Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Linguistics

    Դավիթ Անհաղթի երկերի կամ Արիստոտելի երկերի թարգմանությունների քննություն

    Գիտական ուսումնասիրությունը վերաբերում է հայ փիլիսոփայական ժառանգության կարևորագույն դեմքերից մեկի՝ Դավիթ Անհաղթի երկերի և Արիստոտելի աշխատությունների հայերեն թարգմանությունների քննությանը։ Դավիթ Անհաղթը հայ միջնադարյան փիլիսոփայության նշանավոր ներկայացուցիչ է, որի մտավոր ժառանգությունը կարևոր դեր է ունեցել տրամաբանական և փիլիսոփայական գիտելիքի զարգացման ու տարածման գործում։ Նրա աշխատություններում առանձնահատուկ տեղ են զբաղեցնում տրամաբանության, ճանաչողության, փիլիսոփայական մեթոդի և ճշմարտության որոնման հարցերը։ Արիստոտելի փիլիսոփայությունն իր հերթին նշանակալի ազդեցություն է ունեցել անտիկ և միջնադարյան մտքի ձևավորման վրա, իսկ նրա երկերի թարգմանություններն ու մեկնությունները նպաստել են փիլիսոփայական հասկացությունների փոխանցմանը տարբեր լեզվական և մշակութային միջավայրերի միջև։ Այս թեմաների քննությունը կարևոր է պարզելու համար, թե ինչպես են հին հունական փիլիսոփայական գաղափարները յուրացվել հայ մտավոր ավանդույթում, ինչ terminաբանական և մեկնաբանական առանձնահատկություններ են ի հայտ եկել թարգմանական գործընթացում, և ինչ կապեր են ձևավորվել բնագրերի ու դրանց հայերեն տարբերակների միջև։ Նման ուսումնասիրությունը կարող է ընդգրկել ձեռագրային ու տեքստաբանական խնդիրներ, փիլիսոփայական եզրերի համեմատություն և միջնադարյան մեկնողական ավանդույթի դիտարկում։ Այն նպաստում է հայ փիլիսոփայական մտքի պատմության, թարգմանական մշակույթի և անտիկ ժառանգության ընդունման գործընթացների ավելի խորքային ընկալմանը։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում փիլիսոփայության պատմությամբ, հայագիտությամբ, հունական մտքի փոխանցմամբ և միջնադարյան գիտական գրականությամբ զբաղվող հետազոտողների ու ընթերցողների համար։

    Updated: 2026-10-29
    Դավիթ Անհաղթի երկերի կամ Արիստոտելի երկերի թարգմանությունների քննություն
    Online

    Linguistics

    СОВРЕМЕННЫЙ РУССКИЙ ЯЗЫК

    СОВРЕМЕННЫЙ РУССКИЙ ЯЗЫК աշխատությունը ռուսաց լեզվի լեզվաբանական նկարագրության դասական ուսումնական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է ժամանակակից ռուսերենի կառուցվածքային համակարգը և գործառական առանձնահատկությունները, այն ընդգրկում է լեզվի հիմնական մակարդակները՝ հնչյունաբանական համակարգը, բառապաշարը, ձևաբանությունը և շարահյուսությունը, ինչպես նաև լեզվական նորմերի ձևավորման և կիրառման օրենքները, գիրքը բացատրում է խոսքի ոճական տարբերությունները, բառերի իմաստային հարաբերությունները և լեզվի զարգացման հիմնական միտումները ժամանակակից հաղորդակցության պայմաններում, միաժամանակ ներառում է լեզվական վերլուծության մեթոդներ և գործնական օրինակներ, որոնք օգնում են հասկանալ ռուսերենի համակարգային կառուցվածքը և դրա կիրառումը տարբեր հաղորդակցական միջավայրերում, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր լեզվաբանության և ռուսերեն լեզվի ուսուցման համար։

    Updated: 2026-09-20
    СОВРЕМЕННЫЙ РУССКИЙ ЯЗЫК
    Online

    Economics

    Վարկային պորտֆելի կառավարման առանձնահատկությունները և բարելավման ուղիները ՀՀ առևտրային բանկերում

    Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության առևտրային բանկերում վարկային պորտֆելի կառավարման տեսական, մեթոդաբանական և գործնական հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև վարկային գործունեության արդյունավետության բարձրացման և ռիսկերի կառավարման համակարգի կատարելագործման հնարավոր ուղիների բացահայտմանը։ Հետազոտության առանցքում են առևտրային բանկերի վարկային պորտֆելի ձևավորման, կառուցվածքի, որակի գնահատման, դիվերսիֆիկացման և վերահսկողության առանձնահատկությունները՝ հաշվի առնելով Հայաստանի բանկային համակարգի զարգացման միտումները, ֆինանսական շուկայի առանձնահատկությունները և մակրոտնտեսական միջավայրի ազդեցությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վարկային պորտֆելի կառավարման տնտեսական էությանը, դրա հիմնական սկզբունքներին, նպատակներին և գործառույթներին, ինչպես նաև բանկերի ֆինանսական կայունության, իրացվելիության, շահութաբերության և մրցունակության ապահովման գործում վարկային քաղաքականության ունեցած նշանակությանը։ Ուսումնասիրվում են վարկային ռիսկերի առաջացման պատճառները, դրանց բացահայտման, չափման, գնահատման և նվազեցման մեխանիզմները, վարկառուների վճարունակության ու վարկունակության գնահատման մեթոդները, ինչպես նաև վարկային պարտավորությունների կատարման նկատմամբ շարունակական վերահսկողության կազմակերպման հարցերը։ Քննարկվում են վարկային պորտֆելի կառուցվածքային առանձնահատկությունները՝ ըստ վարկավորման ոլորտների, վարկատեսակների, ժամկետայնության, արժույթի, ապահովվածության և վարկառուների խմբերի։ Կարևորվում է խնդրահարույց և չաշխատող վարկերի կառավարման, ժամկետանց պարտավորությունների նվազեցման, վարկային կորուստների կանխատեսման և հնարավոր կորուստների համար պահուստների ձևավորման արդյունավետ մեխանիզմների ուսումնասիրությունը։ Անդրադարձ է կատարվում Հայաստանի Հանրապետության կենտրոնական բանկի կողմից սահմանվող կարգավորող պահանջներին, բանկային վերահսկողության գործիքներին, կապիտալի համարժեքության և ռիսկերի կառավարման միջազգային չափանիշներին, ինչպես նաև դրանց ազդեցությանը առևտրային բանկերի վարկային քաղաքականության վրա։ Հատուկ ուշադրության են արժանանում վարկային պորտֆելի որակի գնահատման ֆինանսական ցուցանիշները, վարկային ներդրումների եկամտաբերության և ռիսկայնության փոխհարաբերությունները, ակտիվների կենտրոնացման սահմանափակումները և պորտֆելի օպտիմալ կառուցվածքի ձևավորման հնարավորությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են նաև տնտեսական աճի, գնաճի, տոկոսադրույքների, փոխարժեքների տատանումների և ֆինանսական շուկայի անկայունության ազդեցությունները բանկերի վարկային գործունեության և վարկառուների պարտավորությունների սպասարկման կարողության վրա։ Կարևորվում է ժամանակակից տեղեկատվական տեխնոլոգիաների, թվային բանկային համակարգերի, վարկային գնահատման ավտոմատացված գործիքների, տվյալների վերլուծության և կանխատեսման մոդելների կիրառումը վարկային պորտֆելի կառավարման գործընթացներում։ Աշխատության թեմատիկան ընդգրկում է նաև վարկավորման ընթացակարգերի կատարելագործման, ներքին վերահսկողության համակարգերի ամրապնդման, վարկային որոշումների կայացման արդյունավետության բարձրացման և բանկային ռիսկերի կառավարման միջազգային առաջավոր փորձի տեղայնացման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում վարկային պորտֆելի դիվերսիֆիկացման, ռիսկերի վաղ հայտնաբերման, ֆինանսական կայունության ամրապնդման և վարկային ռեսուրսների արդյունավետ տեղաբաշխման ուղղությամբ կիրառելի մոտեցումների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս առավել խորությամբ պատկերացում կազմելու Հայաստանի առևտրային բանկերի վարկային գործունեության կազմակերպման առանձնահատկությունների, վարկային պորտֆելի կառավարման արդյունավետության վրա ազդող գործոնների և բանկային համակարգի զարգացման հեռանկարների մասին։ Աշխատությունն ունի գիտական և գործնական նշանակություն՝ նպաստելով բանկային կառավարման, ֆինանսական վերլուծության, վարկային ռիսկերի գնահատման և ֆինանսական միջնորդության արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Այն կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, ֆինանսաբանների, բանկային համակարգի աշխատակիցների, վարկային մասնագետների, ռիսկերի կառավարիչների, ֆինանսական վերլուծաբանների, գիտաշխատողների, դասախոսների, ուսանողների և Հայաստանի Հանրապետության բանկային համակարգի գործունեությամբ ու զարգացման հեռանկարներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

    Updated: 2026-10-10
    Վարկային պորտֆելի կառավարման առանձնահատկությունները և բարելավման ուղիները ՀՀ առևտրային բանկերում
    Online

    Economics

    ՀՀ լեռնահանքային արդյունաբերության արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրները (Սյունիքի մարզի օրինակով)

    Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության լեռնահանքային արդյունաբերության արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ որպես հիմնական օրինակ դիտարկելով Սյունիքի մարզը։ Հետազոտության կենտրոնում հանքարդյունաբերության տնտեսական արդյունավետության, արտադրական ներուժի օգտագործման, ռեսուրսների կառավարման և ոլորտի զարգացմանը խոչընդոտող խնդիրների բացահայտումն է։ Սյունիքի մարզը Հայաստանի հանքարդյունաբերության կարևորագույն կենտրոններից է, ուստի տարածաշրջանի փորձի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու ոլորտի նշանակությունը ոչ միայն տեղական, այլև հանրապետական տնտեսության համար։ Աշխատանքում կարող են վերլուծվել հանքային ռեսուրսների կառուցվածքը, արդյունահանման ծավալները, արտադրական կարողությունները, աշխատուժի օգտագործումը, ներդրումային գործընթացները և հանքարդյունաբերական ձեռնարկությունների տնտեսական ցուցանիշները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն գործոններին, որոնք ազդում են ոլորտի արդյունավետության վրա՝ տեխնոլոգիական հագեցվածություն, արտադրության կազմակերպում, սարքավորումների վիճակ, էներգիայի և այլ ռեսուրսների ծախսեր, աշխատուժի արտադրողականություն, ենթակառուցվածքների զարգացվածություն և ներդրումների հասանելիություն։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հանքարդյունաբերությունը դիտարկել նաև Սյունիքի մարզի սոցիալ-տնտեսական զարգացման համատեքստում, քանի որ ոլորտը կապված է զբաղվածության, բնակչության եկամուտների, տեղական տնտեսության ակտիվության և համայնքների զարգացման հետ։ Միաժամանակ վերլուծվում են այն խնդիրները, որոնք կարող են սահմանափակել հանքարդյունաբերության երկարաժամկետ արդյունավետությունը, այդ թվում՝ բնական ռեսուրսների սահմանափակությունը, արդյունահանման և վերամշակման տեխնոլոգիաների կատարելագործման անհրաժեշտությունը, արտադրական ծախսերի աճը, շուկաների փոփոխականությունը և ենթակառուցվածքային սահմանափակումները։ Կարևոր ուղղություն է նաև հանքարդյունաբերության և շրջակա միջավայրի փոխազդեցության ուսումնասիրությունը, քանի որ ոլորտի արդյունավետության բարձրացումը չի կարող սահմանափակվել միայն արտադրության ծավալների ավելացմամբ։ Ռեսուրսների խնայող օգտագործումը, թափոնների կառավարումը, հողի և ջրային ռեսուրսների պահպանությունը, արտադրական անվտանգության ապահովումը և շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության նվազեցումը ժամանակակից հանքարդյունաբերության արդյունավետության կարևոր բաղադրիչներ են։ Աշխատությունում կարող են առաջարկվել արտադրության տեխնիկական և կազմակերպական կատարելագործման, նոր տեխնոլոգիաների ներդրման, կառավարման արդյունավետության բարձրացման, ներդրումային քաղաքականության բարելավման և հանքային հումքի առավել ամբողջական վերամշակման ուղղություններ։ Սյունիքի մարզի օրինակով ստացված արդյունքները կարող են հիմք հանդիսանալ նաև Հայաստանի այլ հանքարդյունաբերական տարածաշրջանների զարգացման առանձնահատկությունների գնահատման համար։ Ուսումնասիրության գործնական նշանակությունը կայանում է նրանում, որ առաջարկվող լուծումները կարող են կիրառվել հանքարդյունաբերական ձեռնարկությունների տնտեսական գործունեության արդյունավետության բարձրացման, արտադրական ռեսուրսների օպտիմալ օգտագործման և տարածաշրջանային զարգացման ծրագրերի մշակման ժամանակ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, հանքարդյունաբերության մասնագետներին, տարածաշրջանային զարգացման և պետական կառավարման ոլորտի ներկայացուցիչներին, ինչպես նաև արդյունաբերության տնտեսական արդյունավետության ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը նպատակ ունի բացահայտել Սյունիքի մարզի լեռնահանքային արդյունաբերության զարգացման հիմնական ներուժն ու սահմանափակումները և հիմնավորել այնպիսի տնտեսական, տեխնոլոգիական ու կառավարչական միջոցառումներ, որոնք կարող են նպաստել ոլորտի արդյունավետության, մրցունակության և երկարաժամկետ կայունության բարձրացմանը։

    Updated: 2026-09-13
    ՀՀ լեռնահանքային արդյունաբերության արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրները (Սյունիքի մարզի օրինակով)
    Online

    Economics

    Տնտեսության զարգացման գիտելիքահենք կառավարման հիմնախնդիրները

    Աշխատությունը նվիրված է ժամանակակից տնտեսության զարգացման պայմաններում գիտելիքի վրա հիմնված կառավարման համակարգերի ձևավորման, կիրառման և կատարելագործման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Աշխատության հիմքում այն գաղափարն է, որ գիտելիքը, մարդկային կապիտալը, նորարարությունը, տեղեկատվությունը և տեխնոլոգիական առաջընթացը դարձել են տնտեսական աճի և մրցունակության առանցքային գործոններ։ Ուսումնասիրության շրջանակում քննարկվում են գիտելիքահենք տնտեսության ձևավորման նախադրյալները, տնտեսական կառավարման ավանդական և նոր մոտեցումների փոխակերպումները, ինչպես նաև գիտելիքի ստեղծման, տարածման և արդյունավետ օգտագործման նշանակությունը երկրի զարգացման գործընթացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մարդկային կապիտալի զարգացմանը, կրթության և գիտության դերին, նորարարական գործունեության խթանմանը, տեղեկատվական և թվային տեխնոլոգիաների կիրառմանը և կառավարման որոշումների կայացման գործընթացում գիտելիքի օգտագործմանը։ Աշխատությունը դիտարկում է նաև այն ինստիտուցիոնալ և կազմակերպական խնդիրները, որոնք կարող են խոչընդոտել գիտելիքահենք կառավարման համակարգերի արդյունավետ ձևավորմանը, այդ թվում՝ գիտելիքի կառավարման մեխանիզմների անկատարությունը, մասնագիտական ներուժի ոչ լիարժեք օգտագործումը, գիտություն–կրթություն–բիզնես կապերի սահմանափակ զարգացումը և նորարարությունների ներդրման դժվարությունները։ Կարևորվում է պետական կառավարման, մասնավոր հատվածի, կրթական և գիտական կառույցների համագործակցությունը՝ որպես գիտելիքի վրա հիմնված տնտեսական զարգացման անհրաժեշտ պայման։ Աշխատության մեջ տնտեսական զարգացումը ներկայացվում է ոչ միայն որպես արտադրության և եկամուտների աճ, այլև որպես գիտելիքի ստեղծման, կուտակման և կիրառման շարունակական գործընթաց, որը կարող է բարձրացնել տնտեսության արտադրողականությունը, ճկունությունը և մրցունակությունը։ Ներկայացված մոտեցումները կարող են օգտակար լինել տնտեսական քաղաքականության մշակման, զարգացման ռազմավարությունների ձևավորման և կառավարման արդյունավետության բարձրացման համար։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, կառավարման ոլորտի մասնագետներին, պետական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչներին, հետազոտողներին, դասախոսներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին՝ որպես գիտելիքահենք տնտեսական զարգացման տեսական և կիրառական հիմնախնդիրների ուսումնասիրության նյութ։

    Updated: 2026-09-21
    Տնտեսության զարգացման գիտելիքահենք կառավարման հիմնախնդիրները
    Online

    Other Subjects

    Նոր գրքեր օտար լեզուներով : Ինֆորմացիոն ցանկ (1979, Հունվար, թիվ 1)

    Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է օտար լեզուներով լույս տեսած նոր գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ընթերցողներին, հետազոտողներին և ուսանողներին տրամադրել արդի միջազգային հրատարակչական հոսքի վերաբերյալ ամբողջական և կազմակերպված տեղեկատվություն։ Ցանկում ընդգրկվում են տարբեր լեզուներով՝ անգլերեն, ռուսերեն, ֆրանսերեն, գերմաներեն և այլ լեզուներով հրատարակված գիտական, գեղարվեստական, հասարակական-քաղաքական, տեխնիկական և մշակութային բնույթի նոր գրքեր, որոնք արտացոլում են համաշխարհային գիտական և մշակութային զարգացումների հիմնական ուղղությունները։ Այս տեղեկատվական ռեսուրսը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր օժանդակ գործիք միջազգային գրականության ուսումնասիրության համար՝ հնարավորություն տալով արագ կողմնորոշվել օտարալեզու գրականության մեջ, համեմատել տարբեր երկրների գիտական և մշակութային մոտեցումները և օգտագործել այդ նյութերը ուսումնական, հետազոտական և մասնագիտական նպատակներով։ Այն նաև նպաստում է լեզվական և միջմշակութային գիտելիքների ընդլայնմանը՝ ապահովելով օտար լեզուներով գրականության ավելի լայն հասանելիություն և խթանելով գիտական համագործակցությունը միջազգային մակարդակում։

    Updated: 2026-11-02
    Նոր գրքեր օտար լեզուներով : Ինֆորմացիոն ցանկ (1979, Հունվար, թիվ 1)