանի բնակավայրերը, ճանապարհները, լեռնանցքները, գետերը, հովիտները, բնական պայմանները և հաղորդակցության հնարավորությունները՝ այդ տվյալները դիտարկելով նաև ռազմական տեսանկյունից։ Առանձնահատուկ արժեք ունեն երթուղային նկարագրությունները, որոնք կարող են տեղեկություններ հաղորդել տարբեր ուղղություններով տեղաշարժի պայմանների, ճանապարհների վիճակի, բնակավայրերի միջև հեռավորությունների, տեղանքի անցանելիության և տարածաշրջանի բնական խոչընդոտների մասին։ Աշխատությունը կարևոր աղբյուրագիտական նշանակություն ունի Օսմանյան կայսրության արևելյան նահանգների պատմաաշխարհագրական ուսումնասիրության համար, քանի որ հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել տվյալ ժամանակաշրջանի վարչական, բնակեցված և հաղորդակցական տարածքի մասին։ Տեղագրական նկարագրությունները միաժամանակ կարող են օգտակար լինել Առաջին համաշխարհային պատերազմի Կովկասյան ռազմաճակատի իրադարձությունները հասկանալու համար, քանի որ ռազմական գործողությունների ընթացքի վրա մեծ ազդեցություն ունեին լեռնային ռելիեֆը, ճանապարհային ցանցը, եղանակային պայմանները և զորքերի տեղաշարժի հնարավորությունները։ Նյութը կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, ռազմական պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին, աշխարհագրագետներին, քարտեզագետներին և Օսմանյան կայսրության արևելյան շրջանների պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։ Այն հատկապես արժեքավոր է որպես ժամանակաշրջանի տարածքային ու երթուղային պայմանների մասին տեղեկատվություն պարունակող փաստագրական աղբյուր, որը թույլ է տալիս ուսումնասիրել տարածաշրջանը ոչ միայն քաղաքական և ռազմական իրադարձությունների, այլև նրա իրական աշխարհագրական միջավայրի համատեքստում։
Updated: 2026-09-11
Literature
Հայ ժողովրդական երգիծական մանրապատումներ և զվարճախոսություններ (անեկդոտներ)
Այս աշխատությունը նվիրված է հայ ժողովրդական բանահյուսության երգիծական շերտի՝ մանրապատումների և զվարճախոսությունների (անեկդոտների) համակարգված ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության մեջ վերլուծվում են ժողովրդական հումորի ձևավորման առանձնահատկությունները, դրանց պատմական զարգացումը և սոցիալ-մշակութային գործառույթները հայ հասարակության տարբեր ժամանակաշրջաններում։ Աշխատությունում ներկայացվում են երգիծական մանրապատումների հիմնական թեմատիկ խմբերը՝ կենցաղային իրավիճակներ, սոցիալական հարաբերություններ, իշխանության և հասարակ մարդու փոխհարաբերություններ, ինչպես նաև մարդկային թերությունների՝ ագահության, ծուլության, խաբեության և այլ երևույթների ծաղրական արտահայտությունները։
Updated: 2026-09-03
Other Subjects
Կենտրոնական գրադարանի սպասարկման բաժնի օրինակելի կանոնադրություն
Հրատարակությունը գրադարանային գործի կազմակերպմանն ուղղված մեթոդական-կազմակերպչական բնույթի փաստաթուղթ է, որը նախատեսված է կենտրոնական գրադարանի սպասարկման բաժնի աշխատանքի կառուցվածքը, նպատակները, գործառույթները և կազմակերպման հիմնական սկզբունքները սահմանելու համար։ Այն ներկայացնում է սպասարկման բաժնի գործունեության օրինակելի կարգավորման մոտեցում՝ նպատակ ունենալով հստակեցնել բաժնի տեղը գրադարանի ընդհանուր կառուցվածքում, նրա խնդիրները, աշխատակիցների պարտականությունները և ընթերցողների սպասարկման կազմակերպման ձևերը։ Նյութում կենտրոնական տեղ է զբաղեցնում գրադարանի և ընթերցողի փոխհարաբերությունների արդյունավետ կազմակերպումը։ Սպասարկման բաժինը դիտարկվում է որպես այն հիմնական ստորաբաժանումներից մեկը, որի միջոցով գրադարանը անմիջականորեն իրականացնում է իր տեղեկատվական և մշակութային գործառույթները՝ ընթերցողներին տրամադրելով անհրաժեշտ գրականություն, կազմակերպելով գրքային ֆոնդի օգտագործումը և ապահովելով գրադարանային ծառայությունների մատչելիությունը։ Կանոնադրական բնույթի փաստաթուղթը կարևորում է բաժնի գործունեության հստակ կանոնակարգումը։ Դրա շրջանակում կարող են սահմանվել բաժնի հիմնական խնդիրները, աշխատակարգը, աշխատակիցների իրավունքներն ու պարտականությունները, ղեկավարության և մյուս կառուցվածքային ստորաբաժանումների հետ փոխհարաբերությունները, ինչպես նաև սպասարկման գործընթացի կազմակերպման ընդհանուր պահանջները։ Այսպիսի մոտեցումը հնարավորություն է տալիս գրադարանի ներսում աշխատանքային պարտականությունները բաշխել ավելի հստակ և ապահովել ծառայությունների հետևողական իրականացումը։ Հատուկ նշանակություն ունի ընթերցողների սպասարկման կազմակերպումը։ Բաժնի աշխատանքը կարող է ներառել ընթերցողների գրանցում և հաշվառում, նրանց հարցումների սպասարկում, անհրաժեշտ գրականության որոնում և տրամադրում, գրքերի վերադարձի վերահսկում, տեղեկատու-մատենագիտական օգնություն և ընթերցողների պահանջների ուսումնասիրություն։ Սպասարկման որակը մեծապես կախված է ոչ միայն ֆոնդի ծավալից, այլև գրադարանավարի աշխատանքի կազմակերպվածությունից, մասնագիտական պատրաստվածությունից և ընթերցողի տեղեկատվական պահանջները ճիշտ հասկանալու կարողությունից։ Փաստաթուղթը կարևոր է նաև գրադարանային ֆոնդի և դրա օգտագործման կազմակերպման տեսանկյունից։ Սպասարկման բաժնի գործունեությունը անմիջականորեն կապված է ֆոնդի պահպանության և արդյունավետ օգտագործման հետ, ուստի անհրաժեշտ է ապահովել գրականության ճիշտ հաշվառում, ժամանակին տրամադրում և վերադարձ, ինչպես նաև ընթերցողների կողմից գրքային նյութերի օգտագործման սահմանված կարգի պահպանում։ Բաժնի աշխատակիցների գործունեության կանոնակարգումը կարող է նպաստել այդ գործընթացների միասնական և հետևողական իրականացմանը։ Կազմակերպչական տեսանկյունից կարևոր է բաժնի ղեկավարի և աշխատակիցների լիազորությունների տարանջատումը։ Բաժնի ղեկավարը պատասխանատու է աշխատանքի պլանավորման, աշխատակիցների գործունեության համակարգման, առաջադրանքների կատարման վերահսկման և վերադաս ղեկավարությանը հաշվետվությունների ներկայացման համար, իսկ աշխատակիցներն իրականացնում են իրենց պաշտոնական պարտականություններից բխող սպասարկման և տեղեկատվական աշխատանքները։ Նման կառուցվածքը նպաստում է պատասխանատվության հստակ բաշխմանը և բաժնի աշխատանքի արդյունավետ վերահսկմանը։ Հրատարակության մեջ ներկայացվող սկզբունքները կարող են ներառել նաև սպասարկման բաժնի համագործակցությունը գրադարանի համալրման, մշակման, մատենագիտական և այլ ստորաբաժանումների հետ։ Ընթերցողի պահանջի արագ և որակյալ բավարարումը հաճախ կախված է այն բանից, թե որքան արդյունավետ են համագործակցում գրադարանի տարբեր օղակները։ Այդ պատճառով բաժնի գործունեությունը դիտարկվում է ոչ թե մեկուսացված, այլ գրադարանի ընդհանուր աշխատանքային համակարգի շրջանակում։ Նյութը կարևոր նշանակություն ունի նաև գրադարանային աշխատանքի պլանավորման և հաշվետվողականության համար։ Բաժնի աշխատանքը կարող է կազմակերպվել տարեկան, կիսամյակային կամ ընթացիկ պլանների հիման վրա, իսկ կատարված աշխատանքի արդյունքները կարող են արտացոլվել համապատասխան հաշվետվություններում և վիճակագրական ցուցանիշներում։ Ընթերցողների թվաքանակը, սպասարկումների ծավալը, գրականության շրջանառությունը և այլ ցուցանիշներ կարող են օգտագործվել բաժնի աշխատանքի արդյունավետությունը գնահատելու և հետագա գործունեությունը պլանավորելու համար։ Հրատարակության պատմական արժեքը ևս ուշագրավ է, քանի որ այն արտացոլում է խորհրդային ժամանակաշրջանի գրադարանային գործի կազմակերպման և սպասարկման մեթոդական պատկերացումները։ Հայաստանի ազգային գրադարանի կատալոգում այն գրանցված է որպես 1978 թվականին Երևանում հրատարակված 8 էջանոց նյութ, ինչը ցույց է տալիս, որ այն ավելի շուտ գործնական մեթոդական հրահանգի և կազմակերպչական փաստաթղթի բնույթ ունի, քան ծավալուն տեսական ուսումնասիրության։
Updated: 2026-09-12
Culture
Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու
Հրատարակությունը մատենագիտական բնույթի ընթացիկ տեղեկատու է, որը նախատեսված է Հայկական ԽՍՀ մշակույթին և արվեստին վերաբերող նոր գրականության վերաբերյալ համակարգված տեղեկատվություն ներկայացնելու համար։ Այն ընդգրկում է տարբեր ժամանակահատվածներում հրատարակված գրքերի, հոդվածների, ուսումնասիրությունների, ժողովածուների և այլ նյութերի մատենագիտական տվյալներ՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով հետևել տվյալ բնագավառներում ի հայտ եկող նոր հրապարակումներին։ Նյութերը վերաբերում են մշակութային և գեղարվեստական կյանքի տարբեր ուղղություններին՝ ներառելով կերպարվեստը, երաժշտությունը, թատրոնը, կինոն, ճարտարապետությունը, ժողովրդական ստեղծագործությունը, մշակութային ժառանգությունը և հարակից ոլորտները։ Տեղեկատուի հիմնական նշանակությունը համապատասխան գրականության որոնումը հեշտացնելն ու մասնագիտական տեղեկատվությունը մեկ համակարգում ներկայացնելն է։ Այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային կյանքի վերաբերյալ հրապարակումների թեմատիկ ընդգրկումը, գիտական հետաքրքրությունների հիմնական ուղղությունները և արվեստի առանձին բնագավառների ուսումնասիրության զարգացումը։ Միաժամանակ հրատարակությունն ունի պատմական և աղբյուրագիտական արժեք, քանի որ մատենագիտական տվյալների միջոցով հնարավոր է հետևել խորհրդային Հայաստանի մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ գրականության ձևավորմանն ու համալրմանը։ Նման տեղեկատուները կարևոր օժանդակ աղբյուր են հետազոտական աշխատանքի համար՝ հնարավորություն տալով բացահայտել անհրաժեշտ հրապարակումները և կազմել որոշակի թեմային վերաբերող գրականության շրջանակը։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել մատենագետների, գրադարանավարների, արվեստաբանների, մշակութաբանների, պատմաբանների, հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և Հայաստանի մշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Updated: 2026-09-30